I SA/Sz 607/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-11-07

Skład orzekający: Bolesław Stachura, Marzena Kowalewska, Elżbieta Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo wznowił postępowanie i wydał decyzję w sprawie umorzenia odsetek, jeśli pełnomocnik strony nie wykazał należytego umocowania do reprezentowania strony w tym konkretnym postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że postępowanie zostało wszczęte i przeprowadzone z udziałem osoby, która nie wykazała stosownego pełnomocnictwa do działania w imieniu strony. Organ podatkowy, mimo wezwania do sprecyzowania wniosku o wznowienie postępowania, nie wezwał pełnomocnika do przedstawienia prawidłowego pełnomocnictwa obejmującego zakres prowadzonej sprawy, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Po odmowie umorzenia, jego żona, działając jako pełnomocnik, złożyła wniosek o wznowienie postępowania, powołując się na nowe okoliczności dotyczące stanu zdrowia dzieci i trudnej sytuacji finansowej rodziny. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, ale ostatecznie odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, uznając brak związku przyczynowo-skutkowego między zaległościami a kosztami leczenia dzieci oraz brak wystarczających dowodów na poniesienie tych kosztów. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję organu odwoławczego, zarzucając naruszenie zasad postępowania podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia 23 marca 2018 r. Zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Zienkowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 listopada 2018 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 21 czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r., od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od marca do września 2011 r. oraz za okresy od maja do listopada 2012 r., od stycznia do maja 2013 r. i za lipiec 2013 r., od zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodów ewidencjonowanych za 2012 r. i 2013 r., po wznowieniu postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia 23 marca 2018 r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego M.G. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sygn. akt I SA/Sz [...] Uzasadnienie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r., nr [...] o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji tego samego organu z dnia [...] r., nr [...] w całości, w przedmiocie odmowy umorzenia M. G. (dalej zwanego: "Stroną", "Skarżącym") odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego na zasadach określonych w art. 30c ustawy z dnia [...] r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) – dalej: "u.p.d.o.f." - za 2011 r. w wysokości [...] zł, odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od marca do września 2011 r. w łącznej wysokości [...] zł, odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodów ewidencjonowanych za 2012 r.i 2013 r. w łącznej wysokości [...] zł, odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: od maja do listopada 2012 r., od stycznia do maja 2013 r. i za lipiec 2013 r. w łącznej wysokości [...] zł. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym. Strona, w dniu [...] r. wystąpiła do organu I instancji o umorzenie: - odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za: II, III, IV kwartał 2011 r., II i III kwartał 2012 r., za okresy: od października do grudnia 2012 r., od stycznia do lipca 2013 r., - odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego na zasadach określonych w art. 30c u.p.d.o.f. za 2011 r., - odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od marca do września 2011 r., - odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodów ewidencjonowanych za 2012 r. i 2013 r., - odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: od maja do listopada 2012 r., od stycznia do maja 2013 r. oraz za lipiec 2013 r. Po rozpatrzeniu wniosku, na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 i art. 67b § 1 pkt 2 ustawy z dnia [...] r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) – dalej: "O.p.", organ I instancji decyzjami z dnia [...] r., nr [...] (w zakresie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług) oraz nr [...] (w zakresie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych) odmówił Stronie umorzenia odsetek w ww. zakresach. Strona nie wniosła odwołania od ww. decyzji, które z dniem [...] r. stały się ostateczne w administracyjnym toku instancji. Pismem z dnia [...] r., A. B. (żona Skarżącego) jako jego pełnomocnik złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją organu I instancji określającą zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2011-2013. Ponadto złożyła odrębny wniosek w zakresie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za: II, III, IV kwartał 2011 r., II, III kwartał 2012 r, za okresy; od października do grudnia 2012 r. oraz od stycznia do lipca 2013. Za wnioskiem złożone zostało pełnomocnictwo Strony udzielone żonie, do reprezentowania przed wszystkimi instytucjami, organami państwowymi w szczególności przez organami podatkowymi oraz sądami administracyjnymi w sprawie wznowienia postępowania podatkowego w podatku od towarów i usług za: II, III, IV kwartał 2011 r., II, III kwartał 2012 r, za okresy; od października do grudnia 2012 r. oraz od stycznia do lipca 2013 oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2011 – 2013 r. W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji z dnia [...] r. A. B.-G. wyjaśniła, iż wniosek dotyczy decyzji z dnia [...] r., tj. nr [...]. Za podstawę wniosku wskazano art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Podano jednocześnie, że Skarżący wraz z żoną wychowuje trójkę dzieci w wieku 12, 11 i 7 lat. Wszystkie dzieci cierpią na liczne schorzenia, a każde ma stwierdzony różny stopień niepełnosprawności. Synowie - [...] posiadają od dnia [...] r. orzeczenie o niepełnosprawności. Stan zdrowia dzieci wymaga intensywnej rehabilitacji oraz terapii, co generuje duże koszty. Podkreślono, że okoliczności te stanowiły podstawę do wznowienia postępowania w sprawie umorzenia odsetek. Do wniosku dołączono dokumentację medyczną. Ponadto wyjaśniono, że Strona nie posiada żadnej nieruchomości, oszczędności, ani papierów wartościowych. Posiada natomiast samochód osobowy marki [...], rok produkcji 1997 o wartości szacunkowej ok. [...] zł. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Miesięczny dochód, jaki osiąga razem z żoną kształtuje się na poziomie między [...] zł, a [...] zł. Miesięczne wydatki wynoszą ponad [...] zł. Poinformowano też, że w dniu [...] r. Strona uregulowała zobowiązania podatkowe w całości. Pieniądze na spłatę zadłużenia uzyskała ze sprzedaży mieszkania. Postanowieniem z dnia [...] r., organ I instancji wznowił postępowanie podatkowe i stwierdził, że przedstawione przez Stronę nowe okoliczności i nowe dowody nie stanowiły wystarczającej podstawy do zmiany uprzednio podjętego rozstrzygnięcia. Na tej podstawie decyzją z dnia [...] r., nr [...] odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] r., nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że wznowienie postępowania nastąpiło z uwagi na wniesienie przez Stronę nowych dowodów w sprawie, tj. dokumentacji medycznej dzieci, wobec czego analizie w postępowaniu podlegały wyłącznie przedmiotowe dowody. Ponadto stwierdził, iż przedstawione w sprawie okoliczności nie stanowią wystarczającej podstawy do zmiany uprzednio podjętego rozstrzygnięcia. Wskazał, że nie neguje trudnej sytuacji zdrowotnej dzieci Strony oraz nie kwestionuje jej interesu w dążeniu do uzyskania ulgi w spłacie w postaci umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Podkreślił natomiast, że Strona nie wykazała związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy powstaniem zaległości podatkowych, a faktem ponoszenia kosztów na poprawę złego stanu zdrowia dzieci. Odnosząc się do wniosku Strony o wznowienie postępowania zwrócił uwagę, iż Strona w załączonej do niego dokumentacji nie przedstawiła dowodów potwierdzających ponoszenie wydatków na leczenie i rehabilitację dzieci. Nie przedstawiła w tym zakresie żadnych dokumentów. Jedyny dokument dotyczący wydatków na dzieci stanowi pokwitowanie z [...] r. potwierdzające dokonanie opłaty miesięcznego czesnego trójki dzieci w [...] w S. na kwotę [...]zł. Podkreślił, że nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż w okresach powstania ww. zaległości Strona uzyskała dochody w 2011 r. w kwocie [...]zł, w 2012 r. w kwocie [...]zł i w 2013 r. w kwocie [...]zł. Zdaniem organu I instancji Strona świadomie nie wypełniała obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego, pomimo iż uzyskiwała dochody umożliwiające ich zapłatę. Organ I instancji uznał, iż wobec braku dowodów na ponoszenie wydatków na poprawę sytuacji zdrowotnej dzieci trudno uznać za uzasadnione umorzenie odsetek od podatku, który nie został odprowadzony w ustawowym terminie do budżetu państwa. Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną po rozpoznaniu odwołania Strony od powyższej decyzji, organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] r., podzielając w pełni wyrażone w niej stanowisko i nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania. Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na ostateczną decyzję organu odwoławczego, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, jako naruszającej prawo i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 121 O.p., poprzez naruszenie wyrażonej w tym przepisie zasady zaufania do organów podatkowych w związku z wydaniem rozstrzygnięcia, w którym organ wszelkie wątpliwości dotyczące stanu faktycznego rozstrzyga na niekorzyść podatnika, w szczególności mając na względzie zapewnienie pracownika skarbowego obecnego podczas mojego zapoznania z aktami, że złożona dokumentacja jest kompletna i wystarczająca dla potwierdzenia schorzeń dzieci i koniecznych z tego tytułu wydatków, związku przyczynowo- skutkowego pomiędzy powstaniem zaległości podatkowych a faktem ponoszenia kosztów na poprawę złego stanu zdrowia dzieci, które skutkować miało uchyleniem wskazanej we wniosku decyzji; 2. art. 122 O.p., poprzez niepodjęcie wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, a także ustalenie stanu faktycznego w sposób wybiórczy, jednakże zdaniem organu zebrany w sprawie materiał dowodowy rzekomo świadczy o tym, iż podatnik nie wykazał związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy powstaniem zaległości podatkowych a faktem ponoszenia kosztów na poprawę złego stanu zdrowia dzieci, a także że brak jest dowodów potwierdzających wydatki na wyżej wymieniony cel; 3. art. 122 O.p., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego w stopniu uprawniającym do wydania przez organ podatkowy decyzji, w szczególności z uwagi na istnienie okoliczności niewyjaśnionych, w szczególności w zakresie rzekomego braku związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy powstaniem zaległości podatkowych a faktem ponoszenia kosztów na poprawę złego stanu zdrowia dzieci, a także że rzekomo brak jest dowodów potwierdzających wydatki na wyżej wymieniony cel, a które organ podatkowy uznaje za podstawę ustaleń faktycznych w sprawie, a które z kolei nie korelują z innymi dowodami w szczególności z obszerną dokumentacją medyczną dzieci przedstawioną przez podatnika, co w jego ocenie wskazuje na wybiórcze i tendencyjne usiłowanie potwierdzenia tezy organu mającej według niego świadczyć, że brak jest podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji z dnia [...] r.; 4. art. 191 O.p., poprzez dokonanie przez organ podatkowy oceny dowodów noszącej znamiona dowolności i nie mieszczącej się w granicach swobodnej oceny dowodów, w szczególności dokumentacji medycznej potwierdzającej konieczność ponoszenia znacznych kosztów na leczenie dzieci, a także dowodów potwierdzających w znacznej części fakt ponoszenia tych kosztów, co w ocenie podatnika wskazuje na wybiórcze i tendencyjne usiłowanie potwierdzenia tezy organu mającej według niego świadczyć, że brak jest podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji z dnia [...] r. W uzasadnieniu Skarżący przedstawił argumentację na poparcie stawianych zarzutów. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...] r. Sąd, na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia [...] r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - zwanej dalej "p.p.s.a.", połączył do wspólnego rozpoznania i odrębnego rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach akt I SA/Sz [...], I SA/Sz [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 p.p.s.a., wynika, iż sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze powyższą normę Sąd uznał, że skarga okazała się zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie narusza prawo w stopniu który uzasadnia jego uchylenie zgodnie z przepisami p.p.s.a. niezależnie od oceny trafności podniesionych zarzutów. Zauważyć trzeba, że w niniejszej sprawie pismem z dnia [...] r. A. B. wskazując, iż jest pełnomocnikiem Strony, złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. określającą zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2011-2013. Do wskazanego wniosku A. B. załączyła pełnomocnictwo, z którego wynikało, iż Skarżący udzielił jej (jako małżonce) pełnomocnictwa do reprezentowania przed wszelkimi instytucjami, organami państwowymi w szczególności przed organami podatkowymi oraz Sądami Administracyjnymi w sprawie wznowienia postępowania podatkowego w podatku od towarów i usług za drugi, trzeci i czwarty kwartał 2011 r., za drugi i trzeci kwartał 2012 r., za okres od października do grudnia 2012 r. oraz za okres od stycznia do lipca 2013 r. oraz z tytułu podatku od osób fizycznych za lata 2011-2013. Następnie dostrzegłszy, iż wniosek z dnia [...] r. jest nieprecyzyjny (a w istocie dotyczy wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego), organ I instancji – Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. - pismem z dnia [...] r. (doręczonym w dniu [...] r.) wezwał A. B.-G. do uzupełnienia powyższego wniosku poprzez wyraźne sprecyzowanie której decyzji dotyczy przedmiotowy wniosek o wznowienie postępowania. Wyjaśnił bowiem, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. nie prowadził wobec Skarżącego postępowania podatkowego zakończonego wydaniem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, na które powołuje się ona w piśmie z [...] r. Organ podatkowy wyjaśnił, iż prowadził postępowania zakończone decyzjami wydanymi na podstawie art. 67a § 1 O.p. z dnia [...] r. znak: [...], oraz z dnia [...] r. znak: [...], które stanowiły postępowania w zakresie udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, prowadzonych na wniosek Strony. A. B. G. pismem z dnia [...] r. doprecyzowała treść wniosku z dnia [...] r. wskazując, iż jej żądanie dotyczy wznowienia postępowania zakończonego decyzją znak [...] (była to decyzja z dnia [...] r. odmawiająca umorzenia zaległości w zakresie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych). Tymczasem, na co zwraca uwagę Sąd, mimo powyższego wezwania i następczego sprecyzowania wniosku o wznowienie postępowania, nie wezwano osoby podającej się za pełnomocnika Strony do przedstawienia takiego pełnomocnictwa, którego treść upoważniałaby A. B. do reprezentowania Skarżącego w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania w sprawie umorzenia przedmiotowych zaległości. W aktach nadal bowiem znajduje się pełnomocnictwo pierwotne z którego wynika, iż A. B. może reprezentować Skarżącego właśnie w sprawie wznowienia postępowania podatkowego z tytułu podatku od osób fizycznych za lata 2011-2013. Takie postępowanie tymczasem, jak trafnie zauważył sam organ w wezwaniu, nie było nigdy prowadzone. Wskazać należy zatem, że zgodnie z art. 138a. § 1 O.p. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. W myśl § 2 pełnomocnictwo może być ogólne, szczególne albo do doręczeń. W myśl art. 138b § 1 O.p. pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych. Zgodnie z art. 138d § 1 O.p. pełnomocnictwo ogólne upoważnia do działania we wszystkich sprawach podatkowych oraz w innych sprawach należących do właściwości organów podatkowych. Jak zaś stanowi art. 138e § 1 O.p. pełnomocnictwo szczególne upoważnia do działania we wskazanej sprawie podatkowej lub innej wskazanej sprawie należącej do właściwości organu podatkowego. Jak wynika z okoliczności sprawy udzielone pełnomocnictwo miało charakter pełnomocnictwa szczególnego. Podkreślić należy więc, że pełnomocnictwo szczególne może być udzielone na piśmie, w formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone ustnie do protokołu ( art. 138e § 2 O.p.). Nadto pełnomocnictwo szczególne udzielone na piśmie oraz zawiadomienie o jego zmianie, odwołaniu lub wypowiedzeniu składa się do akt sprawy według wzoru określonego w przepisach wydanych na podstawie art. 138j § 1 pkt 2, w oryginale lub jego notarialnie poświadczony odpis (art. 138e § 3 O.p.). Co prawda w myśl art. 138b § 3 O.p. § 3 w kwestiach mniejszej wagi wynikających w toku postępowania, organ podatkowy może nie żądać pełnomocnictwa, jeżeli pełnomocnikiem jest małżonek strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu jego upoważnienia do występowania w imieniu strony. Jednak zauważyć należy, że w niniejszej sprawie istnienie pełnomocnictwa do żądania wszczęcia postepowania nie jest kwestią mniejszej wagi i nie pojawiła się ona w toku postepowania, lecz jest podstawą jego wszczęcia. Zatem przepis powyższy nie miał w badanej sprawie zastosowania. Organ zatem, aby uznać A. B. G. za należycie umocowanego pełnomocnika w rozpoznawanej sprawie, winien był wezwać ją do przedstawienia prawidłowego pełnomocnictwa, obejmującego zakres prowadzonej sprawy objętej wnioskiem, czego nie uczynił. W związku z powyższym należało uznać, iż organ wszczął postępowanie i przeprowadził je z udziałem osoby, która nie wykazała się posiadaniem stosownego pełnomocnictwa do działania w imieniu Strony, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji. Niezależnie od powyższego, tylko na marginesie Sąd pragnie wskazać, iż w niniejszej sprawie nie występował profesjonalny pełnomocnik, a sporządzane w sprawie pisma jak i treść wniosku oraz załączników do niego wskazują, iż osoba działająca w sprawie w istocie nie zna przepisów postępowania i nie orientuje się także w różnicach pomiędzy trybem wznowienia postępowania a zwykłym postępowaniem wywołanym wnioskiem o umorzenie zaległości. Do wniosku załączono bowiem nowe dokumenty, dotyczące sytuacji Strony, które nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej, której uchylenia dotyczy wniosek, a co oznaczać może, że od czasu wydania decyzji ostatecznej odmawiającej umorzenia sytuacja Strony zmieniła się. Trafnie zauważył organ, że podstawą wznowienia postępowania i uchylenia decyzji ostatecznej może być w myśl art. 240 § 1 pkt 5 O.p. wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji nieznanych organowi, który wydał decyzję. Nie mogły bowiem stanowić podstawy do uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] r. dokumenty, które nie istniały w dniu jej wydania, jak i okoliczności które nastąpiły po jej wydaniu. Jednak należy też wskazać, iż podatnik który domagał się umorzenia zaległości podatkowych i któremu umorzenia odmówiono decyzją ostateczną, może nie tylko domagać się wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, ale w sytuacji gdy jego sytuacja zmieniła się, może również składać ponowny wniosek o umorzenie postępowania. W postępowaniu wywołanym takim ponownym wnioskiem o umorzenie, dowodami mogą być również dokumenty nieistniejące przed wydaniem poprzedniej decyzji, jak również wszelkie nowe dowody, obrazujące aktualną sytuację Strony. Sąd zauważa, że w myśl art. 121 § 2 O.p. organy podatkowe w postępowaniu podatkowym obowiązane są udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Zatem mając na uwadze ustalone okoliczności sprawy i brak profesjonalizmu osoby występującej w sprawie jako pełnomocnik, zdaniem Sądu organy winny z przepisu tego skorzystać i poinformować o możliwości złożenia nowego wniosku o umorzenie zaległości z wykorzystaniem nowych dowodów przedstawiających aktualną sytuację Strony. Niezależnie jednak od powyższego, mając na uwadze wcześniej wskazane uchybienia, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b. i lit. c orzekł jak w pkt 1 wyroku. Z uwagi na wskazane przyczyny uchylenia decyzji przedwczesne było natomiast szczegółowe odnoszenie się do zarzutów skargi. Ponownie rozpoznając sprawę, organ wezwie osobę która złożyła wniosek o wznowienie postępowania do wykazania swojego umocowania prawidłowym pełnomocnictwem pochodzącym od Strony i w razie takiego wykazania, ewentualnie podpisania wniosku przez samą Stronę przeprowadzi postępowanie, w razie zaś braku powyższego odmówi wszczęcia postępowania. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Wszystkie przywołane powyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego - [...]

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło