II SA/Sz 1149/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi F. R. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej oddala skargę Komendant Policji orzeczeniem Nr [...] z dnia [...] r., uznał starszego aspiranta F. R. - Zastępcę Naczelnika [...] Komendy Policji, winnym tego, że: w okresie od [...] r. do [...] r., tj. do dnia kontroli przez zespół oficerów [...] KP, pomimo wydanego pisemnego polecenia wzmożenia nadzoru nad podległymi funkcjonariuszami [...] w sprawie realizacji przez nich zadań służbowych wynikających z "Krajowego systemu zintegrowanych działań, akcji i operacji policyjnych na drogach", w sposób niewłaściwy nadzorował realizację zadań na trasach koordynowanych przez zbyt małą ilość przeprowadzonych kontroli, co skutkowało stwierdzonymi podczas kontroli nieprawidłowościami, tj. o naruszenie art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. N r 7, poz. 58 ze zm.) w zw. z § 13 pkt 1 Zarządzenia Nr 21 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 maja 1993 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji i za czyny te wymierzył mu karę dyscyplinarną upomnienia. F. R. złożył odwołanie od powyższego orzeczenia wnosząc o jego zmianę przez uniewinnienie od przypisanego czynu. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucał błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na uznaniu go winnym zarzucanego czynu pomimo ustalenia obiektywnie w uzasadnieniu orzeczenia, iż nie otrzymał pisemnego polecenia wzmożenia nadzoru, a tym samym nie mógł, wobec braku tego polecenia, realizować w sposób niewłaściwy nadzoru zadań na trasach koordynowanych przez zbyt małą ilość przeprowadzonych kontroli. Komendant Policji orzeczeniem z dnia [...] r., na podstawie przepisu art. 132 ust. 1, art. 133 ust. 8 pkt 1 i art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu orzeczenia organ odwoławczy wskazał, że zgromadzony w postępowaniu dyscyplinarnym materiał dowodowy nie budzi wątpliwości i jest wystarczający do ustalenia odpowiedzialności obwinionego. Z materiału tego wynika, że pismem z dnia [...] r. Komendant zobowiązał Komendantów woj. [...] do zwiększenia bezpośredniego nadzoru nad policjantami pełniącymi służbę na drodze, poprzez aktywizację średniego szczebla kierowniczego. Z treścią tego dokumentu zostali zapoznani funkcjonariusze [...], w tym także obwiniony st. asp. F. R., o czym świadczy podpis na karcie zapoznania z treścią dokumentu z datą [...] r. Ponadto z zeznań Naczelnika [...] podinsp. W. K. jednoznacznie wynika, iż po zapoznaniu się z treścią dokumentu z dnia [...] r., zawierającego polecenie Komendanta Policji w sprawie wzmożenia nadzoru nad realizacją zadań zawartych w "Krajowym systemie zintegrowanych działań, akcji i operacji policyjnych na drogach", umieścił na nim pisemne polecenie dla obwinionego o objęciu kontrolą przebiegu odpraw i przedstawianych zadań do służby. Dalej organ wskazał, że st. asp. F. R., jako przełożony, miał obowiązek pełnienia nadzoru nad podległymi policjantami skierowanymi do służby patrolowej na trasach centralnie koordynowanych, a elementem właściwie sprawowanego nadzoru jest m.in. stała kontrola, która zgodnie z zakresem obowiązków obwinionego jak i z poleceniami naczelnika [...] winna polegać m.in. na sprawdzeniu gotowości do pełnienia służby, a w szczególności: wyglądu zewnętrznego oraz kompletności umundurowania i wyposażenia policjantów. Ujawnione podczas kontroli w dniach [...]-[...] r. przez zespół oficerów [...] Komendy Policji nieprawidłowości dotyczyły m.in. braków w wyposażeniu policjanta, co jednoznacznie świadczy o niedostatecznym nadzorze nad podległymi funkcjonariuszami. Powołując się na przepis art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji, zgodnie z którym naruszeniem dyscypliny służbowej jest czyn policjanta polegający na zaniechaniu czynności służbowej albo wykonaniu jej w sposób nieprawidłowy, organ stwierdził, że faktyczne zaniechanie przez obwinionego wykonywania obowiązków służbowych stanowi naruszenie przytoczonego przepisu. F. R. zaskarżył powyższe orzeczenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania, ewentualnie o stwierdzenie jego nieważności i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 133 ust. 1 i art. 135j ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 29 października 2003 r. o zmianie ustawy o Policji - poprzez błędną jego interpretację i uznanie, iż doszło do zaniechania czynności służbowej albo do wykonania jej w sposób nieprawidłowy oraz naruszenie przepisów postępowania dyscyplinarnego, tj. § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów, poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności i tym samym wydanie błędnego orzeczenia. Skarżący wyjaśnia, że nie otrzymał pisemnego polecenia wzmożenia nadzoru nad podległymi funkcjonariuszami [...] w ramach realizacji zadań służbowych wynikających z "Krajowego systemu zintegrowanych działań, akcji i operacji policyjnych na drodze". Pismo takie zostało bowiem skierowane do Komendantów Policji woj. [...], a następnie zadekretowane przez Pierwszego Zastępcę Komendanta do Naczelnika [...]. Natomiast skarżący otrzymał od Naczelnika jedyne ustne polecenie objęcia kontrolą przebiegu odpraw i prawidłowości stawianych zadań do służby. Ponadto brak jest podstaw do ustalenia zakresu, według którego miałaby kształtować się odpowiedzialność dyscyplinarna skarżącego w zakresie zarzucanego czynu, ponieważ przekazane polecenie nie zawierało jakichkolwiek szczegółowych postanowień, wskazań czy kryteriów, według których miałaby nastąpić realizacja spornego polecenia. Okoliczności powyższe, zdaniem skarżącego, wykluczają powstanie odpowiedzialności dyscyplinarnej. Uniemożliwiają bowiem wszechstronne wyjaśnienie okoliczności i ewentualne naruszenie przyczyn naruszenia dyscypliny służbowej polegających na zawinionym niewykonywaniu obowiązków wynikających z polecenia. Wobec braku precyzyjnego polecenia przełożonego (czy to ustnego, czy pisemnego) trudno jest określić, czy miało miejsce zaniechanie czynności służbowej, albo jej wykonanie w sposób nieprawidłowy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska. Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Mając na uwadze zakres kontroli Sądu oraz ustalony stan faktyczny i prawny należało uznać, że skarga jest niezasadna. Stosownie do przepisu art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest między innymi zaniechanie czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy - art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy. W ocenie Sądu przeprowadzone przez Komendanta Policji postępowanie dyscyplinarne doprowadziło do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. W szczególności z materiału dowodowego wynika, że skarżący otrzymał pisemne polecenie wzmożenia nadzoru nad realizacją zadań zawartych w "Krajowym systemie zintegrowanych działań, akcji i operacji policyjnych na drogach". Powyższe wynika z adnotacji dokonanej na piśmie Komendanta Policji z dnia [...] r. przez Naczelnika [...] skierowanej do Zastępcy, czyli skarżącego. W adnotacji tej Naczelnik polecił skarżącemu "objąć kontrolą przebieg odpraw i przedstawionych zadań do służby". Nadto w dniu [...] r. skarżący zapoznał się, co potwierdził własnoręcznym podpisem, z kolejnym pismem Komendanta Policji, w którym polecono zwiększyć bezpośredni nadzór nad policjantami pełniącymi służbę na trasach koordynowanych, aktywizując średni szczebel kierowniczy. W świetle powyższego nie można zgodzić się z zarzutem skarżącego, iż nie otrzymał on pisemnego polecenia wzmożenia nadzoru nad policjantami pełniącymi służbę na drodze. Potwierdzenie przez skarżącego, że zapoznał się z treścią pisma zawierającego takie polecenie należy uznać za równoznaczne z doręczeniem polecenia na piśmie. Kontrola patroli przeprowadzona w dniach [...] i [...] r. przez zespół oficerów [...] Komendy Policji ujawniła szereg nieprawidłowości w wyposażeniu policjantów w postaci: braku zestawu "zapora", rękawiczek, pałki służbowej, gwizdka, dokumentu OC, posiadania dokumentacji w postaci luźnych kartek. Stwierdzono również, że w dniu [...] r. pełniący służbę na trasie centralnie koordynowanej patrol był jednoosobowy. Zdaniem Sądu stwierdzone w czasie kontroli nieprawidłowości dają postawę do uznania, że skarżący, jako jedna z osób zobowiązanych do odprawy policjantów do służby oraz kontrolowania w czasie wykonywania obowiązków, zaniedbał obowiązki służbowe. Świadczy o tym również dokonana przez Pierwszego Zastępcę Komendanta Policji kontrola notatnika skarżącego, w wyniku której stwierdzono, że w okresie od [...] do [...] r. skontrolował on [...] patrole na trasach skoordynowanych. Nawet jeżeli zgodzić się z zarzutem skargi, że polecenie wzmożenia nadzoru nie zawierało wskazówek w jaki sposób należy je wykonać, to i tak należy zgodzić się z organami orzekającym, że przeprowadzenie przez skarżącego kontroli [...] patroli na trasach koordynowanych w ciągu [...] miesięcy nie może być uznane za prawidłowe wykonanie polecenia. Zastosowana kara upomnienia jest najłagodniejszą z katalogu kar i nie ma podstaw do przyjęcia, że jest to kara zbyt surowa wobec zaistniałego przewinienia. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, należało stwierdzić, że przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia nie naruszono przepisów prawa i dlatego Sąd na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.