I SA/Sz 319/16
PostanowienieWSA w Szczecinie2016-08-01
Skład orzekający: Kazimierz Maczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji o zwrocie środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie, jeśli skarżący uprawdopodobnił ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedstawione przez skarżącego obawy były gołosłowne, niepoparte dowodami finansowymi, a zgromadzony materiał dowodowy, w tym dokumenty dotyczące prawa pomocy, nie wykazał, że wykonanie decyzji doprowadzi do upadku działalności gospodarczej.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Zarządu Województwa dotyczącą zwrotu środków z dofinansowania unijnego wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Skarżący argumentował, że zwrot kwoty dofinansowania doprowadzi do jego bankructwa i wyrządzi znaczną, nieodwracalną szkodę. Organ administracji uznał wniosek za niezasadny, wskazując na brak dowodów. Sąd rozpatrzył wniosek, analizując zarówno argumentację skarżącego, jak i zgromadzone dokumenty finansowe.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Kazimierz Maczewski po rozpatrzeniu w dniu 1 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" H.M. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie na realizację projektu wraz z odsetkami p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
H. M. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" H. M. wraz ze skargą na wyżej powołaną decyzję Zarządu Województwa [...] złożył wniosek o wtrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wniosku skarżący, powołując się na art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące wstrzymania wykonania, wskazał, że w przedmiotowej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Podniósł, że planując inwestycję, której dotyczy sprawa, uwzględniał wysokość otrzymanego unijnego dofinansowania, które stanowiło znaczną część budżetu całej inwestycji.
W ocenie skarżącego, wobec niewypłacenia dofinansowania w kwocie [...] zł oraz groźby zwrotu kwoty ponad [...] zł, skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku dla siebie taką kwotę zwrócić. Ewentualne wyegzekwowanie tej kwoty doprowadzi do bankructwa skarżącego, który prowadzi działalność w zakresie produkcji opakowań drewnianych, nieprzynoszącą aktualnie dochodu.
Organ w treści odpowiedzi na skargę z dnia 24 marca 2016 r. wskazał, na niezasadność wniosku o wstrzymanie. Zdaniem organu, skarżący nie wykazał, że zaistniały przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skoro uzasadniając wniosek podał jedynie, że konieczność jednorazowego zwrotu dofinansowania wobec zaplanowania w całej inwestycji źródła finansowania ze środków publicznych może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków, nie przedstawiając jakichkolwiek środków dowodowych, potwierdzających twierdzenia skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu
przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek strony, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków(art. 61 § 3 p.p.s.a.). Ciężar dowodu leży przy tym na wnioskodawcy, który powinien przynajmniej uprawdopodobnić, że w jego przypadku spełnione zostały przesłanki wskazane w powołanym przepisie. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, Sąd uwzględnia zarówno argumentację wnioskodawcy, jak również dokonuje w tym zakresie oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie.
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności poprzedzić należy analizą przedstawionego przez wnioskodawcę uzasadnienia pod kątem spełnienia przesłanek wskazanych w powołanym wyżej przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. Oznacza to, że we wniosku należy co najmniej uprawdopodobnić wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd stwierdził brak podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie zostały bowiem uprawdopodobnione przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Skarżący bowiem wskazał jedynie, iż niewypłacenie części dofinansowania w kwocie [...] zł oraz groźba zwrotu kwoty ponad [...] zł oznacza niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez zwrot spełnionego świadczenia i nie będzie możliwe przywrócenie pierwotnego stanu. Wskazał też, że nie jest w stanie zwrócić ww. kwot bez uszczerbku, zaś jej przymusowe wyegzekwowanie doprowadzi do bankructwa. W ocenie Sądu, powołane okoliczności są gołosłowne i zbyt ogólne, nie zostały poparte żadnymi dokumentami i danymi finansowymi aby mogły stać się podstawą udzielenia ochrony tymczasowej.
Sąd rozpatrując przedmiotowy wniosek z urzędu zweryfikował oświadczenia i dokumenty złożone na potrzeby rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wynika z nich, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, wydatki rodziny to kwota [...] zł (opłaty za media), a także spłata rat kredytowych, leasingowych (w kwocie [...] zł miesięcznie), zaś źródłami utrzymania rodziny są przychody z działalności gospodarczej skarżącego (działalność gospodarcza [...] w zakresie produkcji opakowań drewnianych i sprzedaży hurtowej drewna), dochód z udziału w zysku spółki komandytowej "[...]" oraz dochód z tytułu dzierżawy nieruchomości.
Z dokumentów wynika także, że skarżący w roku 2014 w PIT 36L zadeklarował przychody w kwocie [...] zł (koszty [...] zł, dochód [...] zł, w tym dochód z ww. spółki komandytowej w wysokości [...] zł). Natomiast w roku 2015 jego przychód wyniósł [...] zł (koszty [...] zł i dochód [...] zł ), uzyskał także przychód z tytułu udziałów w spółce komandytowej w wysokości [...] zł (koszty [...] zł, strata [....] zł). W roku bieżącym, w okresie od stycznia do lutego, przychody z [....] wyniosły [...] zł, wydatki [...] zł i strata [...] zł. Skarżący nie udokumentował bieżących przychodów z tytułu udziału w spółce komandytowej ani dochodów z dzierżawy.
Z akt wynika nadto, że skarżący jest właścicielem majątku; posiada: nieruchomość rolną o powierzchni ok. 14 ha (z decyzji w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2016 r. wskazano obszar [...] ha gruntów) niewykorzystaną na cele rolnicze (odłogi), zabudowaną czterema budynkami (chlewnia, stodoła, dwa budynki gospodarcze) o wartości ok. [...] mln zł; urządzenia do obróbki drewna (trzy traki taśmowe); nieruchomość leśną o powierzchni ok. [...] ha – tereny zalesione VI klasy; jedną koparko – ładowarkę; dwa samochody półciężarowe.
W świetle powyższego, na podstawie zgromadzonych w aktach sądowych dokumentów dotyczących prawa pomocy, nie można jednak stwierdzić, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje upadek prowadzonej przez stronę działalności gospodarczej. Oświadczenia i dokumenty dołączone przez stronę do wniosku o przyznanie prawa pomocy, są bowiem dla rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku niewystarczające.
Reasumując skarżący przedstawił jedynie swoje obawy, które w ocenie Sądu nie przesądzają o wystąpieniu przesłanek do udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Konieczność zwrotu kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji oraz zagrożenie zwrotu całego dofinansowania w kwocie ponad [...] zł oraz związane z tym uszczuplenie majątku jest bowiem zwykłym następstwem takiej decyzji. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Zdaniem Sądu, skarżący nie wykazał, że grozi jemu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, jak również, że do odwrócenia skutku realizacji tej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Jak wyżej wskazano, do wniosku nie załączył bowiem żadnych dowodów potwierdzających zasadność podnoszonej argumentacji. Tymczasem bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej, o której mowa w powołanym wyżej przepisie. Tym samym brak jest dowodów potwierdzających zasadność podnoszonej przez skarżącego argumentacji, w tym twierdzenia, że w jego przypadku wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne. Wprawdzie, faktem jest, że w postępowaniu wpadkowym w przedmiocie prawa pomocy, skarżący nadesłał dokumenty źródłowe (ocenione negatywnie w aspekcie zwolnienia od kosztów sądowych), jednak – jak wskazano powyżej – nie mogły one wpłynąć na odmienną ocenę wniosku skarżącego.
Dodatkowo wyjaśnić także należy, że konieczność zwrotu udzielonego dofinansowania nie stanowi sama w sobie przesłanki wstrzymania wykonania decyzji. Nie ulega wątpliwości, że dofinansowanie ze środków europejskich stanowiło dodatkowe źródło dochodów skarżącego, a zatem konieczność zwrotu kwoty tego dofinansowania nie powinno spowodować uszczerbku w jego majątku. Nadto – na co zwracano uwagę w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2013r., sygn. akt II GZ 512/13, dostępne w CBOSA) – strona skarżąca winna posiadać środki pozwalające na realizację swojej statutowej działalności oraz na spłacenie zaciągniętych zobowiązań, niezależnie od dofinansowania uzyskanego z budżetu Unii Europejskiej.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło