II SA/Sz 1136/11

WyrokWSA w Szczecinie2012-02-09

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Marzena Iwankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia może zostać nałożona na podmiot, który zaprzecza, że jest autorem lub zleceniodawcą umieszczenia reklamy, mimo że reklama zawiera jego logo i informuje o jego działalności?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia może zostać nałożona na podmiot, który jest reklamowany, nawet jeśli zaprzecza autorstwu lub zleceniu umieszczenia reklamy, jeśli organy administracji uznały jego wyjaśnienia za niewiarygodne w świetle całokształtu zebranego materiału dowodowego, w tym logiki sytuacyjnej i braku dowodów na działanie konkurencji.
Stan faktyczny
Spółka A została obciążona karą pieniężną za umieszczenie reklamy w pasie drogowym bez zezwolenia. Organ I instancji ustalił, że reklama zawierała logo Spółki A i informowała o jej działalności. Spółka zaprzeczyła autorstwu lub zleceniu umieszczenia reklamy, twierdząc, że mogło to być działanie konkurencji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i błędne ustalenie podmiotu odpowiedzialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.),, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 09 lutego 2012r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary za zajęcie pasa drogowego oddala skargę Działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich decyzją nr [...] z dnia [...] r. na podstawie art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004 r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (Dz. U. Nr 140, poz. 1481), uchwały nr XV/226/2004 Rady Miejskiej w Koszalinie z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg (Dz. Urzędowy Województwa Zachodniopomorskiego Nr 38 poz. 723) oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), nałożył na Spółkę A z siedzibą w [...] karę pieniężną, w wysokości [...] zł za zajęcie w dniach [...] r. do dnia [...] pasa drogowego ul. [...] (drogi publicznej o kategorii drogi powiatowej) w[...] , polegające na umieszczeniu reklamy bez zezwolenia właściwego zarządcy drogi. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że [...] roku, w trakcie kontroli ulic pracownicy Zarządu Dróg Miejskich w [...] stwierdzili, że na zieleńcu w pasie drogowym ul. [...] - drogi publicznej o kategorii drogi powiatowej - pojawiła się wolno stojąca konstrukcja reklamowa z dwustronną tablicą, na której zostały umieszczone treści informujące tanich lekach. Poza informacją o lekach tablica zawierała logo Spółki A. Organ sporządził pomiary reklamy oraz ustalił jej dokładną lokalizację w terenie oraz wykonał zdjęcia fotograficzne. Z kontroli został sporządzony protokół. Zarówno protokół jak i wydruki zdjęć oraz odwzorowanie lokalizacji na planach sytuacyjnych znajdują się w aktach sprawy. Analiza zebranego materiału pozwoliła ustalić, że w pasie drogowym ul. [...] na zieleńcu, w odległości 8,0 m od krawędzi jezdni, została umieszczona jedna, połączona z gruntem metalowa, wolno stojąca konstrukcja, zawierająca dwustronną tablicę reklamową o wymiarach 1,09 m x 1,69 m. W związku z umieszczeniem reklamy w pasie drogowym, zarząd drogi ustalił, że zarówno na zlokalizowanie jak i na umieszczenie reklamy [...] nie uzyskała zezwolenia, albowiem o jego wydanie się nie zwracała. Żaden inny podmiot również o wydanie takiego zezwolenia się nie ubiegał. Organ wskazał nadto, że na przełomie [...] r. zarząd drogi stwierdził umieszczenie bez zezwolenia, w pasie drogowym dróg publicznych na terenie[...] , sześciu reklam[...] . Na podmiot ten zostały nałożone kary za zajęcie pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia. Ze względu na to, że reklama, której dotyczy niniejsze postępowanie posiadała logo[...] , identyczną grafikę i wymiary jak jedna z wcześniej usuniętych konstrukcji oraz została wykonana w barwach, którymi posługuje się[...] , a nadto informowała o atrakcyjnych cenach leków i wysokich rabatach, zarząd drogi uznał, że podmiotem odpowiedzialnym za umieszczenie reklamy jest Spółka A. Zarząd drogi oparł się na ustaleniach dokonanych na potrzeby wcześniej prowadzonego postępowania. W ramach tych ustaleń stwierdził, że na stronie BIP Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w[...] , w zakładce rejestry i ewidencje, [...] nie figuruje. Z kolei z informacji uzyskanej w Delegaturze Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w [...] wynikało, że [...] przy ul. [...] w [...] została zarejestrowana jako Spółka A. z siedzibą w[...] , [...] , ul. [...] ". Ustalenia dotyczące [...] znalazły potwierdzenie w Krajowym Rejestrze Sądowym. W dniu [..] r. zarząd drogi poinformował na piśmie [...] o stwierdzonych nieprawidłowościach i wystąpił o przedłożenie dokumentów stanowiących podstawę do umieszczenia przedmiotowej reklamy. W tym samym piśmie [...] poinformowano również o terminach oględzin w dniach [...] r. Pomimo prawidłowego zawiadomienia strona nie uczestniczyła w oględzinach, natomiast w piśmie z dnia [...] r. zaprzeczyła, jakoby była autorem lub zleceniodawcą posadowienia reklamy i w związku z tym nie posiada również żadnych pozwoleń czy decyzji. W dniu [...] r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zajęcia pasa drogowego ul. [..] w [..] bez zezwolenia zarządu drogi w celu umieszczenia i eksponowania reklamy przez [...] . Strona w piśmie z dnia z [...] r. oświadczyła że "[... ]sama przeprowadziła wizję lokalną i nie odnotowała faktu, aby rzeczona reklama, o której państwo piszecie, znajdowała się we wskazanym miejscu." Zarząd drogi stwierdził w trakcie oględzin w dniach [..] r. istnienie reklamy w pasie drogowym. Ten stan potwierdziły również kontrole pasa drogowego w dniach [...] r. Organ stwierdził ponad wszelką wątpliwość, że w okresie od [...] funkcjonowała w pasie drogowym i stąd też nałożył na ten podmiot karę w wysokości [..] zł. Od decyzji organu I instancji odwołanie wniósł P. M. - Prezes Spółki A z siedzibą w [...], domagając się jej uchylenia. Wskazał, że Spółka nie jest podmiotem odpowiedzialnym w ramach toczącego się w sprawie postępowania, wobec czego nie powinna być adresatem kierowanej przez organ I instancji korespondencji. Dodał również, że Spółka kilkakrotnie informowała, iż nie jest autorem jak i zleceniodawcą reklamy umieszczonej w pasie drogowym ul. [...] w [...] . Nie jest też w stanie wskazać konkretnej osoby działającej na szkodę Spółki, ani nikogo oskarżyć o celowe naruszanie zasad uczciwej konkurencji. Wyjaśnił, że doświadczenie w prowadzeniu [...] pokazuje, iż powstanie kolejnej nowej [...] na terenie [...] nie spotkało się z życzliwym podejściem ze strony lokalnego środowiska [...] . Ponadto skarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zwłaszcza art. 7, art. 61, art. 80, art. 107 § 3, a także błędne zastosowanie art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych poprzez uznanie - bez potrzeby udowadniania - że to [...] jest odpowiedzialna za reklamę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 4 pkt 23, art. 39 ust. 1 pkt 1, art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 3 oraz ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych ( Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), art. 1 ust. 1, art. 2 oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Stan faktyczny sprawy oraz zgromadzony materiał dowodowy wskazuje na zajęcie przez [...] pasa drogowego w celu umieszczenia w nim reklamy bez wymaganego zezwolenia. Przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych zawierają normatywną definicję pasa drogowego. Zgodnie z przepisem art. 39 ust. 1 pkt 1 zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W szczególności zabrania się lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Konsekwencją tak rozumianego pasa drogowego jest to, że bez zgody właściwego zarządcy drogi -reprezentującego jej właściciela - nie można w pasie drogowym prowadzić działalności, czy sytuować obiektów budowlanych i urządzeń niezwiązanych z gospodarką drogową i obsługą ruchu drogowego. Artykuł 40 ust. 1 ustawy stanowi, że zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową przebudową remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenia wymaga prowadzenie robót w pasie drogowym, umieszczanie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej, czy obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, umieszczanie reklam, a także zajęcie pasa drogowego na prawach wyłączności w innych celach (art. 40 ust. 2 ustawy). W myśl art. 40 ust. 3 powołanej ustawy, za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę. Zgodnie z kolei z art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty za zajęcie pasa drogowego. W myśl art. 40 ust. 12 pkt 2 przywołanej ustawy, za zajęcie pasa drogowego z przekroczeniem terminu określonego w zezwoleniu zarządcy drogi, zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej ,karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty za zajęcie pasa drogowego. Zatem umieszczenie reklamy, jako urządzenia niezwiązanego z funkcjonowaniem drogi, a wchodzącego w przestrzeń pasa drogowego, winno być poprzedzone uzyskaniem dla tego celu stosownego odpłatnego zezwolenia. W przeciwnym razie zarządca drogi może nakazać przywrócenie stanu poprzedniego niezależnie od obowiązku uiszczenia kary pieniężnej. Stwierdzić zatem trzeba, że warunkiem wymierzenia kary pieniężnej jest istnienie obiektywnych przesłanek, do których należy przede wszystkim okoliczność umieszczenia w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, a także brak zezwolenia zarządcy drogi na to umieszczenie. Kolegium podkreśliło, że nałożenie kary nie zależy od uznania zarządcy drogi, co oznacza, że jeśli przesłanki, o których jest tu mowa zachodzą, to obowiązkiem zarządcy drogi jest przeprowadzenie odpowiedniego postępowania administracyjnego, a w efekcie tego nałożenie w ściśle określonej, przepisami ustawy o drogach publicznych, wysokości, kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. W niniejszej sprawie niewątpliwie doszło do samowolnego zajęcia pasa drogowego poprzez umieszczeniu w nim obiektu niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Kolegium nie dopatrzyło się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które było prowadzone przez organ pierwszej instancji zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosowane były wszystkie zasady postępowania, w tym w zakresie zapewnienia stronie czynnego w nim udziału, umożliwienia wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego oraz w zakresie dowodów i dokumentowania istotnych dla sprawy okoliczności. Strona była informowana o ustaleniach istotnych dla sprawy oraz o przysługujących jej uprawnieniach, a jej udział w postępowaniu był zapewniony. W ten sposób organ pierwszej instancji zagwarantował stronie możliwość czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym, w myśl art. 10 § 1 K.p.a. Strona została powiadomiona o możliwości przedstawienia swojego stanowiska, złożenia stosownych wyjaśnień i dokumentów oraz zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. W szczególności strona była powiadamiana o wynikach toczącego się postępowania, była skutecznie zawiadamiana o oględzinach miejsca samowolnego zajęcia pasa drogowego, w których jednak nie uczestniczyła. Kolegium stwierdziło również, że w prawidłowy sposób zgromadzono dowody potwierdzające okoliczność zajęcia pasa drogowego poprzez ustawienie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi. Notatki służbowe regularnie sporządzane przez pracowników organu pierwszej instancji należy uznać za dowód w sprawie potwierdzający umieszczenie reklamy w pasie drogowym bez zezwolenia. Dodatkowo wykonana została dokumentacja zdjęciowa, która znajduje się w aktach sprawy. Natomiast odwołujący się, na żadnym etapie postępowania, nie przedstawiał jakichkolwiek dowodów przeciwnych, które świadczyłyby o tym, że nie nastąpiło zajęcie pasa drogowego na ustawienie reklamy bez stosownego zezwolenia zarządcy drogi. Wyjaśniał jedynie, że nie jest właścicielem reklamy, ani podmiotem ją zlecającym wobec, czego nie poczuwa się do odpowiedzialności za jej umieszczenie w pasie drogowym. Na powyższe jednak nie przedstawiał żadnych dowodów. Spółka nie nadesłała żadnych dokumentów wykluczających jej udział umieszczeniu reklamy z jej logo w pasie drogowym, ograniczyła się do złożenia oświadczenia, że nie umieściła reklam w pasie drogowym. Słusznie organ I instancji w swej decyzji zauważył, że jeżeli było to działanie na szkodę Spółki i nieuprawniony podmiot wykorzystał i posłużył się nazwą i logo Spółki, winna ona zgłosić ten fakt właściwym organom ścigania. Brak takich działań i dowodów na tą okoliczność w trakcie postępowania wyjaśniającego poprzedzającego wydanie skarżonej decyzji powoduje, że zarówno organ I instancji, jak i Kolegium nie dało wiary oświadczeniom Spółki. W związku z powyższym Kolegium przyjęło, że ustalenia organu pierwszej instancji co do okresu, w którym miało miejsce zajęcie pasa drogowego oraz powierzchni reklamy, na podstawie których obliczono wysokość kary, są dokonane w sposób prawidłowy. Organ administracji w oparciu o całokształt zebranego i odpowiednio udokumentowanego materiału dowodowego rozpoznał wszystkie okoliczności sprawy, Uzasadnienie decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a. W toku postępowania administracyjnego strona nie kwestionowała okresu zajęcia pasa drogowego. Okres ten ustalono na podstawie kontroli przeprowadzonych przez pracowników Zarządu Dróg Miejskich. Spółka miała zapewniony udział w toku postępowania, została jej zapewniona możliwość zapoznana z zebranymi dowodami i miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Zgodnie z art. 81 K.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2. Zdaniem Kolegium, przepis art. 40 ust. 12 pkt 2 ustawy o drogach publicznych w sposób jasny i zrozumiały stanowi, że zarządca drogi zobligowany jest wymierzyć w drodze decyzji administracyjnej karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty za zajęcie pasa drogowego. Przepis ten nie uzależnia zatem w żadnym razie tego obowiązku od winy zajmującego pas drogowy, ani też nie daje podstawy do uzależnienia wymierzenia kary od swobodnego uznania zarządcy drogi. Kolegium stwierdziło na podstawie zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, że fakt umieszczenia w pasie drogowym, bez zezwolenia zarządcy drogi, reklamy został potwierdzony i prawidłowo udokumentowany, w związku z czym nakładając karę za to zajęcie, organ pierwszej instancji nie naruszył przepisów obowiązujących w tym zakresie. Nie budziła wątpliwości organu odwoławczego również prawidłowość obliczenia wysokości kary pieniężnej. Kwotę tę organ obliczył prawidłowo, jako dziesięciokrotność opłaty za zajęcie pasa drogowego na ustawienie reklamy, to jest iloczynu liczby dni zajmowania pasa (124 dni), powierzchni reklamy (dwustronna o wymiarach 1,09m x 1,69 m) oraz obowiązującej stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego za 1 dzień (1,40 zł). Stawka opłaty wynika z uchwały Nr XV/226/2004 Rady Miejskiej w Koszalinie z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego Nr 38, poz. 723). Zgodnie bowiem z pkt 3 poz. 3 kolumna 4 załącznika do tej uchwały, stawka opłaty za 1 m2 powierzchni reklamy została ustalona na 1,40 zł za każdy dzień zajęcia pasa drogowego drogi powiatowej. Kolegium stwierdziło nadto, że uchwała organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, jakim jest także Rada Miejska, jest powszechnie obowiązującym na danym terenie aktem prawa miejscowego i wchodzi w życie po ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego. Sposób obliczenia wysokości kary pieniężnej przez organ I instancji został dokonany prawidłowo. Spółka A. z siedzibą w [...] wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Zaskarżonej decyzji zarzucała naruszenie przepisu art. 138 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji i z-cy Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich z dnia [...] roku, która została podjęta z naruszeniem przepisów art. 6,7, 77 § 1 K.p.a. oraz naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. Skarżąca wniosła o: 1) uchylenie w całości decyzji Z-cy Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich z dnia [...] roku, znak [...] jako niezgodnej z prawem; 2) uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odszkodowawczego z dnia [...] roku, znak [...] jako niezgodnej z prawem; 3) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych; W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że jest właścicielem jednej [...] w [...] , pod nazwą [...] mieszczącej się przy ul.[..] , uruchomionej w dniu [...] roku i jako właściciel ww. [...] w toku postępowania ze stanowczością zaprzeczał, że jakoby przedmiotowe reklamy stanowiły jej własność lub była jej autorem. Spółka nie umieszczała, jak również nie zlecała innemu podmiotowi umieszczenia reklamy, jednakże organ przypisał Spółka A. odpowiedzialność i winę za cudze czyny. Nie jest nadto w stanie wskazać podmiotu odpowiedzialnego za umieszczenie w pasie drogi ww. reklamy. W ocenie skarżącej, umieszczenie reklamy jest przejawem nieuczciwego działania podmiotów konkurencyjnych względem Spółki. Sygnały o podejmowaniu prób dyskredytacji Spółki docierały do skarżącej od początku działania [...] . Nie sposób zabezpieczyć się przed tego typu praktykami, które powodują, że zamiast statutową działalnością Spółka zajmuje się tłumaczeniem za nie swoje działania i winna zatem wskazać wszystkie [...] działające na terenie miasta, gdyż prowadzi w porównaniu z nimi konkurencyjną politykę cenową, jednakże nie zrobi tego dopóki nie będzie dysponowała wystarczającymi dowodami. Organ administracji ma do tego prawo, nawet obowiązek. W tej sprawie nie zrobiono nic w celu weryfikacji pozostałych konkurencyjnych[...] . Spółka przed planowanym terminem otwarcia prowadziła typową dla siebie i sprawdzoną podczas kilkunastu wcześniejszych otwarć akcję promocyjną obejmującą: kolportaż gazetki informacyjnej, reklamę audiowizualną w postaci tablic reklamowych oraz sprzętu nagłaśniającego umieszczonego na samochodach poruszających się po obszarze bezpośrednio przylegającym do [...] . Tego typu działania są skuteczne, gdyż tylko reklama głosowa powoduje, iż każdy konsument zapamięta nazwę danej firmy. Montowanie reklamy, której forma i umiejscowienie pozostawia wiele do życzenia nie ma najmniejszego sensu nie tylko ekonomicznego ale również ze względów marketingowych. Oświadczenie, że nie jest autorem reklamy złożone zostało zgodnie z prawdą i to wiele razy. Nie jest ono, jak stwierdził organ uchylaniem się od odpowiedzialności i próbą obchodzenia przepisów. Jednakże Spółka nie widzi podstawy, dla której miałaby oświadczać wbrew prawdzie stwierdzając, że umieściła lub zleciła umieszczenie reklamy. Mając na uwadze powyższe okoliczności, według oceny Spółki, przedmiotowa decyzja w ogóle nie powinna być wydana, ponieważ narusza procedurę Kodeksu postępowania administracyjnego zwłaszcza: art. 7 - zasadę prawdy obiektywnej, art. 10 - zasadę wysłuchania stron, art. 80 - zasadę swobody oceny dowodów, oraz art. 107 § 3 - zasadę uzasadnienia faktycznego decyzji wraz z podaniem faktów, które w tym przypadku najwyraźniej uznano za bezspornie udowodnione. Zgodnie z art. 61 Kodeksu postępowania administracyjnego organ powinien wszcząć postępowanie, wezwać wszystkie zainteresowane strony i zebrać materiał dowodowy, czego nie zrobił. Uzasadnienie decyzji oparto na błędnym zastosowaniu art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych stwierdzając, iż "w przypadku stwierdzenia takiej sytuacji organ nie może nawet badać przyczyn zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, oceniać stopnia winy strony przy takim zajęciu czy tez miarkować wysokości kary." Nie oznacza to jednak, iż ów przepis nakazuje wymierzyć karę podmiotowi, co do którego organ bez udowodnienia uznał, iż jest od odpowiedzialny za zajęcie pasa. Ocena Zarządu Dróg, że "tylko Spółka A miała interes faktyczny i prawny w umieszczeniu przedmiotowych reklam", nie jest w świetle przepisów postępowania administracyjnego podstawa do wydania przedmiotowej decyzji. Również powołane orzecznictwo nie uzasadnia stanowiska Zarządu Dróg, gdyż dotyczy zgoła odmiennego stanu faktycznego. Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 5 września 2007 r. o sygn. VI SA/Wa 831/07 orzekał w sprawie, gdzie podmiot odpowiedzialny był bez wątpienia ustalony a zajęcie pasa drogi w postaci wykonania zjazdu do działki wykonane zostało przez podmiot, który uzyskał na danym terenie zezwolenie na prowadzenie prac drogowych i nie zaprzeczał, iż jest on autorem kwestionowanego zjazdu. Przedstawiona interpretacja przepisów, jak również orzecznictwo jednoznacznie wskazuje, że organ nie zbadał należycie kwestii podmiotu odpowiedzialnego za zajęcie pasa, gdyż założył bez potrzeby udowodnienia, iż to [...] jest odpowiedzialna za reklamę, a także podszedł do przedmiotowej sprawy tendencyjnie. Odnosząc się do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] roku skarżąca wskazała, że wymienione wyżej rażące naruszenia przepisów K.p.a. związane z decyzją organu I instancji nie zostały usunięte przez organ II instancji przy rozstrzyganiu odwołania. Utrzymując zaskarżoną decyzję z dnia [...] roku w mocy decyzją z dnia [...] r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zatem rażąco przepis art. 138 K.p.a. Spółka zarzucała również zaskarżonej decyzji przepisu art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nie umieszczenie w jej uzasadnieniu faktycznych powodów, z których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oświadczeniom Spółki zawartym w odwołaniu, a ponadto naruszenie przepisu art. 80 K.p.a. poprzez błędną ocenę całokształtu materiału dowodowego i jego nie wyjaśnienie w należyty sposób. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest niezasadna. Oceniając decyzję administracyjną według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd administracyjny bada, czy przy wydaniu indywidualnego aktu z zakresu administracji publicznej organy zachowały reguły proceduralne i czy niewadliwie zastosowały normy prawa materialnego odnoszące się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a).Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana pod względem jej zgodności z prawem materialnym mającym w sprawie zastosowanie oraz zgodności z przepisami prawa nie dostarczyła podstaw do stwierdzenia, że akt ten narusza prawo w którykolwiek ze sposobów opisanych w art. 145 § 1 P.p.s.a. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji stanowi art. 40 ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), zwana dalej "ustawą o drogach". Przepis ten stanowi, że za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi (pkt 1) lub z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi (pkt 2), bądź o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi (pkt 3) zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6. Z cytowanego przepisu wynika zatem, że przesłankami wymierzenia kary administracyjnej na jego podstawie są: - zajęcie pasa drogowego, - brak zezwolenia właściwego zarządcy drogi na takie zajęcie lub zajęcie pasa niezgodnie z tym zezwoleniem. W rozpatrywanej sprawie istota sporu w zasadzie nie dotyczy kwestii wykładni wyżej przytoczonego przepisu, lecz jest konsekwencją negowania przez stronę skarżącą podstawy faktycznej jej odpowiedzialności. Skarżąca Spółka zarówno w pismach w toku postępowania wyjaśniającego, w odwołaniu, a także w skardze konsekwentnie twierdzi, że wprawdzie jest właścicielem [...] pod nazwą "[...] " usytuowanej w [...] przy ul. [...] , jednakże nie jest sprawcą ustawienia, bez wymaganego zezwolenia, w pasie drogowym dróg w [...] , opisanych w zaskarżonej decyzji, tablicy reklamującej tę [...] . Skarżąca nie przeczy faktowi ujawnienia tej tablicy reklamowej, nie kwestionuje ustaleń organów orzekających w sprawie co do jej powierzchni, czasookresu funkcjonowania w pasie drogowym ul. [...] , lecz podnosi zarzuty błędu w gromadzeniu i ocenie materiału dowodowego a w konsekwencji błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonej decyzji na okoliczność podmiotu będącego właścicielem przedmiotowych reklam. Zdaniem Sądu, podnoszone zarzuty są nieuzasadnione. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego nie daje podstaw do przyjęcia, że materiał ten został zebrany w sposób naruszający art. 7, 77§ 1 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zauważyć należy, iż poza ustaleniem podmiotu gospodarczego, który był reklamowany przez przedmiotową tablicę reklamową, jej treść nie zawierała żadnej informacji pozwalającej na ustalenie podmiotu, który zlecił jej wykonanie i ustawienie w pasie drogowym, jak też na ustalenie wykonawcy tej tablicy. Z drugiej zaś strony organy orzekające w sprawie dysponowały oświadczeniem Spółki będącej właścicielem reklamowanej [...] stwierdzającym, że nie zleciła ustawienia spornej reklamy i nie wie, kto mógł to zrobić oraz zawierającym sugestię działania konkurencji w złej wierze. Taki materiał dowodowy organy zdołały zebrać i taki materiał miały obowiązek poddać ocenie. Okoliczność, że skarżąca Spółka udzieliła tego rodzaju wyjaśnienia, a brak było dowodu na działanie innych podmiotów nie mogła stanowić przeszkody do poddania tych wyjaśnień ocenie, przeciwnie, organ miał obowiązek rozpatrzenia tych wyjaśnień na tle całokształtu ujawnionych okoliczności sprawy i wskazania, czy wyjaśnieniom tym daje wiarę, czy też uznaje je za niewiarygodne i wskazania okoliczności, na których oparł swoje rozumowanie. Zdaniem Sądu, nie danie wiary twierdzeniom Spółki na powyższe okoliczności nie było błędem, aczkolwiek trzeba mieć zastrzeżenia do tej części uzasadnienia decyzji, w której organ I instancji rozbudował kwestię interesu prawnego strony w prowadzeniu i reklamowaniu działalności gospodarczej, gdyż z tej okoliczności samoistnie nie wynika własność spornej reklamy. Ten błąd w rozumowaniu nie miał jednak wpływu na wynik sprawy. Faktem niezaprzeczalnym bowiem jest, że każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą ma interes faktyczny w jej reklamowaniu, a ta okoliczność, w powiązaniu z logiką sytuacyjną zdarzeń wynikających z toku postępowania wyjaśniającego, prowadzi do wniosku o trafności dokonanej przez organy orzekające w sprawie oceny dowodów skutkującej odmówieniem wiary sugestii jakoby bliżej nieustalone podmioty usytuowały w pasie drogowym tablice reklamujące ściśle określoną [...] skarżącej Spółki w ramach zwalczania jej jako konkurencji na [...] rynku. Wbrew też wywodom skargi, organ odwoławczy poddał ocenie własnej zebrany w sprawie materiał dowodowy i wskazał dlaczego twierdzeniom strony odmówił wiary. Nie można zatem skutecznie twierdzić, że organ odwoławczy naruszył art. 107 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Z powyższych względów Sąd nie dopatrzył się zarzucanych skargą ani żadnych innych istotnych naruszeń przepisów postępowania, a w szczególności nie znalazł podstaw do podważenia dokonanych zaskarżoną decyzją ustaleń faktycznych dotyczących okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, te bowiem stanowią logiczną konsekwencję bezbłędnej oceny dowodów. Przyjęta w zaskarżonej decyzji materialnoprawna ocena dokonanych ustaleń, prowadząca do wymierzenia stronie skarżącej kary pieniężnej za samowolne zajęcie pasa drogowego na podstawie art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych jest niewadliwa i została w uzasadnieniach prawnych decyzji organów orzekających w sprawie należycie wyjaśniona. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi oraz nie dostrzegając z urzędu istotnych naruszeń prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło