I SA/Sz 762/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 6 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "K.s. c. T. i P. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "K." spółka cywilna T. i P.D. wraz ze skargą na wyżej opisaną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych złożyła, sporządzony 10 września b.r., na urzędowym formularzu PPPr, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Do wniosku dołączyła: - zestawienie podatkowej księgi przychodów i rozchodów Spółki za 2010 rok, - ewidencję środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych za 2010 r., - zestawienie operacji bankowych na dwóch rachunkach bankowych za okres od 31 sierpnia do 1 września 2011 r., - harmonogram spłaty kredytu, - zawartą w dniu [...] r. z ZUS umowę o rozłożeniu na raty należności z tytułu składek. Wspólnicy Spółki wskazali, że w ramach umowy Spółki cywilnej prowadzą działalność gospodarczą w zakresie produkcji zamków i zawiasów oraz, uzupełniająco, wyprawy i spływy pontonowe ze sternikiem i sprzętem foto-wideo. Zwrócili uwagę na związane z zaskarżoną decyzją nieporozumienia co do rozliczeń składek na ubezpieczenia społeczne od grudnia 1999 r., które doprowadziły do powstania zaległości, i związanych z tym problemów w dostępie do pomocowych środków unijnych, czy kredytowych, a w konsekwencji do zwolnienia w 2004 r. wszystkich pracowników. Odnośnie do majątku, wskazano na środki trwałe o wartości początkowej [...] zł (wartość umorzona [...] zł), oraz dochód brutto za 2010 r. w wysokości [...] zł (przypadający na dwóch wspólników). Z oświadczenia wynika nadto, że stan środków pieniężnych na dwóch rachunkach bankowych na koniec sierpnia 2011 r. stanowił kwotę [...] zł., co potwierdzają dołączone do wniosku wyciągi bankowe. W odpowiedzi na wezwanie referendarza Spółka przedłożyła podatkową księgę przychodów i rozchodów oraz deklarację VAT – 7 - za lipiec b.r., z których wynika, że Spółka osiągnęła od początku roku do lipca dochód w wysokości [...] zł, oraz że zadeklarowała za lipiec b.r. obrót w kwocie [...] zł. Wspólnicy podali nadto, że dochody z działalności w znacznej części pochłaniają odsetki od zaległości wobec ZUS niepodlegające zaliczeniu w koszty prowadzonej działalności oraz spłata pożyczki bankowej, wykorzystanej na doraźne potrzeby produkcyjne. Z przedłożonych dokumentów wynika, że Spółka do września 2016 r. jest obowiązana do wpłaty do Banku, na podstawie w/w tytułu, kwoty [...] zł miesięcznie, a do ZUS-u (w oparciu o zawartą 25 czerwca 2009 r. umowę o rozłożeniu na raty należności z tytułu składek) kwoty [...] zł miesięcznie (do czerwca 2014 r.). Mając na uwadze powyższe należało zważyć, co następuje. Odnosząc się do wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych wskazać na wstępie należy, że zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W tej sytuacji wobec ustawowego zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych, nie jest możliwe przyznanie tego zwolnienia na mocy orzeczenia referendarza sądowego. Niniejsza sprawa dotyczy odmowy umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne, zatem należy do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. Z uwagi na powyższe, złożony przez spółkę wniosek podlegał rozpoznaniu w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, tj wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Przechodząc do oceny złożonego wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, wskazać należy, że stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jak wskazuje się w piśmiennictwie i orzecznictwie, osoba prawna zobowiązana jest wykazać, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Wyd. 2, Warszawa 2006, s. 504, za postanowieniem NSA z 28 września 2011 r. sygn. akt I FZ 267/11). Zauważyć należy, dysponowanie w czasie składania wniosku o prawo pomocy środkami pieniężnymi w wysokości [...] zł oraz prowadzenie działalności gospodarczej i uzyskiwanie na bieżąco dochodów, aktualnie w wysokości średnio [...] zł miesięcznie, uniemożliwia traktowanie skarżącej w szczególny sposób i uznanie, że należy ona do podmiotów, które wymagają w toku postępowania dalszego wsparcia finansowego ze strony budżetu państwa. Oceny tej nie zmienia ciążący na skarżącej obowiązek spłaty pożyczki i zadłużenia wobec ZUS w wysokości [...] zł miesięcznie. Również wykazane za poprzedni rok (dane za 2010 r.) wskazują, że Spółka wypracowała dochód w wysokości [...] zł (przychody: [...] zł, koszty uzyskania przychodów: [...] zł), co pozwoliło uzyskać wspólnikom Spółki dochód w wysokości po [...] zł ( PIT-36 P. D. za 2010 rok w aktach administracyjnych sprawy). Zatem sytuacja Spółki w okresie poprzedzającym złożenie wniosku oraz aktualnie, nie należy do trudnych i jest stabilna. W orzecznictwie podkreśla się bowiem, że udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Skarżąca takich okoliczności nie wskazała. Reasumując, należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Dlatego też mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.