I SA/Sz 418/05
WyrokWSA w Szczecinie2006-01-25
Skład orzekający: Kazimiera Sobocińska, Zofia Przegalińska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania z powodu błędnego wskazania strony postępowania (przedsiębiorstwo zamiast osób fizycznych) jest zgodne z prawem, jeśli osoby fizyczne prowadziły działalność pod tą nazwą i były zarejestrowane jako podatnicy VAT?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania jest wadliwe, jeśli organ błędnie uznał, że podatnikiem jest przedsiębiorstwo, a nie osoby fizyczne prowadzące działalność pod tą nazwą i zarejestrowane jako podatnicy VAT. Stroną postępowania podatkowego jest podatnik, którym zgodnie z Ordynacją podatkową i ustawą o VAT są osoby fizyczne, jeśli nie tworzą odrębnej jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej.Stan faktyczny
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił zobowiązanie w podatku VAT za październik 2001 r. dla Przedsiębiorstwa Usługowego "D." D. i J. D. J.D. wniósł odwołanie, które Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził jako niedopuszczalne, uznając, że stroną postępowania było Przedsiębiorstwo Usługowe "D." D. i J. D., a nie odrębna Firma Transportowa "D." J.D. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez bezzasadne przyjęcie, że podatnikiem jest przedsiębiorstwo, podczas gdy podatnikami są osoby fizyczne.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. i zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Zofia Przegalińska Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi J.D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie podatku od towarów i usług za październik 2001 r. 1. u c h y l a zaskarżone postanowienie 2. z a s ą d z a od Dyrektora Izby Skarbowej w S. na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Szczecinie decyzją z dnia [...] r. Nr [...] określił zobowiązanie podatkowe Przedsiębiorstwa Usługowego "D." D. i J. D. w podatku od towarów i usług za październik 2001r.
Odwołanie od tej decyzji wniósł J.D. Firma Transportowa "D.".
Dyrektor Izby Skarbowej w S. postanowieniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 w związku z art. 133 § 1 Ordynacji podatkowej stwierdził niedopuszczalność tego odwołania ponieważ stroną postępowania, wobec której określono należne zobowiązania w podatku od towarów i usług było Przedsiębiorstwo Usługowe "D." D. i J. D. o numerze NIP [...], a nie odrębna Firma Transportowa "D." J.D. o numerze NIP [...], zatem Firma ta nie jest uprawniona do wniesienia odwołania od wskazanej na wstępie decyzji .
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. D. domaga się uchylenia zaskarżonego postanowienia zarzucając, że wydane zostało z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej tj. art. 133 § 1 i art. 7§ 1 poprzez bezzasadne przyjęcie, że podatnikiem jest Przedsiębiorstwo Usługowe "D.", podczas gdy podatnikami są osoby fizyczne, które pod tą nazwą funkcjonują w obrocie gospodarczym i poprzez zgłoszenie rejestracyjne uzyskały status podatnika podatku VAT.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko .
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 133 § 1 Ordynacji podatkowej stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik /pozostała treść przepisu nie ma znaczenia w sprawie/. Wyjaśnienie pojęcia podatnik zawiera art. 7 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu.
Według stanu prawnego obowiązującego w 2001r. art. 5 ust.1 ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług ... /Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm./ stanowił, że podatnikami tego podatku są osoby prawne, jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne spełniające określone w tym przepisie przesłanki.
Jak wynika z danych przytoczonych w protokole UKS /k.45/ D. i J. D. prowadzili działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Usługowe "D." na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej od 16 stycznia 1999r. W dniu [...] r. złożone zostało zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług VAT-R, a w dniu [...] r. Urząd Skarbowy wydał decyzję o wpisaniu P.U. "D." do rejestru podatników podatku VAT nadając numer NIP [...] na nazwisko żony tj. D. D.
Z akt sprawy nie wynika, by małżonkowie prowadzili w/w działalność gospodarczą na podstawie zawartej między nimi umowy spółki /cywilnej, jawnej komandytowej, czy innej/, wręcz przeciwnie, z oświadczenia pełnomocnika Dyrektora Izby Skarbowej złożonego na rozprawie wynika, że małżonków D. i J. D. nie łączyła żadna tego typu umowa, by można było uznać, że prowadzą wspólną działalność jako osoba prawna lub jako jednostka organizacyjna nieposiadającą osobowości prawnej. Tym samym nie było podstaw do uznania, że stroną postępowania w rozpatrywanej sprawie jest Przedsiębiorstwo Usługowe "D.", bowiem przyjęta przez małżonków nazwa wspólnej działalności, bez uprzedniego zawarcia przewidzianej prawem umowy /np. spółki cywilnej/ nie tworzy odrębnego podatnika.
W tym miejscu warto przytoczyć wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 marca 2004r. III SA 839/02 /publ. ONSA Nr 4 z 2005r. poz. 73/, w którym Sąd ten stwierdził m.in., że małżeństwo nie stanowi jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w rozumieniu art. 5 ust.1 pkt 1 ustawy o VAT.
W świetle powyższego należy stwierdzić, że decyzja podatkowa jest adresowana do D. i J.D. jako osób fizycznych /wymienia ich z imienia i nazwiska/ i przez każdą z nich mogła być zaskarżona odwołaniem.
Z treści odwołania wynika jednoznacznie, że J. D. zaskarżył przytoczoną na wstępie decyzję podatkową adresowaną do niego z tytułu zobowiązań podatkowych wynikających z działalności wykonywanej wspólnie z żoną pod nazwą P.U. "D.".
Okoliczność, że przy nazwisku J.D. wpisana została nazwa: Firma Transportowa "D." , pod którą prowadził on w przeszłości odrębną działalność gospodarczą jako osoba fizyczna nie oznacza, że odwołanie wniosła ta Firma, nie miała ona bowiem samodzielnej podmiotowości podatkowej, a przede wszystkim J. D. działalność pod tą nazwą zakończył z dniem [...] r., a więc przed okresem, którego dotyczy zaskarżona odwołaniem decyzja.
Z tych względów zaskarżone postanowienie, jako naruszające art. 7§ 1, art. 133 § 1 i art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/Z.Przegalińska /-/K.Sobocińska /-/N.Karczmarczyk-Gawęcka
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło