I SA/Sz 315/15

WyrokWSA w Szczecinie2015-11-04

Skład orzekający: Elżbieta Woźniak, Anna Sokołowska, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczące przedawnienia należności, umorzenia zobowiązania, przewłaszczenia środków transportowych, braku obowiązku podatkowego, nieprawidłowego ustalenia wierzyciela, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz nierozpatrzenia wniosku o umorzenie, mogą być podstawą do kwestionowania zasadności prowadzonej egzekucji administracyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty dotyczące przedawnienia, umorzenia zobowiązania, przewłaszczenia środków transportowych i braku obowiązku podatkowego nie mogły być skutecznie podniesione w postępowaniu egzekucyjnym, ponieważ dotyczą one merytorycznej podstawy prowadzenia egzekucji, która powinna być kwestionowana w odrębnym postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku. Zarzuty dotyczące zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego i nierozpatrzenia wniosku o umorzenie należało skierować do organu egzekucyjnego, a nie do wierzyciela. Sąd potwierdził, że bieg terminu przedawnienia został przerwany przez zastosowanie środków egzekucyjnych, a umorzenie postępowania egzekucyjnego nie wpływa na istnienie zobowiązania podatkowego.
Stan faktyczny
Skarżący B. K. i B. K. wnieśli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta dotyczące uznania ich zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione. Zarzuty dotyczyły m.in. przedawnienia należności z tytułu podatku od środków transportowych, umorzenia zobowiązań, przewłaszczenia pojazdów na rzecz banku oraz nieprawidłowego ustalenia osoby zobowiązanej. Organy administracji uznały zarzuty za niezasadne, wskazując m.in. na przerwanie biegu przedawnienia przez zastosowanie środków egzekucyjnych oraz na istnienie wspólności majątkowej małżeńskiej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 listopada 2015 r. sprawy ze skargi B. K. i B. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie (zwane dalej: "Kolegium") zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 grudnia 2014 r. znak: [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K (zwanego dalej: "Prezydentem") z dnia 19 września 2014 r., numer [...] w sprawie stanowiska wierzyciela, uznające zarzuty B i B K (zwanych dalej: "zobowiązanymi") za nieuzasadnione. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz akt sprawy wynikało, że w dniu w dniu 29 sierpnia 2014 r. zobowiązani zgłosili zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej należności pieniężnej z tytułu podatku od środków transportowych za lata 2001-2011 oraz rok 2013, prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 29 lipca 2014 r. od numeru [...] do numeru [...]. Zobowiązani wskazali, że podstawą zarzutu jest art. 33 § 1 pkt 1, pkt 4, pkt 5, pkt 7 i pkt 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.), zwanej dalej: "u.p.e.a.". Zobowiązani zgłosili następujące zarzuty, wskazując, że: 1) dochodzenie należności jest niezasadne, gdyż organ zaniechał doręczenia zobowiązanemu upomnienia, 2) należności uległy przedawnieniu, 3) przedmiotowe zaległości podatkowe nie podlegają egzekucji w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż zobowiązania te zostały w całości umorzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K, 4) nie są osobami zobowiązanymi do złożenia deklaracji i uiszczania podatku od środków transportowych, gdyż przedmiotowe środki transportowe zostały przewłaszczone na rzecz banku [...]., 5) ustalenia wierzyciela co do osoby zobowiązanej są nieprawdziwe, gdyż decyzje określające wysokość zobowiązań wskazanych przez wierzyciela w tytułach nie dotyczą osoby B K, w związku z czym wystawione tytuły wykonawcze nie dotyczą B K jako zobowiązanej, 6) organ egzekucyjny wszczął postępowanie egzekucyjne przy zastosowaniu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, 7) Naczelnik Urzędu Skarbowego w K nie rozpatrzył wniosku zobowiązanych o umorzenie przedmiotowych zaległości podatkowych. W postanowieniu z dnia 19 września 2014 r. znak [...] w sprawie stanowiska wierzyciela, Prezydent uznał zarzuty za nieuzasadnione. Następnie uzasadniając swoje stanowisko, wskazał, że dochodzenie przedmiotowych należności było zasadne. Zobowiązani w dniu 30 maja 2014 r. odebrali upomnienia, które zostały sporządzone i doręczone według obowiązujących przepisów prawa. Upomnienia wraz z potwierdzeniem ich odebrania przez zobowiązanego zostały dołączone do tytułów wykonawczych i przekazane celem realizacji do organu egzekucyjnego. Odnośnie do pkt. 2 wierzyciel wskazał, że dochodzenie należności było zasadne, gdyż nie uległy one przedawnieniu. Powołując się na brzmienie art. 70 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), zwanej dalej: "o.p.", wskazał, że organ podatkowy przed ponownym wszczęciem postępowania zbadał zasadność dochodzenia należności pod względem przedawnienia, bowiem z dokumentów uzyskanych z Urzędu Skarbowego w K wynikało, że stosowane były środki egzekucyjne, które spowodowały przerwanie biegu terminu przedawnienia. Co do trzeciego zarzutu wierzyciel wskazał, że zaległości podatkowe nie zostały umorzone przez organ podatkowy. Natomiast zostało umorzone postępowanie egzekucyjne, prowadzone na podstawie wcześniejszych tytułów wykonawczych, na wniosek wierzyciela, w celu umożliwienia prowadzenia egzekucji z nieruchomości. Odnosząc się do czwartego zarzutu, wierzyciel wskazał, że zobowiązani byli osobami zobowiązanymi do składania deklaracji na podatek od środków transportowych, jak również do regulowania należności z tego tytułu. Organ podatkowy opierał się na dokumentach urzędowych, z których jednoznacznie wynikało kto jest właścicielem pojazdów oraz że nie zostały wyrejstrowane. Ustalenie przez organ podatkowy tych faktów było wystarczające dla przyjęcia, że na zobowiązanym ciążył obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych za przedmiotowe pojazdy. Ponadto z informacji Starosty Powiatowego w K, komornika sądowego oraz danych z CEPiK wynikało, że nie ma wzmianek o przewłaszczeniu pojazdów - brak adnotacji w dowodach rejestracyjnych, a z pisma z Banku [...]. wynikało, że pojazdy o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...] były zabezpieczeniami kredytów, natomiast Bank nie zidentyfikował informacji dotyczących pojazdu o numerze rejestracyjnym [...]. W dowodach rejestracyjnych pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...] zamieszczono adnotacje urzędowe "zastaw rej. [...]`". Istotą zastawu rejestrowego jest pozostawienie zastawionych ruchomości we władaniu dłużnika. Według wierzyciela, piąty zarzut nie był uzasadniony - w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców jako właściciel środków transportowych widnieje wyłącznie B K, jednak oboje zobowiązani pozostają w związku małżeńskim od 5 lutego 1983 r. do chwili obecnej, zatem organ przyjął, że pomiędzy B K a B K istnieje ustawowa wspólność majątkowa. Środki transportowe będące przedmiotem opodatkowania, jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy informacjach pochodzących z CEPiK zostały nabyte przez B K: • w dniu 26 czerwca 1997 r. - naczepa ciężarowa [...], • w dniu 3 stycznia 2000 r. - ciągniki siodłowe: [...] oraz [...]. Zatem ww. środki transportowe zostały nabyte w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej zobowiązanych i weszły one do majątku objętego tą wspólnością, albowiem z chwilą zawarcia małżeństwa powstała między małżonkami ustawowa wspólność majątkowa, obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania. Wierzyciel zauważył, że brak było jakichkolwiek dokumentów świadczących o ustaniu wspólności majątkowej, wobec tego przyjął, że ww. pojazdy są współwłasnością zobowiązanych. Z tego też względu postępowanie prowadzone było w stosunku do współwłaścicieli. Bezsporne ustalenie, że zobowiązana była współwłaścicielem ww. środków transportowych prowadziło do uznania jej za podatnika podatku od środków transportowych. Uznano zatem, że decyzje zostały prawidłowo wskazane w tytułach wykonawczych, będących przedmiotem zarzutów. Ponadto wierzyciel wskazał, że w dniu 25 marca 2014 r. Prezydent Miasta K wniósł o egzekucję z nieruchomości gruntowej położonej w S, stanowiącej własność zobowiązanych na zasadzie wspólności ustawowej małżeńskiej. Z uwagi na treść art. 27c u.p.e.a. organ sporządził oraz skierował do egzekucji tytuły wykonawcze wystawione na oboje małżonków. Ustosunkowując się do szóstego, wierzyciel wskazał, że zarzuty te są skierowane bezpośrednio do organu egzekucyjnego, którym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w K, zatem to organ egzekucyjny powinien ustosunkować się do zarzutu. Jednocześnie wierzyciel zauważył, że z uwagi na bezskuteczność dotychczasowej egzekucji, egzekucja z nieruchomości jest jedynym możliwym środkiem egzekucyjnym. W odniesieniu do siódmego zarzutu, wierzyciel uznał, że jest on skierowany bezpośrednio do organu egzekucyjnego (Naczelnika Urzędu Skarbowego w K), który powinien się ustosunkować do tego zarzutu. Ponadto, wierzyciel wskazał, że w zarzutach zobowiązani wskazują na postępowanie toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie, dotyczącym skargi B K na decyzję Kolegium z dnia 3 marca 2014 r., znak [...] wydaną w postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku od środków transportowych, a nie jego egzekwowania. Wierzyciel zauważył również, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania decyzji ostatecznej, chyba, że na wniosek zobowiązanego lub z urzędu dokonano zabezpieczenia wykonania zobowiązania. Z uwagi na brak zabezpieczenia, o którym mowa we wskazanym przepisie, organ podatkowy dochodzi powstałych zaległości w drodze postępowania egzekucyjnego. W piśmie z dnia 14 października 2013 r. zobowiązani wnieśli zażalenie na postanowienie wierzyciela, zarzucając: 1) niewłaściwą oceną zebranego materiału w sprawie oraz brak szczegółowego wyjaśnienia sprawy w całości, 2) naruszenie przepisów art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 28, art. 35 ust. 3, art. 77, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 roku, poz. 267 ze zm.) zwanej dalej: "K.p.a.", 3) naruszenie przepisów art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 139 ust.1 o.p. 4) naruszenie przepisów art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, 5) naruszenie przepisów art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Zobowiązani wnieśli o: – uchylenie postanowienia Prezydenta Miasta K wydanego w dniu 19 września 2014 r. w całości, – umorzenie w całości przedmiotowego postępowania administracyjnego, – przeprowadzenie szeregu dowodów szczegółowo wskazanych w zażaleniu, – uchylenie tytułów wykonawczych. Kolegium postanowieniem z dnia 22 grudnia 2014 r. utrzymało w mocy postanowienie wierzyciela. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium po przytoczeniu treści art. 34 § 1, § 2 i § 4 u.p.e.a., art. 35 § 1 i art. 18 u.p.e.a., wskazało, że w rozpatrywanej sprawie wierzyciel, nie będący jednocześnie organem egzekucyjnym, miał obowiązek zająć stanowisko co do zarzutów wniesionych przez zobowiązanych. Kolegium zgodziło się z wydanym przez wierzyciela orzeczeniem. Za chybione uznało zaś zarzuty podniesione przez zobowiązanych. Następnie powołując się na treść art. 29 § 1 u.p.e.a., Kolegium wskazało, że w postępowaniu egzekucyjnym nie ma możliwości podnoszenia zarzutów merytorycznych co do zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Postępowanie egzekucyjne jest bowiem postępowaniem wykonawczym prowadzącym do wykonania obowiązku nałożonego w decyzji administracyjnej. Orzeczenie będące podstawą egzekucji posiada swój własny tryb odwoławczy, w którym możliwe jest podnoszenie zarzutów merytorycznych i kwestionowanie obowiązku stwierdzonego w tym orzeczeniu. Zarzuty mogą opierać się na jednej bądź kilku przesłankach określonych w art. 33 u.p.e.a. Przy czym zarzuty te nie mogą zmierzać do ponownego merytorycznego rozpatrzenia orzeczenia będącego podstawą prowadzenia egzekucji, służą one jedynie obronie zobowiązanego przed prowadzoną egzekucją. Wobec powyższego Kolegium uznało, że zarzuty naruszenia przepisów art. 9 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz naruszenia przepisów art. 33 ust. 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego uznać należy za bezzasadne, albowiem dotyczą one merytorycznej podstawy prowadzenia egzekucji. Następnie odnosząc się do zarzutów związanych z przedawnieniem dochodzonego zobowiązania oraz ze wcześniejszym umorzeniem postępowania egzekucyjnego, Kolegium wskazało, że w całości aprobuje stanowisko wierzyciela, z którego wynika, że dochodzone zobowiązanie nie uległo przedawnieniu. Po przytoczeniu treści art. 70 § 4 o.p., Kolegium zauważyło, że z przedłożonych akt wynika, iż organ egzekucyjny zastosował następujące skuteczne środki egzekucyjne: – w dniu 27 września 2002 r. - zajęcie ruchomości, które obejmowało tytuły wykonawcze: [...][...], , – w dniu 14 lutego 2007 r. - zajęcie udziałów w spółce z o.o., które obejmowało tytuły wykonawcze [...][...][...], – w dniu 23 marca 2008 r. zajęcie innych wierzytelności, które obejmowało tytuły wykonawcze: [...][...], – w dniu 7 marca 2012 r. zajęcie rachunku bankowego, które obejmowało tytuły wykonawcze [...][...]. Dalej Kolegium wskazało, że zastosowanie we wcześniejszych postępowaniach egzekucyjnych środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony, powoduje przerwanie biegu przedawnienia i rozpoczęcie jego biegu od początku. Wobec tego uznało, że dochodzone zaskarżonymi tytułami wykonawczymi zobowiązania pieniężne nie przedawniły się. Następnie Kolegium wskazało, że wcześniejsze umorzenie postępowania egzekucyjnego nie ma wpływu na możliwości ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Umorzenie postępowania egzekucyjnego nie ma wpływu na możliwość ponownego dochodzenia zobowiązania i jest od niego niezależne. Gdyby zaś zobowiązanie będące przedmiotem egzekucji zostało umorzone, wtedy ta okoliczność miałaby wpływ na możliwość wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Kolegium zwróciło również uwagę, że postępowanie egzekucyjne toczy się na podstawie przepisów u.p.e.a. oraz odpowiednio stosowane przepisy K.p.a. Nie było zatem możliwości naruszenia wskazanych przez skarżących przepisów o.p. Następnie Kolegium wskazało, że podnoszone przez skarżących kwestie prawa własności pojazdów będących podstawą opodatkowania nie mogły zostać rozpatrzone przez Kolegium w niniejszym postępowaniu. Wszelkie zarzuty związane z prawem własności, a co za tym idzie z obowiązkiem podatkowym, powinny być przez skarżących podnoszone w postępowaniu w sprawie wymiaru podatku od środków transportowych. Postępowanie egzekucyjne ma na celu wykonanie obowiązku skonkretyzowanego w decyzji w sprawie wymiaru podatku od środków transportowych. W ocenie Kolegium, nie znalazł potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym zarzut niedoręczenia skarżącym upomnienia. Z analizy akt sprawy bezspornie wynikało że upomnienia związane z dochodzonymi należnościami były skarżącym doręczane, na co wskazują potwierdzenia odbioru znajdujące się w aktach. Kolegium zwróciło także uwagę, że kwestie związane ze stosowaniem środków egzekucyjnych przez organ egzekucyjny nie są objęte niniejszym postępowaniem. W postępowaniu rozstrzygana jest kwestia stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów. Zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego powinien być skierowany do organu egzekucyjnego, którym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. W przedmiotowym postępowaniu nie jest także badana kwestia wniosku o umorzenie dochodzonych należności. Umorzenie zobowiązań następuje w drodze innego postępowania i dopóki zobowiązania te nie zostaną umorzone mogą stanowić podstawę do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Analizując akta sprawy Kolegium, nie dopatrzyło się także zarzucanych naruszeń przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji odbyło się w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego i Kolegium nie dostrzegło w nim żadnych uchybień. B i B K w piśmie z dnia 3 lutego 2015 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na postanowienie Kolegium, zarzucając: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: – art. 80 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. - przez przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów, które polegało na jednostronnej, wybiórczej i niepełnej ocenie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w sposób niezgodny z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, co skutkowało poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych na okoliczność bezzasadności podniesionego przez zobowiązanych zarzutu przedawnienia; – art. 7, 77, 80 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 31 k.r.o. i art. 33 k.r.o. - przez utrzymanie w mocy postanowienia wydanego z mającymi istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniami prawa o postępowaniu, polegającymi na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, zaniechaniu przeprowadzenia wszystkich dowodów, pominięciu istotnych dowodów, co w szczególności polegało na niezbadaniu kwestii, kto jest rzeczywistym właścicielem środków transportowych objętych obowiązkiem podatkowym oraz czy zobowiązani zostali faktycznie zawiadomieni o czynnościach mających powodować przerwanie biegu przedawnienia; 2) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, co miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: – art. 68 i 70 o.p. - poprzez nieuwzględnienie oczywiście zasadnego zarzutu przedawnienia zobowiązań podatkowych, – art. 9 ust. 1 u.p.o.l. poprzez jego zastosowanie wobec B K w sytuacji gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności analogicznych decyzji z lat 2006 - 2011 oraz wpisów w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz pisemnych oświadczeń stron wynikało, że jedynym właścicielem pojazdów jest skarżący B K; – art. 31 k.r.o. w zw. z art. 33 k.r.o. przez ich niezastosowanie i nie uwzględnienie, że w świetle znajdujących się w aktach sprawy dowodów, B K nie sposób uznać za osobę zobowiązaną do zapłaty podatku od środków transportowych. Mając powyższe na uwadze skarżący wnieśli o: – uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta K oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego w administracji ewentualnie – uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta K oraz przekazanie sprawy Organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje: Skarga jako nieuzasadniona nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), dalej zwanej: "p.p.s.a.", sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym przed 15 sierpnia 2015 r.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Podstawy wnoszenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym ustawodawca wskazał w art. 33 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a. Zarzuty te stanowią swoisty środek zaskarżenia służący zobowiązanemu. Rola zarzutów sprowadza się przede wszystkim do jednego ze sposobów weryfikacji czynności organów egzekucyjnych mających służyć ochronie adresata czynności, który to zarzut może być wykorzystany wyłącznie na etapie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, tj. w terminie 7 dni od doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego – o czym poucza się zobowiązanego w treści tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.). Oznacza to, że nie mogą być one składane lub uzupełniane w terminie późniejszym, np. w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego lub w skardze do sądu, bowiem to organ egzekucyjny musi je rozpoznać (po ewentualnym uzyskaniu stanowiska wierzyciela – jeżeli organ egzekucyjny nie jest równocześnie wierzycielem). Tryb rozpatrzenia zarzutów ustawodawca uregulował w art. 34 u.p.e.a. Istotnym elementem tej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny wypowiedzi wierzyciela, który musi być powiadomiony o zgłoszeniu zarzutów przez zobowiązanego. W przypadku gdy wierzyciel i organ egzekucyjny to jeden i ten sam podmiot, przeprowadzenie postępowania procedowania przewidzianego w art. 34 § 1 u.p.e.a. jest nieuzasadnione. Natomiast odstąpienie przez organ egzekucyjny, który nie jest jednocześnie wierzycielem, od wymogu uzyskania wypowiedzi wierzyciela stanowiłoby naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik postępowania egzekucyjnego. Zatem z uwagi na to, że w rozpoznawanej sprawie wierzycielem egzekwowanej należności jest Prezydent Miasta K, zaś organem egzekucyjnym Naczelnik Urzędu Skarbowego w K uprawnione było uruchomienie trybu uzyskania stanowiska wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Zobowiązani w dniu 30 maja 2014 r. odebrali upomnienia, które zostały sporządzone i doręczone według obowiązujących przepisów prawa. Upomnienia wraz z potwierdzeniem ich odebrania przez zobowiązanego zostały dołączone do tytułów wykonawczych i przekazane celem realizacji do organu egzekucyjnego. Odnosząc się do drugiego zarzutu, wskazać należy, że uprawnione było twierdzenie organu, iż dochodzenie należności jest zasadne, gdyż nie uległy one przedawnieniu. Zgodnie bowiem z art. 70 § 1 o.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Jednakże bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny (art. 70 § 4 o.p.). Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynikało, że wskutek zastosowania przez organ egzekucyjny środków egzekucyjnych (szczegółowo wymienionych przez Kolegium w zaskarżonej decyzji) bieg terminu przedawnienia uległ przerwaniu. A zgodnie z brzmieniem przytoczonego przepisu po przerwaniu biegu terminu przedawnienia, termin ten zaczął biec na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Wskazać należy również, że ze swojej strony organ egzekucyjny bada przesłankę przedawnienia i zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny umarza postępowanie, gdy ziszczą się przesłanki wskazane ww. przepisie. Co do kolejnego zarzutu słusznie Kolegium zauważyło, że zaległości podatkowe nie zostały umorzone przez organ podatkowy. Zostało umorzone jedynie postępowanie egzekucyjne, prowadzone na podstawie wcześniejszych tytułów wykonawczych, na wniosek wierzyciela, w celu umożliwienia prowadzenia egzekucji z nieruchomości. Zatem zaległości podatkowe nadal istnieją. Niemniej zauważyć należy, że w odrębnym postępowaniu, tj. postępowaniu o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, podatnik może złożyć do właściwego organu podatkowego wniosek np. o odroczenie lub rozłożenie na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę; wniosek o umorzenie w całości lub w części zaległości podatkowej, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej (art. 67a § 1 pkt 2 i 3 o.p.). Odnosząc się do kwestii braku obowiązku po stronie zobowiązanych do złożenia deklaracji i uiszczenia podatku od środków transportowych, gdyż środki te zostały przewłaszczone na rzecz banku, wskazać należy, że również w tym względzie stanowisko organu jest prawidłowe. Skarżący są bowiem osobami zobowiązanymi do składania deklaracji na podatek od środków transportowych, jak również do regulowania należności z tego tytułu. Organ podatkowy opierał się na dokumentach urzędowych, z których jednoznacznie wynikało kto jest właścicielem pojazdów oraz że pojazdy nie zostały wyrejestrowane. Ustalenie przez organ podatkowy tych faktów było wystarczające dla przyjęcia, że na zobowiązanym ciąży obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych za przedmiotowe pojazdy. Z informacji Starosty Powiatowego w K, komornika sądowego oraz danych z CEPiK wynikało, że nie ma wzmianek o przewłaszczeniu pojazdów - brak adnotacji w dowodach rejestracyjnych, a z pisma z Banku [...]. wynikało, że pojazdy o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...] były zabezpieczeniami kredytów. W dowodach rejestracyjnych pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...] zamieszczono adnotacje urzędowe "zastaw rej. [...]". Jak zauważył organ istotą zastawu rejestrowego jest pozostawienie zastawionych ruchomości we władaniu dłużnika. Słusznie również organ uznał, że pomimo iż w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, w której jako właściciel środków transportowych widnieje wyłącznie B K, jednak ze względu na to, że oboje zobowiązani pozostają w związku małżeńskim od 5 lutego 1983 r. do chwili obecnej, to pomiędzy B K a B K istnieje ustawowa wspólność majątkowa. Zatem środki transportowe, które zostały nabyte w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej zobowiązanych, wchodzą do majątku objętego tą wspólnością, albowiem z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami ustawowa wspólność majątkowa, obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania. Ustalenie, że zobowiązana jest współwłaścicielem ww. środków transportowych pozwoliło uznać ją za podatnika podatku od środków transportowych. Dodać należy, że Sądowi z urzędu wiadome jest, że w dniu 1 października 2014 r. B K na rozprawie w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 538/14 potwierdził, że w małżeństwie istnieje majątkowa wspólność majątkowa i cały majątek ruchomy, w tym środki transportowe, będące przedmiotem decyzji są współwłasnością skarżących. Skarżący potwierdził ten fakt również na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 1417/14. Powyższe znalazło odzwierciedlenie ww. orzeczeniach. W ocenie Sądu, organ trafnie wskazał, że na skarżących, jako współwłaścicielach ciążył obowiązek opłacania podatku od trzech środków transportowych, tj. dwóch ciągników siodłowych o nr rejestracyjnych [...] i [...] oraz naczepy ciężarowej o nr rejestracyjnym [...]. Pojazdy te zostały nabyte przez B K odpowiednio w 2000 r. (ciągniki siodłowe) i w 1997 r. (naczepa), czyli w czasie trwania wspólności ustawowej małżeńskiej z B K. Z mocy art. 31 § 1 k.r.o. stanowiącego, że z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny), wymienione środki transportowe weszły w skład majątku wspólnego. Zastosowanie zatem znajduje art. 9 ust. 2 u.p.o.l. ustanawiający solidarną odpowiedzialność współwłaścicieli w podatku od środków transportu. Co do braku odniesienia się przez wierzyciela do zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, prawidłowo Kolegium zauważyło, że wierzyciel nie stosuje środków egzekucyjnych, ani nie ma też kompetencji do pouczania organu egzekucyjnego w sprawie stosowanych przez ten organ środków egzekucyjnych w egzekucji zobowiązań pieniężnych. Stąd też nie był uprawniony do zajmowania stanowiska w tej kwestii. Odnośnie ostatniego zarzutu, zaznaczyć należy, że wniosek o umorzenie zobowiązań podatkowych rozpoznaje właściwy organ podatkowy w odrębnym postępowaniu, wszczynanym na wniosek podatnika. Wobec tego wierzyciel nie jest uprawniony do zajęcia stanowiska w tej kwestii. Sąd nie stwierdził również naruszenia przez organ zasad postępowania administracyjnego wyrażonych m.in. w art. 6 – 11 K.p.a., do których stosowania był zobowiązany na mocy art. 18 u.p.e.a., stanowiącego, że jeżeli przepisy niniejszej ustawy (u.p.e.a.) nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio większość zasad ogólnych przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, przy czym zróżnicowany jest zakres adaptacji tych zasad w postępowaniu egzekucyjnym. Najszersze zastosowanie mają zasady: legalności (art. 6 K.p.a.), prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.), zaufania (art. 8 K.p.a.), udzielania informacji (art. 9 K.p.a.), przekonywania (art. 11 K.p.a.), szybkości i prostoty postępowania (art. 12 K.p.a.) i sądowej weryfikacji rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej (art. 16 K.p.a.). Organ w myśl zasady praworządności działał zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa (zarówno materialnego jak i procesowego), również w wydanym orzeczeniu powołał się na prawidłową podstawę prawną. W ocenie Sądu, organ podjął wszelkie czynności, które zmierzały do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 K.p.a.), m.in. poprzez zebranie wyczerpującego materiału dowodowego w sprawie, w tym: stosownych decyzji Prezydenta Miasta K w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od środków transportowych na poszczególne lata, dowodów doręczenia zobowiązanemu upomnień, a także poprzez uzyskanie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Mając na względzie zasadę informowania, na którą organ egzekucyjny wprost się powołał w piśmie z dnia 12 września 2014 r. znak sprawy [...] (jednocześnie czyniąc zadość zasadzie pogłębiania zaufania), organ ten wyjaśnił procedurę postępowania w razie zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 8 i art. 9 K.p.a.). Odnośnie do zarzutu naruszenia zasady wyrażonej w art. 10 K.p.a. (zasada czynnego udziału stron), stwierdzić należy, że skarżący formując tenże zarzut, nie wyjaśnił jakie prawa skarżącego zostały naruszone. Niemniej wskazać należy, że w cytowanym powyżej art. 18 u.p.e.a. przyjęto zasadę odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.). Odpowiednie stosowanie przepisów polega na tym, że niektóre z przepisów K.p.a. stosowane są wprost, inne przepisy należy zmodyfikować, a są i takie przepisy, które nie znajdą zastosowania. Ocena zakresu odpowiedniego stosowania przepisu powinna uwzględniać systematykę i cele regulacji, w obrębie której dany przepis ma być odpowiednio zastosowany. Wobec tego, stwierdzić należy, że ze względu na specyfikę postępowania egzekucyjnego nie znajduje zastosowania ww. przepis w zakresie umożliwienia przez organ wypowiedzenia się stronie co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wskazuje się, że zasada ta w ogóle nie znajduje zastosowania w tym postępowaniu (wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2005 r., III SA 3483/03, LEX nr 165982). Ustawa egzekucyjna w wielu miejscach pozwala na skuteczne dokonanie czynności egzekucyjnych bez konieczności zapewnienia uczestnikom możliwości czynnego w nich udziału, np. zajmowanie praw majątkowych. Zastosowanie art. 10 K.p.a. do każdej czynności w praktyce uniemożliwiłoby wyegzekwowanie od zobowiązanych jakiegokolwiek świadczenia. Organ egzekucyjny nie mógłby wykonać żadnej czynności, jeżeli nie miałby dowodu na skuteczne doręczenie zobowiązanemu i wierzycielowi informacji o zamierzonej do wykonania czynności. W ściśle określonych przypadkach w ustawie egzekucyjnej organ egzekucyjny został zobowiązany do zawiadomienia uczestników postępowania o określonej czynności. (por. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz pod red, D. R. K, wydawnictwo LEX 2015, do art. 18 K.p.a.). Postępowanie w sprawie ustosunkowania się wierzyciela do złożonych zarzutów jest częścią postępowania administracyjnego, którego przedmiotem jest przymusowa realizacja, m.in. ciążącego na dłużniku obowiązku uiszczenia zobowiązania podatkowego. Skarżący został powiadomiony o przekazaniu złożonych przez niego zarzutów Prezydentowi Miasta K w celu ustosunkowania się do nich, co do postanowienia wierzyciela w tym zakresie zawarł swoje stanowisko w złożonym zażaleniu, do którego załączył odpowiednie dokumenty. Na marginesie wskazać należy, że tryb prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest skarżącemu dobrze znany, o czym świadczy ilość spraw prowadzonych przed WSA w Szczecinie. W ocenie Sądu, organ zgodnie z regułami dowodzenia określonymi w art. 77 i 80 K.p.a. w sposób wyczerpujący zebrał oraz rozpatrzył materiał dowodowy, czemu dał wyraz w swoim postanowieniu. W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia skargę należało oddalić, Sąd nie znalazł bowiem podstaw do stwierdzenia, że postanowienie to wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa materialnego, ani przepisów prawa procesowego w stopniu skutkującym uchylenie orzeczenia. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło