I SA/Sz 817/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Marzena Kowalewska po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 lutego 2021 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej w związku z powstaniem szkód w gospodarstwie rolnym w 2019 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu [...] z siedzibą w Z. z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej A. K. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z [...] września 2020 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. (dalej: "Dyrektor ARiMR") utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu [...] w Z. (dalej: "Kierownik ARiMR") z [...] czerwca 2020 r. nr [...] w sprawie przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu – A. K. (dalej: "Strona" lub "Skarżąca"), w której gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Dyrektor ARiMR wskazał art. 138 § 1 pkt 1) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.2020.256; dalej: "K.p.a.") w związku z § § 13v ust. 1 rozporządzania Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U.2015.187 j.t. ze zm.; dalej: "rozporządzenie RM") , w związku z art. 3 ust. 2 pkt. 10 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz.U.2019.477 j.t. ze zm.; dalej: "u.u.r."). Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Do Biura Powiatowego ARiMR w Z. wpłynął wniosek Strony o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego. przymrozków wiosennych lub powodzi, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy. Strona wnioskowała o udzielenie pomocy publicznej do: - powierzchni upraw rolnych (z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych), na której wystąpiły szkody w wysokości co najmniej 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy – 4,55 ha; - powierzchni wieloletnich użytków zielonych, na której wystąpiły szkody w wysokości co najmniej 30% danej uprawy na powierzchni tej uprawy i mniej niż 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy – 35,72 ha. Strona złożyła protokół nr [...] z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez komisję powołaną zarządzeniem Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. oraz oświadczenie producenta rolnego o liczbie posiadanych zwierząt gatunku bydło, owce, kozy lub konie. Protokół został sporządzony 15 października 2019 r. na podstawie szacowania szkód, przeprowadzonych w dniu 6 sierpnia 2019 r., podpisany przez członków komisji i Stronę. Wystąpienie szkód powstałych w wyniku suszy w gospodarstwie Strony zostało potwierdzone przez Wojewodę 31 października 2019 r. Kierownik ARiMR wezwał Stronę do złożenia wyjaśnień i dokumentów w sprawie nieścisłości danych zawartych w protokole z szacowania dotyczących działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. W odpowiedzi na ww. wezwanie Strona w piśmie z dnia 23 lutego 2020 r. podtrzymała protokół sporządzony przez Komisję, która jednoznacznie określiła wysokość strat spowodowanych suszą. Wymienioną decyzją z [...] czerwca 2020 r. Kierownik ARiMR odmówił Stronie przyznania wnioskowanej pomocy. W uzasadnieniu decyzji organ - powołując przepisy rozporządzania RM, a także przepisy u.u.r. oraz obwieszczenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 października 2019 r. w sprawie klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb w okresie sześciodekadowym (Dz.Urz.MRiRW z 2019 r. poz. 84), z których wynika, że dla stwierdzenia suszy najważniejsze znaczenie mają dane przekazane przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy w Puławach, który stwierdził, że na niektórych działkach Strony zgłoszonych do płatności (działka rolna A, B, C, D), susza nie wystąpiła. Organ stwierdził, że część działek uprawowych Strony – wskazanych w tabeli 1, na podstawie map kategorii gleb pod względem podatności na suszę udostępnianych przez UNG znajduje się na glebach kategorii II (podatnych) i kategorii III (mało podatnych) i obszarach niesklasyfikowanych. Jak dalej wskazał organ dla upraw na glebach kategorii II i kategorii III nie odnotowano spadku KBW poniżej wartości progowych opublikowanych w rozporządzeniu Ministra i Rozwoju Wsi w sprawie wartości klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb wydanym na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. Rośliny pastewne objętościowe z użytków zielonych (uprawa lub zielonka), trawy w uprawie polowej na zielonkę (UZ), dla których nie jest prowadzony monitoring suszy, zostały zweryfikowane jako zboża jare, ozime z uwagi na analogiczne wymagania wodne. W ocenie organu dla uznania wystąpienia szkód w uprawach spowodowanych przez suszę nie jest wystarczające samo stwierdzenie faktycznych szkód w uprawach przez komisję powołaną przez wojewodę. Konieczne jest wystąpienie zjawiska suszy spełniającego definicję z art. 3 ust. 2 pkt 10 u.u.r. Do stwierdzenia suszy konieczne jest także odwołanie się do danych ogłaszanych przez Instytut Badawczy w Puławach, tj. wskaźników klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb w danej gminie. Protokół szacowania szkód nie zawiera informacji o kategorii gleb, na których wystąpiły szkody, ani informacji o klimatycznym bilansie wodnym dla gruntów pod uprawami. Rolą Komisji ds. szacowania szkód jest oszacowanie tylko wielkości strat w uprawach, natomiast rolą wojewodów w celu oszacowania szkód jest potwierdzenie wystąpienia szkód – w przypadku szkód spowodowanych przez susze, szacowanie strat winno odbywać się wyłącznie w uprawach, na których wystąpiło zjawisko suszy spełniające definicję art. 3 ust. 2 pkt 10 u.u.r. W każdym wypadku dla stwierdzenia stanu suszy konieczne jest w pierwszej kolejności ustalenie wskaźników klimatycznego bilansu wodnego faktycznie panujących na danym terenie w konkretnym czasie, a następnie porównanie tych wskaźników z pewnymi wskaźnikami krytycznymi, przekroczenie których pozwala zakwalifikować dany stan jako suszę w rozumieniu powoływanej ustawy. W toku weryfikacji poprawności załączonych dokumentów (protokołu) organ stwierdził, że zawiera on uchybienia polegające na oszacowaniu przez komisję strat w uprawach na gruntach, które nie spełniają warunków definicji suszy. Na skutek wniesionego przez Stronę odwołania od ww. decyzji, organ odwoławczy wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] września 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając argumenty zawarte w uzasadnieniu tej decyzji. Organ odwoławczy wskazał, że sporne grunty Strony zlokalizowane są w pow. d. , gm. D., obr. Ż. , a Strona zadeklarowała na nich rośliny pastewne objętościowe z użytków zielonych (UZ - dz. ew. nr [...], [...]), trawy w uprawie polowej na zielonkę (UZ - dz. ew. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], pszenżyto ozime (dz. ew. nr [...]). Dyrektor ARiMR wskazał, że użytki zielone uznaje się za rośliny o analogicznych wymaganiach wodnych co zboża ozime i jare. Wszystkie sporne grunty zostały przez Instytut Upraw, Nawożenia i Gleboznawstwa zakwalifikowane do kategorii gleb II, III oraz znajdują się w części na obszarach niekwalifikowalnych. Na podstawie danych lUNG - Państwowego Instytutu Badawczego w Puławach organ stwierdził, że na wymienionych działkach Strony (kategoria gleby II, III) nie stwierdzono w dowolnym sześciodekadowym okresie od 21 marca do 30 września 2019 r. spadku klimatycznego bilansu wodnego (KBW) poniżej wartości określonej dla zboża ozimego i jarego. W gminie D. stwierdzono jedynie wystąpienie suszy na glebach kategorii I na zbożach ozimych w miesiącach lipiec-sierpień, na zbożach jarych w miesiącach maj-sierpień. Na glebach kategorii II, III, IV oraz nieklasyfikowanej na zbożach ozimych i jarych nie wystąpiło zjawisko suszy. Organ uznał, że zobowiązany był odmówić mocy dowodowej protokołowi szacowania szkód, który stanowi załącznik do wniosku o przyznanie pomocy. Dyrektor ARiMR wyjaśnił, że jest zobligowany do korzystania z danych IUNG. ARiMR przyznaje pomoc na podstawie prawidłowo sporządzonych przez komisję protokołów, jednak organ odrzucił protokół szacowania suszy w całości, ponieważ komisja oszacowała straty z pominięciem ustawowej definicji suszy. Jeżeli Strona przedłożyłaby poprawiony przez komisję protokół z szacowania (co miało miejsce wśród innych rolników), otrzymałaby wsparcie do pozostałych działek ewidencyjnych, na których stwierdzono suszę zgodnie z jej definicją. Nie jest przy tym możliwe uznanie protokołu w części, a co za tym idzie przyznanie pomocy do działek, na której wystąpiło zjawisko suszy. Dyrektor ARiMR ocenił, że trawy w uprawie polowej na zielonkę, na których nie jest prowadzony monitoring suszy, posiadają wymagania wodne analogiczne do zbóż jarych i ozimych. Organ odwoławczy nie podzielił również pozostałych zarzutów odwołania, a przeprowadzenie wnioskowanych przez Stronę dowodów uznał za bezzasadne. Strona zaskarżyła w całości decyzję Dyrektora ARiMR skargą wniesioną do tutejszego Sądu, zarzucając jej naruszenie: 1) § 13v ust. 6 pkt 1 rozporządzenia RM poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że w sprawie nie są spełnione warunki niezbędne do przyznania pomocy, podczas gdy Skarżąca je faktycznie spełniła i uznanie przez organ wskazanych w tych przepisach dokumentów i informacji załączonych przez Skarżącą do wniosku za niewystarczające do wydania pozytywnej decyzji, a jednocześnie uznanie innych dokumentów i informacji, nie wskazanych w przedmiotowych przepisach, za kluczowe i decydujące w sprawie; 2) art. 3 ust. 2 pkt 10 oraz art. 3 ust. 5 u.u.r. poprzez ich błędne zastosowanie; 3) Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 kwietnia 2019 r. w sprawie klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb, poprzez ich błędne zastosowanie i dowolne zastosowanie analogii w zakresie wymagań wodnych poszczególnych gatunków roślin uprawnych; 4) art 80 K.p.a. poprzez ocenę materiału dowodowego w sprawie w sposób wybiórczy, bez ustalenia czynników, które obniżają wartość lub pozbawiają mocy dowodowej lub wiarygodności dowodu w postaci protokołu szkodowego, pominięcie faktów mających istotne znaczenie, w tym nieuwzględnienie protokołu o wystąpieniu suszy sporządzonego przez Wojewodę [...], będącego podstawowym dowodem w sprawie oraz nieustaleniu w toku postępowania, w sposób prawidłowy, wymagań bilansu wodnego dla upraw, które rzeczywiście znajdują się na działkach skarżącej, a nie upraw "analogicznych" oraz dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów; 5) art. 8 § 1 K.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie skarżącej do władzy publicznej i niekierowanie się zasadą równego traktowania, rozstrzygnięcie wniosku skarżącej w sposób istotnie różny od wniosków innych producentów rolnych, w sprawach o takim samym stanie faktycznym i prawnym; zastosowanie pozaprawnych kryteriów do odmowy udzielenia pomocy; 6) Art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak uzasadnienia prawnego i faktycznego zaskarżonej decyzji, w szczególności dotyczącego podstaw i przyczyn przyjęcia przez organ, że użytki zielone mają analogiczne wymagania wodne co zboża jare i ozime oraz poprzez brak uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji, w części dotyczącej zgłoszonych we wniosku o pomoc finansową z tytułu wystąpienia suszy upraw, na powierzchni 48,66 ha. 7) Art. 76 § 3 K.p.a. poprzez zakwestionowanie przez organ dokumentu urzędowego, sporządzonego przez Komisję do spraw szacowania szkód, powołaną przez Wojewodę [...], bez przeprowadzenia dowodu przeciwko temu dokumentowi i bez podstawy prawnej dającej organowi - ARiMR uprawnienie do przeprowadzania takiego dowodu i wynikające z zakresu jego kompetencji; 8) art. 32 w związku z art. 8 ust 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nierówne traktowanie skarżącej przez organ i jej dyskryminację. W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora ARiMR i uchylenie poprzedzającej ją decyzji Kierownika ARiMR w całości oraz przyznanie pomocy finansowej zgodnie z wnioskiem Skarżącej; przeprowadzenie dowodu z fragmentu publikacji Studia i Raporty lUNG-PIB nr [...], opracowania pod tytułem "Gospodarowanie wodą w rolnictwie" autorstwa prof. dr hab. J. K. na okoliczność wykazania różnic w zapotrzebowaniu na wodę traw (użytków zielonych) oraz zbóż jarych i ozimych; przeprowadzenie dowodu z zestawienia decyzji ARiMR dotyczących przyznania pomocy finansowej z tytułu szkód powstałych w związku z wystąpieniem w 2019 r. suszy producentom rolnym posiadającym działki sąsiadujące z działkami Skarżącej, na okoliczność wykazania niestosowania przez ARiMR tych samych kryteriów wobec producentów rolnych i dowolną analizę wniosków o pomoc finansową oraz protokołów komisji do spraw szacowania strat; zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, z wyodrębnieniem kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Pismem z 2 lutego 2021 r. Skarżąca podtrzymała twierdzenia i wnioski zawarte w skardze oraz odniosła się do stanowiska Dyrektora ARiMR zawartego w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.374 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Niniejsza sprawa została przekazana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I z 5 stycznia 2020 r. w oparciu o zarządzenie Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 26 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obszarem, na którym wystąpił stan epidemii. Informacja o powyższym zarządzeniu przekazana została do wiadomości stronie skarżącej i organowi pismami z 7 stycznia 2021 r., doręczonymi odpowiednio 25 stycznia i 7 stycznia 2021 r. Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się de facto do odmiennej oceny przez organy administracji i Skarżącą możliwości przyznania pomocy finansowej w związku z powstaniem w jej gospodarstwie rolnym szkody w wyniku wystąpienia w 2019 r. suszy. Odmawiając przyznania wnioskowanej pomocy organy wskazały, że na niektórych działkach ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], wchodzących w skład gospodarstwa rolnego i zgłoszonych do przyznania pomocy w 2019 r. nie powstała susza w rozumieniu definicji zawartej w art. 3 ust. 2 pkt 10 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, do której to odsyła przepis § 13v ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Natomiast, według Skarżącej, niezasadnie organy odmówiły mocy dowodowej załączonemu przez nią do wniosku protokołowi komisji powołanej przez wojewodę, która dokonała szacowania szkód w jej gospodarstwie rolnym a nadto dowolnie zastosowały analogię w zakresie wymagań wodnych poszczególnych gatunków roślin uprawnych. Skarżąca stawia ponadto m.in. zarzut dowolnej oceny materiału dowodowego, braku uzasadnienia zaskarżonej decyzji - w szczególności w zakresie odmiennego zakwalifikowania upraw Skarżącej jaki i naruszenie konstytucyjnej zasady równego traktowania. Zakreślając ramy prawne rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że przepisy prawa materialnego znajdujące zastosowanie przy udzielaniu pomocy finansowej rolnikom, których uprawy dotknęły straty spowodowane suszą, zawarte są zarówno w aktach prawa krajowego jak i w akrach prawa unijnego. Tym samym, określenie warunków koniecznych, których spełnienie jest niezbędne przy ubieganiu się o przyznanie pomocy z tego tytułu, wymaga odwołania się do obu rodzajów aktów prawnych. Jak wynika z art. 4 i nast. ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U.2014.1438 j.t. ze zm.), podmiotem właściwym w sprawach szeroko rozumianego wpierania rolnictwa i obszarów wiejskich jest Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W art. 4 ust. 6 ustawy prawodawca krajowy zawarł delegację ustawową, stosownie do której szczegółowe zasady realizacji powierzonych Agencji zadań dookreślają przepisy wydanego przez Radę Ministrów rozporządzenia. Korzystając z powyższej delegacji, Rada Ministrów wydała ww. rozporządzenie. Zgodnie z brzmieniem § 13v ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia, w 2019 i 2020 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych, i na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy oraz jednocześnie będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz.UE.L.193.1); dalej: "rozporządzenie nr 702/2014". Stosownie także do § 13v ust. 2 ust. 1 i ust. 2 ww. rozporządzenia RM pomoc, o której mowa w ust. 1, jest udzielana na warunkach określonych w przepisach rozporządzenia nr 702/2014 oraz zgodnie z przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły te szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji, albo zgodnie z przepisami rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze; dalej: "rozporządzenie nr 1408/2013", oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą nie więcej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej, o której mowa w pkt 1. Zgodnie natomiast z § 13v ust. 4 pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego złożony na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej. W § 13v ust. 5 ww. rozporządzenia RM wskazane zostały wymogi jakie powinien spełniać wniosek producenta rolnego o przyznanie pomocy, zaś w § 13v ust. 6 pkt 1 rozporządzenia wskazano, że do wniosku, o którym mowa w ust. 4, dołącza się kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, który poza informacjami, o których mowa w § 5 ust. 8, zawiera informacje o powierzchni upraw rolnych, na której powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi. Zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014, do którego odwołuje się przytoczony § 13v ust. 2 rozporządzenia RM: "niekorzystne zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej" oznacza: "niekorzystne warunki pogodowe, takie jak: mróz, burza i grad, lód, ulewny lub długotrwały deszcz lub poważna susza, które niszczą ponad 30 % średniej produkcji wyliczonej na podstawie: a) produkcji z ubiegłych trzech lat; lub b) średniej z trzech lat opartej na okresie pięciu ubiegłych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej.". Z kolei, wskazana w § 13v ust. 1 pkt 2 szkoda spowodowana suszą, zgodnie z art. 3 ust. pkt 10 u.u.r., to szkoda spowodowana wystąpieniem, w dowolnym sześciodekadowym okresie od dnia 21 marca do dnia 30 września, spadku klimatycznego bilansu wodnego poniżej wartości określonej dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb. Określenie wartości wymienionych w tym przepisie następuje stosownie do art. 3 ust. 5 ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych, z którego wynika, że minister właściwy do spraw rolnictwa ogłasza, w drodze obwieszczenia, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw rolnictwa oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej (BiP) urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw rolnictwa, w okresie od dnia 21 maja do dnia 20 października, w terminie do 10 dni po zakończeniu sześciodekadowego okresu, wskaźniki klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb, z podziałem na województwa, na podstawie danych przekazanych przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy (w Puławach). Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że suszą w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych jest tylko stan ustalony na podstawie danych Instytutu Upraw, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2010 r., V CSK 265/10 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2019 r. , I GSK 2347/18, z dnia 28 sierpnia 2019 r., I GSK 1244/18). Podsumowując, wskazać należy, że - stosownie do przywołanych przepisów i powołanego orzecznictwa - pomoc finansowa z tytułu wystąpienia szkód spowodowanych suszą przysługuje, jeżeli łącznie zostaną spełnione następujące warunki: - w gospodarstwie rolnym wystąpiła poważna susza, która zniszczyła ponad 30% średniej produkcji wyliczonej na podstawie produkcji z ubiegłych trzech lat lub średniej z trzech lat opartej na okresie pięciu ubiegłych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej (warunek wynikający z art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/1014); - wystąpienie suszy dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb na określonym terenie zostało ogłoszone w drodze obwieszczenia w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw rolnictwa oraz na stronie podmiotowej BiP urzędu obsługującego tego ministra (warunek wynikający z § 13c ust. 1 rozporządzenia w zw. z art. 3 ust. 2 pkt 10 i ust. 5 u.u.r.); - ubiegający się o przyznanie pomocy złożył wniosek zawierający elementy określone w § 13c ust. 5 ww. rozporządzenia z dołączoną kopią protokołu sporządzonego przez komisję powołaną przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkód (warunek wynikający z § 13c ust. 4-6 pkt 1 w zw. z § 5 ust. 5 ww. rozporządzenia). Wskazać w tym miejscu należy, że z żadnej regulacji nie wynika, iż - aby producent mógł uzyskać pomoc - susza powinna wystąpić w całości jego gospodarstwa rolnego. Wręcz przeciwnie, wniosek o przyznanie pomocy może dotyczyć całości bądź części gospodarstwa rolnego, ustalenie zatem, że na części gospodarstwa producenta susza nie wystąpiła nie prowadzi do pozbawienia możliwości przyznania pomocy do tej części gospodarstwa, na której susza wystąpiła. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, iż poza sporem pozostaje okoliczność, że w uprawach zgłoszonych we wniosku, a oszacowanych przez komisję wojewody ds. szacowania szkód niemalże na całej powierzchni wystąpiła susza. Natomiast w odniesieniu do działek o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], na podstawie danych klimatycznego bilansu wodnego, udostępnionych przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach dla tych upraw w dowolnym okresie raportowania susza nie wystąpiła. Organ wskazał przy tym, że w decyzji odniósł się tylko do działek, na których nie wystąpiło zjawisko suszy, a dysponując nieprawidłowo sporządzonym protokołem z oszacowania strat nie mógł zaakceptować go tylko w stosunku do pozostałych działek, na których susza wystąpiła, ponieważ odrzucił cały dokument urzędowy. Dodatkowo organy wskazały, że trawy w uprawie polowej na zielonkę (UZ), na których nie jest prowadzony monitoring suszy, posiadają wymagania wodne analogiczne do zbóż jarych i ozimych i tym samym tak je zakwalifikował opierając się na uwarunkowaniach pozaprawnych (botanicznych). Tym samym, nie został spełniony wymieniony jako 2. warunek przyznania pomocy do części gruntów. Sąd podkreśla, że organy wskazywały, że w odniesieniu do pozostałych działek susza wystąpiła, tym samym wobec części tych działek zostały spełnione wszystkie ww. warunki przyznania pomocy. W istocie zatem w odniesieniu do ww. działek ([...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], protokół szacowania szkód w zakresie w jakim uznano w nim wystąpienie suszy na tych działkach, co do zasady, jest wadliwy. Nadto należy wskazać, że postępowanie przed organami Agencji uregulowane jest w art. 10a ust. 1 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stosownie do którego, jeżeli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy K.p.a., z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81. Zasadniczo zatem w postępowaniu organy Agencji nie stosują tych przepisów K.p.a., które nakładają na nie obowiązek podejmowania z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy. W postępowaniach tych inicjatywa dowodowa pozostawiona jest co do zasady stronie. Zastosowanie jednak w pełni znajduje przepis art. 80 K.p.a. stanowiący, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Również przepis art. 107 § 3 K.p.a, zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, i art. 8 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania - znajdują w pełni zastosowanie w sprawie. Dokonując oceny dowodów w rozpoznawanej sprawie organy uznały za niewiarygodny w całości ww. protokół komisji ds. szacowania szkód. Tymczasem z art. 80 k.p.a. wynika, że - na podstawie całokształtu materiału dowodowego - organ ocenia czy udowodniona została konkretna okoliczność. W rozpoznawanej sprawie zatem organ powinien był uznać za nieudowodnioną okoliczność wystąpienia suszy na tych działkach, co do których - na podstawie danych klimatycznego bilansu wodnego, udostępnionych przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach dla danych upraw w dowolnym okresie raportowania susza nie wystąpiła. Jednak, na pozostałych działkach – jak przyznawał sam organ - susza wystąpiła, a okoliczność ta pozostaje poza sporem. Sąd podkreśla, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przyznał, że wystąpienie suszy wystąpiło na glebach kategorii I na zbożach ozimych w miesiącach lipiec – sierpień oraz na zbożach jarych w miesiącach maj-sierpień" (str. 7 zaskarżonej decyzji). Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że w żadnej procedurze, czy to regulującej postępowanie administracyjne, postępowanie karne, czy też cywilne nie ma przepisów, które uniemożliwiałyby uznanie za wiarygodny dowód w części. Zarówno dowód w postaci zeznań świadka, strony, czy dokumentu może w części nie zasługiwać na danie mu wiary, a w części może to być dowód wiarygodny. W rozpoznawanej sprawie zatem za nieprawidłowe i sprzeczne z cytowanym przepisem art. 80 K.p.a. należy uznać stanowisko organów uznające za niewiarygodny ww. protokół komisji z w całości. Organy – co do zasady - miały podstawy uznać, że na działkach, co do których na podstawie danych klimatycznego bilansu wodnego, udostępnionych przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach dla danych upraw w dowolnym okresie raportowania susza nie wystąpiła - nie wystąpiło zjawisko suszy, natomiast na pozostałych działkach zgłoszonych przez Skarżącą do przyznania pomocy zjawisko takie wystąpiło. W ocenie Sądu, nie można zatem podzielić stanowiska organów co do tego, że "odrzucenie" omawianego dokumentu w całości było usprawiedliwione. Odnosząc się dodatkowo do możliwości określenia poprawnej kwoty obniżenia dochodu w gospodarstwie rolnym w przypadku częściowej wadliwości ww. protokołu szacowania szkód wskazać należy, że - stosownie do brzmienia art. 7b K.p.a. - w toku postępowania organy administracji publicznej współdziałają ze sobą w zakresie niezbędnym do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz sprawność postępowania, przy pomocy środków adekwatnych do charakteru, okoliczności i stopnia złożoności sprawy. Przepis ten reguluje zasadę współdziałania organów administracji publicznej i nakłada na te organy obowiązek współdziałania w takim zakresie jaki jest niezbędny zarówno do wyjaśnienia stanu faktycznego jak i stanu prawego sprawy. Jednocześnie, owo współdziałanie przy wyjaśnieniu stanu sprawy jest ograniczone interesem społeczny i słusznym interesem obywateli a także sprawnością postępowania i użyciem adekwatnych środków do konkretnej sprawy. Innymi słowy, jeżeli do wyjaśnienia konkretnej sprawy niezbędne jest podjęcie przez organy administracji publicznej współdziałania, to organy współdziałanie to co do zasady powinny podjąć, chyba że interes społeczny lub interes obywateli stoją takiemu współdziałaniu na przeszkodzie, bądź podjęcie współdziałania wiązałoby się z koniecznością użycia nadmiernych środków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że w sytuacji, gdy organ I instancji zapoznał się z treścią protokołu komisji ds. szacowania szkód i uznał, że nie jest on w całości prawidłowy ze względu na to, że na niektórych działkach zjawisko suszy nie wystąpiło, to w pierwszej kolejności powinien był podjąć współpracę z komisją, celem usunięcia zaistniałej nieprawidłowości. Nadto, organ I instancji wystosował do Skarżącej wezwanie do złożenia wyjaśnień z dnia 14 lutego 2020 r., w którym wskazał, że deklarowane uprawy na działkach rolnych A1, A2, A3, A4,A5, B1, B2, C i D, w których wystąpiły szkody, nie spełniają definicji suszy i wezwał Skarżącą do złożenia wyjaśnień. Organ jednak nie wskazał w sposób czytelny dla Skarżącej, że oczekuje od niej przedłożenia zmienionego protokołu komisji, zaś w decyzji stwierdził, że ww. pismo było informacją dla Skarżącej, że zasadnym jest podjęcie czynności w celu weryfikacji przez Komisję ds. oszacowania ww. protokołu i ewentualne dostarczenie dokumentów, wyjaśnień na jakiej podstawie oszacowane szkody spełniają warunki art. 3 ust. 2 pkt 10 u.u.r. (str. 6 decyzji organu I instancji). Treść uzasadnienia tej decyzji zatem sugeruje, że gdyby Skarżąca przedłożyła zweryfikowany (poprawny) protokół szacowania szkód, wówczas pomoc zostałaby przyznana. Takie postępowanie organów - w ocenie Sądu - nie zasługuje na aprobatę, bowiem dążąc do prawidłowego wyjaśnienia sprawy organy powinny - zgodnie z zasadą wynikającą z przywołanego art. 7b K.p.a. - podjąć realną, współpracę z komisją celem uzyskania prawidłowego protokołu szacowania szkód w rozpoznawanej sprawie. O ile natomiast intencją organu przy formułowaniu zobowiązania z dnia 14 lutego 2020 r. było uzyskanie przez Skarżącą takiego poprawionego protokołu, to zobowiązanie to powinno być w sposób jasny i precyzyjny sformułowane. Odnosząc się z kolei do zarzutu w zakresie naruszenia art. 107 § 3 K.p.a., w szczególności w odniesieniu do ww. przekwalifikowania przez organ upraw Skarżącej wskazanych we wniosku, Sąd uznał, że organy winny w sposób wyczerpujący uzasadnić i wykazać uprawnienie i uzasadnienie do takiego działania czego jednak nie uczyniły. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazał jedynie, że rośliny pastewne objętościowe z użytków zielonych (uprawa lub zielonka) (UZ), trawy w uprawie polowej na zielonkę (UZ), dla których nie jest prowadzony monitoring suszy, uprawa została przekwalifikowana jako zboża jare, ozime z uwagi na analogiczne wymagania wodne – nie wskazując jednakże podstaw dokonanego uznania. Z kolei organ odwoławczy wskazał jedynie, że organ I instancji dokonał w ww. zakresie prawidłowego uznania opierając się nie na przepisach prawa a na uwarunkowaniach botanicznych, analogicznych wymaganiach glebowych oraz systemie korzeniowym. Powyższe, w ocenie Sądu, uznać należało za niewystarczające wykazanie przez organy zarówno uprawnienia do takiego działania (przekwalifikowanie uprawy) jak i jego zasadności (w odniesieniu do analogicznych wymagań wodnych dla wskazywanych upraw). Twierdzenia organu w tym zakresie zawarte w odpowiedzi na skargę nie mogą zastąpić uzasadnienia decyzji poddanych kontroli Sądu. Ponadto, w zakresie art. 107 § 3 K.p.a. Są zauważa również, że jak wynika z wniosku Skarżącej – wniosła ona o udzielenie pomocy w odniesieniu do 35,72 ha i 4,55 ha (wniosek k. 32 akt administracyjnych). Z ww. protokołu Komisji wynika, że całkowita powierzchnia upraw rolnych w gospodarstwie Skarżącej objętych zjawiskiem suszy wynosi 48,66 ha zaś powierzchnia gospodarstwa rolnego 49,26 ha (k. 22 akt administracyjnych). Z kolei w uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano w formie tabeli działki rolne (A1, A2, A3, A4, A5, B1, B2, C i D) oraz ich łączną powierzchnię 44,11 według protokołu z oszacowania szkody. Ponadto na str. 6 uzasadnienia (k. 80 akt administracyjnych) wskazano, że na podstawie wartości progowych Klimatycznego Bilansu Wodnego w dowolnym okresie raportowania Instytut Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach dla części upraw Skarżącej (działki rolne A,B,C,D) nie odnotował spadku klimatycznego bilansu wodnego poniżej wartości określonej dla tych upraw na glebach kategorii II i III oraz obszarach nieskalsyfikowanych, na których znajdują się uprawy. Z kolei z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że na działkach ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] nie wystąpiło w 2019 r. zjawisko suszy uprawniające do spornej spławności (str. 5 decyzji organu II instancji). W ocenie Sądu powyższe przedstawienie okoliczności faktycznych w zakresie granic wniosku Skarżącej, zakresu upraw i ich powierzchni zakwalifikowanych przez organ jako objętych zjawiskiem suszy uprawniającym do płatności oraz zakresu upraw i ich powierzchni zakwalifikowanych jako nie objęte zjawiskiem suszy, w ocenie Sądu, jest mało czytelne. Organy winny jednoznacznie wykazać – odnosząc się do wniosku Skarżącej wyznaczającego granice rozpoznawanej sprawy – które z upraw, o jakiej powierzchni, na których działkach rolnych lub ewidencyjnych nie kwalifikują się do płatności a które do takiej płatności się kwalifikują w ocenie organu. Takiego zestawienia w uzasadnieniu decyzji organów, w ocenie Sądu zabrakło. Organy jednak jednoznacznie wskazywały na fakt, że uznały cześć gruntów zadeklarowanych we wniosku Skarżącej jako objętych zjawiskiem suszy uprawniającym do przyznania spornej płatności, której jednak odmówiono z uwagi na uznanie części ww. protokołu za wadliwy. Sąd nie stwierdził jednakże naruszenia w rozpoznawanej sprawie przepisów art. 32 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji. Zgodnie bowiem z art. 32 Konstytucji wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne (ust. 1), nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny (ust. 2). Sąd wskazuje bowiem, że jak zasadnie wskazał organ, dla wszystkich rolników ubiegających się o pomoc z tytułu suszy ustanowione zostały takie same kryteria jej udzielania. Dodatkowo wskazać należy, że zasady przyznawania pomocy określone są w regulacjach, które są organom znane tj. w art. 25 rozporządzenia nr 702/2014, a także w wytycznych z dnia 20 maja 2019 r. dla komisji powołanych przez Wojewodę [...] dotyczących ogólnych zasad szacowania szkód w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej, w których wystąpiły szkody spowodowane przez suszę, grad, deszcz nawalny, ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź, huragan, piorun, obsunięcie się ziemi lub lawinę. Sąd wskazuje również, że w toku posiedzenia dnia 3 lutego 2020 r., na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325, t.j. ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") oddalił wnioski dowodowe Skarżącej, tj. z zestawienia decyzji ARiMR wydanych na rzecz producentów rolnych posiadających działki sąsiadujące ze Skarżącą oraz z załączonego opracowania autorstwa prof. dr hab. J. K.. Zawarty w art. 106 § 3 P.p.s.a. zwrot normatywny "dowody uzupełniające" uzasadnia twierdzenie, że chodzi w nim o dowody z dokumentów, które nie były przeprowadzone w postępowaniu administracyjnym zaś istota uzupełniającego postępowania dowodowego polega na jego przeprowadzeniu w sytuacji, gdy brak dowodu z dokumentu uniemożliwia lub znacznie utrudnia ocenę zgodności z prawem stanu faktycznego ustalonego przez organ. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła. Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. - uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem ww. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, orzekł jak w sentencji w pkt 1. Na podstawie art. 141 § 4 P.p.s.a., Sąd wskazuje, aby organy przy ponownym rozpoznaniu sprawy wzięły pod uwagę przedstawione zastrzeżenia dotyczące oceny dowodu w postaci protokołu komisji, podjęły współpracę z komisją i następnie wydały rozstrzygnięcie z jego uwzględnieniem. Decyzja ta winna spełniać wymagania art. 107 K.p.a., w tym w szczególności § 3 tego przepisu w odniesieniu do wykazania podstaw zasadności ww. przekwalifikowania upraw Skarżącej. Organy winny również jednoznacznie wykazać – odnosząc się do wniosku Skarżącej wyznaczającego granice rozpoznawanej sprawy – które z upraw, o jakiej powierzchni, na których działkach rolnych lub ewidencyjnych nie kwalifikują się do płatności a które do takiej płatności się kwalifikują w ocenie organu. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie do art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. Na zasądzony zwrot kosztów postępowania składają się: wpis od skargi w wysokości [...] zł, pobrany od Skarżącej na podstawie § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193 ze zm.); koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w kwocie [...]zł, ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265); opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie [...] zł. Wszystkie przytoczone powyżej orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA.