II SA/Sz 111/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie radcy prawnemu E. K. – M. kwotę [...] obejmującą należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów zastępstwa procesowego udzielonego na zasadzie prawa pomocy. Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) Kierownik Referatu ds. Ewidencji Świadczeń Powiatowego Urzędu Pracy w [...], działając z upoważnienia Starosty [...] orzekł o odmowie uznania M.N. za osobę bezrobotną z dniem [...]. Uzasadniając swoje stanowisko organ pierwszej instancji podał, że w dniu [...] M.N. zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy w [...] celem rejestracji jako osoba bezrobotna. W dniu rejestracji strona przedłożyła świadectwo pracy od ostatniego pracodawcy firmy "A" w [...] z dnia [...], z którego wynikało, że była zatrudniona na okres od dnia [...] do dnia [...]. Następnie strona przedłożyła w dniu [...] kolejne świadectwo pracy z dnia [...], potwierdzające zatrudnienie w firmie "A" od dnia [...] do dnia [...]. W tym stanie rzeczy organ pierwszej instancji przytoczył treść art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy definiujący pojęcie "bezrobotnego" oraz podniósł, że M.N. nie może być uznana za osobę bezrobotną z dniem [...] ponieważ była zatrudniona do dnia [...]. Nie zgadzając się z powyższą decyzją M.N. złożyła odwołanie, w którym wniosła o zmianę decyzji, a także wskazała, że opóźnienie w dostarczeniu aktualnego świadectwa pracy nastąpiło z winy byłego pracodawcy. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że strona zgłosiła się w dniu [...] do urzędu pracy celem rejestracji jako osoba bezrobotna, jednocześnie złożyła oświadczenie, że jest osobą niezatrudnioną i nie wykonuje innej pracy zarobkowej oraz że jest zdolna i gotowa do podjęcia pracy, co wynikało z podpisanej przez stronę karty rejestracyjnej. Organ ustalił, że w dniu rejestracji strona przedłożyła m.in. świadectwo pracy z firmy "A" potwierdzające okres zatrudnienia od [...] do [...], a stosunek pracy ustał na mocy porozumienia stron. W dalszej części uzasadnienia organ drugiej instancji wskazał, że w dniu [...] strona przedłożyła w urzędzie pracy wniosek o przyznanie prawa do zasiłku, do którego dołączyła kserokopię pisma skierowanego do byłego pracodawcy z prośbą o korektę wystawionego świadectwa pracy. Następnie w dniu [...] strona dostarczyła do urzędu pracy sprostowane świadectwo pracy z firmy Usługi "A", z którego wynikało, że była zatrudniona do dnia [...]. Wojewoda wskazał, że M.N. w dniu [...], złożyła nieprawdziwe oświadczenie, że jest osobą niezatrudnioną, który to fakt potwierdzało przedłożone przez stronę skorygowane świadectwo pracy, z którego wynikało, że świadczyła ona pracę do dnia [...]. W tej sytuacji, zdaniem organu odwoławczego, strona nie mogła dokonać rejestracji w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna, gdyż nie spełniała przesłanek określonych w definicji bezrobotnego. Jednocześnie organ zaznaczył, że przedmiotowa decyzja określała uprawnienia M.N. do statusu bezrobotnego na dzień rejestracji. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] złożyła M.N. wnosząc o uznanie jej z dniem [...] lub najpóźniej z dniem [...] za osobę bezrobotną. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustanowiony z urzędu na rzecz skarżącej profesjonalny pełnomocnik pismem z dnia [...] złożył uzupełnienie skargi wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucając zaskarżonym decyzjom naruszenie: - art. 33 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy poprzez przyjęcie, że w dacie wydania decyzji Starosty [...] z dnia [...] nie było podstaw do uznania skarżącej za bezrobotną; - naruszenie art. 7, art. 77 oraz art. 80 w zw. z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego wskutek zaniechania wyczerpującego wyjaśnienia sprawy w oparciu o stan faktyczny istniejący w dacie orzekania przez organ pierwszej instancji, a w konsekwencji zaniechanie należytego uzasadnienia decyzji; - naruszenie art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na naruszeniu zasady udziału strony w postępowaniu wskutek uniemożliwienia skarżącej zapoznania się i wypowiedzenia co do dowodów i materiałów zgromadzonych w sprawie przed wydaniem decyzji. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej podniósł, że nieuprawnione i krzywdzące jest stwierdzenie Wojewody, iż skarżąca złożyła w dniu [...] nieprawdziwe oświadczenie, że jest osobą niezatrudnioną. W dalszej części pisma wskazano, że skarżąca uprzednio wypełniła kartę w dniu [...], a więc gdy nie posiadała jeszcze statusu osoby bezrobotnej. Zdaniem pełnomocnika, organ drugiej instancji nie wyjaśnił okoliczności podnoszonych przez skarżącą, a dotyczących dostarczenia przez nią dokumentów w dniu [...] oraz uzyskania nieprawidłowej informacji od pracowników Powiatowego Urzędu Pracy, w zakresie procedury rejestracyjnej i uzyskania statusu osoby bezrobotnej czym naruszył art. 7, art. 77 oraz art. 80, a w konsekwencji art. 107§ 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Wskazana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 w/w ustawy). Przeprowadzone pod tym kątem badanie zaskarżonego orzeczenia doprowadziło do uznania przez Sąd, iż skarga nie jest zasadna. Podstawą materialnoprawną wydanych w sprawie rozstrzygnięć organów administracji publicznej stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415) zwanej w dalszej części uzasadnienia "ustawą". Stosownie do art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. "a" ustawy – do zadań samorządu powiatu w zakresie polityki rynku pracy należy wydawanie decyzji o uznaniu lub odmowie uznania danej osoby za bezrobotną oraz utracie statusu bezrobotnego. Definicję bezrobotnego zawarto w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym oznacza to osobę niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej (...). W myśl art. 33 ust. 1 ustawy powiatowe urzędy pracy rejestrują bezrobotnych i poszukujących pracy oraz prowadzą rejestr tych osób. Rejestracja bezrobotnych i poszukujących pracy następuje po przedstawieniu przez te osoby dokumentów niezbędnych do ustalenia ich statusu i uprawnień (ust. 2). Powołany art. 33 w ust. 5 zawiera delegację ustawową dla ministra właściwego do spraw pracy do określenia w drodze rozporządzenia trybu rejestracji i sposób prowadzenia rejestru bezrobotnych. W dacie rozstrzygania przez organy obowiązywało rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 262, poz. 2607) zwanego w dalszej części uzasadnienia "rozporządzeniem". W myśl § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia bezrobotny zgłasza się, w celu dokonania rejestracji, do powiatowego urzędu pracy, właściwego ze względu na zameldowanie w miejscu pobytu stałego lub czasowego (...). Osoba rejestrująca przedkłada do wglądu pracownikowi powiatowego urzędu pracy dokonującego rejestracji m.in. dowód osobisty lub inny dokument tożsamości, świadectwa ukończenia szkół, świadectwa pracy (§ 3 ust. 1). Rejestracji nie dokonuje się w przypadku nieprzedłożenia określonych wyżej dokumentów lub odmowy złożenia podpisu na karcie rejestracyjnej przez osobę rejestrującą się (§ 3 ust. 4). Rejestracja bezrobotnego oraz poszukującego pracy następuje w dniu przedłożenia wymienionych wyżej dokumentów, po poświadczeniu przez bezrobotnego lub poszukującego pracy własnoręcznym podpisem prawdziwości danych i oświadczeń zamieszczonych w karcie rejestracyjnej (§ 4 ust. 1 ). Jak wynika z powołanych przepisów, ustalenie zarówno statusu bezrobotnego, jak i rejestracja może nastąpić wyłącznie na wniosek zainteresowanego, zatem ustawa nie przewiduje możliwości działania organu z urzędu. W niniejszej sprawie postępowanie administracyjne zostało zainicjowane przez M.N., która w dniu [...] zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy w [...] celem rejestracji jako osoba bezrobotna. W tym też dniu skarżąca podpisała kartę rejestracyjną zawierającą jej oświadczenie, że jest osobą niezatrudnioną i nie wykonuje innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia. Jednocześnie, w tym samym dniu, skarżąca przedłożyła m.in. świadectwo pracy z ostatniego miejsca zatrudnienia, potwierdzające jej zatrudnienie do dnia [...]. Wskazane świadectwo pracy zostało następnie skorygowane przez pracodawcę poprzez określenie daty końcowej zatrudnienia na dzień [...], o czym organ został powiadomiony przez skarżącą w dniu [...]. W kontekście powołanych przepisów oraz zgromadzonego materiału dowodowego sprawy, w ocenie Sądu za niezasadny należy uznać zarzut skarżącej, dotyczący naruszenia art. 33 ust. 2 ustawy oraz § 4 rozporządzenia, bowiem organ prawidłowo odmówił rejestracji M.N. z dniem [...], jako osoby bezrobotnej, gdyż z dostarczonego w dniu [...] świadectwa pracy wynikało, że skarżąca jest nadal zatrudniona. Dodatkowo należy podkreślić, że przedmiotowa decyzja określała uprawnienie skarżącej (uzyskania statusu osoby bezrobotnej) na dzień rejestracji. Jednocześnie za niezasługujący na uwzględnienie Sąd uznał zarzut naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej w dalszej części uzasadnienia "K.p.a.", bowiem organy wydały zaskarżone decyzje po wszechstronnym zbadaniu materiału dowodowego, w tym wzięły pod uwagę zarówno dokumenty złożone w dniu [...]., jak i te które zostały przez skarżącą dostarczone w późniejszym terminie, w tym m.in. świadectwo pracy dostarczone w dniu [...] i orzekły na podstawie całego materiału sprawy. Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. polegającego na uniemożliwieniu stronie zapoznanie się z dowodami, należy podnieść, że skarżąca miała wiedzę, co do wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach jej sprawy, gdyż sama je dostarczała do organu oraz powoływała się na nie w swoich pismach procesowych. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na pogląd, który został wyrażony w orzecznictwie, zgodnie z którym dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnej wskazanej czynności procesowej, najczęściej w sferze postępowania dowodowego, a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawę do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 K.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 1055/08, publ. LEX nr 478703). Podobnie w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie może być skutecznie podnoszony zarzut błędnego poinformowania skarżącej przez pracowników urzędu pracy, który może stanowić przedmiot osobnego postępowania wszczętego w drodze tzw. skargi powszechnej w trybie działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, a ponadto w aktach sprawy brak jest materiału dowodowego, który potwierdzałby stanowisko skarżącej. W tym stanie rzeczy należało, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzec jak w sentencji orzeczenia. W przedmiocie kosztów orzeczono na podstawie art. 250 powołanej ustawy oraz § 2 ust. 3, § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002r., Nr 163, poz. 1349).