II SA/Sz 1062/13

PostanowienieWSA w Szczecinie2014-03-11

Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Elżbieta Makowska, Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy prawne do wyłączenia sędziego NSA od rozpoznania sprawy na wniosek strony, jeśli strona zarzuca sędziemu łamanie prawa i fałszowanie orzeczeń, a sędzia zaprzecza istnieniu stosunku prawnego lub osobistego z wnioskodawcą?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego NSA został oddalony, ponieważ nie stwierdzono istnienia przesłanek obligatoryjnego wyłączenia z mocy prawa (art. 18 P.p.s.a.) ani okoliczności uzasadniających wyłączenie na wniosek strony (art. 19 P.p.s.a.). Zarzuty strony dotyczące "łamania prawa" i "fałszowania orzeczeń" są subiektywnymi odczuciami i powinny być podnoszone w środkach odwoławczych, a nie we wniosku o wyłączenie sędziego. Sąd nie bada zasadności czynności podjętych przez orzekającego sędziego w ramach wniosku o jego wyłączenie.
Stan faktyczny
M. W. złożył wniosek o wyłączenie sędziego NSA Stefana Kłosowskiego od rozpoznania sprawy dotyczącej jego skargi na postanowienie Dowódcy Jednostki Wojskowej o niedopuszczalności odwołania. Skarżący zarzucił sędziemu "łamanie prawa", "fałszowanie orzeczeń" oraz inne działania wynikające z "wielostronnych represji". Sędzia Stefan Kłosowski złożył wyjaśnienie, w którym oświadczył, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające jego wyłączenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Stefana Kłosowskiego od rozpoznania sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia [...] , nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia oddalić wniosek o wyłączenie sędziego W dniu 22 stycznia 2014 r. wpłynęło do Sądu pismo, w którym M.W. wniósł o wyłączenie wszystkich sędziów od rozpoznawania jego spraw z powodu "łamania prawa, w tym fałszowania orzeczeń związanych z prowadzeniem jeszcze niekończonych postępowań dotyczących prowadzonej w ramach wieloletnich represji przez władze RP, błędnej polityki kadrowej, względem mojej osoby". W piśmie z dnia [...] r. skarżący wskazał, że wniosek doręczony Sądowi w dniu 22 stycznia 2014 r., został złożony w przedmiocie wyłączenia sędziego NSA Stefana Kłosowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy z Jego skargi na postanowienie Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. W dniu 27 lutego 2014 r. sędzia NSA Stefan Kłosowski złożył pisemne wyjaśnienie, w którym oświadczył, iż ze skarżącym nie pozostaje w jakimkolwiek stosunku prawnym lub osobistym i nie zachodzą okoliczności w rozumieniu art. 18 i 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z powodu których zachodziłyby wątpliwości co do bezstronności przy orzekaniu w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja wyłączenia sędziego sprowadza się do eliminowania wszelkich przyczyn, które mogłyby skutkować pojawieniem się jakichkolwiek wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sędziego przy rozpoznawaniu konkretnej sprawy (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2004 r. sygn. akt SK 19/02, OTK ZU nr 7/A/2004, poz. 67). W ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., ustawodawca uregulował powyższą instytucję w rozdziale 5 w artykułach 18-24. W art. 18 § 1 powołanej ustawy wskazano enumeratywnie na przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samego prawa. Przesłanki wymienione w tym przepisie opierają się na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Powiązania te są tego rodzaju, że niezależnie od subiektywnych odczuć osób występujących w sprawie – czynią prawdopodobnym przypuszczenie, że rozpoznanie sprawy nie będzie odpowiadało wymogom bezstronności. Natomiast w art. 19 P.p.s.a. przewidziano, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie. W trybie tego przepisu wyłączeniu podlega sędzia, który z określonej przyczyny mógłby być zainteresowany wynikiem sprawy lub uprzedzony do strony (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III). W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie istnieją powody obligatoryjnego wyłączenia wskazanego sędziego w trybie art. 18 P.p.s.a. jak również brak jest okoliczności uzasadniającej zastosowanie art. 19 P.p.s.a. Z oświadczenia z dnia 27 lutego 2014 r. złożonego przez sędziego NSA Stefana Kłosowskiego wynika, że między wymienionym sędzią, a skarżącym nie zachodzi stosunek osobisty, który mógłby mieć wpływ na orzekanie w sprawie, jak i inne powody uzasadniające wyłączenie w trybie art. 18 czy 19 P.p.s.a. Wyjaśnienia te nie budzą żadnych wątpliwości w świetle materiału znajdującego się w sprawie, a skarżący w uzasadnieniu wniosku o wyłączenie sędziego nie podał, ani nie udowodnił żadnych okoliczności, które podważałyby wiarygodność tych wyjaśnień. Wątpliwość co do bezstronności sędziego musi wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Przy czym wątpliwość ta musi być realna, a nie potencjalna. Natomiast przytaczane przez skarżącego okoliczności są jedynie subiektywnymi odczuciami i ocenami działań podejmowanych przez objętego wnioskiem sędziego. Fakt podejmowania przez sędziego NSA Stefana Kłosowskiego w toku rozpoznania sprawy czynności niesatysfakcjonujących skarżącego, nie stanowi powodu, który obiektywnie spowodowałby utratę zaufania co do obiektywizmu sędziego. Zarzut "łamania prawa przez sędziego" i "fałszywości orzeczeń", skarżący może podnosić w środkach odwoławczych kierowanych do Naczelnego Sądu Administracyjnego, natomiast wskazanie ich we wniosku o wyłącznie sędziego jest bezcelowe. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych, popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego czy materialnego należy do sądu wyższej instancji w ramach kontroli instancyjnej. Natomiast sąd rozpoznający wniosek o wyłączenie sędziego nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (postanowienie SN z 28 sierpnia 1996 r., I PO 8/96, OSNAP 1997, nr 4, poz. 59 oraz postanowienie NSA z dnia 5 września 2008 r., I OZ 665/08, LEX nr 440113, a także T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", wydanie 2, LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 192). Reasumując należy wskazać, że w sprawie brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku. W tych okolicznościach, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek skarżącego należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło