I SA/Sz 470/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Protokolant Lidia Maląg, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi J. D. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 lipca 2006 r. sygn. akt I SA/Sz 356/05 w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. oddala skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 lipca 2006r., sygn. akt I SA/Sz 356/05 oddalił skargę J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [....]r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]r. , określającą skarżącemu podatek dochodowy od osób fizycznych za [...]r. w kwocie [...]zł. Pismem z dnia [...]r. J..D. złożył skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 14 lipca 2006r., sygn. akt I SA/Sz 356/05 w związku, jak to określił "z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2007 r. sygn. akt. I FSK 603/06 w identycznej jak moja sprawie", o którym dowiedziałem się w dniu [...]r. wskazującym że dowody przedstawione w sprawie przez Dyrektora Izby Skarbowej na których podstawie orzekał WSA okazały się fałszywe". Dalej wyjaśnił, że zgromadzone przeciwko niemu fałszywe dowody miały świadczyć, że dokonywał wyprzedaży majątku osobistego (nieruchomości) w ramach działalności gospodarczej, podczas gdy w rzeczywistości takowej nie prowadził, poza indywidualnym gospodarstwem rolnym. Pomimo tego zdaniem strony skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny przychylił się do interpretacji Izby Skarbowej. Nadmienił, że dostarczone w postępowaniu podatkowym rachunki z tytułu poniesionych kosztów w działalności rolniczej nie zostały uwzględnione, co świadczy, że nie kierowano się potrzebą faktycznego rozliczenia (odliczenia poniesionych kosztów), a fałszywe dowody miały przynieść premię (korzyść finansową) pracownikom Urzędu Skarbowego. W trakcie postępowania sądowego, Sąd zdaniem skarżącego nie był zainteresowany ustaleniem stanu faktycznego i badaniem dowodów, a przyjął interpretację Izby Skarbowej. Wskazał również, że w sprawie identycznej toczącej się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym o sygnaturze FSK 603/06 rolnik indywidualny kupił nieruchomość na cele rolnicze a następnie zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym podzielił grunt na [...] działek. W międzyczasie kupił kolejny grunt i też go podzielił zgodnie z przepisami, tym razem na [...] działek. WSA w Olsztynie podzielił stanowisko organu podatkowego (podobnie jak WSA w mojej identycznej sprawie) i orzekł, że skoro wyodrębniono ich tak wiele to była to działalność gospodarcza. NSA się z tym nie zgodził, uznał argumentację WSA w Olsztynie za wadliwą, a zarzuty skarżącego decyzje organu podatkowego za słuszne. NSA uznał że przedmiotem sprzedaży był majątek osobisty, rolnik nie może być w tej sprawie traktowany jak podmiot gospodarczy, przywołał też inne odmienne, korzystne dla podatnika orzeczenia innych sądów w tym stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przedstawione w wyroku z 20 października 2006r. sygn. I SA/Wr 830/06. W związku z powyższym J. D. wniósł o wznowienie postępowania, uznanie jego skargi za zasadną, uchylenie decyzji organu podatkowego i zasądzenie odszkodowania od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego w wysokości kwoty żądanej przez organ podatkowy oraz zwolnienie ustanowionej na jego majątku hipoteki przymusowej, przynoszącej stronie szkody finansowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Artykuł 273 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwana dalej p.p.s.a. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wymienia restytucyjne podstawy wznowienia postępowania. Podstawy te stanowią przyczynę uchylenia prawomocnego orzeczenia, jeżeli jest ono niesłuszne, tzn. niezgodne ze stanem faktycznym. Niezbędne więc jest istnienie związku przyczynowego pomiędzy nimi a treścią prawomocnego orzeczenia. W tej sprawie podstawa wznowienia wynika ze złożonego wniosku, skarżący zachował termin, nie było więc przesłanek pozwalających na odrzucenie wniosku o wznowienie postępowania. Jeżeli zaś nie zachodziły przyczyny powodujące konieczność odrzucenia wniosku o wznowienie, należało, dokonać merytorycznej oceny tego wniosku (por. np. H. Jędrzejewska w: Komentarz do Kodeksu postępowania cywilnego, część pierwsza, WP Lexis Nexis, W-wa 2002, s. 872 - przy wykładni mającego identycznie brzmienie, jak art. 281 p.p.s.a., art. 411 k.p.c.). Stosownie do art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a. można żądać wznowienia na tej podstawie, że orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym a stosownie do art. 273 § 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Skarżący sformułował podstawę wznowienia przez wskazanie właśnie art. 273 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a., podnosząc oparcie się przez Sąd w wyroku z dnia 14 lipca 2006 r. na dokumentach, materiale dowodowym przedstawionym przez Dyrektora Izby Skarbowej podrobionym, fałszywym oraz wykrycia innych wyroków sądów administracyjnych, które w sprawach co do opodatkowania sprzedaży działek stanowiących majątek osobisty orzekały odmiennie. Wskazać należy, że dokumentami, o których mowa w art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a., są zarówno dokumenty urzędowe, jak i prywatne. Najczęściej przyjmuje się, że podrobienie dokumentu polega na sporządzeniu dokumentu przy zachowaniu pozorów, jak gdyby dokument i zawarte w nim oświadczenie pochodziło od innej osoby niż ta, w której imieniu został sporządzony (zob. np. J. Krajeński, J. Jodłowski, K. Piasecki (red.), Kodeks postępowania cywilnego z komentarzem, t. 2, Warszawa, 1989, s. 667). Natomiast przerobienie dokumentu polega na nadaniu mu innej niż pierwotna treści, to jest wpisaniu w jej miejsce innej treści lub poprawienie istniejącej ( post. SN z dnia 6 czerwca 1997 r., III CKN 85/97, OSNC 1997, nr 11, poz. 182). Stosownie do art. 133 p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy. Sąd administracyjny zasadniczo opiera swoje orzeczenie tylko na materiale zgromadzonym przez organ administracji publicznej w toku całego postępowania przed tym organem. Artykuł 106 § 3 p.p.s.a. przewiduje wyjątek od tej zasady, dopuszczając przeprowadzenie przez sąd administracyjny dowodu uzupełniającego z dokumentu. Oznacza to, że dokument jest jedynym środkiem dowodowym, który może być przeprowadzony w postępowaniu sądowo-administracyjnym. Jednakże podrobienie lub przerobienie dokumentu może stanowić przyczynę wznowienia postępowania sądowo-administracyjnego tylko wówczas, gdy prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego zostało oparte na sfałszowanym dokumencie, z którego dowód przeprowadzono w postępowaniu sądowym (podobnie K. Sobieralski, Wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego..., s. 225; zob. także uwaga 4 do art. 270). Opierając skargę o wznowienie o ustawową przesłankę, skarżący nie wskazał, jakie dokumenty w ramach postępowania dowodowego prowadzonego przez Sąd, w oparciu o które orzekał Sąd, nosiły cechy podrobienia czy przerobienia, na czym miałoby polegać to podrobienie czy sfałszowanie dokumentów. Z analizy akt sądowych dotyczących sprawy o sygn. I SA/Sz 356/05 wynika zaś, że sąd nie prowadził postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. W tych okolicznościach uznać należy, że nie znajduje uzasadnionych podstaw zarzut skarżącego, oparcia wyroku Sądu na fałszywych dowodach. Skarżący sformułował także podstawę wznowienia przez wskazanie art. 273 § 2 p.p.s.a. - wynika to z uzasadnienia wskazanej podstawy przez skarżącego, który upatruje tej podstawy w wyrokach innych sądów administracyjnych zawierających, jego zdaniem, wykładnię wykluczającą uznanie sprzedaży majątku osobistego za osiąganie dochodów z działalności gospodarczej. Wskazać należy, że poglądy zawarte w tych wyrokach stanowią jedynie poglądy wyrażane przez sądy rozstrzygające indywidualne sprawy administracyjne, a nie są nowymi okolicznościami faktycznymi, czy środkami dowodowymi, o których mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. W istocie skarżący domagając się wznowienia postępowania w oparciu o wskazane wyżej wyroki zarzuca sądowi administracyjnemu, iż w zaskarżonym wyroku naruszył prawo materialne przez błędną wykładnię, to jest odmienną od przyjmowanej przez skarżącego. Stosownie do art. 273 § 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Z przepisu art. 273 § 2 p.p.s.a. wynika zatem, iż podstawą wznowienia postępowania mogą być tylko takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały już przed zakończeniem sprawy, a strona nie mogła z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu, gdyż nie były one jej znane. Powołane przez skarżącego wyroki zawierają odmienną od przyjętej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2006 r. objętego skargą o wznowienie postępowania sądowego – w okolicznościach sprawy interpretację art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. Nr 90, poz. 416 ze zm.). Odmienna aniżeli przyjęta w prawomocnym wyroku interpretacja przepisów dokonana przez sądy administracyjne nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania sądowego, gdyż interpretacja przepisów nie jest okolicznością faktyczną ani środkiem dowodowym, o którym mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. Dodatkowo wskazać trzeba, iż nawet interpretacja zawarta w uchwale Sądu Najwyższego nie uzasadnia wznowienia postępowania sądowego na podstawie art. 403 § 2 kpc, którego odpowiednikiem jest art. 273 § 2 p.p.s.a. Stanowisko takie wyraził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 17 listopada 1998 r., II UKN 402/98, OSNP 1999/24/805, z którego wynika, że wskazanie przez stronę, iż przepisy przyjęte za podstawę prawomocnego wyroku zostały następnie inaczej zinterpretowane w uchwale Sądu Najwyższego nie uzasadnia wznowienia postępowania według art. 403 § 2 kpc. Nie zasługuje zatem również na uwzględnienie i ten zarzut skargi o wznowienie postępowania, przesłanka ta faktycznie nie wystąpiła i co za tym idzie nie ma wpływu na wyrok sądu. Uznając w tych warunkach skargę za nieuzasadnioną, stosownie art. 282 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało ją oddalić.