I SA/Sz 572/25
WyrokWSA w Szczecinie2026-01-21
Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Alicja Polańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która dostarcza towary do franczyzobiorcy, a ten dokonuje ich sprzedaży w swoim imieniu i na swój rachunek, jest zobowiązana do zapłaty opłaty targowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka z o.o. jest zobowiązana do zapłaty opłaty targowej, ponieważ umowa franczyzy, sposób prowadzenia sprzedaży, używanie kasy fiskalnej należącej do spółki oraz identyfikacja spółki jako sprzedawcy na paragonie fiskalnym jednoznacznie wskazują, że to spółka faktycznie dokonywała sprzedaży towarów, a franczyzobiorca działał jedynie jako jej pośrednik. Sąd podkreślił, że kluczowe jest ustalenie, kto jest faktycznym sprzedawcą, a nie tylko stroną umowy cywilnoprawnej.Stan faktyczny
Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy, która określiła spółce zobowiązanie podatkowe w opłacie targowej za okres od czerwca do września 2024 r. Spółka twierdziła, że sprzedaż towarów w tym okresie prowadził franczyzobiorca (PHU G. P.), a nie ona sama. Organy obu instancji uznały, że spółka jest zobowiązana do zapłaty opłaty targowej, ponieważ to ona faktycznie dokonywała sprzedaży, co potwierdzają m.in. umowa franczyzy, paragon fiskalny i ewidencja sprzedaży.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Sędzia WSA Alicja Polańska po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 21 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi B. S. z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 lipca 2025 r. nr SKO.4140.731.2025 w przedmiocie opłaty targowej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z 31 lipca 2025 r. nr SKO.4140.731.2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie (dalej: "SKO", "Organ odwoławczy") utrzymało
w mocy decyzję Wójta Gminy U. (dalej: "Organ I instancji") z 24 lutego 2025 r. nr PW.3132.3.2024.PWII określającą B. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. (dalej: "Spółka", "Skarżąca") zobowiązanie podatkowe w opłacie targowej za okres od 14 czerwca 2024 r.
do 30 września 2024 r. w łącznej kwocie [...]zł.
Jako podstawę prawną Organ odwoławczy wskazał na przepisy art. 233 § 1
pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2025.111
t.j. ze zm.; dalej: "O.p."), art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach
i opłatach lokalnych (Dz.U.2025.707 t.j.; dalej: "u.p.o.l.").
Jak wynika z ustalonego stanu faktycznego, Spółka w okresie sezonu letniego (wakacji) w 2024 r., tj. w dniach od 14 czerwca 2024 r. do 30 września 2024 r., pomimo faktycznego dokonywania sprzedaży na terenie gminy U. - odmawiała inkasentowi uiszczania opłaty targowej. W związku z tym, Organ I instancji postanowieniem z 18 grudnia 2024 r. wszczął z urzędu postępowanie w celu określenia Spółce wysokości zobowiązania z tytułu opłaty targowej i opisaną wyżej decyzją
z 24 lutego 2025 r. określił Spółce ww. zobowiązanie podatkowe z tytułu opłaty targowej.
W uzasadnieniu decyzji Organ I instancji wyjaśnił, że z materiałów zgromadzonych w trakcie postępowania podatkowego wynika, że Spółka
od 14 czerwca 2024 r. do 30 września 2024 r. w obiekcie handlowym (niebędącym budynkiem), zlokalizowanym w U. przy ul. [...] na działce numer [...], dokonywała sprzedaży towarów takich jak książki, gry, zabawki, pamiątki i artykuły papiernicze. Organ I instancji wskazał na notatki służbowe sporządzone na okoliczność stwierdzenia uchylania się od uiszczania opłaty targowej przez podmiot dokonujący sprzedaży oraz zdjęcia, sporządzone przez inkasenta opłaty targowej, a także czynności sprawdzające podjęte przez pracowników Urzędu Gminy U. . Identyfikacja sprzedawcy (jako podmiotu zobowiązanego
do uiszczenia opłaty targowej) nastąpiła na podstawie paragonu z kasy fiskalnej. Sprzedaż dokonywana była w tymczasowym obiekcie budowlanym, który wraz
z gruntem nie jest własnością Spółki, lecz jak wynika z informacji z ewidencji gruntów i budynków - nieruchomość jest własnością osoby fizycznej ([...]). Pomimo ustawowego obowiązku uiszczania z tego tytułu opłaty targowej (wynikającego z art. 15 u.p.o.l.) Spółka odmawiała realizacji tego obowiązku.
Organ I instancji wskazał, że Spółka w toku postępowania wyjaśniła,
iż nie prowadziła działalności handlowej pod ww. adresem, nie jest podatnikiem odpowiedzialnym za opłatę targową. Wskazała, że podmiotem tym jest franczyzobiorca - tj. PHU G. P. i złożyła do akt sprawy umowę z 29 maja 2024 r. na świadczenie usług w zakresie przedstawicielstwa handlowego
w L. pomiędzy Spółką, zwaną franczyzodawcą a G. P. prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą PHU G. P., zwaną franczyzobiorcą (dalej: "Umowa").
Organ I instancji wyjaśnił, że z Umowy w sposób jednoznaczny wynika,
że G. P. występująca w umowie jako franczyzobiorca - występuje w roli stałego pośrednika przy zawieraniu z klientami umów sprzedaży towarów należących do Spółki w punkcie handlowym zlokalizowanym w U.
przy ul. [...]. Usługi pośrednictwa wykonywane są w imieniu
i na rzecz Spółki. Właścicielem sprzedawanych towarów jest Spółka (franczyzodawca), zaś franczyzobiorca otrzymuje wynagrodzenie prowizyjne
od sprzedaży, przy której jedynie pośredniczy. Zatem, to Spółka jako właściciel towaru dokonywała sprzedaży, a G. P. (jako franczyzobiorca), jedynie świadczyła usługi dokonując poszczególnych czynności technicznych związanych
z zawieraniem przez Spółkę umów sprzedaży. O tym, że podmiotem dokonującym sprzedaży była Spółka a nie franczyzobiorca świadczy w ocenie Organu I instancji także fakt, że to Spółka ewidencjonowała sprzedaż dla celów podatku od towarów
i usług (kasa rejestrująca należąca do Spółki - franczyzodawcy), ona też ponosiła odpowiedzialność i konsekwencje tej sprzedaży jak i rozliczała tę sprzedaż.
Organ I instancji określając Spółce zobowiązanie podatkowe w opłacie targowej odwołał się do treści przepisów art. 15 ust. 1, art. 15 ust. 2 u.p.o.l., definicji umowy sprzedaży określonej w art. 535 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U.2024.1061 t.j. ze zm., dalej: "K.c.") oraz do orzecznictwa sądów administracyjnych.
Spółka, w odwołaniu od tej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości
i umorzenie postępowania, zarzuciła naruszenie art. 15 ust. 1 u.p.o.l. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż w niespornych okolicznościach faktycznych sprawy podmiotem prowadzącym sprzedaż w obiekcie handlowym zlokalizowanym w U. przy ul. [...] była Spółka, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, iż za sprzedającego podlegającego opodatkowaniu i jednocześnie zwolnieniu z ww. opłaty należało uznać G. P., prowadzącą działalność u- gospodarczą pod firmą: PHU G. P..
W uzasadnieniu odwołania Spółka przedstawiła szczegółowe uzasadnienie postawionego zarzutu.
Zaskarżoną do tutejszego sądu ww. decyzją z 31 lipca 2025 r. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji Organ ten przywołał treść przepisów u.p.o.l. zastosowanych w sprawie i wyjaśnił ich treść.
Stwierdził, że w sprawie nie jest spornym to, że w dniach od 14 czerwca
2024 r. do 30 września 2024 r. dokonywano sprzedaży towarów w obiekcie handlowym (nie będący budynkiem), zlokalizowanym w U. [...] przy ul. [...]. Poza sporem jest również wielkość "stoiska handlowego" tj. 95,84 m , jak i sposób wyliczenia opłaty targowej (tj. podstawy opodatkowania i przyjęte stawki opłaty). Spornym w przedmiotowej sprawie jest zasadność określenia Spółce w ww. okresie opłaty targowej.
Organ odwoławczy wskazał na dołączoną do akt sprawy Umowę i wyjaśnił,
że z jej § 1 pkt 1 wynika, iż ustala ona warunki współpracy między stronami, w ramach których Franczyzobiorca zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, do prowadzenia, za wynagrodzeniem sprzedaży dostarczonych przez Franczyzodawcę towarów w imieniu i na rzecz Franczyzodawcy.
Dalej podał, że z umowy wynika, iż:
I. Franczyzobiorca zawierał będzie w imieniu Franczyzodawcy umowy sprzedaży towarów Franczyzodawcy według cen detalicznych określonych przez Franczyzodawcę w dostarczonych Franczyzobiorcy cennikach (§ 1 pkt 5 umowy).
II. Na czas trwania umowy Franczyzodawca przekaże Franczyzobiorcy do używania: a) drukarkę fiskalną, b) terminal kart płatniczych; które Franczyzobiorca zobowiązuje się utrzymywać w dobrym stanie, używać zgodnie z instrukcją obsługi i najwyższą dbałością oraz zwrócić wstanie niepogorszonym najpóźniej w ostatnim dniu trwania niniejszej umowy. (...) Koszty dzierżawy terminala kart płatniczych pokrywa Franczyzodawca (§ 2 pkt 6 umowy).
III. Biorąc pod uwagę charakter umowy, a w szczególności dokonywania przez Franczyzobiorcę czynności w imieniu i na rzecz Franczyzodawcy, Franczyzobiorca zobowiązany jest przekazywać utarg dzienny, zgodnie z regulacją § 12 ust. 2 umowy (§5 pkt 1 umowy).
IV. Na koniec każdego dnia, w którym dokonywana jest sprzedaż, Franczyzobiorca zobowiązany jest do przesyłania Franczyzodawcy aktualnych danych
za pośrednictwem poczty elektronicznej. Franczyzodawca na podstawie przesłanych tym sposobem raportów sprzedaży zobowiązuje się uzupełniać towary do wyczerpania zapasów magazynowych, chyba że Strony uzgodnią inaczej (§11 pkt 3 umowy).
V. Rozliczenie towaru sprzedanego przez Franczyzobiorcę, będące podstawą
do ustalenia wynagrodzenia Franczyzobiorcy następować, będzie w każdym miesiącu (§ 12 pkt 1 umowy).
VI. W każdy poniedziałek i czwartek na podstawie dziennych zestawień sprzedaży (odpowiednio za czwartek, piątek, sobotę i niedzielę oraz poniedziałek, wtorek
i środę), na podstawie dziennych zestawień sprzedaży za poprzedni tydzień, Franczyzobiorca dokona wpłaty utargu ze sprzedaży za pośrednictwem banku [...] (...). Koszty prowizji bankowych ponosi Franczyzobiorca
(§12 pkt 2 umowy).
VII. Wynagrodzenie Franczyzobiorcy stanowi prowizja brutto składająca
się z prowizji netto nie zawierająca podatku VAT liczona od cen detalicznych netto uzyskanych ze sprzedaży w danym miesiącu, podatek VAT w wysokości 23%
(§ 12 pkt 3 umowy).
Organ odwoławczy zgodził się z Organem I instancji, że ze spornej umowy wprost wynika, iż G. P. jest pośrednikiem dla Spółki, dokonując sprzedaży towarów stanowiących własność odwołującej w jej imieniu i na jej rachunek, przekazując Spółce uzyskane ze sprzedaży kwoty za wynagrodzeniem w postaci prowizji. Zwrócił uwagę, że to Spółka, a nie G. P. ewidencjonowała sprzedaż w ww. punkcie dla celów podatkowych, kasa rejestrująca należała bowiem do Spółki i to ona ponosiła de facto konsekwencje tej sprzedaży jak i rozliczała
ją płacąc G. P. jedynie wynagrodzenie tytułem pośrednictwa
w sprzedaży w formie prowizji.
Powyższe ustalenia umowne pozostają zbieżne z pozostałymi okolicznościami faktycznymi rozpoznawanej sprawy. Organ odwoławczy wskazał, że pracownicy Organu I instancji dokonali zakupu towaru w ww. obiekcie handlowym
12 czerwca 2024 r. Na otrzymanym paragonie fiskalnym, jako sprzedawca figuruje odwołująca Spółka, a nie G. P..
W opinii SKO, dowody zgromadzone w sprawie jednoznacznie świadczą
o tym, że to Spółka dokonywała sprzedaży towarów w ww. punkcie handlowym,
a nie G. P., zatem to ona jest zobowiązana do zapłaty opłaty targowej. Za chybione uznano zarzut błędnej wykładni art. 15 ust. 1 u.p.o.l., a także ziszczenie się podstaw do zwolnienia z opłaty targowej.
Strona zaskarżyła w całości ww. decyzję Organu odwoławczego skargą wniesioną do tutejszego Sądu wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji
i poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji i umorzenie postępowania w sprawie
a także o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącej kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji Strona powielając zarzut odwołania, zarzuciła:
- naruszenie art. 15 ust. 1 u.p.o.l. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie,
iż w niespornych okolicznościach faktycznych sprawy podmiotem prowadzącym sprzedaż w obiekcie handlowym zlokalizowanym w U.
przy ul. [...] była Skarżąca, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, iż za sprzedającego podlegającego opodatkowaniu i jednocześnie zwolnieniu z ww. opłaty należało uznać G. P., prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą: PHU G. P..
W uzasadnieniu zarzutu skargi Skarżąca zwróciła uwagę, że spór sprowadza się do odpowiedzi na pytanie: kto faktycznie dokonuje sprzedaży na targowisku - ten, kto formalnie pozostaje właścicielem towaru, czy ten, kto realnie podejmuje czynności sprzedażowe, aranżuje stoisko, obsługuje klientów i ponosi koszty prowadzenia działalności?
W ocenie Skarżącej, materiał dowodowy sprawy nie pozostawia wątpliwości,
że działalność handlowa na przedmiotowej nieruchomości była prowadzona przez franczyzobiorcę. Skarżąca zwróciła uwagę, że to G. P.:
1) samodzielnie przygotowała i aranżowała punkt sprzedaży,
2) prowadziła obsługę klientów i wystawiała towary,
3) ponosiła koszty związane z utrzymaniem stoiska, w tym energii, wyposażenia
i pracowników,
4) podejmowała działania marketingowe i zabiegała o klientów,
5) ponosiła ryzyko gospodarcze związane z prowadzoną sprzedażą.
Okoliczności te są bezsporne. Spór dotyczy wyłącznie oceny prawnej - kto w tej konfiguracji jest "dokonującym sprzedaży" w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.o.l.
W ocenie Spółki, Organ odwoławczy błędnie przyjął, że wobec braku odrębnej definicji sprzedaży w u.p.o.l., należy sięgnąć do regulacji art. 535 K.c. i utożsamiać podatnika opłaty targowej z podmiotem będącym stroną cywilnoprawnej umowy sprzedaży. Stanowisko to nie znajduje w jej ocenie uzasadnienia ani w treści przepisu, ani w ratio legis regulacji.
Spółka wyjaśniła, że ustawodawca w art. 15 ust. 1 u.p.o.l. posłużył się zwrotem "osoby dokonujące sprzedaży na targowiskach", a nie terminem "sprzedawcy"
czy "strony umowy sprzedaży". Wybór odmiennych sformułowań nie jest przypadkowy. Skoro ustawodawca nie użył terminu kodeksowego, to należy przyjąć, że nadał
mu autonomiczne, funkcjonalne znaczenie.
Celem opłaty targowej nie jest opodatkowanie abstrakcyjnego stosunku obligacyjnego, lecz obciążenie kosztami utrzymania targowiska osób faktycznie korzystających z przestrzeni handlowej i czerpiących z niej bieżące korzyści.
To właśnie ci faktyczni użytkownicy - wystawiający towary, obsługujący klientów, zajmujący miejsca na targowisku - stanowią grupę adresatów daniny lokalnej.
Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych (wyrok NSA
z 1 sierpnia 2018 r., II FSK 2010/16; wyrok WSA w Szczecinie z 10 maja 2016 r.,
I SA/Sz 108/16), Skarżąca wyjaśniła, że pojęcie "dokonywania sprzedaży" należy interpretować szeroko, obejmując nim także czynności przygotowawcze i faktyczne, takie jak zajęcie miejsca na targowisku, wyeksponowanie towarów czy oferowanie
ich klientom. W tym ujęciu o obowiązku podatkowym decyduje aktywność faktyczna, a nie formalne przeniesienie własności towaru. Przyjęcie definicji z K.c. prowadziłoby do nielogicznych rezultatów: obowiązkiem opłaty targowej należałoby obciążać właścicieli towarów, którzy w ogóle nie pojawiają się na targowisku, np. hurtownie, spółki matki czy franczyzodawców. W efekcie podatnikami byliby często podmioty faktycznie niekorzystające z targowiska, co przeczyłoby sensowi opłaty targowej jako swoistego ekwiwalentu za możliwość prowadzenia handlu w przestrzeni publicznej.
W praktyce poboru opłaty targowej inkasent nie jest w stanie badać, kto zgodnie z K.c. przenosi własność rzeczy. Ocena ta wymagałaby znajomości umów cywilnoprawnych i relacji własnościowych między przedsiębiorcami (w niniejszej sprawie - franczyzodawcy i franczyzobiorcy). Ustawodawca celowo przyjął pojęcie funkcjonalne, umożliwiające szybkie ustalenie zobowiązanego - tego, kto faktycznie prowadzi stoisko.
Dalej Skarżąca podniosła, że umowa łącząca ją z G. P. miała charakter franczyzy, w ramach której franczyzobiorca prowadzi działalność na własny rachunek, korzystając z know-how i marki franczyzodawcy. To franczyzobiorca ponosi koszty i ryzyko gospodarcze, organizuje sprzedaż i zatrudnia pracowników,
a franczyzodawca dostarcza jedynie know-how i towary.
W ocenie Spółki. skoro ratio legis opłaty targowej polega na obciążeniu daniną podmiotów faktycznie korzystających z przestrzeni targowej i prowadzących tam działalność handlową, to za zobowiązanego należy w takiej sytuacji uznać franczyzobiorcę.
Skarżąca zakwestionowała też argumentację Organu odwołująca się do tego, że sprzedaż odbywała się przy użyciu kasy fiskalnej zarejestrowanej na Skarżącą,
a właścicielem towarów był franczyzodawca. Wyjaśniła, że ustawodawca nie uzależnia obowiązku od tytułu prawnego do towaru; art. 15 ust. 1 u.p.o.l. mówi wyłącznie
o "dokonywaniu sprzedaży", a nie o własności rzeczy czy posiadaniu kasy fiskalnej. Nadto wskazała, że kasa fiskalna jest jedynie narzędziem ewidencji sprzedaży,
a nie kryterium ustalania podmiotu podatku. Utożsamianie rejestracji kasy
z obowiązkiem zapłaty opłaty targowej prowadziłoby do sztucznych rozwiązań - wystarczyłoby bowiem, że franczyzobiorca zarejestruje własną kasę, aby organ zmienił ocenę podmiotu zobowiązanego, mimo że faktyczna działalność pozostałaby ta sama. Spółka podniosła, że własność towarów ma znaczenie cywilnoprawne,
ale nie determinuje, kto faktycznie dokonuje sprzedaży na targowisku. W praktyce handlowej częste są sytuacje, w których sprzedawca nie jest właścicielem rzeczy
(np. komis, sprzedaż na rachunek innego podmiotu). Nie oznacza to jednak,
że obowiązek opłaty targowej powinien obciążać właściciela zamiast sprzedawcy.
Nadto Spółka wyjaśniła, że opłata targowa jest daniną lokalną, której ratio legis polega na obciążeniu kosztami utrzymania targowisk osób faktycznie z nich korzystających. Jej charakter został trafnie opisany w literaturze jako "ekwiwalent
za możliwość prowadzenia sprzedaży w przestrzeni publicznej". Tymczasem obciążenie Skarżącej - podmiotu mającego siedzibę w innym województwie, faktycznie nieobecnego na targowisku i nieprowadzącego tam działalności - jest sprzeczne
z celem regulacji. To franczyzobiorca korzystał z nieruchomości, prowadził handel, odnosił przychody i zajmował przestrzeń publiczną.
W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2024.1267 t.j.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 t.j. ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), stanowi, że uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).
W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W wyniku tak przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, sąd
nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Przy czym Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na podstawie
art. 119 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania
w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni
od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie art. 119 pkt P.p.s.a.
zaś Skarżąca nie złożyła sprzeciwu i nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Spór dotyczy ustalenia podmiotu zobowiązanego do uiszczenia opłaty targowej za okres od 14 czerwca 2024 r. do 30 września 2024 r. od sprzedaży dokonywanej
w obiekcie handlowym (nie będącym budynkiem) zlokalizowanym w U. przy ul. [...] o pow. 95,84m2.
Według Skarżącej, podmiotem tym jest G. P. na podstawie umowy zawartej z nią 29 maja 2024 r. jako franczyzobiorca Skarżącej, natomiast - według Organów obu instancji - podmiotem tym jest Skarżąca, jako sprzedająca, a nie G. P. czy jakikolwiek inny podmiot. Przy czym jak zasadnie wskazał Organ odwoławczy w rozpoznawanej sprawie nie jest sporne:
1) że od 14 czerwca 2024 r. do 30 września 2024 r. w obiekcie handlowym
niebędącym ani budynkiem, ani jego częścią położonym w U. przy ul. [...] dokonywana była sprzedaż;
2) powierzchnia ww. obiektu handlowego wynosiła 95,84m2,
3) sposób i wysokość wyliczenia opłaty targowej (podstawa opodatkowania, przyjęte stawki i łączna kwota).
W sprawie znajdują zastosowanie następujące uregulowania prawne.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.o.l., rada gminy może wprowadzić opłatę targową. Opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży
na targowiskach, z zastrzeżeniem ust. 2b. Targowiskami, o których mowa w ust. 1,
są wszelkie miejsca, w których jest prowadzona sprzedaż (ust. 2). Opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach (ust. 2b).
Wskazać także należy, że na terenie U. w 2024 r. obowiązywała uchwała nr LII/404/2022 Rady Gminy Ustronie Morskie z dnia
12 lipca 2022 r. w sprawie opłaty targowej i sposobu jej poboru (Dz.Urz.Woj.Zachodniopomorskiego z 20 lipca 2022 r. poz. 3315; dalej: "Uchwała"),
tj. akt prawa miejscowego określający, m.in. wysokość stawek opłaty targowej, zasady ustalania i poboru oraz terminy płatności opłaty targowej, zarządzającej pobór opłaty targowej w drodze inkasa przez oraz wskazujący inkasentów tej opłaty. Stawka dzienna opłaty targowej w 2024 r. za sprzedaż w punkcie o pow. powyżej 6 m kw.
do 10 m kw. wynosiła 65 zł , a za każdy następny metr kwadratowy stosika powyżej 10 m kw. 6 zł (§ 2 pkt pkt 3 Uchwały). W okresie od 1 stycznia do 31 maja oraz
od 1 września do 31 grudnia pobiera się opłatę targową w wysokości 50% stawek określonych w § 2 Uchwały (§ 4 Uchwała). Natomiast na podstawie § 6 pkt 1 i 2 Uchwały zarządzono pobór opłaty targowej w drodze inkasa i w U. powierzono pobór opłaty targowej inkasentowi: [...]. Jak wynika z § 5 Uchwały terminem płatności opłaty targowej jest dzień, w którym dokonywana
jest sprzedaż.
Zgodnie zaś z art. 1a ust. 1 u.p.o.l. (zgodnie z brzmieniem aktualnym
w 2024 r.), za budynek uznaje się - obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni
za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Stosownie
do art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U.2020.1333; dalej; "u.p.b."), przez budynek rozumie się taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Obiekt budowlany to budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych
(art. 3 ust. 1 u.p.b.). Budowla, to każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem
lub obiektem małej architektury, jak: należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową (art. 3 ust. 3 u.p.b.). Tymczasowy obiekt budowlany to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe
i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe (art. 3 ust. 5 u.p.b.).
Sąd wskazuje, że w sprawie nie jest sporne, że sprzedaż w spornym okresie była dokonywana w obiekcie handlowym nie będącym budynkiem lub jego częścią
w rozumieniu przepisów u.p.o.l. Potwierdza to ponadto zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy (fotografie obiektu handlowego).
Sąd wskazuje, że jak wynika z ww. przepisów prawnych opłata targowa należna jest od osoby/podmiotu dokonującego sprzedaży na targowisku, przez które należy rozumieć każde miejsce, w którym prowadzona jest sprzedaż. W sprawie
za targowisko, w rozumieniu ww. przepisu, należy uznać obiekt handlowy, w którym dokonywana była sprzedaż towarów.
Sąd wskazuje ponadto, że ustawodawca nie zawarł w przepisach u.p.o.l. definicji sprzedaży na potrzeby poboru opłaty targowej. Jak wskazywano
w orzecznictwie sądów administracyjnych, odwołując się zatem do dyrektyw wykładni systemowej, zauważyć należy, że termin ten interpretować należy zgodnie z ustawową definicją tej umowy, zawartą w przepisie art. 535 K.c. Odwołanie się do kodeksowej definicji umowy sprzedaży wiąże interpretatora tekstu prawnego zarówno co do strony przedmiotowej tej definicji, jak i strony podmiotowej. Okoliczność ta przesądza o tym, że tak samo ważny z punktu widzenia zastosowania art. 15 ust. 1 u.p.o.l. jest ten element definicji umowy sprzedaży, który stanowi o tym, że skutkiem tej umowy jest przeniesienie własności i wydanie rzeczy, jak i ten fragment definicji tej umowy, który traktuje o tym, że do dokonania czynności zobowiązujących, o jakich mowa w tym przepisie (przeniesienia własności i zapłaty ceny), zobowiązują się określone podmioty, tj. sprzedawca i kupujący. Odwołanie się do definicji sprzedaży
z art. 535 K.c. nie budzi wątpliwości ani w orzecznictwie, ani w doktrynie, gdzie wskazuje się, że z uwagi na to, iż przepis art. 15 u.p.o.l. stanowi wyraźnie
o "dokonywaniu sprzedaży", przyjąć należy, że opłatny targowej nie można pobierać od każdej czynności prowadzonej na targowisku, jedynie zawieranie umów sprzedaży w rozumieniu art. 535 K.c. i czynności zmierzające do ich zawarcia nakładają
na podmioty wykonujące te czynności obowiązek uiszczenia opłaty (por. G. Dudar, Komentarz do art. 15 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, Lex, prawomocne wyroki WSA w Szczecinie z: 24 czerwca 2021 r., I SA/Sz 274/21; 29 października
2020 r., I SA/Sz 579/20; 8 września 2021 r., I SA/Sz 369/21). W orzecznictwie podkreśla się także, że termin "dokonywanie sprzedaży" należy rozumieć szeroko, obejmuje on nie tylko zawieranie umów sprzedaży w rozumieniu art. 535 K.c.,
ale również czynności mające miejsce przed sprzedażą (wyrok WSA w Łodzi
z 11 marca 2010 r., I SA/Łd 1151/09).
W każdym zatem przypadku następuje odwołanie do art. 535 K.c., który stanowi, że przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść
na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę.
W stosunku zobowiązaniowym sprzedaży zatem występują dwie strony umowy: sprzedawca i kupujący. Nie oznacza to jednak, że przy zawarciu umowy sprzedaży
nie mogą towarzyszyć także inne podmioty. Rola tych podmiotów może być różna, mogą one wykonywać czynności czysto faktyczne, takie jak eksponowanie towarów, czy też mogą pośredniczyć w zawarciu umowy sprzedaży.
Dalej, w celu ustalenia kto dokonywał sprzedaży towarów, w rozumieniu
art. 15 u.p.o.l., należy wskazać, że właścicielem nieruchomości jest inny aniżeli Skarżąca podmiot.
W rozpoznawanej sprawie występuje umowa, która została objęta analizą organów celem ustalenia podmiotu zobowiązanego do zapłaty opłaty skarbowej,
tj. ww. Umowa na świadczenie usług w zakresie przedstawicielstwa handlowego
w L. zawarta 29 maja 2024 r. przez Skarżącą z G. P. na czas określony od 29 maja 2024 r. do 30 września 2024 r.
W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że jak zasadnie uznały Organy,
na podstawie ww. umowy postanowiono, że przedmiotem umowy jest prowadzenie przez G. P. działalności polegającej na dokonywaniu – de facto jako pośrednik Skarżącej; w imieniu i na rzecz (rachunek) Skarżącej - sprzedaży towarów stanowiących własność Skarżącej i przez nią dostarczanych. Skarżąca powierzyła
ww. osobie składowanie dostarczanych przez siebie towarów, w szczególności książek, gier, zabawek, pamiątek i artykułów papierniczych i ich sprzedaż w imieniu
i na rachunek Skarżącej (§ 1 ust. 1,2, 5 Umowy). Sprzedaż towarów odbywać się miała według cen detalicznych określanych przez Skarżącą w cennikach dostarczanych G. P. (§ 1 ust. 5 Umowy). A zatem to Skarżąca ustalała ceny sprzedaży. Ponadto Skarżąca upoważniła G. P. do wystawiania w jej imieniu faktur VAT (§ 12 ust. 8 Umowy). Ponadto, jak wynika z treści Umowy, to Skarżąca zapewniła niezbędne wyposażenie punktu sprzedaży z obowiązkiem rozliczenia po zakończeniu Umowy (§ 2 ust. 5 Umowy) oraz przekazała G. P. do używania terminal kart płatniczych i drukarkę fiskalną (§ 2 pkt 6 Umowy). Jak dalej wskazano w Umowie "Biorąc pod uwagę charakter umowy, a w szczególności dokonywania przez Franczyzobiorcę czynności w imieniu i na rzecz Franczyzodawcy, Franczyzobiorca zobowiązany jest przekazywać utarg dzienny, z godnie z regulacją § 12 ust. 2".
Jak z kolei wynika z § 12 ust. 2 Umowy w każdy poniedziałek i czwartek na podstawie dziennych zestawień sprzedaży (odpowiednio za czwartek, piątek, sobotę i niedziele oraz poniedziałek, wtorek i środę), na podstawie dziennych zestawień sprzedaży
za poprzedni tydzień, Franczyzobiorca dokona wpłaty utargu ze sprzedaży
za pośrednictwem wskazanego banku ponosząc koszty prowizji bakowych.
Za wykonywanie ww. obowiązków, jak wynika z treści ww. umowy, G. P. otrzyma od Skarżącej prowizję (§ 12 ust. 3, 4,5,6,7 Umowy). Ponadto G. P. została zobowiązana przez Skarżącą do wysyłania Skarżącej wszelkich dokumentów księgowych związanych ze sprzedażą.
Reasumując ww. umowa reguluje wiele kwestii związanych ze sprzedażą towarów należących do Skarżącej, rozliczeń pomiędzy stronami, przejścia własności towarów i roli G. P. w transakcjach sprzedaży, która określona została jednoznacznie jako działanie w imieniu i na rzecz (rachunek) Skarżącej.
Regulacje ww. umowy wskazywały zatem, jak zadnie uznały Organy,
że to Skarżąca pozostała sprzedawcą towarów w ww. punkcie a G. P. działała w imieniu i na rachunek Skarżącej jako jej pośrednik w zawieraniu umów sprzedaży z klientami, za co otrzymywała wynagrodzenie w postaci prowizji. Powyższe ustalenia umowne pozostają kompatybilne z pozostałymi okolicznościami faktycznymi rozpoznawanej sprawy. Sąd wskazuje bowiem, że Organ I instancji dokonał czynności sprawdzających i 12 czerwca 2024 r. pracownicy Urzędu Gminy U. dokonali zakupu w punkcie handlowym (nie będący ani budynkiem, ani jego częścią), zlokalizowanym w U. przy ul. [...] zakupu, w celu potwierdzenia obowiązku uiszczania opłaty targowej, w związku z dokonywaną sprzedażą. Na podstawie paragonu z kasy fiskalnej z 12 czerwca 2024 r. dokonano identyfikacji sprzedawcy, tj. ustalono, że na otrzymanym paragonie fiskalnym, jako sprzedawca figuruje Skarżąca (Protokół z czynności sprawdzających i paragon fiskalny – k. 1 i 2 akt administracyjnych). Jak zasadnie wskazał Organ i co nie jest spornym w sprawie to Skarżąca a nie G. P. ewidencjonowała sprzedaż w ww. punkcie dla celów podatkowych – kasa rejestrująca należała bowiem
do Skarżącej, to Skarżąca ponosiła de facto konsekwencje tej sprzedaży
jak i rozliczała ją płacąc G. P. jedynie wynagrodzenie tytułem pośrednictwa w sprzedaży w formie prowizji.
W ocenie sądu, na podstawie tak zgromadzonego materiału dowodowego, Organy prawidłowo ustaliły, że w sprawie to Skarżąca dokonywała sprzedaży towarów w ww. punkcie handlowym a nie G. P.. Przy czym Sąd podkreśla,
że Organy ww. ustaleń dokonały nie tylko na podstawie uznania, że Skarżąca jest właścicielem sprzedawanego w ww. punkcie handlowym towaru lecz na podstawie całokształtu okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy, w tym w szczególności treści ww. Umowy czy też ww. czynności sprawdzających. Przy czym, co Sąd również podkreśla, Skarżąca nie kwestionuje, że to ona a nie G. P. ewidencjonowała sprzedaż w ww. punkcie handlowym dla celów podatkowych.
Odnosząc się do przywołanego w skardze wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 sierpnia 2018 r., II FSK 2010/16, wskazać należy,
że nie ma on znaczenia dla rozpoznania tej sprawy, z uwagi na okoliczność, że istotny dla jej rozstrzygnięcia zakres stanu faktycznego nie pokrywa się z zakresem stanu faktycznego stanowiącego podstawę wydania ww. wyroku NSA z 1 sierpnia 2018 r.,
II FSK 2010/16 i wyroku WSA w Szczecinie z 7 kwietnia 2016 r., I SA/Sz 108/16.
Jak już bowiem wskazywał Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 24 czerwca 2021 r., I SA/SZ 274/21 ww. wyrok NSA z 1 sierpnia 2018 r., II FSK 2010/16 dotyczył wydanej przez Wójta Gminy Mielno interpretacji indywidualnej. NSA oddalił skargę kasacyjną organu interpretacyjnego od wyroku WSA w Szczecinie z 7 kwietnia
2016 r., I SA/Sz 108/16, w którym uchylono zaskarżoną interpretację,
gdyż przy wydaniu zaskarżonej interpretacji organ dokonał porównania zapisów umowy łączącej skarżącego z LPP (która załączona została do wniosku o wydanie interpretacji) ze stanem faktycznym przedstawionym przez skarżącego i na podstawie tej umowy wywiódł wnioski odmienne, podważające stan faktyczny przedstawiony przez skarżącego we wniosku, co było niedopuszczalne. Nadto, we wniosku o wydanie interpretacji skarżący podał, że we własnym imieniu w zakresie prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej dokonuje sprzedaży towarów dostarczonych mu przez wskazaną spółkę, co nie jest tożsame ze stanem faktycznym rozpoznawanej sprawy.
Reasumując, sąd uznał, że prawidłowo Organy wykazały, że Skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia opłaty targowej. Przedstawiony przez Organy sposób wyliczenia tej opłaty oparty został na podstawie zebranego materiału dowodowego
i nie budzi wątpliwości. Nadto, Organy w toku powadzonego postępowania
nie naruszyły przepisów postępowania.
W sprawie nie znajdował również zastosowania przepis art. 16 u.p.o.l.
Reasumując, mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne, Sąd nie podzielił zarzutu skargi w odniesieniu do naruszenia przez Organy podatkowe przepisu prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 1 u.p.o.l. poprzez jego błędną wykładnię. Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji nie stwierdził ponadto ani naruszenia przepisów prawa procesowego, ani materialnego, które uzasadniałyby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.
Powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych
są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło