I SA/Sz 355/14

WyrokWSA w Szczecinie2014-10-08

Skład orzekający: Alicja Polańska, Kazimierz Maczewski, Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sfałszowanie podpisu na zgłoszeniu celnym, potwierdzone postanowieniem o umorzeniu dochodzenia w sprawie niewykrycia sprawcy, stanowi podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, jeśli import towaru i jego rejestracja na terytorium kraju są niewątpliwe, a ostateczne ustalenie należności podatkowych nastąpiło w oparciu o inne decyzje celne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo sfałszowanie podpisu na zgłoszeniu celnym, nawet potwierdzone postanowieniem o umorzeniu dochodzenia w sprawie niewykrycia sprawcy, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, jeśli import towaru i jego rejestracja na terytorium kraju są niewątpliwe, a ostateczne ustalenie należności podatkowych nastąpiło w oparciu o inne decyzje celne, które nie opierały się na wadliwym zgłoszeniu. W takiej sytuacji fałszywy dowód nie był podstawą ustalenia istotnych okoliczności faktycznych sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący A. N. wniósł o wznowienie postępowania podatkowego, powołując się na postanowienie prokuratora o umorzeniu dochodzenia w sprawie podrobienia jego podpisu na deklaracji celnej EU A z dnia 28 stycznia 2005 r. Organy celne odmówiły uchylenia ostatecznej decyzji określającej A. N. kwotę podatku akcyzowego i VAT z tytułu importu samochodu, uznając, że mimo sfałszowania podpisu, import pojazdu i jego rejestracja na terytorium kraju są niewątpliwe, a ustalenie należności podatkowych nastąpiło w oparciu o późniejsze decyzje celne korygujące wartość celną i dług celny. WSA w Szczecinie oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 października 2014 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru, po wznowieniu postępowania oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 27 grudnia 2013 nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie podtrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Szczecinie z dnia 2 października 2013 r. nr [...], wydaną po wznowieniu postępowania, w sprawie decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego w Szczecinie z dnia 16 września 2010 r. nr [...] określającej A N kwotę podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług, jako należnych z tytułu importu towaru - samochodu osobowego marki [...], objętego procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu za dokumentem SAD nr [...]z dnia 28 stycznia 2005 r. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że podatnik – powołując się na prawomocne postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej Szczecin-Zachód w Szczecinie z dnia 29 kwietnia 2009 r. sygn. akt I Ds.3370/08 o umorzeniu dochodzenia w sprawie podrobienia podpisu podatnika na deklaracji celnej EU A z dnia 28 stycznia 2005 r. i innych dowodach związanych z nabyciem samochodu osobowego marki [...] z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa określonego w art. 270 § 1 k.k. – złożył wniosek z dnia 10 czerwca 2011 r. o wznowienie postępowania na podstawie przesłanki określonej w 145 § 1 pkt 1 k.p.a., tj. z tej przyczyny, że dowody na podstawie których ustalono istotne w sprawie okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Jednocześnie podatnik wskazał, że w postępowaniu karnym nie ustalono osoby, która podrobiła jego podpisy. Po wznowieniu postępowania w sprawie, ww. decyzją z dnia 2 października 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Szczecinie odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego w Szczecinie z dnia 16 września 2010 r. nr [...] określającej podatnikowi kwotę podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług, jako należnych z tytułu importu samochodu osobowego. Według organu, samo sfałszowanie podpisu na ww. dokumencie SAD, przy jednoczesnym wyjaśnieniu, że podatnik dokonał zakupu samochodu w S i jego późniejszej rejestracji na terytorium kraju, nie może być podstawą do podważenia faktu, że import tego pojazdu nastąpił. Tym samym, istotna dla sprawy okoliczność faktyczna, to jest import przez podatnika samochodu, została pewnie ustalona, niezależnie od sfałszowania podpisu na dokumencie potwierdzającym dokonanie zgłoszenia celnego, gdyż to Import towaru generuje powstanie długu celnego i obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym oraz w podatku od towarów i usług. Nadto, organ wskazał, że w postępowaniu celnym została zweryfikowana wartość celna i stawka celna zadeklarowana w zgłoszeniu celnym SAD nr [...] z dnia 28 stycznia 2005 r., gdyż okazały się nieprawidłowe, wskutek czego, Naczelnik Urzędu Celnego w Szczecinie decyzjami z dnia 3 stycznia 2008 r. nr [...] i z dnia 10 sierpnia 2010 r. [...] określił prawidłową wartość celną i kwotę długu celnego od importowanego samochodu. W tej sytuacji, według organu, to nie ww. zgłoszenie celne było podstawą ustalenia okoliczności istotnych dla sprawy. W odwołaniu od tej decyzji podatnik zarzucił organowi naruszenie przepisów art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Szczecinie z dnia 16 września 2010 r., co jest wynikiem błędnego ustalenia, iż sfałszowane zgłoszenie celne nie było podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Podnosząc taki zarzut, podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W wyniku rozpoznania odwołania, Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie, wskazaną na wstępie decyzją z dnia 29 grudnia 2013 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, w pełni podzielając argumentację przedstawioną w niej przez organ I instancji. Nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego, podatnik wniósł na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w której zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1) art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 20 prawa celnego i w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2014 r. w sprawie szczegółowych wymogów jakie powinno spełniać zgłoszenie celne poprzez ustalenie, że dane wynikające ze sfałszowanego zgłoszenia celnego nie były podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy i, że dokument ten nie stanowił dowodu w sprawie; 2) art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie, chociaż fakt sfałszowania dokumentu zgłoszenia celnego jest bezsporny i winien skutkować uchyleniem decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Szczecinie. Podnosząc ww. zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie nie podzielił zasadności podniesionych w niej zarzutów i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zauważył, co następuje: Istota sporu w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organy podatkowe prawidłowo uznały, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania, o której jest mowa w art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Poza sporem pozostaje okoliczność, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w Szczecinie z dnia 16 września 2010 r. nr [...] określająca skarżącemu kwotę podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług, jako należnych z tytułu importu towaru - samochodu osobowego marki [...], objętego procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu za dokumentem SAD nr [...] z dnia 28 stycznia 2005 r. jest decyzją ostateczną. Zatem, wzruszenie tej decyzji mogło nastąpić w drodze wznowienia postępowania i takie żądanie zostało zawarte we wniosku skarżącego z dnia 10 czerwca 2011 r. Na wstępie należy wskazać, że wznowienie postępowania stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych, określonej w art. 128 Ordynacji podatkowej i może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w przepisach prawa. W sprawie wniosek o wznowienie postępowania oparty został na przesłance określonej w art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Z przepisu tego wynika, że w postępowaniu o wznowienie z tej podstawy istotne jest wystąpienie łączne następujących przesłanek: - w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu, - sfałszowanie dowodu powinno zostać stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu, - fałszywy dowód był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych w danej sprawie. W sprawie ustalono, że prokurator Prokuratury Rejonowej Szczecin-Zachód wydał postanowienie z dnia 29 kwietnia 2009 r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie: I. podrobienia w bliżej nieustalonym okresie do dnia 28 stycznia 2005 r. umowy sprzedaży pojazdu marki [...]o numerze nadwozia [...], tj. o czyn z art. 270 § 1 kk, na podstawie przepisu art. 322 § 1 k.p.k., wobec niewykrycia sprawcy przestępstwa; II. posłużenia się w dniu 28 stycznia 2005 r. w Oddziale Celnym w L podrobioną umową sprzedaży pojazdu marki [...] o numerze nadwozia [...], tj. o czyn z art. 270 § 1 kk, na podstawie przepisu art. 322 § 1 k.p.k., wobec niewykrycia sprawcy przestępstwa; III. podrobienia w bliżej nieustalonym okresie do dnia 28 stycznia 2005 r. podpisu A N na deklaracji celnej EU A z dnia 28 stycznia 2005 r., oświadczeniu dot. poniesionych kosztów transportu oraz dokumencie Wspólna Europejska Deklaracja" elementów dotyczących wartości celnej D.V.l, tj. o czyn z art. 270 § 1 k.k., na podstawie przepisu art. 322 § 1 k.p.k., wobec niewykrycia sprawcy przestępstwa. Z treści uzasadnienia postanowienia wynika, że w toku prowadzonego dochodzenia ustalono, iż podpisy znajdujące się na ww. dokumentach nie zostały nakreślone przez skarżącego. Jednocześnie stwierdzono, że zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na ustalenie osoby, która podrobiła podpisy na tych dokumentach. Według składu orzekającego w sprawie, oceniając znaczenie okoliczność sfałszowania dokumentu, organy podatkowe prawidłowo stwierdziły, że okoliczność ta nie była podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych w sprawie, gdyż to czynność importu towaru powoduje powstanie długu celnego i obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym oraz w podatku od towarów i usług, a nie złożenie zgłoszenia celnego, tym bardziej w sytuacji, gdy w takim zgłoszeniu celnym wskazano wadliwą wartość celną i stawkę celną, co wystąpiło w przypadku zgłoszenia celnego SAD nr [...]z dnia 28 stycznia 2005 r., bowiem w postępowaniu celnym dotyczącym importu samochodu Naczelnik Urzędu Celnego w Szczecinie decyzją z dnia 10 sierpnia 2010 r. nr [...] określił skarżącemu wartość celną importowanego towaru i należną kwotę długu celnego, ustalając, że wykazana w zgłoszeniu celnym wartość celna towaru i stawka celna zostały wadliwie zadeklarowane. Nadto, organy w sposób niewątpliwy ustaliły, że nabycie samochodu, jego import oraz rejestracja na terenie kraju nastąpiły. Z ustaleń organów wynika, że w zgłoszeniu celnym jako wartość pojazdu podano kwotę [...] CHF (wynikającą z załączonego rachunku nr [...]) oraz zadeklarowano stawkę celną preferencyjną w wysokości 0% w oparciu o zamieszczoną na fakturze deklarację eksportera, dotyczącą preferencyjnego unijnego pochodzenia towaru. W związku z wątpliwościami dotyczącymi zadeklarowanej wartości (jej zniżenia) i zastosowanej stawki celnej preferencyjnej organ celny wystąpił z wnioskiem do szwajcarskich władz celnych o przeprowadzenie weryfikacji rachunku sprzedaży w zakresie wskazanej w nim ceny pojazdu oraz w zakresie zasadności wystawienia deklaracji eksportera potwierdzającej preferencyjne pochodzenie towaru. Władze szwajcarskie nadesłały wyjaśnienia, z których wynika, że eksporter potwierdził wystawienie rachunku, jednakże nie umieścił na nim deklaracji eksportera w postaci stempla, dlatego samochód winien być uznany za towar o nieznanym kraju pochodzenia, a dowód pochodzenia jako formalnie nieważny. Nadto, władze szwajcarskie ujawniony inny rachunek o nr [...] wystawiony na rzecz skarżącego za pojazd marki [...]o numerze nadwozia [...], w którym cena sprzedaży została określona w wysokości [...] CHF. W związku z tymi ustaleniami, organ celny w decyzji z dnia 10 sierpnia 2010 r. nr [...] ustalił, że kwota długu celnego należnego w związku z importem samochodu wynosi [...]zł. Dla określenia tej kwoty przyjęto, że wartość samochodu wynosi [...]CHF, wartość statystyczna [...]zł, a właściwa dla obliczenia cła stawka celna - 10%. Nadto, z ustaleń organów celnych wynika, że skarżący dokonał zakupu samochodu za pośrednictwem osoby trzeciej, która zajmowała się importem samochodów z zagranicy, a wszystkie dokumenty dotyczące pojazdu otrzymał od tej osoby już po dokonaniu odprawy, co skarżący potwierdził w odwołaniu od decyzji z dnia 16 września 2010 r. nr [...] wskazując, iż zakupu i odprawy celnej samochodu dokonał przewoźnik. Także z informacji Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta P wynika, że samochód został po raz pierwszy zarejestrowany na rzecz skarżącego, a podstawą rejestracji było także zgłoszenie celne SAD [...] z dnia 28 stycznia 2005 r., na którym został sfałszowany podpis skarżącego. Zatem, na podstawie tak ustalonych okoliczności faktycznych organy podatkowe, przyjmując ustalenia poczynione przez organy celne, prawidłowo stwierdziły, że skarżący nabył na terytorium Sz samochód osobowy z zamiarem jego przywozu na obszar Unii Europejskiej, który następnie został objęty procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu na podstawie zgłoszenia celnego SAD nr [...] oraz zarejestrowany na terytorium kraju. Sama więc okoliczność sfałszowania podpisu skarżącego na zgłoszeniu celnym, przy jednoczesnym niewątpliwym ustaleniu, że skarżący dokonał zakupu pojazdu w Sz i jego późniejszej rejestracji na terytorium kraju, nie może być podstawą do podważenia faktu, że import pojazdu nastąpił. Tym samym, istotna dla sprawy okoliczność faktyczna, tj. import przez skarżącego pojazdu, została ustalona, niezależnie od sfałszowania podpisu na dokumencie potwierdzającym dokonanie zgłoszenia celnego. A, skoro import towaru powoduje powstanie długu celnego i obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym oraz w podatku od towarów i usług, to skarżący stał się podatnikiem zobowiązanym do uiszczenia kwoty podatków należnych z tytułu importu towaru. Podstawą zaś ich ustalenia nie były dane wskazane w zgłoszeniu celnym, lecz ostateczna decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w Szczecinie z dnia 10 sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru i należnej kwoty długu celnego. Zgodnie bowiem z przepisem art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz.U.) w imporcie towarów podstawą opodatkowania podatkiem akcyzowym jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło, natomiast zgodnie z art. 29 ust. 13 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U.)podstawą opodatkowania w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Mając powyższe okoliczności na uwadze, należy stwierdzić, że organy podatkowe prawidłowo uznały, że dane wynikające ze zgłoszenia celnego nr [...] nie były podstawą ustalenia okoliczności istotnych dla sprawy. Prawidłowo zatem organy podatkowe stwierdziły, że w sprawie zaistniały wprawdzie pierwsze dwie przesłanki zastosowania art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, tj. nastąpiło sfałszowanie dowodu, które zostało potwierdzone prawomocnym orzeczeniem, jednak fałszywy dowód nie był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych w sprawie. Mając na uwadze przywołane okoliczności, należało uznać, że stanowisko organu odwoławczego co do braku podstaw do uchylenia decyzji w trybie przepisów o wznowieniu postępowania jest prawidłowe, zaś zarzuty skargi nie są trafione, gdyż w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów art. 245 § 1 pkt 1 i art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W tej sytuacji, sąd - na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.) - skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło