I SA/Sz 686/17

Sygn. akt #SYGNATURA P O S T A N O W I E N I E Dnia 8 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "[...] w S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] maja 2017 r. nr [...], [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2012 r. p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. "J." S. z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S., pismem z dnia 30 czerwca 2017 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 30 maja 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2012 r. Jednocześnie w skardze, skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że w przedmiotowej sprawie wykonanie zaskarżonej decyzji skutkować będzie trudnymi do odwrócenia konsekwencjami, a także spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych skarżąca wskazała, że kwota podatku do zapłaty określona w decyzji ([...] zł wraz z odsetkami) przewyższa możliwości finansowe Spółki. Konieczność zapłaty podatku spowoduje znaczne zakłócenia w funkcjonowaniu działalności gospodarczej, utratę płynności finansowej oraz możliwości bieżącego regulowania zobowiązań i będzie zmierzało do konieczności likwidacji działalności Spółki, co wyczerpuje znamiona trudnych do odwrócenia konsekwencji. Spółka nie posiada również środków finansowych na rachunkach bieżących, z których mogłaby być zaspokojona kwota zaległości wynikająca z zaskarżonej decyzji. Zatem całkowite obciążenie Spółki jest na tyle znaczące, że zagraża jej stabilności finansowej jak i jej kontrahentowi, dalszej ich działalności gospodarczej, naruszeniem ich pozycji na rynku, brakiem możliwości zawierania nowych transakcji na korzystnych warunkach, utratą wiarygodności w oczach banków, a także utratą zdolności kredytowej, co stanowi niebezpieczeństwo wyrządzenia znaczącej szkody. Spółka podkreśliła, że w obecnej chwili zapłata należności przekracza jej realne możliwości, co oznacza, że nie posiada ona dostatecznych środków pieniężnych, które pozwoliłyby zaspokoić ewentualne należności bez szkody dla jej działalności. Brak wstrzymania wykonania decyzji spowoduje brak możliwości prowadzenia przez Spółkę działalności. Zdaniem Spółki, sytuacja ta może się zmienić w przypadku wstrzymania wykonania przedmiotowej decyzji. Wówczas zaistnieje realna szansa na odbudowanie sytuacji finansowej Spółki i utrzymania renomy firmy, która była budowana przez wiele lat. Spółka wskazała, że ewentualna szkoda powstała w wyniku likwidacji całego przedsiębiorstwa jest niezwykle trudna do oszacowania. Składają się na nią przede wszystkim koszty związane z odtworzeniem zorganizowanej całości przedsiębiorstwa, w tym także odbudowania renomy firmy, ale przede wszystkim odzyskania utraconych zarobków. W ocenie Spółki, powyższe okoliczności i argumenty prowadzą do jednoznacznych wniosków, że w przypadku Spółki wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji jest jedynym racjonalnym rozwiązaniem, które pozwoli Spółce na dalsze funkcjonowanie a jednocześnie w związku ustanowionym zabezpieczeniem na całym majątku Spółki, nie spowoduje ewentualnej straty Skarbu Państwa w przypadku niekorzystnych dla Spółki rozstrzygnięć w postępowaniach przed sądami administracyjnymi. Rozpoczęcie egzekucji zmusi zarząd Spółki do ogłoszenia upadłości i może oznaczać brak możliwości prowadzenia przez Spółkę obrony przed sądami administracyjnymi. Niewstrzymanie wykonania decyzji jednoznacznie skutkować będzie ogromną szkodą powstałą w majątku Spółki, która nie będzie możliwa do naprawienia, a skutki nią wyrządzone - niemożliwe do cofnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zw. dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, zgodnie z przepisem art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Stosownie do art. 61 § 5 p.p.s.a., postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Wskazać należy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, co oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Zwroty: "znaczna szkoda" i "trudne do odwrócenia skutki", jako zwroty niedookreślone, wymagają konkretyzacji w danych sytuacjach. Zgodnie z utrwalonym w literaturze i orzecznictwie poglądem, przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast, trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być zarówno skutkami prawnymi, jak i faktycznymi, a także równolegle, prawnymi i faktycznymi. Skutki te, raz zaistniałe, spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po długim czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (Jagielska, Wiktorowska, Wajda [w:] red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, s. 378 i nast.). Warunkiem rozpatrzenia przez sąd merytorycznie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest jego właściwe uzasadnienie, tj. wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających ziszczenie się przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. W tym celu strona skarżąca winna tak określić ewentualną szkodę i wskazać na skutki, które trudno będzie odwrócić, by sąd mógł stwierdzić, że jej wielkość może być znaczna, a skutki wykonania decyzji istotnie trudne do odwrócenia. Uzasadnienie wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności), świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania decyzji występowały w sprawie, sąd powinien mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciążają stronę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 148/09). Odnosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy uznać należy, że rozpoznawany wniosek powyższych wymogów nie spełnia. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że w przedmiotowej sprawie wykonanie zaskarżonej decyzji skutkować będzie trudnymi do odwrócenia konsekwencjami, a także spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych skarżąca wskazała, że kwota podatku do zapłaty określona w decyzji ([...] zł wraz z odsetkami) przewyższa możliwości finansowe Spółki. Konieczność zapłaty podatku spowoduje znaczne zakłócenia w funkcjonowaniu działalności gospodarczej, utratę płynności finansowej oraz możliwości bieżącego regulowania zobowiązań i będzie zmierzało do konieczności likwidacji działalności Spółki, co wyczerpuje znamiona trudnych do odwrócenia konsekwencji. Sąd wskazuje, że powyższe twierdzenia Spółki stanowią jednak jedynie gołosłowne oświadczenia i nie zostały w żaden sposób uwiarygodnione. W postanowieniu z 29 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 148/09 (LEX nr 564208) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Sąd zaś analizując wniosek skarżącej, jego uzasadnienie oraz akta sprawy nie był w stanie ustalić jaki aktualnie majątek skarżąca posiada i jaki jest rozmiar prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej. Wskazać należy, że skarżąca nie wykazała się w przedmiotowym zakresie rzetelnością i pełnym wyjaśnieniem swojej sytuacji materialno-finansowej, również w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, które zakończyło się prawomocną odmową jej przyznania. Starszy referendarz sądowy a następnie Sąd uznał bowiem, że skarżąca nie wykazała, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania ani nie wykazała, że nie jest w stanie ich zdobyć. Jak wskazano, Spółka w ostatnich latach wypracowuje duży zysk, a ponoszone aktualnie w bieżącym roku wielomilionowe koszty nie mogą przesądzać o złej sytuacji finansowej podmiotu. Wspólnicy Spółki są wspólnikami również kilku innych spółek z o.o. działających na terenie naszego kraju (np. "[...]. Wątpliwości budziła prawdziwość oświadczenia Spółka o braku rachunków bankowych tj. oświadczenia o tym, że umowy rachunku bankowego zostały Spółce wypowiedziane w następstwie ich zablokowania. Spółka nie przedłożyła bowiem, wbrew wezwaniu starszego referendarza sądowego ani następnie przy wnoszonym sprzeciwie, żadnych dokumentów potwierdzających rozwiązanie umowy o prowadzenie rachunku bankowego, ani wyciągów z rachunków bankowych za okres od 1 lipca do 31 sierpnia br. Powyższe okoliczności uniemożliwiają ustalenie jaki uszczerbek w wyniku uiszczenia, bądź wyegzekwowania określonej przez organ kwoty zobowiązania skarżąca faktycznie poniesie. Należy przy tym podkreślić, że "uszczerbek finansowy" ponoszony przez stronę w związku z regulowaniem zobowiązań publicznoprawnych – nawet w znacznej wysokości - nie jest pojęciem tożsamym z groźbą wyrządzenia znacznej szkody w konsekwencji wykonania zaskarżonej decyzji, czy też tym bardziej spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11). Sąd mając na względzie powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji postanowienia.