I SA/Sz 99/06

WyrokWSA w Szczecinie2006-11-08

Skład orzekający: Kazimiera Sobocińska, Marzena Kowalewska, Alicja Polańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, gdzie zobowiązanie powstało z mocy prawa, może zostać wydana po upływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, mimo zarzutu przedawnienia opartego na art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym, które powstaje z mocy prawa (art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej), nie podlega przedawnieniu na podstawie art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, który dotyczy zobowiązań powstających na podstawie decyzji (art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej). W takich przypadkach zastosowanie ma 5-letni termin przedawnienia określony w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej. Trudna sytuacja finansowa podatnika nie ma wpływu na ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego.
Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego i określił Spółce "W" zobowiązanie w podatku akcyzowym wraz z odsetkami. Spółka produkowała i sprzedawała wyroby winiarskie, nie wpłaciła należnego podatku akcyzowego, mimo złożenia deklaracji. Spółka zarzuciła przedawnienie zobowiązania podatkowego, powołując się na art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej oraz trudną sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędzia WSA Alicja Polańska Protokolant Gabriela Porzezińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno Handlowego "W" Spółka z o.o. w likwidacji na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenie wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za [...] wraz z odsetkami o d d a l a skargę Dyrektor Izby Celnej w S. decyzją z dnia [...], wydaną w trybie odwoławczym uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...] i określił zobowiązanie podatkowe Przedsiębiorstwa Produkcyjno Handlowego "W" Spółki z o.o. w likwidacji z siedzibą w G., w podatku akcyzowym za [...] w kwocie [...] oraz odsetki od nieuiszczonych wpłat dziennych kwocie [...]. Za podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano przepisy art. 2 ust.1, art. 34 ust.1, art.35 ust.1 i ust. 2a, art. 36 ust.3 ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.). W zakresie stanu faktycznego ustalono, że Spółka "W" zajmowała się produkcją i sprzedażą wyrobów winiarskich podlegającą opodatkowaniu podatkiem akcyzowym na podstawie art. 34 ust.1i załącznika nr 6 poz. 14 oraz art. 35 ust.1 i ust.2a i art. 36 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. W miesiącu [...] Spółka wyprodukowała i wyprowadziła poza teren zakładu (sprzedała) łącznie [...] litrów napoi winopochodnych i wykazała w deklaracji dla podatku akcyzowego [...] podatek akcyzowy w kwocie [...] jednakże podatku tego nie wpłaciła do Urzędu Skarbowego. W tym stanie konieczne było wydanie na podstawie art. 21 ust.3 Ordynacji podatkowej decyzji określającej zaległość podatkową z określeniem na podstawie art. 53a Ordynacji podatkowej należnych odsetek. Organ odwoławczy nie uwzględnił zgłoszonego przez Spółkę w odwołaniu zarzutu przedawnienia z art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej wyjaśniając, że przepis ten nie ma w sprawie zastosowania, bowiem zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym nie powstaje w sposób określony art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej przez doręczenie decyzji, lecz powstaje z mocy prawa, w sposób określony w art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej tj. z chwilą zaistnienia zdarzeń, o których mowa w art. 34 -36 ustawy bez potrzeby wydania decyzji. Tym samym zastosowanie ma 5 letni okres przedawnienia określony w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, który nie upłynął w chwili wydania decyzji . W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego likwidator Spółki domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji, zarzucając że wydana została z naruszeniem art. 68 § 1, art. 21 § 3, art. 53a Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącej obowiązek podatkowy, o którym mowa w art. 35 ust.2a ustawy z 8 stycznia 1993r. powstał z mocy prawa z chwilą zaistnienia zdarzenia w przepisie tym wskazanego, ale nie było podstaw do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe po upływie 3 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Ponadto skarżąca powołała się na bardzo trudną sytuację finansową i brak możliwości zapłaty podatku. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej w S. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem. Art. 4 Ordynacji podatkowej stanowi, że obowiązkiem podatkowym jest nie skonkretyzowana powinność poniesienia przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawach podatkowych. Natomiast zgodnie z art. 5 Ordynacji podatkowej zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa (...) podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego. Powinność poniesienia przymusowego świadczenia pieniężnego (zapłaty podatku) powstaje wtedy, gdy konkretny podmiot znajdzie się w sytuacji określonej hipotezie normy prawnej wyprowadzonej z przepisów prawa podatkowego określającego obowiązek podatkowy. Art. 21 § 1 Ordynacji podatkowej dwa sposoby przekształcenia obowiązku podatkowego w zobowiązanie podatkowe: 1. z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie tego zobowiązania, 2. z chwilą doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania. Pierwszy z w/w sposobów nie wymaga udziału organu podatkowego do powstania zobowiązania podatkowego, gdyż podatnicy, którzy znaleźli się w sytuacji, w której powstaje obowiązek podatkowy zobowiązani są do zapłaty podatku bez wydania decyzji, na zasadzie samoobliczenia, decyzję organ podatkowy wydaje tylko w sytuacjach, o których mowa w art. 21 § 3 i 4 Ordynacji podatkowej i ma ona charakter deklaratoryjny, bowiem potwierdza tylko wysokość zobowiązania podatkowego powstałego z mocy prawa. Taki właśnie deklaratoryjny charakter ma zaskarżona decyzja określająca wysokość podatku akcyzowego, którego podatnik, mimo złożonej deklaracji, nie zapłacił, wbrew obowiązkowi wynikającemu z ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (art. 26, art. 35 ust. 1 i 2a). Tym samym trafnie przyjęto w zaskarżonej decyzji, że w sprawie nie miał zastosowania art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem przepis ten odnosi się do zobowiązań podatkowych, o których mowa w art. 21 § 1 pkt 2, które powstają na podstawie decyzji ustalających to zobowiązanie (konstytutywnych). W odniesieniu do zobowiązań podatkowych powstałych z mocy prawa, do których należy podatek akcyzowy, zastosowanie ma art. 70 Ordynacji podatkowej, zgodne z którym zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Zaskarżona decyzja wydana została przed upływem przedawnienia. Trudna sytuacja finansowa Spółki nie ma znaczenia przy wydaniu decyzji podatkowej określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Okoliczność ta może być powołana w odrębnym postępowaniu dotyczącym ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, o czym Spółka została poinformowana. Reasumując zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a nie uzasadniona skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło