I SA/Sz 351/24
PostanowienieWSA w Szczecinie2024-07-19
Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej powinien zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający, zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na skarżącym, który musi poprzeć swoje twierdzenia konkretnymi dowodami, a nie jedynie ogólnikowymi argumentami.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego. Jako uzasadnienie wniosku podała, że wykonanie decyzji może doprowadzić do zablokowania rachunków bankowych, uniemożliwienia prowadzenia działalności, zaburzenia płynności finansowej, a w konsekwencji do niewypłacalności i upadłości spółki. Sąd uznał, że spółka nie wykazała wystarczająco przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Jolanta Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia 18 sierpnia 2023 r., nr 428000-CKK2-1.4103.31.2023.34 w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 22 marca 2024 r., nr 3201-IOV2.4103.49.2023.23 w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do marca 2019 r. oraz ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w tym podatku za marzec 2019 r. p o s t a n a w i a: oddalić wniosek
P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. (dalej: "Skarżąca") składając skargę na powołaną na wstępie decyzję Dyrektora
Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia [...] marca 2024 r.,
nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do marca 2019 r. oraz ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w tym podatku za marzec 2019 r., zwróciła się jednocześnie do Sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. [...] sierpnia 2023 r., nr [...] do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie.
W uzasadnieniu Skarżąca nawiązała do wyroku WSA we Wrocławiu
z 18 stycznia 2024 r., I SA/Wr 441/23, na mocy którego uchylona została decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z [...] kwietnia 2023 r.
oraz poprzedzająca ją decyzja Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. w przedmiocie zabezpieczenia na majątku spółki przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług
wraz z odsetkami oraz dodatkowe zobowiązanie podatkowe.
Skarżąca podkreśliła, że gdyby nie prawomocne orzeczenie WSA
we Wrocławiu, co do decyzji o zabezpieczeniu, to doszłoby do faktycznego
zlikwidowania spółki. Przestałaby ona wykonywać swoją działalność, pozbawiona zostałaby środków na rachunku bankowym, środków trwałych, pojazdów,
a pracownicy zostaliby pozbawieni miejsc pracy. W konsekwencji zarząd spółki zmuszony byłby do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości.
W związku z powyższym Skarżąca stwierdziła, że skoro organ podatkowy
tak bardzo mylił się co do zabezpieczenia, to uzasadnione jest wstrzymanie
wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji
(tj. decyzji wymiarowej).
Skarżąca dalej argumentowała, że o wystąpieniu szkody w przypadku
nie wydania przez Sąd postanowienia o wstrzymaniu decydują zablokowane rachunki bankowe, co oznacza uniemożliwienie prowadzenia działalności gospodarczej, zaburzenie płynności finansowej spółki, brak możliwości realizacji płatnościna rzecz kontrahentów, pracowników, współpracowników, organów administracji publicznej, banków oraz innych instytucji. W efekcie może to doprowadzićdo powstania zobowiązań na rzecz ww. podmiotów, wszczęcia procedur windykacyjnych, następnie egzekucyjnych, końcowo spółka może stać się niewypłacalna. Stan niewypłacalności może doprowadzić do jej upadłości
i zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżąca podkreślił,
że wykonanie decyzji wymiarowej rodzi drastyczne skutki dla spółki w zakresie naruszenia prawa własności.
Skarżąca twierdzi, że oddalenie wniosku będzie stanowić o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody dla spółki, a odwrócenie skutków decyzji może być nader utrudnione, a nawet niemożliwe. W związku z tym dla zapobieżenia negatywnych finansowych, osobowo-kadrowych trudności w funkcjonowaniu, prowadzeniu działalności gospodarczej spółki wniosek jest uzasadniony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Sąd zaznacza, że rozpoznawany w postępowaniu wniosek został
przeanalizowany i zakwalifikowany jako wniosek Skarżącego, skierowany do sądu rozpoznającego skargę, o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji,
o którym mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935; dalej: "P.p.s.a.").
Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a., wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, zgodnie z przepisem
art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek
skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu
w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej
szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem
przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa
szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu.
Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Jak z kolei wynika z art. 61 § 4 P.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Wskazać ponadto należy, że postanowienia, o których mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym, o czym stanowi art. 61 § 5 P.p.s.a.
Z przywołanych regulacji wynika, że sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności albo w drodze egzekucji administracyjnejalbo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. "Niebezpieczeństwo" zaistnienia "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków" musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu
w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej.
Tym samym, aby ocena Sądu nastąpiła, zainicjowana złożonym wnioskiem
o wstrzymanie, strona winna uzasadnić ten wniosek powołując się na określenie okoliczności faktycznych, ewentualnie uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia działając we własnym interesie. Konieczna jest również spójna argumentacja,
poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach
wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a.,
tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Skarżąca miała zatem obowiązek nie tylko dokładnego uzasadnienia rozpoznawanego wniosku, poparcia go konkretnymi twierdzeniami, czy tezami,
ale także stosownymi dokumentami źródłowymi, celem wykazania okoliczności przywołanych na potwierdzenie spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia
jej ochrony tymczasowej.
Sąd administracyjny wydając postanowienie na skutek rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej ma natomiast obowiązek, na podstawie
art. 141 § 4 w zw. z art. 166 P.p.s.a., odnieść się do wskazanych w nim
okoliczności oraz wyjaśnić, z jakich względów uznał, że w danej sprawie
zachodzą, bądź nie występują przesłanki wstrzymania wykonania aktu lub czynności
stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 10 kwietnia 2014 r.,
II GZ 160/14).
Niniejsze postępowanie – z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jak już wcześniej podnoszono, jest postępowaniem, w którym wyłącznie
od strony skarżącej zależą losy wniosku, gdyż to na niej ciążył obowiązek wykazania,
że w razie wykonania zaskarżonej decyzji, mogłoby to narazić ją na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub/i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd rozpoznając wniosek związany jest zatem tym, co w nim zostało wykazane, podniesione oraz jakimi dokumentami zostało to potwierdzone.
W tym miejscu warto zauważyć, że przepisy P.p.s.a., w tym przedmiocie
nie przewidują po stronie Sądu obowiązku wzywania o jakiekolwiek dokumenty potwierdzające zasadność zadośćuczynienia żądaniu wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu.
W związku z zamieszczeniem we wniosku ogólnikowego uzasadnienia
i brakiem dokumentów o aktualnej sytuacji materialnej Skarżącej, jak również mając
na uwadze wyjątkowość sytuacji, w których instytucja wstrzymania może zostać zastosowana, Sąd stwierdza, że nie był w stanie ustalić czy, i w jaki sposób/w jakim stopniu wykonanie zaskarżonej decyzji może wpłynąć na kondycję/sytuację ekonomiczno-gospodarczą Skarżącej. W tym zakresie Sąd nie mógł, co wynika
z rozważań zawartych powyżej, poprzestać wyłącznie na twierdzeniach Skarżącej.
W tym miejscu warto zacytować stanowisko NSA, wyrażone w postanowieniu
z 22 lipca 2009 r., II GSK 260/09, zgodnie z którym dla wykazania,
że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody majątkowej, strona ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku,a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony odnośnie wyrządzenia znacznej szkody majątkowej w sytuacji wykonania przedmiotowej decyzji, powinny bezwzględnie zostać poparte dokumentami źródłowymi.
W ocenie Sądu w sprawie nie wykazano okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją Organu
I instancji , ponieważ wniosek nie posiada wystarczającego uzasadnienia. Tym samym nie wykazano spełnienia w rozpoznawanej sprawie przesłanek w art. 61 § 3 P.p.s.a.
W związku z powyższym, Sąd odmówił wstrzymania wykonania
zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, bowiem w sprawie
nie uprawdopodobniono, że w związku z ich wykonaniem zachodzić może niebezpieczeństwo wyrządzenia Skarżącej znacznej szkody lub/i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wobec powyższego, mając na uwadze wszystkie podniesione już okoliczności, Sąd działając na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., postanowiłjak w sentencji postanowienia.
Orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w sprawie dostępne
są na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło