I SA/Sz 939/11

PostanowienieWSA w Szczecinie2011-11-09

Skład orzekający: Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może zawiesić postępowanie i wstrzymać wykonanie decyzji podatkowej w sytuacji, gdy toczy się postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym dotyczące zgodności przepisów podatkowych z Konstytucją oraz gdy wykonanie decyzji może spowodować znaczną szkodę dla podatnika?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie sądowe, jeżeli toczy się postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym, które może mieć wpływ na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Ponadto, sąd może wstrzymać wykonanie decyzji na wniosek strony, jeśli wykonanie decyzji grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza gdy wykonanie decyzji pozbawi podatnika jedynego źródła utrzymania.
Stan faktyczny
W. H. prowadzi osiedlowy sklep spożywczy i została obciążona decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w S. podatkiem dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Skarżąca zaskarżyła decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, podnosząc naruszenia przepisów podatkowych i wnioskując o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że wykonanie decyzji pozbawi ją jedynego źródła dochodu.
Rozstrzygnięcie
1. Zawiesił postępowanie sądowe. 2. Wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ewa Wojtysiak po rozpatrzeniu w dniu 9 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. H. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych p o s t a n a w i a 1. Zawiesić postępowanie sądowe 2. Wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w S. uchylił w całości decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r. znak: I [...] i ustalił W. H. wysokość podatku dochodowego od osób fizycznych za za 2003 r. w kwocie [...] zł od dochodów w kwocie [...] zł nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych. Powyższą decyzję strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o jej uchylenie z powodu naruszenia m.in. art. 20 ust. 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego wniosku strona podniosła, iż prowadzi osiedlowy sklep spożywczy i że przymusowe wykonanie ciążącego na niej zobowiązania, pozbawi ją jedynego źródła dochodu jakim jest prowadzony przez nią sklep. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powołanego przepisu wynika, iż wnioskodawca powinien wykazać, że wykonanie zaskarżonych przez niego aktów lub czynności organu administracji spowoduje wyrządzenie znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Oceniając wniosek strony, Sąd stwierdził, że skarżąca wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpatrzeniem skargi może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sądowi z urzędu wiadome jest, że przed Trybunałem Konstytucyjnym zawisła sprawa o sygn. akt SK 18/09 ze skargi konstytucyjnej Róży K. o zbadanie zgodności przepisów: 1) art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, odczytywanej w związku z ustępem 3 art. 64 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników poprzez ingerencję w ich prawo własności, wyrażające się w obciążeniu podatnika obowiązkiem zapłaty podatku w wysokości 75% ustalonego przez organ podatkowy dochodu, co w rzeczywistości skutkuje pozbawieniem podatnika niemalże całego niezgłoszonego do opodatkowania dochodu i wykazuje cechy zbliżone do konfiskaty mienia, naruszającej istotę prawa własności; 2) art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 46 Konstytucji RP w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że upoważniając organ podatkowy, do orzekania o faktycznym przepadku na rzecz Skarbu Państwa 75 % dochodów wypracowanych przez podatników, którzy nie ujawnili wszystkich źródeł przychodu, pod pozorem zryczałtowanego podatku dochodowego, narusza konstytucyjnie ustanowioną wyłączność sądu do orzekania o przepadku rzeczy oraz prawo do sądu; 3) art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ze względu na zastosowanie środka o rzeczywistym charakterze sankcji polegającej na konfiskacie 75% mienia uzyskanego w sposób niewykazany legalnie pod pozorem "zryczałtowanego podatku dochodowego", z art. 2 oraz art. 42 ust. 1 Konstytucji RP, które nakazują ustawodawcy takie określanie czynu zabronionego (jego znamion), aby zarówno dla adresata normy o charakterze prawnokarnym, jak i organów stosujących prawo i dokonujących odkodowania treści regulacji w drodze wykładni danej normy, zakres jej zastosowania oraz rzeczywisty charakter nie budziły wątpliwości; 4) art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ze względu na dopuszczenie stosowanie wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej określonej przez cytowaną ustawę jako "zryczałtowany podatek dochodowy od dochodów z nie ujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach" i odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo przestępstwo skarbowe na podstawie art. 54 Kodeksu karnego skarbowego, z art. 2 Konstytucji RP; 5) art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie środka, w postaci opodatkowania ujawnionych przez organ podatkowy dochodów w wysokości 75% dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, który to środek nie jest instrumentem koniecznym i nieodzownym do zrealizowania postulatu powszechnego opodatkowania podatkiem dochodowym wszystkich grup osób fizycznych, przyświecającego ustawodawcy przy konstruowaniu kwestionowanej w sprawie instytucji; 6) art. 20 ust. 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych rozumianego w ten sposób, że w postępowaniu w sprawie nieujawnionych źródeł przychodów obowiązek wykazania źródeł przychodów ciąży na podatniku, z uwagi na restrykcyjny i penalny charakter cytowanych przepisów, z wzorcem konstytucyjnym wynikającym z normy art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, statuującym zasadę domniemania niewinności osób poddanych represjom o charakterze quasi-karnym; 7) art. 20 ust. 3 oraz art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 68 § 4 Ordynacji podatkowej z art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników przez pozbawienie ich możliwości powoływania się na zarzut przedawnienia zobowiązań podatkowych z upływem pięcioletniego okresu od końca r. kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, wskutek wydania przez organ podatkowy decyzji ustalającej podatek od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych i wydłużającej ustawowy bieg przedawnienia tychże zobowiązań do granic nieokreślonych jakimikolwiek ramami czasowymi. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd uznał, że w rozpatrywanej sprawie wystąpiła przesłanka zawieszenia postępowania sądowego, o której mowa jest w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., gdyż orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 18/09 będzie miało wpływ na ocenę legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji i orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Sąd uznał jednocześnie, iż w tych okolicznościach sprawy zachodzą również przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, tym bardziej, że prowadzona przez skarżąca działalność gospodarcza w postaci osiedlowego sklepu spożywczego stanowi jej jedyne źródło utrzymania, i że ewentualne wykonanie w trybie egzekucji administracyjnej obowiązku określonego w tej decyzji, spowoduje nieodwracalne dla niej skutki. W związku z powyższym, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 2 sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło