I SAB/Sz 15/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA – Jolanta Kwiecińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 marca 2016 r. sprawy ze skargi kasacyjnej M.T. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 września 2015 r., sygn. akt I SAB/Sz 15/15 odrzucającego skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w postępowaniu egzekucyjnym p o s t a n a w i a: odrzucić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 25 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę M.T. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w postępowaniu egzekucyjnym. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o prawie i trybie jego zaskarżenia został doręczony skarżącej w dniu 16 października 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki – k. 41 akt sądowych). Następnie pismem z dnia 16 października 2015 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w celu wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 30 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Sz 15/15 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zwolnił skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowił adwokata. Pismem Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej z dnia 18 stycznia 2016 r. wyznaczony przez ORA adwokat został zawiadomiony o wyznaczeniu go w sprawie pełnomocnikiem skarżącej z urzędu. W dniu 22 lutego 2016 r. ustanowiony dla skarżącej pełnomocnik z urzędu wniósł skargę kasacyjną od ww. postanowienia z dnia 25 września 2015 r. Wraz ze skargą kasacyjną nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej określanej jako "p.p.s.a.", skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Zgodnie z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W rozpoznawanej sprawie termin do wniesienia skargi kasacyjnej, obliczony na podstawie przytoczonego przepisu, upłynął w dniu 16 listopada 2015 r. (z uwagi na to, że ostatni dzień terminu przypadał na 15 listopada 2015 r., tj. niedziela), natomiast skarga kasacyjna została wniesiona w dniu 22 lutego 2016 r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Należy zauważyć, że ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), z dniem 15 sierpnia 2015 r. dokonano nowelizacji ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W art. 1 pkt 50 ustawy zmieniającej wprowadzono zmiany w brzmieniu art. 177 p.p.s.a., dodając do niego m.in. § 3, zgodnie z którym w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Przepis art. 177 § 3 p.p.s.a. nie miał jednak zastosowania w rozpoznawanej sprawie, bowiem w myśl art. 2 ww. ustawy zmieniającej z dnia 9 kwietnia 2015 r., jedynie przepisy p.p.s.a., w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 ustawy zmieniającej stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ww. ustawy zmieniającej stosuje się przepisy p.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym. W konsekwencji, w zakresie liczenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od orzeczeń wydanych w postępowaniach wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r. stosuje się regulację sprzed wejścia w życie ww. ustawy zmieniającej. Należy ponadto wyjaśnić, że to, czy postępowanie zostało wszczęte przed dniem wejścia w życie omawianej nowelizacji, oceniane jest przez pryzmat daty wniesienia skargi. Wystąpienie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika nie wpłynęło zatem na bieg ustawowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, że przeszkoda w dokonaniu czynności, choćby niezawiniona przez stronę, powodowała z mocy prawa przedłużenie terminu o okres trwania przeszkody w sposób zbliżony do zawieszenia terminu przedawnienia (por. postanowienie NSA z dnia 11 marca 2008 r., I GZ 11/08). Niemniej, jak podkreślano w literaturze, okoliczności z tym związane, np. wyznaczenie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po upływie tego terminu, mogą stanowić przyczynę uzasadniającą złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, komentarz do art. 177, teza 7). W takiej sytuacji, aby skarga kasacyjna została rozpoznana, koniecznym było złożenie wraz z nią wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wobec braku wniosku o przywrócenie terminu, kwestia jego przywrócenia - na dzień wydania przedmiotowego postanowienia - nie mogła być przedmiotem badania przez Sąd z urzędu, co spowodowało koniecznością odrzucenia (na dzień wydania przedmiotowego postanowienia), skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie. Wniesienie skargi kasacyjnej z uchybieniem terminu określonego w art. 177 § 1 p.p.s.a., obligowało Sąd, w powyżej wskazanych okolicznościach aktualnych na dzień wydania przedmiotowego postanowienia, do odrzucenia skargi kasacyjnej. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 178 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.