I SA/Sz 390/16
WyrokWSA w Szczecinie2016-08-24
Skład orzekający: Alicja Polańska, Joanna Wojciechowska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opłata targowa może być pobierana od osoby, która zawiesiła działalność gospodarczą, ale nadal zajmuje teren i eksponuje towar w celu sprzedaży?Ratio decidendi
Opłata targowa może być pobierana od osoby, która zawiesiła działalność gospodarczą, jeśli nadal zajmuje teren i eksponuje towar w celu sprzedaży. Pojęcie 'dokonywania sprzedaży' należy interpretować szeroko, obejmując wszelkie czynności podejmowane w celu dokonania sprzedaży, w tym zajęcie miejsca na targowisku, wyeksponowanie towaru i oczekiwanie na kontrahentów. Sama gotowość do sprzedaży, przejawiająca się zajęciem miejsca i wyeksponowaniem towaru, jest wystarczającą przesłanką do poboru opłaty targowej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opłaty targowej za okres od lipca do grudnia 2015 r. Skarżąca kwestionowała decyzje organów podatkowych, które określiły jej zobowiązanie w opłacie targowej, argumentując, że w okresie od października 2015 r. zawiesiła działalność gospodarczą i nie prowadziła sprzedaży. Organy podatkowe, opierając się na notatkach służbowych inkasentów i dokumentacji fotograficznej, ustaliły, że skarżąca nadal zajmowała teren i eksponowała towar, co stanowiło podstawę do naliczenia opłaty targowej.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2016 r. sprawy ze skarg B. S. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego: - z dnia 22 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za okres od 1 lipca do 31 października 2015 r. - z dnia 22 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za okres od 2 listopada do 6 grudnia 2015 r. oddala skargi.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zaskarżonymi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzjami z dnia 22.02.2016 r.:
- o nr [...], utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...]
z dnia 28.12.2015 r., nr [...], określającą [...] wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres od dnia 01.07.2015 r. do 31.10.2015 r. (11 dni) w kwocie [...] zł (za okres od lipca do października 2015 r. – od powierzchni 24 m²; za październik – od powierzchni 62 m²);
- o nr [...], utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 18.01.2016 r., nr [...], określającą [...] wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres od dnia
02.11.2015 r. do 06.12.2015 r. (33 dni) w kwocie [...] zł (za okres listopad
i grudzień 2015 r. od powierzchni 62 m²).
W uzasadnieniu ww. decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (organ odwoławczy) wskazało, że organ I instancji określił Stronie wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za dokonywanie sprzedaży w [...](część działki nr [...]) w kiosku, jak również wystawki o łącznej powierzchni 62 m2:
1. na podstawie decyzji z dnia 28.12.2015 r. nr [...], za okresy:
– od 01.07.2015 r. do 31.07.2015 r.,
– od 01.08.2015 r. do 31.08.2015 r.,
– od 01.09.2015 r. do 30.09.2015 r.,
– od 01.10.2015 r. do 10.10.2015 r.,
– od 12.10.2015 r. do 17.10.2015 r.,
– od 21.10.2015 r. do 24.10.2015 r.,
– od 26.10.2015 r. do 31.10.2015 r.;
2. na podstawie decyzji z dnia 18.01.2016 r. nr [...], za okresy:
– od 02.11.2015 r. do 29.11.2015 r.,
– od 02.12.2015 r. do 06.12.2015 r.
Organ I instancji powołał się na notatki służbowe inkasenta potwierdzające fakt dokonywania przedmiotowej sprzedaży. Ponadto wskazał, że Strona w okresie od 01.05.2015 r. do 30.09.2015 r. wydzierżawiała od Gminy ww. część działki nr [...]w [...] o pow. 50 m2 i po tym okresie nadal bezumownie korzystała z tego terenu. Ustalono również, że z dniem 01.05.2015 r. Strona ponownie zarejestrowała działalność gospodarcza w CEiDG.
Stawka opłaty targowej za 2015 r. określona została zgodnie z uchwała Rady Gminy [...] nr [...] z dnia 24.10.2014 r. w sprawie ustalenia dziennych stawek opłaty targowej, terminu płatności i sposobu jej poboru na terenie Gminy [...].
Przeprowadzone przez inkasentów i strażników gminnych pomiary wykazały,
że powierzchnia wykorzystywana do prowadzenia sprzedaży składała się nie tylko z lady, na której bezpośrednio dokonywane były transakcje, lecz również z powierzchni, na której rozłożony i wyeksponowany był towar, składowane opakowania oraz przestrzeni dla klientów.
Od ww. decyzji Strona wniosła odwołania, w których zażądała zmiany zaskarżonych decyzji organu I instancji poprzez uchylenie opłaty targowej w całości. Strona wskazała, że sprzedaży dokonywała jedynie w kiosku, nie prowadziła zaś handlu na tzw. wystawce oraz, że z dniem 01.10.2015 r. zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej i w związku z tym w ogóle nie dokonuje sprzedaży w posiadanym kiosku.
W wyniku rozpoznania odwołań, organ odwoławczy decyzjami z dnia
22 lutego 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone decyzje organu I instancji z dnia 28.12.2015 r. .
Organ odwoławczy odwołał się do treści art. 15 ustawy z dnia 12.01.1991 r.
o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym do dnia 31.12.2015 r. oraz art. 21 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że ustalił wbrew twierdzeniom Strony, iż powierzchnia zajęta na sprzedaż wyniosła 62 m2. Tymczasem Strona powołała się na pomiary dokonane przez upoważnionego pracownika gminy
w dniu 27.05.2015 r., które jakoby potwierdzają, że powierzchnia handlowa była mniejsza i wynosiła 50 m2. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na pomiary dokonane
w obecności Strony w dniu 10.04.2015 r. przez komisję pracowników organu I instancji. Wykazały one, że powierzchnia stoiska wyniosła 72 m2 (8,0 m x 8,90 m, przy czym rozpoczęty m2 traktowany jest zgodnie z właściwą uchwałą jako pełny m2). Ponadto organ wskazał, iż kolejne pomiary dokonywane w okresie od lipca do października
2015 r. potwierdzają rzeczywiste wymiary kiosku i wystawki, która wynosiła w tym okresie 61 m2.
Organ odwoławczy wskazał, także że Strona nie wykazała inicjatywy dowodowej
w zakresie pozwalającym na potwierdzenie jej twierdzeń, iż w okresie od 01.10.2015 r. w ogóle nie prowadziła działalności. Strona bowiem w okresie od września do listopada 2015 r. prowadziła z organem I instancji korespondencję w przedmiocie wydzierżawienia zajmowanego przez nią obiektu na dalszy okres oraz zmniejszenia czynszu z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości z uwagi na mniejsze wpływy z prowadzonej działalności po okresie letnim. Ponadto wnioskowała ona
o odroczenie terminu uprzątnięcia terenu do 30.12.2015 r., na co organ gminy nie wyraził zgody.
Zdaniem organu odwoławczego Strona po 01.10.2015 r. prowadziła działalność handlową na spornym terenie. Na wynik oceny przeprowadzonej przez organ nie wpłynęły również argumenty Strony dotyczące jej stanu zdrowa, tj. (chora noga). Brak jest podstaw do uznania, że niemożliwe było w badanym okresie jednoczesne leczenie
i rehabilitacja oraz prowadzenie działalności gospodarczej. W opinii organu fakt dokonywania przez Stronę czynności sprzedaży potwierdzają notatki służbowe inkasentów.
W skardze wywiedzionej na powyższe decyzje organu odwoławczego Strona wniosła o ich uchylenie oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
– art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849),
– § 1 ust. 1 pkt 3 uchwały Rady Gminy [...] nr [...] z dnia 24.10.2014 r.
w sprawie ustalenia stawek opłaty targowej, terminu płatności i sposobu jej poboru na terenie Gminy [...] (Dz. Urz. Woj. Zach. z dnia 03.11.2014 r., poz. 4224),
– art. 7, art. 77, art. 80 oraz 130 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071) poprzez uznanie, iż Skarżąca handlując w przedmiotowych okresach nie uiściła opłaty targowej zgodnie z zasadą.
W uzasadnieniu skarg Skarżąca podkreśliła, że organ I instancji oparł swoje ustalenia na protokole z dnia 10.04.2014 r. dot. kontroli pomiaru powierzchni handlowej. Tymczasem inkasent źle dokonał pomiaru powierzchni zawyżając ją, a pomiar odbył się bez obecności Skarżącej. Skarżąca wskazała, że zwróciła się o zweryfikowanie powierzchni handlowej, a następnie po interwencji u inspektora mienia komunalnego dokonany został ponowny pomiar, zgodnie z którym w dniu 27.05.2015 r. przedmiotowa powierzchnia wyniosła 50 m2, a nie 72 m2. Następnie Skarżąca zmniejszyła powierzchnię handlowa do 40 m2.
Skarżąca stwierdziła, że w istocie przedmiot skargi sprowadza się do kwestii wadliwości ustalenia użytkowej powierzchni handlowej, bezpodstawnego stwierdzenia, że Skarżąca w przedmiotowych okresach prowadziła sprzedaż. Podtrzymała również dotychczasowe merytoryczne argumenty przemawiające za bezpodstawnością skarżonych decyzji.
W odpowiedziach na skargi Kolegium wniosło o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach.
W pismach z dnia 10.08.2016 r. dotyczących spraw o sygn. akt I SA/Sz 390/16 oraz I SA/Sz 391/16 Skarżąca sformułowała dodatkowe zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej w tym w szczególności art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 187
i art. 200. Uzasadniając zarzuty Skarżąca wskazała, że organ I instancji nie przeprowadził postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, uniemożliwiając Skarżącej wypowiedzenie się w czasie przeprowadzania czynności dowodowych, a przed wydaniem decyzji nie umożliwił jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz żądań. Organ w sposób dowolny ustalił stan faktyczny sprawy wyłącznie w oparciu o notatki pracownika – inkasenta.
Zdaniem Skarżącej organy naruszyły również przepisy art. 180 § 1, art. 181,
art. 187, art. 192 Ordynacji podatkowej poprzez nie rozpoznanie sprawy w pełni, brak wyjaśnienia okoliczności sprawy, orzekanie w oparciu o niepełny materiał dowodowy, przyjęcie za podstawę orzekania stanu faktycznego ustalonego z naruszeniem procedury podatkowej, błędną i nielogiczną ocenę materiału dowodowego.
Ponadto Skarżąca zakwestionowała stanowiące dowód w sprawie notatki służbowe inkasenta. Powołała się także na oświadczenie z dnia 20.01.2016 r., zgodnie z którym prowadzenie działalności handlowej w przedmiotowej lokalizacji w okresie listopad-grudzień jest niemożliwe. Podkreśliła, że organ pominął ww. dowód oraz nie wyjaśnił w tym zakresie okoliczności sprawy. W dalszej kolejności ponowiła argumenty zamieszczone wcześniej w odwołaniach od decyzji organu I instancji oraz skargach na decyzje organu odwoławczego.
Na rozprawie Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 p.p.s.a. połączyć sprawy o sygn. akt I SA/Sz 390/16 i I SA/Sz 391/16 do wspólnego rozpoznania oraz łącznego rozstrzygnięcia i prowadzić sprawę pod sygn. akt I SA/Sz 390/16.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz, czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień - czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi,
że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej "P.p.s.a.".
W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał skargę za niezasadną, bowiem zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Jak Skarżąca wskazała w skardze, w istocie wadliwie ustalono użytkową powierzchnię handlową, gdyż w październiku, listopadzie i grudniu 2015 r. nie prowadziła handlu ani na wystawce ani w kiosku, tylko w miesiącach poprzednich (lipiec, sierpień, wrzesień).
Natomiast zdaniem Organów podatkowych, materiał dowodowy w postaci notatek służbowych sporządzonych przez osoby zaufania publicznego tj. inkasentów co do zajmowanej powierzchni handlowej oraz dokumentacja fotograficzna potwierdza,
że sporna powierzchnia wykorzystywana była na sprzedaż. Powierzchnia ta – jak wskazał organ - składa się nie tylko z lady, na której bezpośrednio dokonuje się transakcji sprzedaży, lecz jest to również powierzchnia, na której jest rozłożony
i wyeksponowany towar, są składowane opakowania, znajduje się przestrzeń dla klienta itp. Odnosząc się natomiast do argumentu Skarżącej, że nie prowadziła działalności gospodarczej, gdyż była ona zawieszona na okres zimowy (z dniem 01.10.2015 r.), organ wskazał, że Skarżąca nie wykazała, iż faktycznie nie prowadziła tej działalności, bowiem dokumentacja zdjęciowa z dnia 30.11.2015 r. kiosku i otoczenia wskazuje wprawdzie, że w tym dniu sprzedaż nie była prowadzona, jednakże wskazuje również, że teren ten nadal był użytkowany. Kiosk bowiem - jak wskazał organ odwoławczy – "nie był opustoszony (materiały wewnątrz), na zewnątrz uporządkowane były skrzynki po towarach". Odwołując się do pojęcia "targowiska" w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.o.l. powołano orzecznictwo NSA. Nadto, na potwierdzenie okoliczności, że pomimo zawieszenia działalności gospodarczej Skarżąca efektywnie prowadziła sporny punkt handlowy, organ podniósł, że Skarżąca w prowadzonej z Urzędem Gminy korespondencji domagała się wydzierżawienia zajmowanej powierzchni pod działalność gospodarczą na dalszy okres oraz zmniejszenia czynszu z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości.
W tak zakreślonym sporze rację należało przyznać organowi.
Nie budzi wątpliwości, że opłata targowa obejmuje okresy: od 01.07.2015 r.
do 30.09.2015 r., 01-10, 12-17, 21-24 i 26-31.10.1015 r. i oraz od 02.11.2015 r.
do 06.12.2015 r. i dotyczy zajęcia części działki nr [...] w [...] przy ulicy [...] na działalność handlową prowadzoną przez Skarżącą. Nie jest również sporna opłata targowa za okres od 01.07.2015 r. do 30.09. 2015 r. co do zajętej powierzchni (24 m²).
Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 u.p.o.l., opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych, jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach, z zastrzeżeniem ust. 2b. Targowiskami, o których mowa w ust. 1, są wszelkie miejsca, w których jest prowadzona jest sprzedaż (ust. 2 art. 15 u.p.o.l.).
Zgodnie zaś z art. 15 ust. 2b u.p.o.l. opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach.
Poza sporem jednak pozostaje, czy czynności sprzedaży odbywały się w budynku lub w jego części oraz, czy Skarżąca była podatnikiem podatku od nieruchomości. Sporne w sprawie nie było również, czy miejsce dokonywania czynności było "targowiskiem" w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.o.l.
Jednakże, jak już wyżej wskazano, Skarżąca natomiast kwestionuje ustalenia organu co do powierzchni handlowej (62 m²), jej zdaniem bowiem bezpodstawnie stwierdzono handel w październiku, listopadzie i grudniu, w tych miesiącach bowiem nie prowadziła handlu ani w kiosku ani na wystawce, gdyż od października 2015 r. zawiesiła działalność gospodarczą.
A zatem, istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza sią do wykładni terminów "sprzedaż", "dokonywanie sprzedaży" użytych ww. art. 15 ust. 1 i 2 u.p.o.l., które posłużyły ustawodawcy zarówno do określenia czynności podlegających opodatkowaniu opłatą targową, jak i do określenia miejsca wyznaczającego terytorialny zakres pobierania podatku, a w konsekwencji, czy organ prawidłowo określił wysokość opłaty targowej w spornym okresie (od powierzchni 62 m² w okresie od października do grudnia 2015 r.).
Chociaż kwestia pojęcia "targowiska" nie jest sporna, to jednak jego rozumienie ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
"Targowiskami", o których mowa w ust. 1, są wszelkie miejsca, w których jest prowadzona sprzedaż. Znaczenie terminu "targowisko" ma zasadnicze znaczenie dla potrzeb pobierania opłaty targowej. Cytowany przepis w ust. 2 zawiera definicję terminu "targowiska", które - jak wynika z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego - jest szersza od definicji "targowiska" jaką posługiwał się dekret z 2 sierpnia 1951 r. o targach i targowiskach (Dz. U. Nr 41, poz. 312 ze zm.). Jak wskazano już wyżej, w myśl art. 15 ust. 2 u.p.o.l., "targowiskami" są to wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż. A zatem, pobieranie opłaty targowej na podstawie wskazanej ustawy (u.p.o.l.) jest związane z prowadzeniem sprzedaży lub chociażby złożeniem oferty. Z cytowanego przepisu wynika, że nie ma większego znaczenia, w jakim miejscu prowadzona jest sprzedaż oraz czy sprzedaż ma charakter stały czy okazjonalny. Skoro o pobieraniu opłaty targowej decyduje sprzedaż towaru, uprawnione jest jej pobieranie również za prowadzenie sprzedaży poza miejscami do tego wyznaczonymi (por. wyrok Sądu Najwyższego z 9 grudnia 1994 r., sygn. akt ARN 66/93, OSNC 1994/6/139).
Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyrażał pogląd, że skoro, zgodnie z art. 15 ust. 2 u.p.o.l., targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż, to chodzi o miejsca, w których lokalizację wyznacza gmina, jak i każde inne miejsce mimo, że formalnie nie jest ono przez gminę oznaczone jako targowisko.
W takim rozumieniu "targowiskiem" jest, m.in. hala targowa, dom handlowy, plac, chodnik, pas przydrożny, byleby w tych miejscach prowadzono sprzedaż.
Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowiska oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko (art. 15 ust. 3 u.p.o.l.). Stąd też, handlujący na targowisku, mimo uiszczania czynszu dzierżawnego, opłaty za wjazd na targowisku lub za zajęcie straganu, obowiązany jest również płacić opłatę targową na rzecz gminy.
Ustawodawca w przepisach u.p.o.l., nie zdefiniował terminu "dokonywanie sprzedaży". Należy zatem przyjąć jego szerokie rozumienie, obejmujące nie tylko sprzedaż w rozumieniu art. 535 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny
(Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), ale również wszelkie inne czynności podejmowane
w związku z dokonywaniem sprzedaży czy w celu jej dokonywania, w tym mające miejsce przed sprzedażą, np. zajęcie miejsca na targowisku.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazywano, że przy ustalaniu znaczenia określenia "dokonywanie sprzedaży" nie jest istotne, czy dana osoba lub jednostka sprzedała oferowany towar, czy też żadna transakcja nie została sfinalizowana. Sama gotowość dokonywania sprzedaży, która przejawia się m.in. zajęciem miejsca na targowisku i wyeksponowaniem towaru, jest wystarczającą przesłanką do poboru opłaty targowej przez inkasenta. Określenie "dokonywanie sprzedaży", zawarte w art. 15 ust. 1 u.p.o.l., oznacza, że każdy wymieniony w tym przepisie podmiot korzystający z targowiska, w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.o.l., w celu podjęcia sprzedaży jakichkolwiek artykułów jest zobowiązany do zapłacenia opłaty targowej, a tym samym sformułowanie "dokonujących sprzedaży" należy interpretować szeroko, uznając, że obejmuje ono wszelkie czynności podejmowane przez podmiot określony w art. 15 ust. 1 u.p.o.l. w celu dokonania sprzedaży, a w szczególności oferowanie produktów, składowanie na stoisku, oczekiwanie na kontrahentów
(por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13 sierpnia 2014 r., I SA/Sz 274/14). Takie okoliczności wystąpiły na gruncie stanu faktycznego ustalonego w rozpoznawanej sprawie, który za podstawę orzekania przyjął Sąd orzekający w sprawie.
Wobec tego za bezzasadny uznać należało zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l. Obowiązek uiszczenia opłaty targowej powstaje z mocy prawa z chwilą faktycznego podjęcia czynności handlowych zmierzających do dokonania sprzedaży (niezależnie od skutku) w każdym miejscu danej gminy, przy czym realizacja tego ustawowego obowiązku następuje w razie zażądania jej uiszczenia przez inkasenta, i z tą też chwilą następuje określenie osoby zobowiązanej do zapłaty określonego już zobowiązania z tytułu opłaty targowej przewidzianej uchwałą rady gminy, uprawnionej do określenia zasad i poboru oraz wysokości stawek opłaty targowej, stosownie do art. 19 pkt 1 u.p.o.l. Powstanie zatem zobowiązania z tytułu opłaty targowej wynika z samego faktu podjęcia działalności handlowej (sprzedaży) na terenie danej gminy.
Na podstawie art. 16 u.p.o.l., zwalnia się natomiast od opłaty targowej osoby i jednostki dokonujące sprzedaży na targowiskach, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Przepis ten jednak nie ma zastosowania do osób, które są podatnikami podatku od nieruchomości i prowadzą działalność sprzedaży towarów na targowisku poza miejscem, od którego płacą podatek od nieruchomości; opłata targowa dotyczy tylko powierzchni nieobjętej tym podatkiem.
W rozpoznawanej sprawie, skoro Skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości stosownie do art. 3 ust.1 pkt 4 u.p.o.l., to zwolnieniu od opłaty targowej na podstawie art. 16 u.p.o.l. podlegają jedynie czynności wykonywane przez Skarżącą podlegają w zakresie powierzchni wydzierżawionej nieruchomości, co organ uwzględnił określając w niższej wysokości opłatę targową za okres od dnia 01.07.2015 r. do dnia 30.09.2015 r. (umowa dzierżawy zawarta z Gminą [...] na okres od dnia 01.05.2015 r. do dnia 30.09.2015 r.), w tym bowiem okresie ograniczył wymiar opłaty targowej tylko do dodatkowo (oprócz dzierżawionej) zajmowanej w tym okresie przez Skarżącą powierzchni na prowadzenie działalności handlowej (na "dokonywanie sprzedaży"), a dopiero od dnia 01.10.2015. (od dnia wygaśnięcia umowy dzierżawy) do 06.12.2015 r. opłata targowa została zwiększona o powierzchnię wcześniej dzierżawioną.
Podkreślenia przy tym wymaga, że dla obowiązku uiszczenia opłaty targowej nie jest istotne, czy osoba, będąca podatnikiem podatku od nieruchomości na targowisku, korzysta z pozostałej części targowiska bezpośrednio dla dokonywania czynności sprzedaży, czy też wykorzystuje ją na cele ekspozycji towarów w celu reklamy. Wystawa towarów w miejscu sprzedaży lub w bezpośrednim sąsiedztwie z miejscem sprzedaży, czy też tylko zajęcie miejsca na targowisku mieści się w zakresie zwrotu "dokonywania sprzedaży na targowisku".
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że we wskazanych w decyzjach dniach, Skarżąca prowadziła sprzedaż detaliczną towarów w kiosku w [...] przy ul. [...] na części działki nr [...] oraz eksponowała towar na wystawce przed kioskiem, a także, mimo, iż nie dokonywała transakcji sprzedaży, to jednak zajmowała ten sporny grunt (nie usunięto obiektu wykorzystywanego do działalności handlowej). Okoliczności te potwierdzają sporządzone przez inkasenta opłaty targowej notatki służbowe, przy czym nie kwestionuje Skarżąca prowadzenia działalności handlowej w miesiącach od lipca do września 2015 r. Nadto, w dniu 30.11.2015 r. prowadzony przez Skarżącą punkt handlowy został objęty kontrolą ze strony Urzędu Gminy [...], z której sporządzono protokół wraz z dokumentacją fotograficzną. Kontrola ta potwierdziła okoliczność dalszego korzystania w spornym okresie przez Skarżącą z terenu Gminy na działalność handlową przez jego zajęcie obiektem budowlanym, a potwierdzają ten stan pisma Urzędu Gminy skierowane do Skarżącej w sprawie usunięcia z nieruchomości Gminy [...] budynków, budowli oraz odwołanie od decyzji organu I instancji zawarte w piśmie Skarżącej z dnia 26.01.2016 r. skierowane do Wójta Gminy [...].
W ocenie Sądu, zawarte w aktach sprawy dowody, w tym niesporna okoliczność prowadzenia sprzedaży w okresie od lipca do września 2015 r. w sposób przekonujący potwierdzają fakt prowadzenia przez Skarżącą w poszczególnych dniach lipca, sierpnia, września, października, listopada i grudnia 2015 r. działalności handlowej na powierzchni wynikającej z notatek służbowych inkasenta gminnego, bowiem były one sporządzane na bieżąco i brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania danych w nich zawartych. Z dokumentacji fotograficznej sporządzonej według stanu na dzień 30.11.2015 r. wyraźnie wynika fakt zajęcia spornego terenu przez pawilon, który stanowił punkt sprzedaży w okresie niespornym (lipiec- wrzesień 2015 r.). Sąd podziela przy tym pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2002 r. (sygn. akt III SA 680/02, wyrok dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym stwierdzono, że: "notatki urzędowe, sporządzone przez uprawniony podmiot, mają walor dokumentu, który w pełni pozwala na przyjęcie za wiarygodne, zawartych w nim danych".
Zgodzić się należy z organem, że ustaleń tych Skarżąca nie podważyła co do podejmowanych przez Skarżącą czynności sprzedażnych w spornym okresie (od października do grudnia 2015 r.), natomiast korespondencją między Skarżącą a Urzędem Gminy [...] oraz odwołanie Skarżącej z dnia 26.01.2016 r. skierowane do Wójta Gminy [...] potwierdza jednoznacznie, że jeszcze w dniu sporządzenia odwołania od decyzji organu I instancji z dnia 18.01.2016 r. sporny grunt był nadal zajęty przez Skarżącą. Nie sposób wzruszyć ustaleń organu w oparciu o twierdzenia i dokumenty zaoferowane przez Skarżącą w sytuacji, gdy pomiarów powierzchni zajmowanej do dokonywania sprzedaży może dokonywać tylko uprawniony inkasent. Dlatego załączony do skargi pomiar dokonany przez inspektora mienia komunalnego z dnia 27 maja 2015 r. nie ma wpływu na wadliwość pomiarów dokonanych przez inkasenta. Należy bowiem jeszcze raz podkreślić, że obowiązek uiszczenia opłaty targowej powstaje z mocy prawa z chwilą faktycznego podjęcia czynności handlowych zmierzających do dokonania sprzedaży w każdym miejscu danej gminy.
Bezpodstawny jest także zarzut naruszenia uchwały Rady Gminy [...] nr [...] z dnia 24 października 2014 r. w sprawie ustalenia stawek opłaty targowej, terminu płatności i sposobu jej poboru na terenie Gminy [...]. Organ dokonał wyliczenia wysokości opłaty targowej zasadnie opierając się na notatkach sporządzonych przez inkasentów co do dat dokonywania sprzedaży oraz wymiaru zajętej na dokonywanie sprzedaży powierzchni, na dokumentacji fotograficznej oraz stawkach dziennych opłaty uchwalonych przez Radę Gminy [...], prawidłowo dokonując wyliczenia kwoty opłaty targowej.
Organy przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy nie naruszyły również zarzucanych w skardze przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawa ta bowiem nie znajdowała zastosowania w toku prowadzonego postępowania.
Sąd zaakceptował pogląd wyrażony w zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, organy podatkowe w rozpoznawanej sprawie prawidłowo oceniły charakter dokonywanych przez Skarżącą czynności, uznając, że Skarżąca dokonywała sprzedaży w okresie od dnia 01.07.2015 r. do 30.09.2015 r. jak i, że pomimo zawieszenia działalności gospodarczej od dnia 01.10.2015 r. nadal teren ten był użytkowany przez Skarżącą, co wprost potwierdza chociażby dokumentacja zdjęciowa z dnia 30.11.2015 r. oraz odwołanie Skarżącej z dnia 26.01.2016 r., z którego wynika, że nie tylko w okresie niespornym (od lipca do września 2015 r.) Skarżąca dokonywała sprzedaży, lecz również w okresie spornym (od października do grudnia 2015 r.), gdyż nie ulega wątpliwości, że i w tym okresie teren ten nadal był zajęty przez Skarżącą przez posadowienie na obiektu budowlanego na nieruchomości gruntowej Gminy w związku z dokonywaniem sprzedaży.
W konsekwencji, w świetle wyżej przedstawionej wykładni co do rozumienia zawartego w art. 15 ust. 1 u.p.o.l. określenia "dokonywania sprzedaży" nie sposób uznać było na gruncie ustaleń faktycznych sprawy, że Skarżąca nie dokonywała czynności sprzedaży w poszczególnych dniach lipca, sierpnia, września, października. listopada i grudnia 2015 r. Oznacza to, że prowadzona przez Skarżącą działalność na spornym terenie mieściła się w szerokim zakresie terminu "sprzedaży" w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l., co skutkowało powstaniem obowiązku zapłaty opłaty targowej. Wobec tego, stanowisko organów podatkowych należało uznać za prawidłowe.
Mając powyżej przedstawione względy na uwadze Sąd uznał, że organy podatkowe obu instancji orzekając w rozpoznawanej sprawie nie dopuściły się takiego naruszenia art. 15 ust. 1 i 2 u.p.o.l., które miałoby wpływ na wynik sprawy.
Sumując, niepodważone ustalenia dały podstawę do uznania, że na Skarżącej dokonującej sprzedaży w punkcie handlowym w okresie od 01.07.2015 r. do 06.12.2015 r. ciążył obowiązek zapłaty opłaty targowej, ustalonej w prawidłowej wysokości na podstawie stawek wynikających z uchwały Rady Gminy w [...] z dnia 24 października 2014 r. w sprawie ustalenia dziennych stawek opłaty targowej, terminu płatności i sposobu jej poboru na terenie gminy [...].
W tym stanie sprawy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło