I SAB/Sz 3/15
WyrokWSA w Szczecinie2015-05-14
Skład orzekający: Alicja Polańska, Ewa Wojtysiak, Elżbieta Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zarząd Powiatu pozostawał w bezczynności w latach 2011-2012 w zakresie ustalenia wysokości dotacji dla szkół niepublicznych, mimo że wypłacał środki w kwocie zaplanowanej w budżecie?Ratio decidendi
Zarząd Powiatu nie pozostawał w bezczynności w latach 2011-2012, ponieważ wypłacał środki z tytułu dotacji oświatowej, nawet jeśli skarżący kwestionowali ich wysokość. Wypłata środków zaplanowanych w budżecie, choćby w ocenie skarżących zaniżonych, stanowi działanie organu, a nie jego bezczynność. Kwestie dotyczące zaniżonej wysokości dotacji lub roszczenia o zapłatę zaległych kwot powinny być dochodzone przed sądem powszechnym.Stan faktyczny
Skarżące, prowadzące szkoły niepubliczne, złożyły skargę na bezczynność Zarządu Powiatu w zakresie ustalenia wysokości dotacji oświatowych za lata 2011 i 2012. Twierdziły, że dotacje były zaniżone i nie zostały podjęte stosowne uchwały. Organ argumentował, że wypłaty były dokonywane zgodnie z budżetem, a kwestie spornej wysokości dotacji nie należą do właściwości sądu administracyjnego w kontekście skargi na bezczynność.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę jako niezasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 maja 2015 r. sprawy ze skargi A.E.M. w przedmiocie bezczynności Zarządu Powiatu [...] w sprawie dotacji dla szkół niepublicznych za 2011 r. i 2012 r. oddala skargę.
[...] – organ prowadzący Zaoczne Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych [...] oraz Zaoczne Uzupełniające Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych [...], po bezskutecznym wezwaniu Zarządu Powiatu do wydania zgodnej z prawem uchwały w sprawie wysokości dotacji dla szkół niepublicznych za lata 2011, 2012 i 2013, złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...], wnosząc o:
- prawidłowe tj. zgodne z art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.) naliczenie dotacji dla prowadzonych szkół za lata 2011 – 2013;
- podjęcie zgodnych z prawem uchwał w sprawie wysokości dotacji dla szkół niepublicznych za lata 2011 - 2013;
- uregulowanie zaległych kwot dotacji dla Zaocznego Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych [...] oraz Zaocznego Uzupełniającego Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych [...] w kwocie [...] zł plus ustawowe odsetki.
Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco:
[...] – organ prowadzący Zaoczne Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych [...] oraz Zaoczne Uzupełniające Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych [...], zwróciły się do Zarządu Powiatu [...] pismem z dnia 15 września 2010 r. oraz z dnia 21 września 2011 r., powołując się na art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty oraz uchwałę Rady Powiatu nr X/II/74/2003 z dnia 20 października 2003 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji z budżetu Powiatu [...] dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych, o udzielenie dotacji obydwu szkołom w 2011 r.
Skarżącym nie udzielono przedmiotowych dotacji po raz pierwszy z uwagi na informacje zawarte w Systemie Informacji Oświatowej dotyczące braku naboru na rok szkolny 2010/2011 (pismo Starosty [...] z 28 października 2010 r.), następnie z uwagi na niezaplanowanie dotacji w budżecie powiatu na rok 2011 (pismo Starosty z dnia 11 października 2011 r.).
W dniu 28 grudnia 2011 r. skarżące zostały poinformowane, że należna za miesiące wrzesień, październik, listopad 2011 r. dotacja dla Zaocznego Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych [...] oraz Zaocznego Uzupełniającego Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych [...] w kwocie [...] zł została przekazana oraz że miesięczna kwota dotacji w 2011 r. w przeliczeniu na jednego słuchacza wynosi [...] zł.
W związku z powyższym strony w kolejnych pismach kierowanych do Starosty [...] wniosły żądania prawidłowego wyliczenia należnej dotacji, tj. zgodnie z ar. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, przekazania zaległości oraz przestrzegania prawa. Starostwo, w odpowiedzi na korespondencję, poinformowało o podjęciu czynności zmierzających do ustalenia wydatków ponoszonych przez sąsiednie jednostki samorządu terytorialnego na prowadzenie szkół tego samego rodzaju i typu, a także, że z uwagi na brak na terenie powiatu takich szkół publicznych o ustaleniu dotacji na 2012 r. w dotychczasowej w wysokości, tj. w kwocie [...] zł. Organ poinformował strony także o podjęciu przez Zarząd Powiatu w dniu 8 lipca 2013 r. uchwały nr CXXXI/507/13 z w sprawie ustalenia wysokości dotacji udzielanej szkołom niepublicznym z uprawnieniami szkół publicznych z budżetu powiatu [...] w roku 2013, na podstawie art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty oraz uchwały Nr XXXII/IV/157/13 Rady Powiatu [...] z dnia 29 marca 2013 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji szkołom niepublicznym o uprawnieniach szkół publicznych funkcjonujących na terenie Powiatu [...] oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania. W uchwale tej Zarząd Powiatu [...] ustalił, że wysokość dotacji na rok 2013 przysługującej na 1 słuchacza na miesiąc kalendarzowy szkołom niepublicznym z uprawnieniami szkół publicznych z budżetu powiatu [...] w przypadku liceum ogólnokształcącego dla dorosłych, forma zaoczna wynosi [...] zł, zaś dla liceum uzupełniającego dla dorosłych, forma zaoczna wynosi [...] zł.
[...] i [...] w kolejnych pismach zwróciły się do Zarządu Powiatu [...] m.in. o udzielenie informacji dotyczącej sposobu wyliczenia dotacji w ww. uchwale jak też za lata 2011 – 2012, wskazały także na stan zaległości z tytułu dotacji za lata 2011 i 2012 na dzień 30 kwietnia 2013 r. wynoszący [...] zł, występując o ich zapłacenie. W dniu 20 marca 2014 r. strony złożyły także wniosek o przesłanie aktów prawnych uchwał dotyczących wysokości dotacji za lata 2011, 2012 i 2014, w związku z którym organ przesłał uchwałę o wysokości dotacji za rok 2014 oraz poinformował, że w latach 2011 - 2012 kwota dotacji była ustalona w budżecie powiatu w wysokości [...] zł miesięcznie na jednego słuchacza.
Pismem z dnia 26 września 2014 r. [...] i [...] złożyły wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w którym w zakresie dotacji ustalonych na rok 2011 i 2012 zażądały prawidłowego, tj. zgodnego z art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty naliczenia dotacji, podjęcia uchwał w sprawie wysokości dotacji oraz uregulowania zaległych kwot dotacji w kwocie [...] zł plus ustawowe odsetki w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. Strony stwierdziły, że przedstawione przez Zarząd Powiatu kwoty dotacji (za 2011 r. i 2012 r. [...] zł na jednego słuchacza, w 2013 r. [...] zł na jednego słuchacza) są wymyślonymi kwotami, wskazując także, że skoro starostwo nie ma możliwości wyodrębnienia ustalonych w budżecie powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju to podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższy powiat na prowadzenie szkoły publicznej danego typu lub rodzaju na co wyraźnie wskazuje ustawa o systemie oświaty.
Pismem z dnia 5 listopada 2014 r. skarżące złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...], w uzasadnieniu, opisując szczegółowo wymienianą ze Starostwem Powiatowym [...] korespondencję dotyczącą wniosków o udzielenie dotacji za 2011 r. i 2012 r. oraz podjętej w 2013 r. uchwały z dnia 8 lipca 2013 r. w sprawie ustalenia wysokości dotacji udzielanej szkołom niepublicznym z uprawnieniami szkół publicznych z budżetu powiatu [...] w roku 2013, która w ocenie skarżących wskazywała na zaniedbania, przewlekłość postępowania, naruszenie zasady praworządności a także ustawy o systemie oświaty i Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazano mianowicie na treść pism otrzymywanych od organu dotyczących roku 2011 r. i 2012 r., z których wynikało, że: 1) przyjęto, bez przedstawienia sposobu wyliczenia, iż miesięczna dotacja na 1 słuchacza w roku 2011 wynosi [...] zł; 2) dotacja za 2012 r. nie zostanie naliczona z uwagi na brak środków pieniężnych w budżecie powiatu; 3) organ zobowiązał się do podjęcia czynności aby dotacja na 2013 r. została naliczona zgodnie z prawem; 4) kwota dotacji na 2012 r. pozostanie w wysokości [...] zł z uwagi na uzyskane informacje, iż na terenie powiatu brak szkół publicznych takiego typu i rodzaju jak prowadzone przez skarżące.
Skarżące wskazały także, że w zakresie udzielania dotacji wielokrotnie wzywały Starostwo powiatowe do naliczania dotacji i jej przekazania, informując jednocześnie organ o wysokości zaległości na dzień 30 kwietnia 2013 r. w kwocie [...] zł.
W zakresie uchwały nr CXXXI/507/13 z dnia 8 lipca 2013 r. w sprawie ustalenia wysokości dotacji udzielanej szkołom niepublicznym z uprawnieniami szkół publicznych z budżetu powiatu [...] w roku 2013, skarżące podniosły, że kwota wyliczonej w niej dotacji dla Zaocznego Liceum Uzupełniającego [...] znacznie odbiegała od kwoty ustalonej przez strony na podstawie szkół z terenu powiatu Słupskiego, dlatego też wystąpiły do Zarządu Powiatu o podanie szkół na podstawie których została ona wyliczona. Wskazano także na brak odpowiedzi organu w zakresie przedstawienia szczegółowego budżetu placówek na podstawie których wyliczono wysokość dotacji za rok 2013, a także budżetu placówek, na podstawie których powinna być wyliczona dotacja za 2011 i 2012 r.
W skardze wskazano również, że organ nie udzielił skarżącym odpowiedzi na wniesione w dniu 1 października 2014 r. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa do dnia 15 października 2014 r., doręczając stosowną uchwałę w tym zakresie dopiero w dniu 4 listopada 2014 r., a więc ponad 30 dni od otrzymania wezwania.
W piśmie z dnia 11 grudnia 2014 r. reprezentujący Zarząd Powiatu [...] oraz Starostę [...] pełnomocnik wniósł o odrzucenie skargi ewentualnie o jej oddalenie.
W uzasadnieniu wniosku o odrzucenie skargi, pełnomocnik wskazał, że złożona skarga jest w istocie żądaniem zwiększenia kwoty dotacji dla prowadzących szkół niepublicznych na lata 2011 – 2013, zaś zaskarżona czynność polegała na odmowie dokonania korekty kwot dotacji. Zdaniem organu, wypłata przedmiotowej dotacji stanowi stricte techniczną czynność o charakterze księgowo – rachunkowym i nie kwalifikuje się jako czynność materialnoprawna z zakresu administracji publicznej określona w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej zwanej: "p.p.s.a.") i jako taka nie podlega właściwości sądów administracyjnych. Ze skargi wynika, że stronie chodzi o wypłacenie dotacji w niepomniejszonej kwocie, więc w istocie rzeczy zgłasza roszczenia o zapłatę, których należałoby dochodzić przed sądem powszechnym, a nie przed sądem administracyjnym. Na potwierdzenie swojego stanowiska przedstawiono orzecznictwo wojewódzkich sądów administracyjnych i NSA.
Pełnomocnik dodatkowo poddał w wątpliwość zachowanie przez skarżące terminu do wniesienia skargi, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a., wskazując, że z akt sprawy wynika, iż stanowisko organów administracji w sprawie odmowy przyznania dotacji w wyższej kwocie jest znane skarżącym od dłuższego czasu, a ww. przepis upoważnia do złożenia skargi najpóźniej w ciągu 14 dni od powzięcia wiadomości o okolicznościach uzasadniających jej złożenie.
Odnośnie kwestii merytorycznych, pełnomocnik, uzasadniając oddalenie skargi w tym zakresie, wskazał, że w okresie obowiązywania uchwały Rady Powiatu nr X/II/74/2003 z dnia 20 października 2003 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji z budżetu Powiatu [...] dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych, ze względu na fakt, że udzielenie dotacji stanowiło czynność techniczną o charakterze księgowo-rachunkowym przyjęto praktykę, iż Zarząd Powiatu nie podejmował uchwał określających kwoty dotacji ale były one przyznawane w oparciu o zawarte w uchwałach budżetowych zapisy o przeznaczeniu na ten cel ściśle określonych wydatków. Wskazano także, że kwota [...] zł na 1 słuchacza niezależnie od typu placówki ustalona na lata 2011 – 2012 wynikała z planu wydatków w budżecie powiatu [...] w tym okresie. Od roku 2013 przyjęto zasadę potwierdzania wysokości dotacji w treści podejmowanej uchwały na tę okoliczność. Wskazano także, że kwota [...] zł dotacji wynikająca z uchwały nr CXXXI/507/13 z dnia 8 lipca 2013 r. została ustalona na podstawie informacji od najbliższej położonej jednostki samorządu terytorialnego prowadzącej szkołę typu liceum ogólnokształcące dla dorosłych, tj. z Urzędu Miejskiego [...], zaś kwota [...] zł na 1 słuchacza liceum uzupełniającego, na podstawie informacji otrzymanej z Zespołu Szkół Wskazano także na okoliczność wydania przez Starostę [...] w dniu 3 lutego 2014 r. decyzji nr 1 w sprawie zwrotu dotacji wykorzystywanej niezgodnie z przeznaczeniem w okresie od września 2011 r. do września 2013 r. w wysokości [...] zł, a także, iż taka decyzja w sprawie zwrotu dotacji za 2014 r. zostanie wydana do końca grudnia 2014 r.
Pismem z dnia 28 stycznia 2015 r. [...] i [...], w odpowiedzi na wezwanie Sądu do sprecyzowania przedmiotu skargi, wskazały, że zarzuty dotyczą: 1) bezczynności Zarządu Powiatu [...] w latach 2011 – 2012 w zakresie określenia wysokości dotacji dla szkół niepublicznych zgodnie z zapisami ustawy o systemie oświaty i delegacją zawartą w uchwale nr X/II/74/2003 Rady Powiatu [...] oraz wypłacanie zaniżonych kwot dotacji niezgodnie z niniejszymi przepisami; 2) uchwały Zarządu Powiatu [...] nr CXXXI/507/13, w której zawarto, w ocenie skarżących fałszywe kwoty dotacji.
Skarżące wskazały również, że skoro zgodnie z art. 34 ustawy o samorządzie powiatowym Starosta organizuje pracę zarządu powiatu i starostwa powiatowego, kieruje bieżącymi sprawami powiatu oraz reprezentuje powiat na zewnątrz to wszystkie zarzuty zawarte w skardze z tego zakresu dotyczą dodatkowo bezpośrednio Starosty Powiatu [...].
Związku z powyższym pismem skarżących, Sąd zarządził rozdzielenie skarg
i zarejestrowanie ich pod odrębnymi sygnaturami akt, tj. pod sygn. akt I SA/Sz 1473/14 skargi dotyczącej uchwały Zarządu Powiatu [...] nr CXXXI/507/13 z dnia 8 lipca 2013 r. w sprawie ustalenia wysokości dotacji udzielanej szkołom niepublicznym z uprawnieniami szkół publicznych z budżetu powiatu [...] w roku 2013, zaś pod sygn. akt I SAB 3/15 skargi na bezczynność Zarządu Powiatu [...].
W konsekwencji, przedmiotem kontroli Sądu orzekającego w rozpoznawanej sprawie była bezczynność Zarządu Powiatu [...] w zakresie niewydania uchwał w sprawie ustalenia wysokości dotacji udzielanej szkołom niepublicznym
z uprawnieniami szkół publicznych z budżetu powiatu [...] za 2011 r. i 2012 r.
W piśmie procesowym z dnia 7 kwietnia 2015 r. organ, podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę z dnia 11 grudnia 2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz.1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeśli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle obowiązujących unormowań, w szczególności zgodnie z regulacją art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sąd administracyjny, w zakresie swojej kognicji, orzeka między innymi w przedmiocie skarg na bezczynność organów administracji publicznej kontrolując postępowanie tych organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego.
Przedmiotem postępowania jest skarga na bezczynność Zarządu Powiatu [...] w zakresie nie dokonania w prawidłowy sposób czynności ustalenia wysokości dotacji przysługującej szkołach niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych, w latach 2011-2012, czyli skarga wniesiona w trybie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. stosownie do którego kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu. Na zasadzie art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając tego rodzaju skargę zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto, stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi, sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Rozpoznając sprawę w pierwszej kolejności należy ocenić dopuszczalność skargi, w związku z czym zaznaczyć należy, że w świetle art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. skarga, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., może być wniesiona po uprzednim wyczerpaniu środków zaskarżenia przewidzianych w art. 37 § 1 k.p.a., a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Jak wynika z akt sprawy, skarżące przed złożeniem skargi dopełniły wymogu wyczerpania środków zaskarżenia, wnosząc wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, zawarte w piśmie z dnia 26 września 2014 r. Okoliczność ta upoważniała sąd do uznania skargi za dopuszczalną pod względem formalnym.
Przystępując do kwestii merytorycznych, wskazać należy na wstępie, że z punktu widzenia sprawności działania instytucji publicznych, podstawowe znaczenie ma zasada ogólna szybkości postępowania administracyjnego, która została wyrażona w art. 12 k.p.a. realizacja tej zasady zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy, tj. art. 35 k.p.a., wedle którego sprawy winny być załatwiane bez zbędnej zwłoki (§ 1), a niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody, którymi dysponuje organ, bądź takie, które są mu znane (§ 2). Załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno natomiast nastąpić w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do tych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (§ 5). Nadto, w świetle art. 36 § 1 i 2 k.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ obowiązany jest zawiadomić strony i podać przyczyny zwłoki oraz wskazać nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu.
Należy ponadto dodać, że przewlekłość jest instytucją nową, wprowadzoną od dnia 11 kwietnia 2011 r. Zarówno do przepisów procedury administracyjnej, jak i sądowoadministracyjnej na mocy ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. O zmianie ustawy - kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18, ze zm.). W szczególności ustawą tą uzupełniono treść art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. poprzez ustanowienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, a także odpowiednio zmodyfikowano przepis art. 149 p.p.s.a. powyższa ustawa nie określiła jednak definicji "przewlekłego prowadzenia postępowania", o którym mowa w tych przepisach, przy czym wyodrębnienie skargi na przewlekłość postępowania i skargi na bezczynność wskazuje, że dotyczą one odmiennych sytuacji. Na tle rozróżnienia tych instytucji w orzecznictwie i doktrynie ukształtowany został pogląd, że stan "bezczynności" organu ma miejsce wówczas, gdy dochodzi do przekroczenia terminu załatwienia sprawy w sensie podjęcia wymaganej prawem czynności procesowej (z reguły chodzi tu o wydanie aktu załatwiającego sprawę). Natomiast przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zachodzi w przypadku, gdy organ podejmuje skuteczne działania na podstawie przepisów k.p.a., w tym w sposób nieuzasadniony przedłuża termin załatwienia sprawy w trybie art. 36 § 2 k.p.a., powołując się na niezależne od niego przyczyny, uniemożliwiające dotrzymanie terminu podstawowego (np. domagając się wykonania pewnych obowiązków procesowych przez stronę), dzięki którym nie wydaje rozstrzygnięcia w terminie przewidzianym w art. 35 § 1 k.p.a. przewlekłość ma zatem miejsce, gdy organ prowadzi postępowanie w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, lub czynności pozornych, zbędnych, powodujących, że formalnie nie jest bezczynny (por. Wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., i OSK 1031/12, lex nr 1228235; J. Drachal [w:] prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod redakcją R. Hausera i M. Wierzbowskiego, wyd. C.H.Beck, Warszawa 2011, s. 70 oraz Z. Kmieciak, Przewlekłość postępowania administracyjnego, PiP z 2011 r., z. 6, s. 33). Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie wobec tego opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, kiedy postępowanie trwa dłużej niż jest to konieczne do wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. W takiej sytuacji, pomimo niezałatwiania sprawy w terminie, organ chociaż formalnie nie pozostaje w bezczynności, jednak nie podejmuje czynności procesowych zgodnie z wyrażoną w art. 12 k.p.a. zasadą szybkości postępowania.
Z tych względów przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie było w istocie wykonanie przez organ uchwał Rady Powiatu [...] z dnia 20.10.2003 r. Nr X/II/74/2003 w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji z budżetu Powiatu [...], bowiem w § 8 uchwały, jej wykonanie zostało powierzone Zarządowi Powiatu. Skarżące podnosiły, że uchwała ta w latach 2011 – 2012 nie była wykonywana przez Zarząd Powiatu, gdyż nie były wydawane uchwały odnośnie określenia wysokości dotacji. Natomiast organ wskazał, że w tym okresie, przyjęto praktykę, w której Zarząd Powiatu nie podejmował dodatkowych uchwał określających kwotę dotacji dla szkół niepublicznych ale były one przyznawane w oparciu o zawarte w uchwałach budżetowych zapisy o przeznaczeniu na ten cel ściśle określonych środków. Zatem wykonanie uchwały Rady Powiatu z dnia 20 października 2003 r. następowało w ten sposób, że następowała wypłata dotacji w wysokości po [...] zł na jednego ucznia miesięcznie, gdyż w takiej wysokości w budżecie Powiatu [...] zostały zaplanowane środki na ten cel. Tym samym poza sporem pozostaje okoliczność wypłacania przez Zarząd Powiatu w spornym okresie dotacji, jednak zdaniem skarżących dotacja ta była wypłacana w zaniżonej wysokości.
W tym miejscu należy wskazać, że kwestie przyznawania dotacji dla szkół niepublicznych regulują przepisy ww. ustawy o systemie oświaty, w szczególności jej przepisy art. 90 ust. 3 i ust. 4.
Zgodnie z art. 90 ust. 3 u.s.o.: "Dotacje dla szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych niewymienionych w ust. 2a przysługują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, w wysokości nie niższej niż 50% ustalonych w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia, pod warunkiem że osoba prowadząca szkołę niepubliczną poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji, z zastrzeżeniem ust. 3h oraz 3i. W przypadku braku na terenie gminy lub powiatu szkoły publicznej danego typu i rodzaju podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę lub powiat na prowadzenie szkoły publicznej danego typu lub rodzaju".
Stosownie natomiast do ust. 4 tego artykułu: "Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji, o których mowa w ust. 1a i 2a-3b, oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich wykorzystywania, uwzględniając w szczególności podstawę obliczania dotacji, zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz termin i sposób rozliczenia dotacji".
W wydanej na podstawie ww. art. 90 ust. 4 u.s.o. uchwale Nr X/II/74/2003 Rady Powiatu [...] z dnia 20 października 2003 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji z budżetu Powiatu [...] dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych § 3 ustalono tryb udzielania dotacji. W § 8 wykonanie uchwały powierzono Zarządowi Powiatu.
Zauważyć należy, że w przytoczonym powyżej art. 90 ust. 3 ani 4 ustawy o systemie oświaty ustawodawca nie sprecyzował w jaki sposób ma wyglądać wykonanie uchwały w przedmiocie ustalenia trybu udzielania dotacji przez organ wykonawczy jednostki stanowiącej samorządu terytorialnego. Na istnienie różnych form ustalania wysokości dotacji oświatowej przysługującej niepublicznym placówkom zwrócił uwagę NSA w wyroku z dnia 12 lutego 2014 r. wydanym w sprawie II GSK 66/13. W wyroku tym wskazano, że: "Rozstrzygnięcie o ustaleniu wysokości dotacji oświatowej przysługującej niepublicznym placówkom bez względu czy przyjmuje formę czynności organu monokratycznego czy uchwały organu kolegialnego ma charakter władczy i jednostronny oraz skierowane jest do ściśle określonego adresata lub grupy adresatów i ma swoją podstawę w przepisach prawa powszechnie obowiązującego. Stanowi zatem klasyczny przykład rozstrzygnięcia administracyjnego." W rozpoznawanej sprawie w latach, których skarga dotyczy, wykonanie uchwały przez Zarząd polegało na dokonywaniu wypłat środków przeznaczonych na ten cel w budżecie w wysokości także określonej w budżecie. W takiej zatem formie Zarząd Powiatu [...] wykonywał uchwałę Rady Powiatu. Faktu otrzymywania wypłat nie kwestionują skarżące, nie zgadzają się natomiast z ich wysokością. Nie można zatem w stanie faktycznym występującym w przedmiotowej sprawie skutecznie twierdzić, że organ jednocześnie wypłacając środki w formie dotacji pozostawał w bezczynności.
Odrębnym zagadnieniem jest akcentowana przez skarżące kwestia wysokości wypłacanych środków. W tym przedmiocie niepubliczne placówki mogą się domagać od gminy uzupełnienia zaniżonej dotacji, występując z roszczeniem przed sądem powszechnym (por. wyrok NSA z dnia 17 października 2014 r. z sprawie II GSK 1700/14). Powyższa uwaga odnosi się także do sformułowanego w skardze żądania zapłaty na rzecz skarżących zaległych kwot dotacji.
Wskazać jednak należy na prawidłowość formy wykonania uchwały Rady Powiatu zastosowaną przez Zarząd Powiatu [...] w odniesieniu do uchwały z dnia 8 lipca 2013 roku poprzez wydawanie uchwał określających wysokość wyliczonej dla poszczególnych typów i rodzajów szkół dotacji. Przy zastosowaniu takiej formy podmioty uprawnione do otrzymania dotacji są w sposób jasny informowane o wysokości dotacji, zwłaszcza w sytuacji gdy uchwała organu wykonawczego będzie zawierała uzasadnienie. Zachowanie takiej formy należy uznać za realizujące w pełni zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wyrażona w art. 8 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] uzna, że wypłacając skarżącym w latach 2011 -2012 środki z tytułu dotacji oświatowej Zarząd Powiatu [...] nie pozostawał w bezczynności i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło