I SA/Sz 303/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Dziel (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 września 2024 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 5 marca 2024 r. nr 9016-2024-182/M-8110 w przedmiocie udzielenia pomocy finansowej producentowi rolnemu oddala skargę. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwany dalej: "organem odwoławczym", "organem II instancji") zaskarżoną decyzją z dnia 5 marca 2024 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu C. z siedzibą w C. (zwanego dalej: "organem I instancji") z dnia 13 grudnia 2023 r. nr [...] (organ odwoławczy omyłkowo podał: [...]) przyznającą Z. K. (zwanemu dalej: "rolnikiem", "stroną", "skarżącym") pomoc finansową o wartości brutto w wysokości [...] zł, stanowiącą równowartość [...] euro oraz odmawiającą przyznania pomocy finansowej w pozostałej wnioskowanej części. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: W dniu 27 października 2023 r. do organu wpłynął wniosek o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, który spełnił warunki przyznania pomocy związanej z ustanowieniem środka wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion oleistych i mimo tego nie otrzymał pomocy. Do wniosku strona dołączyła fakturę Vat RR nr [...] z dnia 9 marca 2023 r. (organ II instancji opisując stan faktyczny sprawy, błędnie podał datę: 09.09.2023 r.) za sprzedaż pszenżyta oraz fakturę Vat RR NR [...] z dnia 19 sierpnia 2022 r. za sprzedaż rzepaku i wystawioną do niej fakturę VAT korygującą RR NR [...] z dnia 13 kwietnia 2023 r. wraz z umową sprzedaży rzepaku z dnia 11 sierpnia 2022 r. zawartą pomiędzy A. Sp. z o.o. a rolnikiem. Organ I instancji w dniu 13 grudnia 2023 r. wydał decyzję, na mocy której przyznał pomoc finansową w części. W odniesieniu do faktury za sprzedaż pszenżyta płatność została przyznana w wysokości [...] złotych. Odmówiono natomiast przyznania płatności do faktury Vat RR z dnia 19 sierpnia 2022 r. za sprzedaż rzepaku ze względu na to, że była to faktura spoza okresu określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U z 2015 r. poz. 187 ze zm. – powinno być: w § 3 ust. 1 pkt. 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem środka wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion oleistych - Dz. U. poz. 762 ze zm. – zwanego dalej: rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r.). Organ odwoławczy uznał, że przedstawiona faktura korygująca stanowi jedynie potwierdzenie rozliczenia finansowo-księgowego między wnioskodawcą a A. S. z ograniczoną odpowiedzialnością. Organ II instancji po rozpatrzeniu odwołania i zebranego w sprawie materiału dowodowego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powołując się na regulacje prawne zawarte m.in. w § 3 ust. 1 pkt. 2 lit. a i § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r., organ stwierdził, że w oparciu o te przepisy zweryfikował wniosek. Następnie wskazał, iż ustalono, że strona poprawnie złożyła wniosek, jednak wymagany załącznik jakim jest faktura VAT potwierdzająca sprzedaż rzepaku nie mogła zostać zakwalifikowana do przyznania pomocy. Przedmiotowa faktura z dnia 19 sierpnia 2022 r. za sprzedaż rzepaku wskazywała na sprzedaż w sierpniu 2022 roku. Ponadto strona dołączyła korektę faktury z dnia 13 kwietnia 2023 r. W ocenie organu II instancji powołane przez organ I instancji przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, tj. art. 106j ust. 1, art. 106j ust. 1 pkt 4, art. 106j ust. 2a (Dz. U. z 2023 r., poz.1570 ze zm. – zwanej dalej: u.p.t.u.) mają w niniejszej sprawie zastosowanie, gdyż w rozumieniu rozporządzenia dowodem potwierdzającym sprzedaż jest faktura VAT, a nie umowa sprzedaży. Skoro w fakturze korygującej nie znalazły się żadne dodatkowe informacje, poza wskazaniem na zmianę ceny, należało przyjąć, że data sprzedaży pozostawała bez zmian, tj. zgodnie z pierwotną fakturą VAT. Na powyższe wskazywała również umowa sprzedaży z dnia 11 sierpnia 2022 r., nr [...], w której w § 1 ust. 2 wskazano "termin realizacji: sierpień 2022", co potwierdzała data wykazana na fakturze nr [...] z dnia 19 sierpnia 2022 r. W ocenie organu fakt wystawienia faktury był natomiast bezpośrednio związany z powstaniem obowiązku podatkowego, który zgodnie z art. 19a u.p.t.u., powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi. Mając powyższe na uwadze, organ wskazał, że rzeczywista dostawa i sprzedaż na podstawie umowy i faktury nastąpiła przed dniem 1 grudnia 2022 r. Natomiast faktura korygująca stanowiła korektę pierwotnej ceny, a nie daty sprzedaży i została zmieniona na podstawie ustalonej przez kupującego oraz sprzedającego ceny końcowej z uwzględnieniem notowań giełdy MATIF. Wobec powyższych faktów nie można było przyjąć, że rzepak został sprzedany w dniu wystawienia faktury korygującej. Organ wskazał, że rzepak jest rzeczą oznaczoną co do gatunku, w związku z czym z cywilistycznego punktu widzenia do sprzedaży dochodzi w dniu przeniesienia posiadania rzeczy (art. 155 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.). Skoro w umowie jest informacja o terminie realizacji: sierpień 2022 roku, co jest potwierdzone treścią faktury VAT (data sprzedaży), to zdaniem organu nie można twierdzić, że wydanie miało miejsce dopiero w roku 2023 (wówczas dokonano ostatecznej korekty ceny sprzedaży). Podsumowując, organ stwierdził, że w analizowanej sprawie, na podstawie przedłożonej do wniosku faktury z dnia 19 sierpnia 2022 r. oraz umowy, uznał, że sprzedaż rzepaku nastąpiła w sierpniu 2022 roku, a więc przed datą 1 grudnia 2022 r. W konsekwencji nie został spełniony warunek, o jakim mowa w § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. dołączenie do wniosku o przyznanie pomocy faktury VAT potwierdzającej sprzedaż przez rolnika żyta, jęczmienia, owsa, pszenżyta, mieszanek zbożowych lub nasion rzepaku lub rzepiku w okresie od dnia 1 grudnia 2022 r. do dnia 15 lipca 2023 r. Konsekwencją tego ustalenia jest brak możliwości ustalenia wysokości pomocy. Mając powyższe na uwadze, organ II instancji stwierdził, iż nie doszło do naruszenia przez organ I instancji przepisów materialnych i proceduralnych. W związku z tym utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Rolnik wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na powyższą decyzję, zarzucając rozstrzygnięciu organu naruszenie przepisów: - § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. poprzez błędne przyjęcie, że sprzedaż rzepaku nastąpiła w sierpniu 2022 r., podczas gdy w rzeczywistości miała ona miejsce w kwietniu 2023 r.; - art. 1 ust. 2 rozporządzenia unijnego nr 2023/739 poprzez jego niezastosowanie, - art. 1 ust. 2 rozporządzenia unijnego nr 2023/1343 poprzez jego niezastosowanie. Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i przekazanie sprawy do organu celem wyliczenia wysokości ww. pomocy. Skarżący zwrócił się także z wnioskiem o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ww. ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 - zwanej dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – lit. c p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, a także na mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w razie naruszenia prawa będącego podstawą stwierdzenia nieważności decyzji. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Po rozpoznaniu sprawy w tak zakreślonych granicach kognicji, sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowana decyzja organu odwoławczego jest zgodna z prawem. Spór skarżącego z organem I i II instancji koncentrował się na znaczeniu faktury z dnia 13 kwietnia 2023 r. korygującej cenę sprzedaży rzepaku z punktu widzenia spełnienia przesłanek wnioskowanej pomocy, a określonych w § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. Według organów sprzedaż rzepaku została udokumentowana fakturą VAT z dnia 19 sierpnia 2022 r. (która to faktura korespondowała z postanowieniami umowy z dnia 11 sierpnia 2022 r.), natomiast zdaniem skarżącego sprzedaż miała miejsce 13 kwietnia 2023 r. Wobec tak zarysowanego sporu, a także mając na uwadze podniesione w skardze zarzuty, w pierwszej kolejności wskazać należy, że na podstawie § 13zzg ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. poz. 187, ze zm.) w 2023 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu: 1) któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi agresją Federacji Rosyjskiej wobec Ukrainy; 2) który spełnił warunki przyznania pomocy, o której mowa w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem środka wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion oleistych (Dz. U. poz. 762, 928 i 1320), i mimo tego nie otrzymał tej pomocy. W § 1 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. postanowiono, że określa ono zadania realizowane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwaną dalej "Agencją", związane z udzielaniem pomocy, o której mowa w: 1) art. 1 ust. 1 i art. 2 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2023/739 z dnia 4 kwietnia 2023 r. ustanawiającego środek wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion oleistych w Bułgarii, Polsce i Rumunii (Dz. Urz. UE L 96 z 05.04.2023, str. 80), zwanego dalej "rozporządzeniem 2023/739", oraz 2) art. 1 ust. 1 i art. 2 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2023/1343 z dnia 30 czerwca 2023 r. ustanawiającego środek wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion oleistych w Bułgarii, na Węgrzech, w Polsce, Rumunii i Słowacji (Dz. Urz. UE L 168 z 03.07.2023, str. 22), zwanego dalej "rozporządzeniem 2023/1343" - oraz sposób i tryb realizacji tych zadań. Z przytoczonych powyżej przepisów prawa wynika, że ustawodawca upoważnił Agencję nie tylko do udzielania pomocy, o której mowa w ww. rozporządzeniach wykonawczych Komisji (a których to naruszenie zarzucił skarżący), ale w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. uregulowano także sposób i tryb realizacji tej pomocy. W ocenie sądu ze sposobu sformułowania zarzutów wynika, że uwadze skarżącego uszło, iż pomoc nie jest przyznawana przez organ bezwarunkowo, a wręcz przeciwnie - organ może udzielić wnioskowanej pomocy tylko po spełnieniu przez rolnika przesłanek określonych w krajowych przepisach prawa, tj. w rozporządzeniach, na które powołały się organy obu instancji w swoich decyzjach. Mianowicie: zgodnie z § 3 ust. 1 pkt. 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. pomoc przyznaje się rolnikowi, który dokonał sprzedaży żyta, jęczmienia, owsa, pszenżyta, mieszanek zbożowych lub nasion rzepaku lub rzepiku w okresie od dnia 1 grudnia 2022 r. do dnia 15 lipca 2023 r. podmiotom prowadzącym działalność w zakresie obrotu, skupu lub przetwórstwa zbóż lub nasion oleistych, jak również podmiotom skupującym zboża lub nasiona oleiste w związku z prowadzoną przez te podmioty produkcją zwierzęcą. W myśl § 4 ust. 1 tego rozporządzenia pomoc przyznaje się: 1) na wniosek rolnika złożony za pomocą systemu teleinformatycznego Agencji; 2) w wysokości ustalonej zgodnie z § 6; 3) danemu rolnikowi tylko raz. Stosownie natomiast do § 4 ust. 3 pkt 1 ww. rozporządzenia do wniosku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, rolnik dołącza faktury VAT potwierdzające sprzedaż przez rolnika: żyta, jęczmienia, owsa, pszenżyta, mieszanek zbożowych lub nasion rzepaku lub rzepiku w okresie od dnia 1 grudnia 2022 r. do dnia 15 lipca 2023 r. podmiotom prowadzącym działalność w zakresie obrotu, skupu lub przetwórstwa zbóż lub nasion oleistych, jak również podmiotom skupującym zboża lub nasiona oleiste w związku z prowadzoną przez te podmioty produkcją zwierzęcą. Mając na uwadze przytoczone przepisy prawa, stwierdzić należy, że słusznie organy uznały, że wprawdzie wniosek został poprawnie złożony przez rolnika, jednakże załączona do wniosku faktura korygująca z dnia 13 kwietnia 2023 r. dotycząca sprzedaży rzepaku nie uprawniała do przyznania wnioskowanej pomocy. Wbrew twierdzeniom skarżącego, na mocy przepisów ustawy o podatku od towarów i usług nie wprowadzono wymogów oraz definicji znajdujących zastosowanie tylko w sprawach podatkowych. Powołanie się przez organy w okolicznościach rozpoznawanej sprawy na przepisy prawa podatkowego było uzasadnione i poprawne. Natomiast niezrozumiałe jest utożsamianie przez skarżącego znaczenia i funkcji faktury VAT z fakturą korygującą. Stosownie bowiem do brzmienia art. 106b ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem. Na mocy art. 106e ust. 1 pkt 6 u.p.t.u. faktura powinna zawierać datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi lub datę otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury. Natomiast w art. 106j ust. 1 pkt 1 - 5 u.p.t.u. ustawodawca enumeratywnie uregulował przypadki, w jakich można wystawić fakturę korygującą. W art. 106j ust. 2 wskazał jakie elementy powinna zawierać faktura korygująca, a w ust. 2a podał jakie dane może zawierać faktura korygująca. Przede wszystkim trzeba zaznaczyć, że skoro w § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. przyjęto wymóg dołączenia do wniosku faktury, oznacza to, że sprzedaż należy rozpatrywać na gruncie art. 2 pkt 6, pkt 22, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 u.p.t.u., a więc jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W konsekwencji organy prawidłowo powołały się na uregulowania zawarte w § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. a w dalszej kolejności słusznie zastosowały przepisy ustawy o podatku od towarów i usług. W obowiązującym stanie prawnym trafnie organy stwierdziły, że rozstrzygające znaczenie dla rozpatrzenia wniosku skarżącego o udzielenie pomocy na zasadach przewidzianych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. miała faktura wystawiona przez skarżącego na rzecz spółki w dniu 19 sierpnia 2022 r. z wyznaczonym terminem płatności na ten sam dzień. Co więcej, słusznie organy podniosły, że data ta jest zgodna z datą sprzedaży wskazaną w zawartej przez skarżącego ze spółką umowie z dnia 11 sierpnia 2022 r. Stosownie bowiem do postanowień § 1 punktu 1 i 2 tej umowy strony termin realizacji sprzedaży 50 ton rzepaku wyznaczyły na sierpień 2022 roku. Natomiast korekta ww. faktury VAT obejmowała jedynie wysokość ceny, nie dotyczyła terminu sprzedaży ww. towaru. Końcowo zauważyć wypada, że wytknięte organom pomyłki nie miały wpływu na wydane rozstrzygnięcie, ponieważ odnosząc się w decyzji do stanu prawnego sprawy, organ odwoławczy przytoczył prawidłowe brzmienie przepisów mających zastosowanie w sprawie i przyjął stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. Z powyższych względów niezasadna skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.