I SA/Sz 487/17

WyrokWSA w Szczecinie2017-09-12

Skład orzekający: Anna Sokołowska, Bolesław Stachura, Elżbieta Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego podniesiony przez małżonka zobowiązanego, wobec którego egzekucja prowadzona jest z majątku wspólnego, może być uwzględniony niezależnie od biegu terminu przedawnienia zobowiązania głównego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego podniesiony przez małżonka zobowiązanego, który odpowiada majątkiem wspólnym, nie może być uwzględniony niezależnie od biegu terminu przedawnienia zobowiązania głównego. Okoliczności skutkujące przerwaniem lub zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania głównego mają bezpośredni skutek w postaci dopuszczalności podejmowanych wobec małżonka czynności egzekucyjnych. Odpowiedzialność małżonka z mocy prawa za zobowiązania współmałżonka, obejmująca majątek wspólny, jest zbieżna z odpowiedzialnością zobowiązanego.
Stan faktyczny
Skarżąca, będąca małżonką zobowiązanego, wniosła zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego, podnosząc zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu VAT za grudzień 2006 r. wobec niej. Organy egzekucyjne uznały zarzut za nieuzasadniony, wskazując na przerwanie i zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania głównego jej męża oraz na odpowiedzialność majątkiem wspólnym. Skarżąca zarzuciła również przewlekłość postępowania i naruszenie Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędzia WSA Elżbieta Woźniak (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 września 2017 r. sprawy ze skargi M. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 28 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 marca 2017 r. znak [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia 15 lutego 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uznania za uzasadnione zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz z akt sprawy wynikało, co następuje. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wystawił w dniu 22 listopada 2016 r., w stosunku do [...] oraz [...] , tytuł wykonawczy nr [...], obejmujący należności z tytułu podatku od towarów i usług określonych decyzją z dnia 13 września 2010 r. nr [...], który doręczono [...] wraz z zawiadomieniem o zajęciu nieruchomości w dniu 7 grudnia 2016 r. W dniu 9 grudnia 2016 r. doręczono odpis tytułu wykonawczego [...]. Pismem z dnia 14 grudnia 2016 r. (data nadania) [...] wniosła do organu egzekucyjnego zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego, podnosząc zarzut przedawnienia zobowiązania będącego przedmiotem prowadzonego wobec niej postępowania, wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie zwróciła się z wnioskiem o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2016 r. nr [...], doręczonym w dniu 27.12.2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku [...] na podstawie art. 56 §3 w związku z art. 56 §1 pkt 5 i art. 35 §1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., zwanej dalej: "u.p.e.a."). Postanowieniem z dnia 15 lutego 2017 r. [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] uznał zarzut przedawnienia zobowiązania za nieuzasadniony. W uzasadnieniu postanowienia organ przedstawił szczegółowo przebieg czynności w sprawie i stwierdził, że zobowiązanie podatkowe z tytułu niezapłaconego podatku od towarów i usług za grudzień 2006 r. nie uległo przedawnieniu. Wskazał dalej organ, że jeżeli nie nastąpi kolejne zawieszenie lub przerwanie biegu terminu przedawnienia, zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług za 12/2006 ulegnie przedawnieniu z upływem 8 grudnia 2021 r. W zażaleniu na opisane wyżej postanowienie z dnia 15 lutego 2017 r., zobowiązana [...] wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucając rażące naruszenie art. 33 §1 ust. 1 u.p.e.a. oraz błędną interpretację art. 70 §1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez uznanie, że nie nastąpiło przedawnienie zobowiązań podatkowych wobec [...]. W ocenie Zobowiązanej, zobowiązanie będące przedmiotem postępowania uległo przedawnieniu najpóźniej z końcem 2012 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] postanowieniem z dnia 28 marca 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] prowadzi postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległości [...] z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2006 r. w kwocie [...] zł. Podstawę prawną obowiązku stanowi decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 13 września 2010 r. nr [...]. Tytuł wykonawczy został wystawiony na [...] na podstawie art. 27c u.p.e.a. Następnie przywołał brzmienie przepisu art. 33 ust. 1 pkt 1 u.p.e.a., art. 70 O.p. i wyjaśnił, że termin płatności zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2006 r. upłynął 23.03.2007 r., zatem stosownie do art. 70 § 1 O.p. termin przedawnienia rozpoczął swój bieg od 01.01.2008 r. Zgodnie z ww. przepisami, bieg terminu przedawnienia przedmiotowego zobowiązania został zawieszony w dniu 17.03.2011 r., tj. z chwilą wszczęcia postępowania o czyn z art. 56 § 2 w zbiegu z art. 76 § 2 i art. 61 § 1 ustawy Kodeks karny skarbowy. Organ wyjaśnił, że postanowienie w sprawie przedstawienia zarzutów z dnia 21.03.2011 r. ogłoszono [...] w dniu 29.03.2011 r. Następnie w dniu 30.08.2012 r. skierowano akt oskarżenia do Sądu Rejonowego w [...], który w dniu 19.05.2014 r. wydał wyrok uniewinniający [...] - sygn. akt [...]. Przedmiotowy wyrok uprawomocnił się w dniu 21.06.2014 r. Mając na uwadze powyższe, bieg terminu przedawnienia przed jego upływem został zawieszony na okres od 17.03.2011 r. do 21.06.2014 r. Uwzględniając okres zawieszenia, zobowiązanie przedawniłoby się w dniu 07.04.2016 r. Skoro jednak we wcześniejszym postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] (postępowanie umorzono na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a.) organ dokonał w dniu 19.09.2014 r. zajęcia wynagrodzenia za pracę [...] spółce z o.o. i zajęcie to było skuteczne - zobowiązany osiągał wynagrodzenie w kwocie wolnej od zajęcia - to zajęcie to skutkowało przerwaniem biegu terminu przedawnienia. [...] został powiadomiony o zastosowanym środku w dniu 18.09.2014 r., w związku z powyższym, bieg terminu przedawnienia został przerwany w dniu 19.09.2014 r. i rozpoczął bieg na nowo od 20.09.2014 r. Następnie w dniu 07.12.2016 r. organ egzekucyjny zastosował kolejny środek egzekucyjny, zajmując nieruchomość, w związku z czym bieg terminu przedawnienia został przerwany kolejny raz i biegnie na nowo od dnia 08.12.2016 r. Odnosząc się do zgłoszonego przez [...] zarzutu przedawnienia obowiązku z uwagi na niepodejmowanie wobec niej czynności w celu dochodzenia od niej zobowiązań, organ wskazał na przepisy art. 26, art. 29 §1 i § 2 O.p. i wyjaśnił, że stosownie do ww. przepisów, następuje rozciągnięcie odpowiedzialności na majątek wspólny zobowiązanego i współmałżonka. Zatem w wypadku skierowania egzekucji do majątku wspólnego, małżonek zobowiązanego jest adresatem czynności egzekucyjnych i on ponosi majątkowe konsekwencje długu. W ocenie organu, zasadnie skierowano w sprawie czynności odnoszące się do zajęcia nieruchomości, zarówno do zobowiązanego, jak i jego małżonki. Organ wyjaśnił, że w przypadku gdy organ egzekucyjny dochodził zaspokojenia długu z majątku osobistego zobowiązanego, np. z wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków, to małżonka zobowiązanego nie była adresatem czynności skierowanej do wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę należnego [...]. Zatem prawidłowym było doręczenie sporządzonego wówczas zawiadomienia o zastosowanym środku egzekucyjnym wyłącznie zobowiązanemu. Organ wskazał, że odpowiedzialność małżonka, jaka łączy się z art. 27c u.p.e.a. i art. 31 k.r.o. jest rozumiana jako dopuszczalność stosowania przewidzianych prawem środków, zmierzających do przymusowego wyegzekwowania podatków z jego majątku. Małżonek de facto odpowiada wspólnym, a więc swoim majątkiem, bez ograniczeń kwotowych i wyłączania z niego określonych składników. Odpowiedzialność małżonka powstaje z mocy prawa. Dodatkowo odpowiedzialność jest ustalona bez względu na zmiany majątkowe pomiędzy małżonkami (art. 29 § 2 O.p). Ostatecznie odpowiedzialność małżonka może istnieć przez cały okres, w którym ciąży na jego małżonku ("zobowiązanym") zobowiązanie podatkowe. Zatem odpowiedzialność ta na etapie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o art. 27c u.p.e.a., jest zbieżna z odpowiedzialnością małżonka "zobowiązanego", bo mimo, że jego zobowiązanie wynika z długu małżonka i ograniczone jest do majątku wspólnego, ciężar dolegliwości majątkowych jest taki sam. Organ stwierdził, że zobowiązanie [...] z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2006 r. nie przedawniło się i nie ma podstaw prawnych do odrębnego ustalenia terminu przedawnienia egzekwowanego zobowiązania co do małżonki – [...]. W jego ocenie uprawnionym jest stosowanie przewidzianych prawem środków, zmierzających do przymusowego wyegzekwowania zaległego podatku z majątku wspólnego małżonków, bez względu na zmiany majątkowe pomiędzy małżonkami. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] skardze na opisane wyżej postanowienie, [..], reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o jego uchylenie jako naruszające prawo oraz o uchylenie poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi podniosła zarzut: - przedawnienia zobowiązania, - przewlekłości postępowania, - naruszenia art. 32 Konstytucji RP (zasada równości wobec prawa), - naruszenia art. 111 § 1 i 5 O.p., poprzez niewykazanie przez organ, że małżonka współdziałała z podatnikiem w wykonywaniu działalności gospodarczej osiągając z niej korzyści, - naruszenia art. 7, art. 77 §1 kpa, poprzez niepodejmowanie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Skarżąca zwróciła uwagę w uzasadnieniu skargi, że "w okresie wcześniejszym" nie były podejmowane wobec niej żadne czynności w celu dochodzenia od niej zobowiązania podatkowego, co skutkuje przedawnieniem zobowiązania wobec jej osoby. Jej zdaniem zobowiązanie przedawniło się i wygasło (art. 59 §1 pkt 9 O.p.). Wskazała nadto ogólnikowo na brak należytego zaangażowania organu administracyjnego na załatwienie sprawy indywidualnej na etapie poprzedzającym formalny upływ terminu do jej załatwienia, szczególnie w związku z niezasadnym wykorzystaniem instrumentów wydłużających termin albo go wstrzymujących. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do podniesionego na etapie skargi zarzutu przewlekłości postępowania, wskazał na ugruntowany w orzecznictwie pogląd niedopuszczalności zgłaszania nowych zarzutów po upływie terminu wskazanego w art. 27 §1 pkt 9 u.p.e.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] z w a ż y ł, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymujące postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] uznające za nieuzasadniony zgłoszony przez [...] (żona zobowiązanego) zarzut przedawnienia wobec niej zobowiązania w toku postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości podatkowych zobowiązanego (mąż Skarżącej – [....]). Skarżąca zwracała uwagę w toku postępowania i w skardze na przedawnienie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za 2006 r. wobec jej osoby z uwagi na niepodejmowanie w stosunku do niej, do czasu zajęcia nieruchomości w 2016 r., czynności egzekucyjnych w sprawie. W jej ocenie doszło do przedawnienia zobowiązania najpóźniej z końcem 2012 r. Natomiast zdaniem organu prowadzona z majątku wspólnego małżonków egzekucja na podstawie art. 27 c u.p.e.a. jest "zbieżna" z odpowiedzialnością zobowiązanego, ponieważ "zobowiązanie" Skarżącej wynika z długu zobowiązanego męża. W konsekwencji, skoro organ ustalił, że zobowiązanie zobowiązanego z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2006 r. nie przedawniło się, to nie ma podstaw prawnych do odrębnego ustalenia terminu przedawnienia egzekwowanego zobowiązania co do małżonki. Na wstępie wskazać należy, że stosownie do art. 7 § 1 O.p. podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu, a zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego (art. 5 O.p.). Stosownie do art. 26 O.p. podatnik odpowiada całym swoim majątkiem za wynikające ze zobowiązań podatkowych podatki. Z kolei art. 29 § 1 O.p. stanowi że w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim odpowiedzialność, o której mowa w art. 26, obejmuje majątek odrębny podatnika oraz majątek wspólny podatnika i jego małżonka. Zatem przepis ten określa sytuację, w której odpowiedzialność podatnika za "jego" zobowiązanie podatkowe rozciąga się na majątek wspólny małżonków. Stosownie do art. 29 § 2 O.p. skutki prawne ograniczenia, zniesienia, wyłączenia lub ustania wspólności majątkowej nie odnoszą się do zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem: 1) zawarcia umowy o ograniczeniu lub wyłączeniu ustawowej wspólności majątkowej; 2) zniesienia wspólności majątkowej prawomocnym orzeczeniem sądu; 3) ustania wspólności majątkowej w przypadku ubezwłasnowolnienia małżonka; 4) uprawomocnienia się orzeczenia sądu o separacji. Wskazać też wypada, że zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 j.t. z późn. zm., zw. dalej "k.r.o."), z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Przepis ten oddaje zasadniczo tę instytucje w jej kształcie od początku funkcjonowania kodeksu, poczynając od zapisu "z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa obejmująca ich dorobek (wspólność ustawowa). Przedmioty majątkowe nie objęte wspólnością stanowią majątek odrębny każdego z małżonków". Cechą szczególną tej wspólności majątkowej są silne i bezpośrednie związki elementów interesu osobistego każdego z małżonków z ich wspólną sytuacją majątkową. Majątek odrębny małżonka stanowi jego wyłączną własność, a majątek wspólny małżonków jest współwłasnością łączną. Cechuje się ona tym, że w czasie trwania małżeństwa nie podlegają ani wyodrębnieniu udziały każdego z małżonków (cały majątek wspólny przysługuje w całości zarówno żonie, jak i mężowi), ani majątek wspólny nie może zostać podzielony. Oznacza to równocześnie, że majątek ten jest zarówno majątkiem tego z małżonków, na którym spoczywa dług publiczny, jak i majątkiem drugiego. Poza sporem w sprawie pozostaje okoliczność skierowania przez organ czynności egzekucyjnych do nieruchomości stanowiącej majątek małżonków [...] (nieruchomość położona w [...], dla której Sąd Rejonowy w [...] prowadzi księgę wieczystą nr [...] , gdzie jako właściciele zostali wpisani [...]), w wykonaniu zobowiązania podatkowego [...] za grudzień 2006 r. Zatem nie może być wątpliwości co do tego, że zasadnie do małżonki zobowiązanego zostały skierowane czynności egzekucyjne oraz, że ponosi ona majątkowe konsekwencje podatkowego długu jej męża. Przepisy u.p.e.a. wskazują w art. 27c, że jeżeli egzekucja ma być prowadzona zarówno z majątku wspólnego zobowiązanego i jego małżonka, jak i z ich majątków osobistych, tytuł wykonawczy wystawia się na oboje małżonków. Odpowiedzialność małżonka, jaka łączy się z art. 27c u.p.e.a. i art. 31 k.r.o. jest rozumiana jako dopuszczalność stosowania przewidzianych prawem środków, zmierzających do przymusowego wyegzekwowania podatków z jego majątku. Prawidłowo wyjaśnił organ w zaskarżonym postanowieniu, że małżonek de facto odpowiada wspólnym, a więc swoim majątkiem, bez ograniczeń kwotowych i wyłączania z niego określonych składników. Odpowiedzialność małżonka powstaje z mocy prawa, wraz z wystawieniem na niego tytułu wykonawczego, bez konieczności wydawania jakichkolwiek decyzji na niego przez organ podatkowy. Co więcej nie ma on na te decyzje (czy deklaracje) wpływu. Dodatkowo odpowiedzialność jest "ustalona" bez względu na zmiany majątkowe pomiędzy małżonkami (art. 29 § 2 O.p.). Ostatecznie odpowiedzialność małżonka może istnieć przez cały okres, w którym ciąży na jego małżonku ("zobowiązanym") zobowiązanie podatkowe. Zatem odpowiedzialność ta na etapie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o art. 27c u.p.e.a., jest zbieżna z odpowiedzialnością małżonka "zobowiązanego", bo mimo, że jego zobowiązanie wynika z długu małżonka i ograniczone jest do majątku wspólnego, ciężar dolegliwości majątkowych jest taki sam (por. wyroki WSA w Bydgoszczy: z dnia 18 maja 2011 r. sygn. akt I SA/Bd 1014/10, z dnia 22 stycznia 2015 r. sygn. akt I SA/Bd 1155/14, dostępne: www.nsa,orzeczenia.gov.pl). Rozpoznanie zarzutów skarg należy poprzedzić jeszcze w niniejszej sprawie uwagami dotyczącymi charakteru i istoty zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Są one powszechnie uznawane za szczególny środek zaskarżania charakterystyczny tylko i wyłącznie dla postępowania egzekucyjnego w administracji. Wykazują one wiele odrębności w stosunku do innych środków zaskarżenia jak odwołania i zażalenia. Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej są środkiem prawnym przysługującym zobowiązanemu w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a nie w jego toku. Wynika to wprost z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., który to przepis zakreśla zobowiązanemu siedmiodniowy termin do zgłoszenia takich zarzutów, liczony od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego, a to – co do zasady – następuje w chwili przystąpienia do czynności egzekucyjnych i dokonywane jest albo przez egzekutora, albo drogą pocztową (art. 32 u.p.e.a.). Zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów uzupełniać zarzutów zgłoszonych w terminie, powołując nowe ich podstawy, gdyż zarzuty takie są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu. Zobowiązany nie może także zgłosić nowych zarzutów w toku postępowania w sprawie stanowiska wierzyciela wobec zarzutów – o ile przeprowadzenie takiego postępowanie jest w określonej sprawie konieczne – ani też w toku postępowania zażaleniowego, ani tym bardziej w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Pogląd ten wątpliwości nie budzi (por. P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wyd. Lexis Nexis 2009, teza 4 do art. 33, s. 162, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2006 r., I OSK 1057/06). Słusznie zatem wskazał organ w odpowiedzi na skargę, że po upływie terminu do wniesienia zarzutów nie jest dopuszczalne zgłaszanie nowych zarzutów lub uzupełnianie zarzutów już wniesionych o nowe postawy faktyczne lub prawne. Skarżąca w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, złożyła powołując się na przepis art. 33 §1 pkt 1 u.p.e.a., zarzut przedawnienia zobowiązania wobec jej osoby. Organy obu instancji prawidłowo uznały ten zarzut za nieuzasadniony. W związku z powyższym, wyjaśnić należy, że przedawnienie zobowiązań podatkowych oznacza, że po upływie określonego czasu zobowiązanie podatkowe, chociaż niezapłacone, wygasa łącznie z odsetkami za zwłokę. Po upływie okresu przedawnienia z mocy prawa, bez konieczności wydawania żadnych decyzji, przestaje istnieć stosunek zobowiązaniowy pomiędzy podatnikiem i wierzycielem podatkowym. Wierzyciel, chociaż niezaspokojony, nie ma już podstaw do egzekwowania zobowiązania podatkowego. Dobrowolne spełnienie tego zobowiązania przez podatnika prowadzi do powstania nadpłaty, która podlega zwrotowi. Przerwa biegu terminu przedawnienia oznacza, że po zaistnieniu przesłanki przerywającej bieg tego terminu biegnie on na nowo od dnia ściśle określonego w komentowanym przepisie. Po przerwie na nowo zatem rozpoczyna bieg 5-letni termin przedawnienia, bez względu na to, jaki okres upłynął do momentu przerwania jego biegu. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia oznacza, że termin ten przez okres zawieszenia nie biegnie, przez co ulega wydłużeniu. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia następuje z mocy prawa. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że Skarżąca, ponosząca odpowiedzialność majątkiem wspólnym za zobowiązania męża, podnosząc w sprawie zarzut przedawnienia zobowiązania wobec jej osoby, nie może tracić z pola widzenia podstawowej okoliczności, iż ponosi ona odpowiedzialność majątkiem wspólnym za zobowiązanie męża. W takiej sytuacji, zaistniałe w sprawie okoliczności skutkujące przerwaniem, czy zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego męża, odnoszą bezpośredni skutek w postaci dopuszczalności podejmowanych wobec niej, jako żony zobowiązanego, czynności egzekucyjnych odnoszących się do tego właśnie zobowiązania. Skarżąca odpowiada majątkiem wspólnym za zobowiązania jej męża i zarzut przedawnienia tego zobowiązania mógłby wywołać skutek w postaci jego wygaśnięcia i w konsekwencji, umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skierowanie do skarżącej dopiero w 2016 roku czynności egzekucyjnej odnoszącej się do zobowiązania jej męża w zakresie podatku od towarów i usług za grudzień 2006 r., przy uwzględnieniu wskazanego szczegółowo przez organ, w zaskarżonym postanowieniu jak i w piśmie z dnia 29 grudnia 2016 r. k. 17, szeregu czynności skutkujących czy to przerwaniem czy zawieszeniem biegu terminu przedawnienia, nie oznacza, że zobowiązanie podatkowe [...] w zakresie podatku od towarów i usług za 2006 rok uległo przedawnieniu. Podkreślić raz jeszcze należy, że Skarżąca jest adresatem czynności egzekucyjnych, znajdujących podstawy prawne we wskazanych wyżej przepisach powszechnie obowiązującego prawa, prowadzących do wykonania z majątku wspólnego zobowiązania podatkowego jej męża. Podniesione w skardze zarzuty naruszenia zasad postępowania administracyjnego oraz przepisów art. Konstytucji RP (zasada równości wobec prawa) są zatem bezzasadne. Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu przewlekłości postępowania, wskazać należy, że sąd administracyjny rozstrzyga o legalności zakwestionowanego przez stronę aktu administracyjnego i że wobec tego ocenie podlega taki stan sprawy, w jakim rozstrzygnięcie podjął organ administracji. Przedmiot sprawy w zakresie prawidłowości prowadzenia postępowania egzekucyjnego określa zobowiązany podnosząc określonej treści zarzuty. Do tych zarzutów ma się w sposób prawem przewidziany odnieść organ egzekucyjny. Legalność tego ostatniego rozstrzygnięcia kontrolowana jest przez sąd administracyjny. Domaganie się więc przez Skarżącą dokonania przez sąd kontroli wykraczającej poza ramy sprawy zakreślone w postępowaniu zainicjowanym zgłoszeniem zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, jest nieuprawnione. Organ egzekucyjny nie mógł zatem wypowiedzieć się w kwestii przewlekłości egzekwowanego zobowiązania, ponieważ zarzutu tej treści zobowiązani nie podnieśli. Sąd administracyjny nie mógł w związku z tym ocenić legalności rozstrzygnięcia, które w sprawie zapaść nie mogło, z braku ku temu podstaw formalnych. Skarżąca nie składała w sprawie zażalenia w trybie art.37 § 1 Kpa, ani też nie sformułowała skargi na podstawie art.3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") jako skargi na bezczynność. Tym samym nie może obecnie wraz ze skargą na opisane wyżej postanowienie domagać się oceny tego zarzutu przez Sąd. Poza ramami rozpoznawanej sprawy znajduje się ocena czy organ naruszył w sprawie art. 111 §1 i § 5 O.p. przewidujący przeniesienie odpowiedzialności wskazanych w tym przepisie członków rodziny za zaległości podatkowe podatnika. Przepis ten reguluje bowiem przesłanki orzeczenia (w formie decyzji) odpowiedzialności za zaległości podatkowe w trybie przepisów rozdziału 15 Działu III O.p. (odpowiedzialność podatkowa osób trzecich), a nie będącej przedmiotem oceny w sprawie kwestii odpowiedzialności współmałżonka majątkiem wspólnym (już na etapie postępowania egzekucyjnego) za zaległości podatkowe męża na podstawie art. 29 O.p. i u.p.e.a. bez orzekania o tej odpowiedzialności podatkowej żony zobowiązanego w drodze odrębnej decyzji (odpowiedzialność z mocy prawa – art. 29 O.p.) Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji odpowiadają prawu, a zarzuty skargi nie znajdują uzasadnienia. W związku z tym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło