I SA/Sz 581/09

Dnia 13 października 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia NSA – Kazimiera Sobocińska po rozpatrzeniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M P o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S z dnia [...] . Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności za zaległości w podatku od towarów i usług za okresy [...] wraz z odsetkami p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. M P, pismem z dnia[...] ., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S z dnia [...] r., Nr [...] , utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S z dnia [...] Nr [...] którą orzeczono o odpowiedzialności spadkobiercy M P solidarnie z G P i M P za zaległości spadkodawcy K P w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe w [...] r. w łącznej kwocie [...] zł oraz za odsetki za zwłokę w łącznej wysokości [...] zł. W powyższym piśmie skarżąca zawarła także wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 239f § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Z uwagi na wskazaną podstawę prawną, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji został rozpoznany przez właściwy organ podatkowy, tj. Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S, który postanowieniem z dnia [...] Nr [...] , odmówił wstrzymania wykonania opisanej na wstępie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. Zarządzeniem z dnia [...] Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S wyznaczył na dzień [...] r. termin rozprawy w sprawie ze skargi M P Dnia [...] do Sądu wpłynęło pismo M P zatytułowane "podanie o przyspieszenie posiedzenia w sprawie wstrzymania wykonania decyzji", w którym wniosła o pozytywne rozpoznanie jej podania i wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpatrzenia sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. Uzasadniając swoje żądanie, strona skarżąca wskazała, że w związku z wykonaniem decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego S, od dwóch miesięcy potrącane jest [..] jej wynagrodzenia, co skutkuje zagrożeniem egzystencji i warunków bytowych strony. Na konto skarżącej, po dokonanym potrąceniu, wpływa obecnie kwota [...] ł, która jest niewystarczająca na pokrycie bieżących opłat związanych ze spłatą kredytu hipotecznego, rat i opłat za media. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że po analizie treści osnowy i uzasadnienia "podania" skarżącej, Sąd uznał, iż stanowi ono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", do rozpoznania którego właściwym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a., wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Z powołanego powyżej przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1, oraz że uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na tej stronie. Natomiast Sąd, rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a., jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych, na który składają się niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedmiotem zaskarżonej w rozpoznawanej sprawie decyzji jest orzeczenie o odpowiedzialności spadkobiercy solidarnie z innymi spadkobiercami za zaległości spadkodawcy w podatku dochodowym. Przyjąć zatem należy, że znaczna szkoda związana z wykonaniem tego rodzaju zobowiązania będzie występowała wówczas, gdy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia nie będzie mógł takiej szkody wynagrodzić. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogłyby wystąpić wtedy, gdyby przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego byłoby co najmniej kłopotliwe, to jest gdyby uiszczona określona decyzją należność nie była możliwa do zwrotu lub zwrot ten byłby mało realny. Tego rodzaju ocena skutków spełnienia świadczenia mogłaby wystąpić w takiej sytuacji, gdyby groziła utratą przedmiotu świadczenia, który nie mógłby jednocześnie zostać zastąpiony innym przedmiotem z uwagi na jego cechy charakterystyczne, czy właściwości lub gdyby chodziło o zagrożenie utraty życia lub zdrowia (por. np.: postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04; postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2006 r., sygn. akt II OZ 48/06; postanowienie WSA w Łodzi z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I SA/Łd 403/08; wszystkie opubl. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega przy tym wątpliwości, że w przypadku, gdy przedmiotem sporu jest zobowiązanie pieniężne tego rodzaju skutki z reguły nie następują, ponieważ spełnione świadczenie na ogół poddaje się zwrotowi, o ile zachodzą ku temu podstawy. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że analiza całokształtu okoliczności wskazanych we wniosku, jak też okoliczności, które da się wyinterpretować na podstawie akt sprawy, nie pozwala przyjąć, że sytuacja skarżącej jest na tyle wyjątkowa, iż spełnienie świadczenia pieniężnego wynikającego z decyzji powodowałoby trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę, w rozumieniu przyjętym na gruncie art. 61 § 3 P.p.s.a. Uzasadniając swój wniosek skarżąca wskazała jedynie, że w związku z wykonaniem decyzji od dwóch miesięcy potrącane jest 60 % jej wynagrodzenia, co skutkuje zagrożeniem egzystencji i warunków bytowych strony, gdyż kwota, która w wyniku prowadzonej egzekucji pozostaje jej do dyspozycji nie wystarcza na pokrycie bieżących opłat związanych ze spłatą kredytu hipotecznego, rat i opłat za media. Tymczasem konieczność poniesienia ciężaru finansowego, wynikająca z zaskarżonej decyzji, czy też przejściowe kłopoty finansowe związane z prowadzoną egzekucją nie mogą stanowić same przez się podstawy do wstrzymania wykonania decyzji, gdyż warunkiem takiego wstrzymania jest nieodwracalność skutków lub realna groźba powstania znacznej szkody w następstwie wykonania obowiązku zapłaty należności pieniężnych. Podkreślenia przy tym wymaga, że z akt sprawy wynika, iż skarżąca jest osobą młodą, posiadającą majątek (udziały w prawie własności dwóch lokali mieszkalnych) i zdolności zarobkowe, uzyskującą stałe dochody ze stosunku pracy oraz potencjalne możliwości do uzyskiwania dodatkowych środków pieniężnych z działalności wykonywanej osobiście, prowadzącą samodzielne, jednoosobowe gospodarstwo domowe i niemającą na utrzymaniu innych osób. Wskazać również należy, że jeżeli zobowiązanie podatkowe zostanie wyegzekwowane przymusowo, a następnie okaże się, iż w wyniku ewentualnego uwzględnienia skargi zajdą przesłanki do jego zwrotu, organ podatkowy będzie zobligowany zwrócić skarżącej wyegzekwowaną należność. Należność ta należy bowiem do kategorii zobowiązań publicznoprawnych, co tym samym powoduje, że nie zachodzi niebezpieczeństwo definitywnej utraty wyegzekwowanej kwoty. W tym stanie sprawy, uznając, że skarżąca nie wykazała dostatecznie istnienia przesłanek niezbędnych do uwzględnienia jej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak na wstępie.