II SA/Sz 1010/17

WyrokWSA w Szczecinie2017-11-08

Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Barbara Gebel, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, jeśli decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z tej nieruchomości stała się ostateczna i wykonalna?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, ponieważ decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, która stanowiła podstawę do wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie, stała się ostateczna i wykonalna. W takiej sytuacji prowadzenie odrębnego postępowania w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości staje się bezprzedmiotowe, a organ odwoławczy ma prawo uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący A. S. zaskarżył decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty i umorzyła postępowanie w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na potrzeby budowy linii elektroenergetycznej. Skarżący podnosił, że decyzja Starosty narusza jego konstytucyjne prawo do dysponowania nieruchomością i że nie przeprowadzono należytych rokowań. Wojewoda uznał postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, która poprzedzała decyzję o niezwłocznym zajęciu, stała się prawomocna i wykonalna.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant sekretarz sądowy Alicja Poznańska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 listopada 2017 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), uchylił decyzję Starosty [...] z [...] r., nr [...] i umorzył w całości, jako bezprzedmiotowe, postępowanie w przedmiocie zezwolenia [...] [...] S.A. z siedzibą w K. J. na niezwłoczne zajęcie nieruchomości będącej własnością A. S., oznaczonej jako działka nr [...], obręb K., gmina W., na potrzeby realizacji inwestycji celu publicznego - budowy odcinka napowietrznej jednotorowej linii elektroenergetycznej 220 kV relacji [...] wraz z infrastrukturą towarzyszącą obejmującą posadowienie słupa wraz z fundamentem palowym. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że decyzją z [...] r., [...], S. K., po rozpatrzeniu wniosku z [...] r., udzielił [...] [...] S.A. zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na potrzeby budowy odcinka napowietrznej jednotorowej linii elektroenergetycznej wraz z infrastrukturą towarzyszącą obejmującą posadowienie słupa wraz z fundamentem palowym w pasie technologicznym o powierzchni 0,4153 ha i szerokości 50 m oraz nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł właściciel nieruchomości A. S.. W dniu [...] r. uprawomocnił się wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 2 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1448/16, który oddalił skargę A. S. na decyzję Wojewody z [...] r., [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z [...] r., znak: [...], ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości będącej własnością A. S. poprzez zezwolenie [...] [...] SA na realizację inwestycji celu publicznego (założenie i przeprowadzenie przewodów służących do przesyłania energii elektrycznej). Oznacza to, że decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości poprzez zezwolenie na realizację inwestycji celu publicznego jest wykonalna. Zdaniem Wojewody, z uwagi na wykonalność decyzji Starosty [...] z [...] r., znak: [...], prowadzenie odrębnego postępowania w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości oraz nadania takiej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności Wojewoda uznał za bezprzedmiotowe. A. S. zaskarżył opisaną wyżej decyzję podnosząc, że usankcjonowała ona decyzję Starosty, który nie uwzględnił pozbawienia go konstytucyjnego prawa do dysponowania swoją nieruchomością zgodnie z przeznaczeniem. Zdaniem skarżącego, Starosta wydając decyzję na ograniczenie sposobu korzystania z części nieruchomości nr ew. [...] w praktyce pozbawił go możliwości korzystania z nieruchomości w całości. Przebieg odcinka napowietrznej linii elektroenergetycznej narusza prawo materialne wynikające z art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędną wykładnię i uznanie, że do spełnienia przesłanki rokowań wystarczy wyłącznie formalna wymiana pism, podczas gdy prawidłowa interpretacja tego przepisu wyklucza możliwość czysto formalnego podejścia i wymaga uwzględnienia takich okoliczności jak rzetelność, szczerość intencji, czy rzeczywista chęć osiągnięcia porozumienia. Skarżący wskazał, że nie ma wiedzy ile wynosi ostateczna wysokość odszkodowania za brak możliwości dysponowania nieruchomością zgodnie z założeniami. Skarżący dodał, że obecnie nie może uzyskać żadnej decyzji o warunkach zabudowy. Starosta wydał w sprawie dwie decyzje ograniczające sposób korzystania z części działki nr [...] nie posiadając wszystkich niezbędnych załączników. Wojewoda swoimi decyzjami sankcjonuje bałagan administracyjny. Z tych względów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie zwracając uwagę, że argumenty skargi są całkowicie chybione i w istocie nie odnoszą się do zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik uczestnika postępowania [...] [...] S.A. wniosła o oddalenie skargi uznając, że faktycznie prowadzenie postępowania w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości było bezprzedmiotowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że przedmiotem skargi jest decyzja wydana w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, oparta na art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), określanej dalej jako "u.g.n.". Zwrócenie uwagi na tą okoliczność wydaje się celowe, ze względu na uzasadnienie skargi, którego lektura wskazuje, że autor skargi zdaje się nie dostrzega różnicy pomiędzy decyzją w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wydaną na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. a decyzją w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości. Tymczasem decyzje te znajdują umocowanie w innych przepisach prawnych i mogą być podjęte przy spełnieniu całkowicie innych przesłanek. Ze skargi wynika, że skarżący kwestionuje nią decyzję o ograniczeniu (częściowym) sposobu korzystania z nieruchomości, która to sprawa była już przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, co wynika z wyroku z dnia 2 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1448/16, oddalającego skargę A. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] Wymieniony wyrok stał się prawomocny z dniem 4 kwietnia 2017 r. Podnoszenie zatem zarzutów dotyczących naruszenia art. 124 ust. 3 u.g.n., czy braku przeprowadzenia należytych rokowań, nie przystaje do przedmiotu zaskarżonej decyzji. Ponadto, zaskarżona decyzja orzeka o umorzeniu postępowania administracyjnego z uwagi na stwierdzoną przez organ odwoławczy bezprzedmiotowość postępowania. Zgodnie z art. 124 ust. 1a u.g.n., w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] r., odwołującym się do wystąpienia przesłanek określonych w cyt. wyżej art. 124 ust. 1a u.g.n., [...] [...] S.A. zwróciły się do Starosty [...] o wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości skarżącego z rygorem natychmiastowej wykonalności. Uprzednio [...] [...] S.A. uzyskały decyzję Starosty [...], utrzymaną w mocy przez Wojewodę, o ograniczeniu (częściowym) sposobu korzystania z nieruchomości skarżącego. Jak już wskazano wyżej, decyzja ta uznana została za zgodną z prawem, co przesądził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 2 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1448/16. Wyjaśnić należy, że wydanie decyzji opartej na art. 124 ust. 1a u.g.n., a więc zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, ma na celu zrealizowanie uprawnień określonych decyzją o ograniczeniu korzystania z nieruchomości zanim ta ostatnia decyzja się uprawomocni. Przytoczony wyżej przepis ma zapewnić inwestorowi możliwość sprawnego i szybkiego zrealizowania inwestycji, bez potrzeby oczekiwania na wynik kontroli instancyjnej lub sądowej decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (por. wyrok WSA w Poznaniu z 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Po 216/16, dostępny na stronie www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Jak trafnie zauważył Wojewoda, w sytuacji, gdy decyzja o ograniczeniu korzystania z nieruchomości stanie się ostateczna, prawomocna i wykonalna, nie ma potrzeby wydawania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. W takim przypadku prowadzenie postępowania w sprawie wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości staje się bezprzedmiotowe. W związku z tym, że organ odwoławczy ma obowiązek ocenić stan faktyczny i prawny w dniu podejmowania rozstrzygnięcia, właściwie Wojewoda skorzystał z uprawnień jakie daje przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylając decyzję organu I instancji zezwalającą na niezwłoczne zajęcie nieruchomości i umarzając postępowanie. Jak wynika ze złożonych na rozprawie wyjaśnień pełnomocnika uczestnika postępowania [...] [...] S.A. (wnioskującego o wydanie decyzji), Spółka zgodziła się z poglądem Wojewody, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Kontrolując prawidłowość wydania zaskarżonego orzeczenia Sąd nie dostrzegł, również z urzędu, naruszenia prawa, które skutkować miałoby jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego. Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło