II SA/Sz 1102/13
PostanowienieWSA w Szczecinie2013-10-25
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, może zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania. Instytucja ta ma na celu zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu dla osób w trudnej sytuacji ekonomicznej.Stan faktyczny
J. C. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku okresowego. W skardze zakwestionował sposób przekazywania części świadczenia i zwrócił się o przyznanie pełnomocnika z urzędu z uwagi na trudną sytuację materialną i nieznajomość prawa. Po złożeniu formularza PPF, z którego wynikał brak majątku i dochodów, Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić wnioskodawcy radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 25 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia ustanowić wnioskodawcy radcę prawnego.
J. C. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr[...] , utrzymującą w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza, przez Zastępcę Kierownika Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r., w sprawie przyznania świadczenia z pomocy społecznej w postaci zasiłku okresowego (w okresie od dnia [...] r.) w wysokości [...] zł miesięcznie.
W skardze, J. C. zakwestionował rozstrzygnięcie organu w zakresie przekazywania części świadczenia na konto T. Jednocześnie z uwagi na swoją sytuację materialną i nieznajomość prawa skarżący zwrócił się do Sądu o przyznanie pełnomocnika z urzędu.
Na skutek zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2013 r., skarżący przesłał wypełniony urzędowy formularz PPF, o przyznanie prawa pomocy w części, obejmującej ustanowienie radcy prawnego, z którego wynika, że skarżący nie posiada żadnego majątku (nieruchomości, zasobów pieniężnych, czy przedmiotów wartościowych) oraz źródeł dochodu. Formularz ten został przysłany za pośrednictwem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z informacją Ośrodka, że skarżący przebywa w noclegowni dla bezdomnych mężczyzn we W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej - "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko wydatków albo opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym uzależnione jest od tego, czy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Instytucja prawa pomocy stanowi gwarancje dostępu do sądu dla podmiotów, które ze względu na trudną sytuację ekonomiczną nie są w stanie uiścić kosztów sądowych, bądź także z racji niedostatecznej wiedzy lub charakteru sprawy nie mogą prowadzić swych spraw bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika (patrz B. Dauter. Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego. Wydanie 4, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2012r., s. 714).
Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, które uznaje, że podstawowym celem prawa pomocy, jest zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Ma bowiem umożliwiać realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nieposiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania (postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt I GZ 233/11, opubl. w Lex nr 1103032).
Kierując się przedstawionymi wyżej wywodami, jak również biorąc pod uwagę sytuację osobistą i finansową skarżącego, wynikającą z całokształtu akt sprawy, stwierdzić należy, że jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym zasługuje na uwzględnienie. Przy rozpoznaniu sprawy wzięto w szczególności pod uwagę, że skarżący jest osobą samotną, nie ma środków finansowych, korzysta z pomocy opieki społecznej i aktualnie przebywa w noclegowni dla bezdomnych, co w dostateczny sposób przemawia za uznaniem, że wnioskodawca nie będzie w stanie ponieść pełnych kosztów niniejszego postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy Sąd, przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym złożony wniosek, o czym orzeczono, jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło