II SA/Sz 1043/15
WyrokWSA w Szczecinie2015-10-21
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Maria Mysiak, Katarzyna Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący imiennej listy pracowników urzędu, którzy otrzymali nagrody za szczególne zaangażowanie w pracę, podlega ograniczeniu ze względu na ochronę prywatności tych pracowników, jeśli nie pełnią oni funkcji publicznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do informacji publicznej, choć szerokie, podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej, zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W przypadku pracowników samorządowych niepełniących funkcji publicznych, ujawnienie ich imiennych list nagrodzonych pracowników stanowiłoby naruszenie ich prawa do prywatności, nawet jeśli nagrody zostały przyznane ze środków publicznych. Informacją publiczną jest wysokość i liczba wypłaconych nagród, a nie dane osobowe szeregowych pracowników.Stan faktyczny
Stowarzyszenie A zwróciło się do Prezydenta Miasta K. o udzielenie informacji publicznej dotyczącej premii (nagród) wypłaconych 23 pracownikom Urzędu Miejskiego w K. w związku z obsługą wizyty Prezydenta RP. Stowarzyszenie domagało się imiennej listy nagrodzonych, wysokości nagród i podstawy prawnej ich wypłacenia. Prezydent Miasta K. odmówił udostępnienia imiennej listy pracowników niepełniących funkcji publicznych, powołując się na ochronę prywatności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało tę decyzję w mocy. Stowarzyszenie A zaskarżyło decyzję SKO do WSA w Szczecinie, podnosząc zarzuty naruszenia Konstytucji RP i ustawy o dostępie do informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia A.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 października 2015 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Stowarzyszenie A złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Pismem z dnia [...] r. Stowarzyszenie A zwróciło się do Prezydenta Miasta K., z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej dotyczącej publikacji, która ukazała się w Głosie K., z której wynikało, że 23 pracownikom Urzędu Miejskiego w K. zostały wypłacone premie, w związku z obsługą wizyty B. K. Stowarzyszenie domagało się udzielenia informacji w zakresie: czy osoby te rzeczywiście otrzymały premie i w jakiej wysokości, jaka była podstawa prawna ich wypłacenia (merytoryczna i formalnoprawna), jak obecnie kształtuje się średnie wynagrodzenie w Urzędzie Miasta K. Nadto Stowarzyszenie domagało się przedstawienia imiennej listy osób, które otrzymały premie.
Pismem z dnia 30 kwietnia 2015 r., Prezydent Miasta K., poinformował Stowarzyszenie, że wizyta Prezydenta RP w K. składała się z dwóch niezależnych części. Pierwsza z nich była związana z obchodami 25 – lecia polskiego samorządu. Z tej okazji w Filharmonii K. odbyła się uroczysta sesja Rady Miejskiej, w której uczestniczył B. K. W organizację tej uroczystości zaangażowani byli pracownicy koszalińskiego ratusza. Było to 23 pracowników z różnych wydziałów, którym w uznaniu zaangażowania, pracy poza godzinami urzędowania i przy wykonywaniu zadań nie związanych z zakresem obowiązków, przyznano nagrody w wysokości po [...] zł brutto. Nagrody przyznano w oparciu o obowiązujący w Urzędzie Miasta K. Regulamin wynagradzania. Wskazano, że pracownicy, którym przyznano nagrody nie pełnią funkcji publicznych, w związku z czym nie jest możliwe przekazanie wnioskodawcy ich imiennej listy. W zakresie średniego wynagrodzenia obowiązującego w Urzędzie Miejskim w K., wskazano, że informacje w tym zakresie są dostępne na stronie internetowej, w Biuletynie Informacji Publicznej w zakładce Urząd Miejski/Zatrudnienie i wynagrodzenie. Druga część wizyty B. K. w K., była związana z prowadzoną kampanią prezydencką i odbyła się na Rynku Staromiejskim. Organizatorem spotkania z mieszkańcami K. był sztab wyborczy B. K.
Pismem z dnia 1 czerwca 2015 r., Prezydent Miasta K., w uzupełnieniu udzielonej odpowiedzi, przekazał Stowarzyszeniu A dane osobowe jednego z nagrodzonych przez Prezydenta Miasta K. pracowników – E. R. wskazując, iż pełni on funkcję publiczną. Jednocześnie poinformował, że w odniesieniu do pozostałych osób, które nie pełnią funkcji publicznych zostanie wydana decyzja.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Prezydent Miasta K. odmówił Stowarzyszeniu A, udzielenia informacji publicznej w zakresie udostępnienia imiennej listy pracowników Urzędu Miejskiego w K., którzy otrzymali nagrody za zaangażowanie w organizację uroczystości w Filharmonii K.. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że pracownicy, którym przyznano nagrody nie zajmują stanowisk publicznych, nie pełnią funkcji publicznych i nie dysponują finansami publicznymi. W ocenie organu, w tej sytuacji zastosowanie ma art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym warunkach powierzenia i wykonywania funkcji oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.
W odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta K., Stowarzyszenie A podniosło zarzut naruszenia art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, art. 5 ust. 2 oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Stowarzyszenie argumentowało, że gospodarka finansami publicznymi jest jawna, w związku z powyższym uprawnioną ingerencją w prywatność osób fizycznych, jest żądanie ujawnienia danych osobowych osób, które otrzymały nagrody z racji zatrudnienia w urzędach publicznych. W ocenie Stowarzyszenia oczywistym jest, że prywatność osoby, która otrzymuje wynagrodzenie ze środków publicznych, doznaje pewnego uszczerbku w związku z zatrudnieniem w miejscu, którego finanse powinny być jawne. Poza tym podejmując dobrowolnie zatrudnienie w takim miejscu osoba ta musi się liczyć z tym, że wysokość jej zarobków, w tym także uzyskiwanych nagród będzie jawna. Jest to niezbędne dla sprawowania społecznej kontroli nad wydatkowaniem publicznych środków. Stowarzyszenie podniosło ponadto argument, iż przyznawanie nagród pracownikom samorządowym w zasadzie jest związane ze szczególnymi osiągnięciami w pracy zawodowej, nie jest to zwykły składnik wynagrodzenia, a docenienie pracy, która musi na tle zwykłych obowiązków wiązać się z kwalifikowanym poświęceniem w pracy, które prowadzi do szczególnych osiągnięć. Jeżeli naruszane są te zasady wyrażone w ustawie o pracownikach samorządowych, to w społecznym interesie jest ujawnienie przyznanych nagród.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po rozpoznaniu odwołania Stowarzyszenia A, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że w jego ocenie decyzja Prezydenta Miasta K. nie narusza prawa. Organ dokonał analizy przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz przepisów ustawy o ochronie danych osobowych i uznał, że jeżeli informacja publiczna zawiera dane osobowe, a nie jest to informacja o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji oraz osoba fizyczna lub przedsiębiorca nie zrezygnują z przysługującego im prawa do ochrony, to nie można uznać, że zaistniała przesłanka legalizująca ich udostępnienie. W ocenie organu, art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nakłada na władze publiczne obowiązek ochrony chronionych prawem dóbr jednostki przed nieuzasadnioną ingerencją szczególnie, jeżeli ujawnienie informacji mogłoby naruszyć prawo do prywatności osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Prawo do prywatności gwarantuje Konstytucja RP. W rozpatrywanej sprawie Stowarzyszenie żądało ujawnienia danych osobowych pracowników, którym przyznano nagrody. Odmowa udzielenia informacji uzasadniona była tym, że osoby te nie pełnią funkcji publicznych, a zatem materializuje się ich prawo do ochrony prywatności. W ocenie organu Prezydent Miasta K. prawidłowo zinterpretował przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej uznając, że dane osób nie pełniących funkcji publicznych podlegają ochronie. Organ przytoczył orzecznictwo sądów administracyjnych, w świetle którego informację publiczną, która podlega ujawnieniu, stanowi informacja o wysokości wynagrodzenia wypłacanego na określonym stanowisku, bez wskazywania danych konkretnej osoby. Informacją publiczną nie jest bowiem to, jakie wynagrodzenie otrzymuje konkretna osoba, ale kwota wydawana na utrzymanie jednego etatu ze środków publicznych. W tych okolicznościach, w ocenie Kolegium, uzasadniona była odmowa udostępnienia danych osobowych pracowników niepełniących funkcji publicznych.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wywiodło Stowarzyszenie A, zarzucając naruszenie:
- art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w związku z art. 10 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości w ramach toczącego się postępowania w ten sposób, że doszło do uznania, iż prawo do informacji publicznej nie obejmuje wiedzy o wydatkach publicznych i wynagrodzeniu za szczególne osiągniecia osób zatrudnionych w administracji;
- art. 61 ust. 1 i 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w związku z art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez prowadzenie postępowania w ten sposób, że wszystkie wątpliwości zostały rozstrzygnięte na korzyść wyłączenia prawa do informacji publicznej, co prowadzi do naruszenia prawa do informacji;
- art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w związku z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i art. 33 ust. 1oraz art. 35 ustawy o finansach publicznych w związku z art. 36 ust. 6 ustawy o pracownikach samorządowych, poprzez przyjęcie, iż wyłączeniu z jawności podlegają kwestie związane z wynagrodzeniem za szczególne osiągnięcia w pracy.
Skarżące Stowarzyszenie podtrzymało argumentację podniesioną w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta K., wskazując jednocześnie, że sprawa ma charakter precedensowy, bowiem dotyczy kwestii związanych z upublicznianiem imion i nazwisk osób zatrudnionych w urzędach gospodarujących mieniem publicznym. Skarżący upatruje analogii pomiędzy jawnością informacji o środkach wydatkowanych na rzecz osób wykonujących na rzecz urzędów usługi na podstawie umów cywilnoprawnych, a jawnością wydatkowania środków na rzecz osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. W ocenie skarżącego wydaje się oczywistym, że kontroli społecznej muszą podlegać kwestie przyznawania nagród zarówno w zakresie kwot, jak i powodów ich otrzymania. Kontrola instytucjonalna nie obejmuje celowości i słuszności przyznawania nagród, a jedynie w ramach kontroli społecznej może być oceniona kwestia zasadności wypłaconych nagród. Skarżący powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych, w świetle którego udostępnieniu podlegają informacje dotyczące danych osobowych osób, które zawarły z gminą umowy zlecenia bądź umowy o dzieło. Osoby takie musiały wychodzić z założenia, że ich dane będą podlegały upublicznieniu, a zatem podejmując decyzję o zawarciu umów z gminą musiały również brać pod uwagę możliwe ograniczenie ich prawa do prywatności. Z treści uzasadnienia skargi wynika, że skarżący z tej argumentacji wywodzi obowiązek jednakowego traktowania podmiotów, które zawarły z gminą umowy cywilnoprawne i pracowników. W sytuacji bowiem, gdyby doszło do zawarcia przez osobę, która jest pracownikiem gminy umowy cywilnoprawnej, wówczas ujawnieniu podlegałyby zarówno jej dane osobowe, jak i wysokość otrzymanego wynagrodzenia. Taki dualizm w traktowaniu informacji publicznej nie znajduje w ocenie skarżącego uzasadnienia i przeczy zasadzie jawności finansów publicznych. W demokratycznym państwie, prawo dostępu do informacji służy zabezpieczeniu fundamentalnej zasady udziału obywateli w życiu publicznym i stanowi skuteczny mechanizm kontroli społecznej podmiotów sprawujących władzę publiczną. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K..
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie.
Udział w sprawie, na etapie postępowania przed sądem, zgłosiło Stowarzyszenie B. Stowarzyszenie zostało dopuszczone do udziału w postępowaniu. W złożonym do sądu piśmie Stowarzyszenie podniosło, że treścią wniosku o udzielenie informacji publicznej było przyznanie premii, natomiast w odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta K. przekazał informację o przyznanych nagrodach. Stowarzyszenie szeroko odniosło się do różnic pomiędzy premią i nagrodą, wskazując, że w jego ocenie przyznana pracownikom gratyfikacja nosiła znamiona premii, a nie nagrody. W ocenie Stowarzyszenia doszło do nieuprawnionego ograniczenia prawa do informacji, bowiem nie w każdym przypadku ujawnienie wysokości wynagrodzenia stanowi naruszenie dóbr osobistych pracownika. Uczestnik postępowania wskazał na szczególne regulacje, dotyczące pracowników samorządowych. W jego ocenie fakt, że nie istnieje obowiązek ujawniania premii przez określoną kategorię urzędników nie jest przesłanką wystarczającą do stwierdzenia, iż informacji tych nie można udostępnić wnioskodawcy na złożony przez niego wniosek. Ujawnienie informacji, o które zwrócił się skarżący umożliwiłoby sprawowanie społecznej kontroli przyznawania premii, a przez to pełniłoby funkcję prewencyjną. Stowarzyszenie wniosło o wzięcie pod uwagę argumentacji zaprezentowanej w piśmie z dnia [...] r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył co następuje:
Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nie dostarczyła podstaw do stwierdzenia, że akt ten narusza prawo w sposób uzasadniający jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Przedmiotem skargi jest dopuszczalność udzielenia informacji, dotyczącej imion i nazwisk pracowników Urzędu Miasta K., którzy otrzymali nagrody w związku z przygotowaniem uroczystości związanych z obchodami 25 – lecia polskiego samorządu, w których uczestniczył Prezydent RP.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (dalej u.d.i.p.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie w niej określonych. Na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej;
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Udostępnieniu, na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 5 ppkt c u.d.i.p., podlegają w szczególności informacje o majątku jednostek samorządu terytorialnego. Nie ulega wątpliwości, że obowiązek udostępnienia informacji obejmuje zarówno dochody jak i wydatki jednostek samorządu terytorialnego, a w świetle przytoczonych w uzasadnieniu skargi orzeczeń sądów administracyjnych (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2015 r. , sygn. akt I OSK 531/14, z dnia 11 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 213/14), dotyczy on również danych podmiotów, z którymi jednostka samorządu terytorialnego zawarła umowy o charakterze cywilnoprawnym.
Obowiązek udostępnienia informacji publicznej nie ma jednak charakteru bezwzględnego i podlega on ograniczeniom, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2).
Osią sporu w niniejszej sprawie jest, czy ograniczenie, o którym mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. dotyczy osób zatrudnionych przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie umowy o pracę, w sytuacji, gdy osoby te nie pełnią funkcji publicznych i są szeregowymi pracownikami urzędu.
Za punkt rozważań w niniejszej sprawie sąd przyjął art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, który stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Informacja o dysponowaniu majątkiem dotyczy zarówno przychodów jak i wydatków ponoszonych – w tym przypadku – przez gminę, w szczególności celów na jakie przeznaczane są środki publiczne oraz wysokości poszczególnych wydatków. W tym kontekście stanowi informację publiczną informacja o wysokości zarobków (wynagrodzeń, dodatków do wynagrodzenia) osób zatrudnionych w urzędzie gminy. Podobnie za informację publiczną należy uznać zarówno informację o przyznaniu nagród jak i informację o ich wysokości.
W ocenie sądu nie stanowią informacji publicznej dane osobowe zatrudnionych w urzędzie gminy pracowników, nawet w przypadku, gdy osoby te były beneficjentami przyznanych nagród. Wyważenia wymaga bowiem w tej sytuacji prawo do wiedzy o publicznych wydatkach z jednej strony i ochrona dóbr osobistych osób, których wydatki te dotyczą z drugiej strony. Art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie pozostawia wątpliwości, że udostępnienie danych osobowych dotyczy osób pełniących funkcje publiczne, co jest zrozumiałe, zważywszy na zakres odpowiedzialności, dysponowanie środkami publicznymi, konieczność zapewnienia transparentności i jawności życia publicznego. Nie podlega również dyskusji, że osoby, które podejmują pełnienie funkcji publicznych są świadome tego, że wszelkie informacje, które będą dotyczyły ich działalności, w tym dane osobowe będą powszechnie dostępne. W szczególności ocenie będą podlegały wszelkie podejmowane przez te osoby decyzje, zwłaszcza odnoszące się do skutków w sferze finansów publicznych.
Za dyskusyjny natomiast należy uznać prezentowany w skardze pogląd, iż nie podlegają ochronie dane osobowe szeregowych pracowników urzędu z tego powodu, że stali się oni beneficjentami przyznanych przez Prezydenta Miasta K. nagród. Przede wszystkim należy zauważyć, że sam fakt otrzymania nagrody za zaangażowanie w wykonywanie obowiązków służbowych nie czyni z pracowników osób pełniących funkcje publiczne, nie oznacza również dysponowania środkami publicznymi, zważywszy na to, że decyzja o przyznaniu nagród i ich wysokości pozostawała poza kompetencjami tych osób. Otrzymanie nagrody w żadnym wypadku nie wiąże się ze zmianą statusu szeregowego pracownika urzędu i przekształcenie go w status osoby pełniącej funkcję publiczną. Stąd też brak jest, w ocenie sądu, płaszczyzny porównania osoby (podmiotu), który podejmuje współpracę z jednostką samorządu terytorialnego na podstawie umowy o charakterze cywilnoprawnym z osobą zatrudnioną na podstawie umowy o pracę. Stosunek pracy jest szczególnego rodzaju umową, podlegającą odrębnym regulacjom prawnym. Pracodawca ma, na podstawie art. 221 § 1 Kodeksu pracy (dalej K.p.), prawo do żądania od osoby ubiegającej się o zatrudnienie podania danych osobowych obejmujących imię (imiona) i nazwisko, imiona rodziców, datę urodzenia, miejsce zamieszkania (adres do korespondencji), wykształcenie, przebieg dotychczasowego zatrudnienia. Pracodawca ma również prawo żądać innych danych osobowych pracownika, a także imion i nazwisk oraz dat urodzenia dzieci pracownika, jeżeli podanie takich danych jest konieczne ze względu na korzystanie przez pracownika ze szczególnych uprawnień, przewidzianych w prawie pracy oraz numeru PESEL pracownika, nadanego przez Rządowe Centrum Informatyczne Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności, a także innych informacji, jeżeli obowiązek ich podania wynika z odrębnych przepisów. Do danych osobowych w zakresie nieuregulowanym w art. 221 § 1- 4 K.p. zastosowanie mają przepisy ustawy o ochronie danych osobowych (dalej dalej u.o.d.o.). Przytoczone wyżej przepisy K.p. mają – na podstawie art. 43 ustawy o pracownikach samorządowych, odpowiednie zastosowanie również do osób zatrudnianych na podstawie ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (dalej u.p.s.).
W praktyce oznacza to, że pracodawca, jako administrator danych osobowych, dotyczących swoich pracowników ma szczególny obowiązek ich ochrony, a ich udostępnienie może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych przepisami prawa. Na podstawie art. 23 ust. 1 u.o.d.o. przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy:
1) osoba, której dane dotyczą, wyrazi na to zgodę, chyba że chodzi o usunięcie dotyczących jej danych;
2) jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa;
3) jest to konieczne do realizacji umowy, gdy osoba, której dane dotyczą, jest jej stroną lub gdy jest to niezbędne do podjęcia działań przed zawarciem umowy na żądanie osoby, której dane dotyczą;
4) jest niezbędne do wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego;
5) jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.
Art. 5 ust. 2 u.d.i.p. stanowi lex specialis w stosunku do przepisów ustawy o ochronie danych osobowych, dopuszczając możliwość udostępnienia chronionych danych, jeżeli dotyczą one określonej kategorii osób, to jest osób pełniących funkcje publiczne. Orzecznictwo sądów administracyjnych skłania się ku szerokiej wykładni pojęcia osoby pełniącej funkcję publiczną. Generalnie przyjmuje się, że funkcja publiczna to funkcja związana z uprawnieniami i obowiązkami w zakresie realizacji zadań o znaczeniu publicznym (wyroki NSA: z dnia 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1108/14, z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 125/11, dostępne w Internecie na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie natomiast z wykładnią tego pojęcia dokonaną przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt K 17/05 (OTK 2006, seria A, nr 3, poz. 30), sprawowanie funkcji publicznej wiąże się z realizacją określonych zadań w urzędzie, w ramach struktur władzy publicznej lub na innym stanowisku decyzyjnym w strukturze administracji publicznej, a także w innych instytucjach publicznych. Chodzi zatem o podmioty, którym przysługuje co najmniej wąski zakres kompetencji decyzyjnej w ramach instytucji publicznej. W tym kontekście, w ocenie Trybunału, nie każdy pracownik takiej instytucji będzie tym funkcjonariuszem, którego sfera prywatności może być zawężona z perspektywy uzasadnionego interesu osób trzecich, realizującego się w ramach prawa do informacji.
W każdym przypadku należy zatem rozważyć, czy i w jakim zakresie dopuszczalna jest ingerencja w prawo do prywatności szeregowych pracowników urzędów, którzy – wbrew wywodom skargi, podejmując zatrudnienie w instytucjach dysponujących środkami publicznymi i wykonując w tych instytucjach szeroko rozumiane czynności pomocnicze (np. obsługa biurowa, informatyczna, utrzymanie czystości) nie wyrażali a priori zgody na upublicznianie ich danych, które co do zasady objęte są ochroną. Nie sposób takiego wniosku wysnuć z samego faktu podjęcia zatrudnienia w instytucji dysponującej środkami publicznymi, skoro szeregowi pracownicy nie posiadają żadnego wpływu na procesy decyzyjne, w szczególności dotyczące działalności instytucji, w tym wydatkowania publicznych środków. Określenie wysokości wynagrodzenia jak i dodatków do wynagrodzenia, w tym również przyznanych nagród ma ścisły związek z rodzajem wykonywanej pracy, jak również pewnymi osobistymi przymiotami pracownika (obowiązkowością, sumiennością, kreatywnością), które pracodawca może wziąć pod uwagę kształtując wysokość wynagrodzenia lub przyznając nagrody za należyte wykonywanie obowiązków szczególnie, gdy pracownik wykonuje zadania dodatkowe, nie wynikające z zakresu powierzonych mu obowiązków. Przyznanie nagrody jest zatem suwerenną decyzją pracodawcy, wynikającą z oceny pracownika, jego zaangażowania i poziomu wykonywania powierzonych zadań.
W ocenie sądu podniesione w skardze zarzuty okazały się nietrafne Realizacja prawa do informacji, o którym mowa w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, w niniejszej sprawie znalazła wyraz w ujawnieniu wysokości wypłaconych nagród oraz informacji o liczbie pracowników, którzy nagrody otrzymali, a także wskazaniu danych osobowych pracownika pełniącego funkcję publiczną, który otrzymał nagrodę. Informację publiczną w tym przypadku stanowi również informacja, kto i na jakiej podstawie przyznał pracownikom nagrody. Takie informacje zostały skarżącej przekazane, a ich zakres odpowiada zarówno unormowaniom przepisów u.d.i.p. jak i u.o.d.o. Brak jest zatem podstaw do wywodzenia, że Prezydent Miasta K. nie ujawniając imion i nazwisk nagrodzonych pracowników uchybił zasadzie jawności życia publicznego, bowiem dane dotyczące wysokości i ilości wypłaconych nagród zostały ujawnione. W ocenie sądu nie doszło zatem do naruszenia art. 10 konwencji o prawach człowieka, bowiem dopuszcza on możliwość ograniczenia prawa do informacji ze względu na ochronę interesów osób trzecich, która w niniejszej sprawie znajduje oparcie w normie art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
Nie może być również mowy o naruszeniu art. 35 ustawy o finansach publicznych. Przepis ten bowiem statuuje wyłączenie jawności informacji ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa, która to sytuacja w omawianym przypadku nie występuje. Żądana informacja dotyczy danych personalnych osób fizycznych, zatrudnionych w jednostce samorządu terytorialnego na podstawie umów o pracę, zatem omawiana regulacja ich nie dotyczy.
Sąd nie uznał zasadności zarzutu naruszenia art. 36 ust. 6 ustawy o pracownikach samorządowych (dalej u.p.s.). Przepis ten stanowi, że pracownikowi samorządowemu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 (zastępca wójta (burmistrza, prezydenta miasta), skarbnik gminy, skarbnik powiatu, skarbnik województwa) i ust. 3 (pozostali pracownicy samorządowi), za szczególne osiągnięcia w pracy zawodowej można przyznać nagrodę. Stosownie natomiast do art. 39 ust. 1 u.p.s. Pracodawca w regulaminie wynagradzania określi, dla pracowników samorządowych, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.s. wymagania kwalifikacyjne pracowników samorządowych, szczegółowe warunki wynagradzania, w tym maksymalny poziom wynagrodzenia zasadniczego. Na podstawie art. 39 ust. 2 pkt 1 u.p.s. pracodawca w regulaminie wynagradzania może określić warunki przyznawania oraz warunki i sposób wypłacania premii i nagród innych niż nagroda jubileuszowa. W odniesieniu do osób, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.s. zarówno dane personalne, wysokość przyznanej nagrody, jak i powód jej przyznania są jawne z racji pełnienia przez te osoby funkcji publicznych. W odniesieniu natomiast do pozostałych pracowników samorządowych ustawodawca dał pracodawcy możliwość doprecyzowania w regulaminie wynagradzania zarówno kryteriów przyznania nagród jak i ich wysokości. W piśmie z dnia 30 kwietnia 2015 r. Prezydent Miasta K. wskazał, że podstawą przyznania nagród był obowiązujący w urzędzie regulamin wynagradzania, nadto szczegółowo wskazał jakie były powody przyznania nagród w wysokości po [...] zł brutto pracownikom zaangażowanym w przygotowanie uroczystości związanych z obchodami 25 – lecia polskiego samorządu. W ocenie sądu tak udzielona informacja była wyczerpująca i czyniła zadość zasadzie jawności życia publicznego. Sąd nie podziela poglądu, iż jawność ta dotyczy również danych osobowych pracowników niebędących osobami pełniącymi funkcje publiczne, w szczególności, że dotyczy ona oceny przez pracodawcę osobistego zaangażowania pracownika i jakości świadczonej przez niego pracy. Okoliczności te podlegają ocenie wyłącznie pracodawcy, który – stosownie do przepisów u.p.s. posiada instrumenty służące dokonywaniu tej oceny i stosowaniu systemu nagród i kar. Jest to w ocenie sądu sfera prawnie chroniona i pozostająca domeną stosunków pomiędzy pracodawcą i pracownikiem. Nie oznacza to, że nie podlega ona kontroli, jednak wywodzenie, iż właściwym instrumentem tej kontroli jest publiczne udostępnienie informacji o pracownikach niebędących osobami pełniącymi funkcje publiczne, jest w ocenie sądu zbyt daleko idące.
Odnosząc się natomiast do wywodów uczestnika postępowania wskazać należy, że przedmiotem skargi jest odmowa udostępnienia informacji o danych osobowych pracowników, którym przyznana została gratyfikacja z uwagi na osobiste zaangażowanie w wykonywanie określonych przez Prezydenta Miasta K. w piśmie z dnia 30 kwietnia 2015 r. czynności. Nie jest przedmiotem skargi określenie, czy gratyfikacja ta przybrała postać nagrody, czy też premii (jak wywodzi uczestnik). Forma w jakiej przyznano pracownikom środki z tytułu ich zaangażowania jest suwerenną decyzją pracodawcy i pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego, którego zadaniem w tej sprawie była ocena zasadności odmowy udzielenia informacji publicznej.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło