I SA/Sz 466/15
WyrokWSA w Szczecinie2015-12-09
Skład orzekający: Alicja Polańska, Joanna Wojciechowska, Bolesław Stachura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, uznając, że strona nie dochowała 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu oraz nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ podatkowy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Strona nie dochowała 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który powinien być wniesiony najpóźniej do 23 listopada 2014 r., a nie od daty postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi. Ponadto, strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi, gdyż nie wykazała, aby istniała przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu, której nie mogła usunąć mimo dołożenia należytej staranności, zwłaszcza przy reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Szczecinie z dnia 31 grudnia 2013 r. określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. Strona twierdziła, że odwołanie zostało złożone w terminie, jednak organ odwoławczy uznał, że zostało złożone z uchybieniem terminu. Następnie strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, powołując się na brak winy. Organ odmówił przywrócenia terminu, wskazując na niedochowanie 7-dniowego terminu do złożenia wniosku oraz brak uprawdopodobnienia braku winy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Sędzia WSA Bolesław Stachura, po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Dyrektor Izby Skarbowej w Szczecinie postanowieniem z dnia 2 marca 2015 r.
nr [...], po rozpatrzeniu wniosku T W z 4 lutego 2015 r., odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowego w Szczecinie z dnia 31 grudnia 2013 r. nr [...].
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowego w Szczecinie ww. decyzją określił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych
za 2009 r. w wysokości [...] zł.
Jak wynika z akt sprawy decyzja, zawierająca pouczenie o przysługującym prawie i terminie do wniesienia odwołania, tj. 14 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia stronie, została doręczona profesjonalnemu pełnomocnikowi podatnika 2 stycznia 2014 r. wraz z decyzjami z dnia 31 grudnia 2013 r. określającymi skarżącemu zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. nr [...] oraz z tytułu podatku od towarów i usług za okresy od listopada 2009 r. do grudnia 2010 r. nr [...].
W dniu 30 stycznia 2014 r. do Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie wpłynęły - przekazane przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Szczecinie – odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. oraz od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za okresy od listopada 2009 r. do grudnia 2010 r.
Odwołania te, 16 stycznia 2014 r., zostały nadane za pośrednictwem operatora pocztowego w urzędzie pocztowym.
Następnie, 1 grudnia 2014 r. do Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie wpłynęło pismo pełnomocnika podatnika, w którym podniesiono, że 16 stycznia 2014 r., z zachowaniem ustawowego terminu, zostały złożone, nie tylko wyżej wymienione odwołania, ale też w tym dniu zostało złożone odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Szczecinie nr [...], którą określono skarżącemu zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. Na potwierdzenie powyższej okoliczności załączono uwierzytelnioną kserokopię rzeczonego odwołania.
W odpowiedzi na powyższe pismo, Dyrektor Izby Skarbowej w Szczecinie w postanowieniu z dnia 27 stycznia 2015 r. nr [...] stwierdził, że odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Szczecinie z dnia 31 grudnia 2013 r., nr [...] określającej skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. zostało złożone z uchybieniem terminowi określonemu w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa.
Pismem z dnia 4 lutego 2015 r. (nadanym 5 lutego 2015 r.) podatnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od tej decyzji, na podstawie
art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazując niezachowanie terminu bez swojej winy. Ponadto podatnik wniósł o przeprowadzenie dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nr [...] dotyczącej stwierdzenia uchybienia terminowi.
W uzasadnieniu wniosku, podatnik podniósł, że zgodnie z art. 58 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, dla uwzględnienia prośby o przywrócenie terminu
do złożenia odwołania potrzebne jest uprawdopodobnienie, iż zwłoka zaszła bez winy wnioskodawcy. Zatem, ustawodawca ograniczył w tym zakresie obowiązki wnioskodawcy, nakazując mu jedynie podać prawdopodobne okoliczności braku winy, nie zaś stosować dowody, które miałyby dawać stuprocentową pewność i wykluczać wszelkie inne hipotezy, dotyczące powodów zajścia zdarzenia w postaci uchybienia terminowi. Tym samym, zdaniem podatnika, ustawodawca nakazuje raczej umożliwić udział uczestnikom w postępowaniu administracyjnym, niż go ograniczać.
Podatnik wskazał, że z okoliczności przytoczonych w uzasadnieniu postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jednoznacznie wynika, iż uchybienie nastąpiło bez winy podatnika w jakiejkolwiek formie, umyślnej czy nieumyślnej. Wskazano także, iż podatnik nie mógł zweryfikować błędu, ponieważ liczba zwrotek pocztowych i danych zawartych na nich w dokumentacji pocztowej była zgodna.
Po rozpatrzeniu wniosku podatnika, wymienionym na wstępie postanowieniem, Dyrektor Izby Skarbowej w Szczecinie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania do postępowania podatkowego w zakresie uregulowanym przepisami Ordynacji podatkowej, chyba że wyraźnie przepis Ordynacji odsyła do Kodeksu. Tak więc, w sprawie wniosek podlega rozpatrzeniu na podstawie art. 162 ustawy Ordynacja podatkowa, a nie jak to wskazano we wniosku strony na podstawie art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego. Tym samym, organ wskazał, że art. 162 ustawy Ordynacja podatkowa ustanawia cztery przesłanki przywrócenia terminu, które powinny wystąpić łącznie, aby mogło dojść do przywrócenia terminu; tj. strona powinna:
1. złożyć wniosek o przywrócenie terminu wraz ze wskazaniem przyczyn jego niedochowania,
2. dochować 7-dniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu
do złożenia odwołania, który zaczyna biec od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, przy czym - zgodnie z wyraźnym brzmieniem art. 162 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, jego przywrócenie jest niedopuszczalne,
3. uprawdopodobnić brak swojej winy w spowodowaniu przekroczenia terminu,
4. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu dopełnić czynności, dla której był określony termin (np. złożyć odwołanie).
Odnosząc powyższe przesłanki do rozpoznawanej sprawy organ stanął na stanowisku, że podatnik nie dochował 7-dniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, który zaczyna biec od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, bowiem w decyzji wydanej przez organ odwoławczy 2 czerwca 2014 r. nr [...], będącej konsekwencją złożonego 16 stycznia 2014 r. odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od osób fizycznych za 2010 r., wskazano, że zarzuty strony odwołującej w zakresie 2009 r. nie polegają rozważeniu, gdyż odwołanie zostało złożone od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2010 r. Według organu, to pouczenie, stanowiło dla strony informację, że odwołanie od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego za 2009 r., tj. od decyzji nr [...], nie zostało wniesione.
Powyższa decyzja została doręczona pełnomocnikowi podatnika 4 czerwca
2014 r., a zatem ewentualny termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu
do złożenia odwołania upłynął 11 czerwca 2014 r.
Ponadto, zdaniem organu, podatnik mógł już wcześniej powziąć wątpliwości
co do skuteczności złożenia odwołania. W przypadku decyzji co do których 16 stycznia 2014 r. podatnik skutecznie wniósł odwołania, organ I instancji pisemnie poinformował pełnomocnika o przekazaniu tychże odwołań do organu odwoławczego (pismo z 28 stycznia 2014 r. doręczono stronie 31 stycznia 2014 r.), zaś strona nie otrzymała od organu decyzji wydanej w trybie samokontroli, zgodnie z art. 226 ustawy Ordynacja podatkowa. Dodatkowo, podatnik pismem z dnia 7 listopada 2014 r. został wyraźnie poinformowany przez organ kontroli skarbowej, że odwołanie w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 rok nie zostało złożone. We wskazanym piśmie organu wyjaśniał pełnomocnikowi podatnika, iż do tego organu "nie wpłynęło odwołanie od decyzji z dnia 31.12.2013 r. oznaczonej numerem [...]". Nadto, podatnik w przedłożonym wniosku nie uwiarygodnił stosowną argumentacją braku swojej winy w przekroczeniu terminu do wniesienia odwołania. W ocenie organu, nie sposób uznać za zachowanie odpowiadające obiektywnemu miernikowi staranności, jakiej można wymagać od strony, należycie dbającej o swoje interesy, w tym zapewnienie sobie właściwej pozycji w postępowaniu podatkowym czy odwoławczym, dokonywanie czynności procesowych przez podatnika (reprezentowanego przez uprawnionego profesjonalistę) z tak znacznym opóźnieniem, tym bardziej, że powinien już znacznie wcześniej powziąć wątpliwości co do tego, czy odwołanie zostało skutecznie złożone.
Według organu, podatnik jedynie wyjaśnił, że uchybił terminowi do wniesienia odwołania nie ze swojej winy, jednak nie uprawdopodobnił w nim braku swojej winy. Samo bowiem wskazanie we wniosku, iż okoliczności potwierdzające brak winy strony jednoznacznie wynikają z uzasadnienia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie nr [...] i wnioskowanie o przeprowadzenie dowodu z akt oznaczonych tą sygnaturą, nie wyczerpuje znamion uprawdopodobnienia. Organ odwoławczy stwierdził, że z postanowienia nr [...] nie wynikają okoliczności, na które powołuje się pełnomocnik strony, gdyż stwierdzono w nim, że odwołanie od decyzji zostało wniesione z uchybieniem terminowi do wniesienia odwołania. W aktach oznaczonych tą sygnaturą organ odwoławczy nie znalazł również żadnych dowodów potwierdzających brak winy strony w tym uchybieniu, a pełnomocnik strony nie wskazał we wniosku, w których okolicznościach czy też dowodach upatruje on potwierdzenie tego, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy.
W skardze na ww. postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zwrot sprawy do organu uczestniczącego, w celu merytorycznego jej rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez niezastosowanie się w postępowaniu do treści tego przepisu oraz art. 162 § 1 oraz § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez nieuzasadnione przyjęcie, iż w stanie faktycznym sprawy nie zachodzą przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że z treści decyzji z dnia
2 czerwca 2014 r. czy też pisma organu kontroli skarbowej z dnia 28 stycznia 2014 r. o przekazaniu do Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie dwóch odwołań mógł wysnuć wniosek o niezłożeniu odwołania od decyzji nr [...]. Odnośnie do pisma z dnia 7 listopada 2014 r., w którym - według organu podatkowego - poinformowano stronę wprost o niezłożeniu w terminie odwołania, skarżący wskazał, że w odpowiedzi przesłał pismo z dnia 16 listopada 2014 r., w którym nie zgodził się z twierdzeniem organ.
Skarżący podkreślił, że nie jest rzeczą strony sprawowanie kontroli lub nadzoru nad działalnością organu kontroli skarbowej w zakresie przesyłania dokumentów wraz z odwołaniami do organu odwoławczego, w tym badania terminowości oraz prawidłowości wykonania tych czynności.
Zdaniem skarżącego, uprawdopodobnił również brak swojej winy
w spowodowaniu przekroczenia terminu określonego w art. 162 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez wskazanie że nie mógł zweryfikować błędu, ponieważ liczba zwrotek pocztowych dotyczących złożonych odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Szczecinie z dnia 31 grudnia 2013 r. i danych zawartych na nich w dokumentacji pocztowej, zgadzała się. Dlatego też na wskazaną okoliczność został złożony wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy nr [...]. Kończąc, podniósł, że okoliczności sprawy wskazują, iż naruszono art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w Szczecinie wniósł
o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Poza sporem w sprawie pozostaje okoliczność, że skarżący uchybił terminowi
do wniesienia odwołania od decyzji organu kontroli skarbowej z dnia 31 grudnia 2013 r. określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. w wysokości [...] zł.
Spór w sprawie dotyczy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Według skarżącego, dochował on 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który - jego zdaniem - biegł od dnia doręczenia postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, tj. od 29 stycznia 2015 r., a przekroczenie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy, gdyż z dokumentacji pocztowej wynikało, iż 16 stycznia 2014 r. w urzędzie pocztowym nadano odwołanie. Natomiast, według organu, skarżący nie dochował 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, ponieważ przed 29 stycznia 2015 r., został poinformowany, że nie wniesiono odwołania od decyzji. Nadto, nie uprawdopodobnił braku swojej winy w przekroczeniu terminu do wniesienia odwołania.
Mając na uwadze tak zarysowaną istotę sporu, wyjaśnić należy, że - zgodnie z art. 162 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2015.613 ze zm.), dalej: "O.p.", w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie natomiast do brzmienia art. 162 § 2 O.p., podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne (art. 162 § 3 O.p.). Zgodnie także z art. 162 § 4 przepis § 1-3 stosuje się do terminów procesowych.
W rozpatrywanej sprawie znajduje zastosowanie przepis art. 223 § 1 O.p., zgodnie z którym odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 223 § 2 pkt 1 O.p.).
Wskazany ww. przepisach termin do wniesienia odwołania jest terminem procesowym, bowiem określa on termin do dokonania czynności procesowej,
tj. wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego.
Niedokonanie przez stronę czynności procesowej w terminie, wywołuje skutek
w postaci uchybienia terminu w postępowaniu podatkowym, co prowadzi do zaistnienia bezskuteczności prawnej podjętej czynności. Celem instytucji przywrócenia terminu jest ochrona strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej.
Dla przywrócenia terminu konieczne jest łączne spełnienie czterech przesłanek, określonych w art. 162 O.p., a mianowicie:
1. złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu,
2. dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano,
3. uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony,
4. powstanie w wyniku uchybienia terminu ujemnych dla strony skutków procesowych.
W toku postępowania organ odwoławczy ustalił, że tylko dwie z wyżej wymienionych przesłanek umożliwiających przywrócenie terminu do złożenia odwołania zostały przez skarżącego spełnione. Złożony został bowiem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z jednoczesnym dokonaniem czynności Bezsprzecznie doszło, także do wystąpienia ujemnych dla skarżącego skutków procesowych. Zatem, została spełniona druga i czwarta przesłanka oraz częściowo pierwsza (złożenie wniosku). Jednakże, pełnomocnik nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy skarżącego oraz złożył wniosek o przywrócenie terminu po upływie 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu.
Z akt sprawy wynika, że w decyzji wydanej przez organ odwoławczy
2 czerwca 2014 r. nr [...], w wyniku złożonego odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od osób fizycznych za 2010 r., wskazano, że zarzuty strony odwołującej w zakresie 2009 r. nie polegają rozważeniu, gdyż odwołanie zostało złożone od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2010 r. Powyższe pouczenie stanowiło dla strony informację, że odwołanie od decyzji dotyczącej roku 2009 nie zostało wniesione. Powyższą decyzję doręczono stronie 4 czerwca 2014 r.
Nadto, w piśmie z dnia 7 listopada 2014 r. organ wyraźnie wyjaśnił "nie wpłynęło odwołanie od decyzji z dnia 31.12.2013 r. oznaczonej numerem [...]". W aktach sprawy brak jest dowodu doręczenia pisma, jednakże z akt sprawy oraz treści skargi wynika, że w odpowiedzi na nie skarżący 19 listopada 2015 r. przesłał pismo z dnia 16 listopada 2014 r. zatytułowane "odpowiedź na pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Szczecinie z dnia 7 listopada 2014 r. znak [...]", stanowiące polemikę ze stanowiskiem organu z załączonym odwołaniem od decyzji. W wyniku złożonego pisma organ odwoławczy 27 stycznia 2015 r. wydał postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji, które nie zostało zaskarżone.
W świetle powyższych ustaleń, które skład orzekający w sprawie uznaje
za prawidłowe, przyjmując je również za podstawę rozstrzygnięcia, należy wskazać, że podanie o przywrócenie terminu powinno być wniesione w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący został poinformowany o niezłożeniu odwołania w terminie – najpóźniej w dniu 16 listopada 2014 r. Jednakże, w terminie do 23 listopada 2014 r. skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, a jedynie przy piśmie nadanym 19 listopada 2014 r., przesłał odwołanie od decyzji, w wyniku czego organ odwoławczy wydał postanowienie z dnia 27 stycznia 2015 r. stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji. Należy również zauważyć, że skoro - według skarżącego - dowiedział się o uchybieniu terminu dopiero z postanowienia z dnia 27 stycznia 2015 r. stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, to powinien zaskarżyć to postanowienie, tym bardziej, że w istocie jego argumentacja sprowadza się do twierdzenia, iż nie uchybił terminowi do wniesienia odwołania, gdyż takowe złożył w terminie.
Odnosząc się do przesłanki braku winy strony, należy wyjaśnić, że - zgodnie
z ugruntowanym poglądem doktryny i orzecznictwa - brak winy strony w dokonaniu czynności procesowej ma miejsce wtedy, gdy istnieje przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu i gdy przeszkody tej nie można usunąć przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się zatem z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, w tym przy dokonywaniu czynności procesowych. Zatem, przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie. Do takich okoliczności uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę zalicza się miedzy innymi przerwę w komunikacji, chorobę wymagającą hospitalizacji, czy inną nagłą i obłożną chorobę, która nie pozwoliła na dokonanie czynności procesowej lub posłużenie się osobą trzecią w celu dokonania czynności w zakreślonym terminie. Przyczyną niezawinionego niedokonania w terminie czynności procesowej mogą być także klęska żywiołowa czy katastrofa (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2012 r., sygn. akt
I FSK 2179/11, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 października 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 1307/15; www.orzeczenia.nsa.gov.pl)
W tym kontekście wskazać należy, że skarżący w złożonym wniosku wyjaśnia jedynie, iż uchybienie nastąpiło bez jego winy. Zdaniem skarżącego niemożliwość zweryfikowania błędu w nadaniu przesyłki ze względu na zgodność liczby zwrotek pocztowych dotyczących złożonych odwołań z danymi zawartymi w dokumentacji pocztowej stanowi podstawę uznania braku winy w niezłożeniu odwołania w terminie. Okoliczności mające wpływ na niezawinione niezłożenie odwołania w terminie uprawdopodabnia, według skarżącego, postanowienia z dnia 27 stycznia 2015 r. stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Nadto, skarżący nie wskazał jakie okoliczności czy dowody zgromadzone w sprawie miałyby potwierdzać brak winy w złożeniu odwołania po terminie. Zdaniem sądu przedstawiona argumentacja nie może stanowić podstawy uprawdopodobnienia. W wymienionym postanowieniu organ odwoławczy stwierdza bowiem, że odwołanie, pomimo prawidłowego pouczenia o terminie i sposobie zaskarżenia, zostało wniesione z uchybieniem terminu, nadto strona nie złożyła wniosku o jego przywrócenie. Dokonując analizy akt administracyjnych sprawy oraz sprawy dotyczącej stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że niezłożenie odwołania w terminie nastąpiło bez winy skarżącego.
W ocenie składu orzekającego nadesłania odwołania nie uniemożliwiło skarżącemu żadne nagłe, niezależnej od woli strony i nie dającej się przezwyciężyć zdarzenie. Dwa odwołania przesłane 16 stycznia 2014 r. zostały nadane jedną przesyłką poleconą, a zatem nie ma możliwości zweryfikowania czy strona miała również zamiar przesłania odwołania od decyzji dotyczącej roku 2009. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, przy przyjęciu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy, w szczególności, że skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika.
Nadto należy wskazać, że 31 stycznia 2014 r. doręczono skarżącemu pismo informujące o przekazaniu do organu odwoławczego odwołań od decyzji co do których 16 stycznia 2014 r. podatnik skutecznie wniósł odwołania do organu I instancji, w którym nie wymieniono decyzji dotyczącej 2009 r., ani też skarżący nie otrzymał decyzji wydanej w trybie samokontroli, zgodnie z art. 226 O.p. Zatem, strona należycie dbająca o swoje interesy mogła już wcześniej podjąć czynności w celu zweryfikowania skuteczności złożenia odwołania, czego nie uczyniła.
Mając na uwadze przytoczone okoliczności i fakty, zarzutów skargi nie mogą zostać uznane za trafne. W pierwszej kolejności wskazać należy, że organ odwoławczy dokonał właściwych ustaleń faktycznych w sprawie i prawidłowo przeanalizował przyczyny uchybienia terminu wskazane przez pełnomocnika skarżącego, zasadnie oceniając je jako nieuprawdopodabniające brak winy w złożeniu odwołania po terminie. Wymaga podkreślenia, że skarżący w toku postępowania nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi, tzn. nie przekonuje o tym, że skarżący faktycznie nie miał możliwości podjęcia stosownych działań w 7-dniowym terminie przewidzianym w art. 162 § 2 O.p. Nie znajduje również uzasadnienia argumentacja, że bieg terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu należy liczyć od dnia doręczenia postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, czyli od 27 stycznia 2015 r., nie od 16 listopada 2014 r.
Według składu orzekającego w sprawie, organ odwoławczy podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a zatem swym działaniem nie naruszył art. 122 O.p. Organ dochował nałożonego na niego obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności przed stwierdzeniem uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, 30 grudnia 2014 r. wezwał skarżącego do przedłożenia wszelkich dowodów potwierdzających stanowisko, zgodnie z którym odwołanie od decyzji zostało złożone z zachowaniem ustawowego terminu do wniesienia odwołania, które pozostało bez odpowiedzi. Natomiast, przekazane organowi pismo pełnomocnika z dnia 15 stycznia 2015 r., mające być odpowiedzią na ww. wezwanie, nie dotyczy treści wezwania. Tym samym, w ocenie składu orzekającego w sprawie, nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów, zarówno prawa materialnego jak i procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na jej wynik.
Mając powyższe na uwadze, sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło