II SA/Sz 1009/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie : Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 1248/09 odrzucającego skargę M. J. na upoważnienie Starosty do przeprowadzenia doraźnej kontroli terenowej z dnia [...] r., nr [...] postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania Pismem z dnia [...] M.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skargę na upoważnienie Starosty [...] z dnia [...] upoważniającego wymienionych w nim pracowników do przeprowadzenia doraźnej kontroli terenowej na działce nr [...]. W ocenie skarżącego ww. upoważnienie nie zawiera wszystkich niezbędnych elementów i nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa. Ponadto, w skardze M.J. podniósł szereg innych zarzutów względem działalności Starostwa Powiatowego w [...] tj. przygotowania i prowadzenia postępowania w przedmiocie ww. kontroli. Do skargi M.J. dołączył kserokopię opisanego upoważnienia oraz kserokopie pism sporządzanych w sprawie dotyczącej doraźnej kontroli terenowej na wskazanej powyżej działce. Skarga M.J. na upoważnienie do przeprowadzenia doraźnej kontroli terenowej została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 1248/09. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, iż kwestionowane upoważnienie wydane zostało na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 sierpnia 2001 r. w sprawie kontroli urzędów i instytucji publicznych i przedsiębiorców w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących geodezji i kartografii (Dz.U. z 2001 r., Nr 101, poz. 1090) i jest z nimi zgodne. Postanowieniem z dnia 24 listopada 2009 r., sygnatura akt II SA/Sz 1248/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił ww. skargę M.J.. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał na treść art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a.". Sąd podał także, że zgodnie z utrwalonym w doktrynie poglądem, aby akt lub czynność organu administracji podlegała kognicji sądów administracyjnych musi mieścić się w kryterium "z zakresu administracji publicznej" oraz musi dotyczyć przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Sąd podkreślił, że sądowej kontroli na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. podlegają jedynie takie działania organu, które z mocy samego prawa spowodują nałożenie, przyznanie bądź potwierdzenie obowiązku lub uprawnienia podmiotu, akt lub czynność organu, które wpłyną na uprawnienia lub obowiązki podmiotu z końcem postępowania administracyjnego. Z regulacji zawartej w ust. 1 § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 sierpnia 2001 r. w sprawie kontroli urzędów, instytucji publicznych i przedsiębiorców w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących geodezji i kartografii wynika, że imienne upoważnienie do przeprowadzeni kontroli określające jednostkę kontrolowaną oraz przedmiot, zakres i termin kontroli oraz dokument tożsamości osoby kontrolującej wystawia organ zarządzający kontrolę. Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli jest jedynie czynnością organu skierowaną do imiennie oznaczonego pracownika. Postanowienie stało się prawomocne od dnia 21 lipca 2010 r. M.J. w dniu [...] wniósł skargę kasacyjną na powyższe postanowienia. Jednocześnie na urzędowym formularzu PPF wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Po uzupełnieniu przez skarżącego ww. wniosku o prawo pomocy o dodatkowe oświadczenia i dokumenty, Sąd postanowieniem z dnia 12 marca 2010 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym ustanowienie radcy prawnego/adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Pismem z dnia [...] skarżący kolejnym pismem wniósł o ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OZ 255/10 oddalił zażalenie M.J. na postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 12 marca 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy. W dniu [...] skarżący uzupełnił wniosek z dnia [...] na urzędowym formularzu PPP precyzując, że wnosi o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 1248/09 Sąd oddalił ww. wniosek stwierdzając, że w powtórnym wniosku o prawo pomocy skarżący nie powołał żadnych zmienionych, nowych okoliczności, które mogłyby doprowadzić do zmiany wcześniejszego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. Pismem z dnia [...] złożonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w dniu [...] (data nadania pisma) M.J. wniósł między innymi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 listopada 2009 r., sygnatura akt II SA/Sz 1248/09 odrzucającego skargę M.J. na upoważnienie Starosty [...] z dnia [...] upoważniającego wymienionych w nim pracowników do przeprowadzenia doraźnej kontroli terenowej na działce nr [...]. Przedmiotowe pismo dotyczyło trzech różnych postępowań sądowych i zostało zarejestrowane jako trzy odrębne sprawy dotyczące wznowienia poszczególnych postępowań sądowych. W skardze o wznowienie postępowania M.J. wskazał, że żądanie wznowienia uzasadnia szereg błędów i nieprawidłowości, popełnionych przez Starostę [...] dnia [...] w trakcie przeprowadzania terenowej kontroli doraźnej, na obiekcie działka [...]. Skarżący wymienił nieprawidłowości takie jak przekazanie przez Starostę [...] do ZWINGiK [...] i dalej do Prokuratury [...] nawzajem wykluczającej się dokumentacji tj. przekazanie protokołu kontroli doraźnej z [...] bez upoważnienia do przeprowadzenia tej kontroli z dnia [...], przekazanie następnie przez Prokuraturę Rejonową w [...] do Posterunku Policji w [...] ww. niepełnej dokumentacji. Ponadto, skarżący podkreślił, że poniósł konsekwencje administracyjno – karne w wyniku czynności przez Starostę związanych z terenową kontrolą doraźną. Skarżący zwrócił również uwagę na fakt systematycznego utrudniania przez organy Starostwa Powiatowego tj.: kierownictwa pionu geodezyjnego Starostwa oraz Starostę [...] dostępu do bardzo ważnych w przedmiocie sprawy dokumentów, które były utajnione i skrywane oraz na sprzeczności, jakie wynikają z archiwalnych dokumentów faktycznych, jakie w przedmiocie tej sprawy powstały i znajdują się w zasobach Starostwa Powiatowego , ZWINGiK oraz Sądu Rejonowego w [...] Wydział [...]. M.J. wskazał też na podjętą dnia [...] przez Radę Powiatu Goleniowskiego Uchwałę Nr XXXVI/371/10. Dodatkowo skarżący opisał nieprawidłowe - jego zdaniem - działania poszczególnych organów w sprawie m.in. nierozpatrzenie wniosku o powołanie biegłego spoza województwa zachodniopomorskiego, wniosku o dokonanie oceny poprawności działania struktur w Starostwie Powiatowym a także wielokrotnie kierowanych próśb o udostępnienie powstałego w tej sprawie dokumentu. Ponadto oświadczył, że ostatnia uchwała Nr XXXVI/371/10 z dnia 26.08.2010 r. uznająca jego skargi w ww. przedmiocie jako zasadne, w sporządzonym uzasadnieniu, nie odzwierciedla w całości prawdy faktycznej, jaka wynika z wszystkich powstałych od dnia [...] pism i dokumentów, a także czynności, które zgodnie z decyzjami podjętymi przez Starostę [...], ZWINGiK, Prokuraturę Rejonową oraz Sąd Rejonowy , w tej sprawie wykonano. W obszernej treści skargi o wznowienie M.J. powtórzył w całości zarzuty podniesione w skardze z dnia [...] na upoważnienie do przeprowadzenia doraźnej kontroli terenowej w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1248/09, której wznowienia się domaga. Do skargi M.J. dołączył kserokopię uchwały Nr XXXVI/371/10 Rady Powiatu w Goleniowie z dnia 26 sierpnia 2010 r. podjętą między innymi na podstawie art. 228, art. 229 pkt 4 i art. 237 § 1 i 3 Kpa, którą organ uznał skargi M.J. na Starostę [...] w sprawie kontroli doraźnej z dnia [...] w przedmiocie doręczenia M.J. protokołu kontroli po upływie dwóch lat - za zasadną. Zarządzeniem z dnia [...]. Przewodniczący Wydziału WSA w Szczecinie wezwał M.J. do usunięcia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania sądowego, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez podanie podstawy prawnej wznowienia określonej w art. 271, 272, 273, 274 P.p.s.a. i jej uzasadnienia oraz do wskazania okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi określonego w art. 277 P.p.s.a. oraz podanie żądania o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia. W kolejnym piśmie z dnia [...] skarżący oświadczył, że podstawę wznowienia wszystkich trzech postanowień, stanowi podjęta dnia 26 sierpnia 2010 r. przez Radę Powiatu Goleniowskiego uchwała Nr XXXVI/371/10 uznająca skargę jako zasadną. Istotny jest również fakt, że w przedmiocie dotyczącym sprawy z powodu naruszenia przepisów obowiązującego prawa, przez organy (szczebla powiatowego oraz wojewódzkiego), był pozbawiony możności działania, a także nie był należycie reprezentowany. W odpowiedzi na ww. zobowiązanie Sądu skarżący w piśmie z dnia [...] podał, że działa na podstawie art. 270 w zgodzie z art. 273 § 2, art. 277 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wnosi o wznowienie postępowań sądowo administracyjnych, zakończonych w [...] prawomocnymi postanowieniami WSA w Szczecinie, które wyszczególniono w skardze. Skarżący wyjaśnił, że Starosta [...]przez ponad [...] letni okres czasu utajniał bardzo ważny dla interesu prawnego skarżącego urzędowy dokument, jaki powstał dnia [...] stanowiący zarazem protokół z przeprowadzonej dnia [...] r. na działce .[...] terenowej kontroli doraźnej. Brak tego dokumentu, z którego wynikają wyraźne sprzeczności w stosunku do zalecanego wcześniej upoważnieniem (pismo [...] r.) zakresu dokonania w dniu [...] terenowej kontroli. Tym samym organ pozbawił stronę możliwości skorzystania z tego dokumentu w poprzednim postępowaniu, co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy. W związku z wykryciem nowych okoliczności faktycznych oraz środków dowodowych, które miały wpływ na wynik sprawy, a z których nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu. Wznowienie z tego powodu postępowania sądowo-administracyjnego, uważa za zasadne. Ponadto, skarżący oświadczył, że z powodu ciężkiego wypadku samochodowego oraz wyłączeniu jego poprawnego udziału w sprawie z powodu odniesionych ciężkich obrażeń powypadkowych był dotychczas pozbawiony możliwości należytego w tych sprawach działania, a tym samym nie był w przedmiocie sprawy należycie reprezentowany. Wypełniając zalecenie WSA w Szczecinie zgodnie z art. 277 P.p.s.a skarżący wskazał datę [...] jako datę stwierdzającą zachowanie terminu do wniesienia przedmiotowej skargi. Nadto, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje : Przedmiotem niniejszej sprawy jest skarga M.J. o wznowienie postępowania sądowego prowadzonego pod sygnaturą II SA/Sz 1248/09, zakończonego prawomocnym postanowieniem wydanym na posiedzeniu niejawnym w dniu [...]., którym to orzeczeniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę M.J. na upoważnienie Starosty z dnia [...] upoważniającego wymienionych w nim pracowników do przeprowadzenia doraźnej kontroli terenowej na działce nr [...]. Podkreślić należy, że skarga o wznowienie postępowania sądowego winna spełniać określone warunki formalne. Zgodnie bowiem z art. 279 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a." skarga o wznowienie postępowania powinna ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia. Spełnienie powyżej wskazanych warunków decyduje o dopuszczalności rozpoznania skargi o wznowienie postępowania. Stosownie do art. 280 § 1 P.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Zgodnie z art. 277 P.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Skargę o wznowienie postępowania można wnieść od prawomocnego orzeczenia (art. 270 P.p.s.a.). Rozpoznając skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego Sąd w pierwszej kolejności bada zatem, czy skarga została wniesiona z zachowaniem terminu oraz czy rzeczywiście opiera się na ustawowej podstawie (art. 280 i art. 281 P.p.s.a.). Skarżący jako podstawę wznowienia wskazał przepis art. 273 § 2 P.p.s.a. wskazując na uzyskany w sprawie dokument - protokół z przeprowadzonej dnia [...] na działce [...] terenowej kontroli doraźnej z którego wynikają wyraźne sprzeczności w stosunku do zalecanego upoważnieniem zakresu dokonania w dniu [...] terenowej kontroli, a które to upoważnienie było przedmiotem skargi zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Sz 1248/09. Skarżący wskazał przy tym na uchwałę Nr XXXVI/371/10 Rady Powiatu w Goleniowie z dnia 26 sierpnia 2010 r. w sprawie rozpatrzenia skarg, podjętą między innymi na podstawie przepisów art. 228, art. 229 pkt 4 i art. 237 § 1 i 3 Kpa, którą organ uznał skargi M.J. na Starostę [...] w sprawie kontroli doraźnej z dnia [...] w przedmiocie doręczenia M.J. protokołu kontroli po upływie [...] lat - za zasadne. Zdaniem skarżącego, z powyższego wynika, że organ pozbawił stronę możliwości skorzystania z tego dokumentu w poprzednim postępowaniu. Dodatkowo skarżący podał, że z uwagi na doznane urazy w wyniku wypadku nie był należycie reprezentowany w postępowaniu sądowym, jak również osoby, w interesie których występował M.J. przed Starostą , nie były należycie reprezentowane w sprawie. Jak wynika z akt sprawy, postanowienie o odrzuceniu skargi sygn. akt II SA/Sz 1248/09 stało się prawomocne od dnia [...] W sytuacji gdy skargę o wznowienie postępowania można wnieść od orzeczenia prawomocnego to trzymiesięczny termin, w zaistniałych okolicznościach sprawy tj. powoływania przez skarżącego się na brak należytej reprezentacji – w ocenie Sądu - należało liczyć od dnia [...] Natomiast w odniesieniu do przesłanki wznowienia dotyczącej późniejszego ujawnienia dokumentu, który nie był stronie znany, trzymiesięczny termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowego z tej przyczyny należało liczyć - zdaniem Sądu - od daty wyżej opisanej uchwały z dnia 26 sierpnia 2010 r. wydanej w sprawie tego dokumentu. Analizując powyższe, Sąd stwierdził, że niniejsza skarga o wznowienie postępowania oparta na obu ww. podstawach wznowienia została wniesiona w ustawowym terminie. Mając na uwadze powyżej wskazane przepisy, w dalszej kolejności należało zbadać, czy wniesiona skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. M.J. uzasadnił w skardze, że uległ wypadkowi samochodowemu, co spowodowało brak poprawnego udziału w sprawie z powodu odniesionych obrażeń, a w konsekwencji brak należytej reprezentacji. Zgodnie z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Sąd stwierdził, że w ramach przesłanki nienależytej reprezentacji z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. nie mieszczą się argumenty skarżącego przedstawione w skardze o wznowienie postępowania na powyższej podstawie. Nie można uznać, że skarżący był pozbawiony możności działania, w postępowaniu sądowym o sygn. akt II SA/SZ 1248/09 jak i w chwili wydania prawomocnego orzeczenia, albowiem skarżący legitymujący się pełną zdolnością sądową i procesową, uczestniczył w postępowaniu sądowym, otrzymywał korespondencję sądową, składał osobiście sporządzane i podpisane pisma procesowe z zachowaniem wymogów formalnych pism, jak i ustawowych terminów, w tym skargę i skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 24 listopada 2009 r., a także zażalenie na postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy z dnia [...] oraz kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy. Sąd uznał, że skarga nie opiera się na uzasadnionej podstawie wznowienia postępowania z przyczyny nieważności, wymienionej w art. 271 pkt 2 P.p.s.a., a w konsekwencji nie spełnia wymogów formalnych, o których mowa w art. 279 P.p.s.a., warunkujących jej merytoryczne rozpoznanie przez Sąd. Odnosząc się do podstawy wznowienia, na którą również powołuje się skarżący, określoną w art. 273 § 2 P.p.s.a. wskazać należy, że zgodnie z art. 273 P.p.s.a. wznowienia postępowania można żądać także na tej podstawie, że orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 273 § 1 pkt 1) bądź też orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2), a ponadto, w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2) oraz w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273 § 3). Zdaniem Sądu, okoliczność uzyskania przez skarżącego protokółu z przeprowadzonej dnia [...] na działce [...] terenowej kontroli doraźnej, który - według skarżącego - stanowi istotny dowód w sprawie ze skargi na upoważnienie (pismo [...]), albowiem umożliwi ocenę zakresu przedmiotowej terenowej kontroli w porównaniu z upoważnieniem, jest bez znaczenia w kwestii wznowienia postępowania zakończonego odrzuceniem skargi na ww. upoważnienie, ponieważ sprawa nie była rozpoznawana merytorycznie. Sąd orzekł bowiem w postanowieniu z dnia 24 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 1248/09 o odrzuceniu skargi M.J. na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., albowiem upoważnienie do przeprowadzenia kontroli jest czynnością organu skierowaną do imiennie do oznaczonego pracownika i jako taka czynność nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Skoro sąd administracyjny nie jest właściwy do merytorycznej kontroli upoważnienia do przeprowadzenia terenowej kontroli doraźnej to powoływanie się przez skarżącego na nowy dokument w sprawie, który – zdaniem strony - mógłby mieć wpływ na ocenę prawidłowości wystawionego przez organ upoważnienia, nie podlega również takiej kontroli. Tak więc dokument protokołu nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia sprawy II SA/Sz 1248/09. Podkreślić należy dodatkowo, że również uchwała Nr XXXVI/371/10 Rady Powiatu w Goleniowie z dnia 26 sierpnia 2010 r. na którą powołuje się strona została podjęta między innymi na podstawie przepisów art. 228, art. 229 pkt 4 i art. 237 § 1 i 3 Kpa, które dotyczą skarg na zaniedbania lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, a więc są wyłączone spod kontroli sądów administracyjnych. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a., orzekł jak na wstępie.