II SA/Sz 121/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. i B. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. S. B. S. i M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie robót budowlanych p o s t a n a w i a: 1/ umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata, 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. H. S., B. S. i M. S. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie opisaną w sentencji decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie robót budowlanych wykonanych przez M. Z. na poddaszu budynku mieszkalnego dwurodzinnego na działce nr [...] przy ul. [...] w K. P.. Z akt sprawy wynika, że skarżący są współwłaścicielami tej nieruchomości. Rozpoznając wnioski skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w niniejszej sprawie, starszy referendarz sądowy postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2017 r. przyznał M. S. prawo pomocy w żądanym zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Odnośnie natomiast wniosku H. S. i B. S. postanowieniami z dnia 25 kwietnia 2017 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Rozpoznając sprzeciw H. S. i B. S. od rozstrzygnięć referendarza sądowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem wydanym w dniu 16 maja 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia w części dotyczącej odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oraz uchylił rozstrzygnięcia w części odmawiającej ustanowienia pełnomocnika i ustanowił dla skarżących adwokata. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2017 r. oddalił skargę H. S., B. S. i M. S. na opisaną w sentencji decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie robót budowlanych. Skarżący reprezentowani przez pełnomocnika ustanowionego w ramach przyznanego prawa pomocy złożyli skargę kasacyjną od opisanego wyroku Sądu. W skardze zawarli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2017 r. starszy referendarz sądowy umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem M. S. o przyznanie prawa pomocy. Odnośnie wniosków złożonych przez H. S. oraz B. S., wskazać należy, że H. S. w złożonym na urzędowym formularzu PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy podała, że posiada [...] udziału w spornej nieruchomości w k. P., działkę siedliskową nr [...] o pow. 255m2, mieszkanie własnościowe o pow. 47m2, źródło jej utrzymania stanowi emerytura w wysokości [...] zł. B. S. podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Posiadany majątek to mieszkanie o pow. 61m2, garaż o pow. 35,60m2, ponadto 233/1000 udziału w działce siedliskowej, w częściach wspólnych budynku działka nr [...] w S. ul. [...], 1/3 udziału w spornej nieruchomości w K. P., działka siedliskowa nr [...] o pow. 255m2, mieszkanie własnościowe 47 m2 przy ul. [...]. Miesięczny dochód jego rodziny stanowi kwota w wysokości [...] zł na, którą składa się emerytura jego w wysokości [...] zł oraz żony w kwocie [...]zł. Ponoszone zobowiązania i stałe wydatki stanowią 100% dochodu w stosunku rocznym z utrzymaniem, wydatkami doraźnymi oraz opłatami medialnymi. W wykonaniu zobowiązania starszego referendarza sądowego zobowiązującego do nadesłania dodatkowych dokumentów i wyjaśnień H. S. oświadczyła, że nie posiada rachunku bankowego, partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania i zakupie żywności w wysokości [...] zł miesięcznie, [...] zł miesięcznie wydaje na leki, ubezpieczenie, środki higieniczne, ubrania, niezbędne rzeczy, odnośnie wysokości wydatków ponoszonych na utrzymanie mieszkania oświadczyła, że wynikają one z dokumentów przedłożonych przez B. S.. Wnioskodawczyni przedłożyła przekazy pocztowe wypłaty świadczenia ZUS w wysokości [...] zł, faktury z aptek, dowody opłacania składki PZU ŻYCIE SA w wysokości [...] zł. B. S. oświadczył natomiast, że posiada rachunek bankowy, ale nie dysponuje wyciągami z niego i jeżeli tylko będzie mógł je uzyskać, to przedłoży w Sądzie. Ponadto przedłożył zaświadczenie z ZUS o wysokości wypłacanej jemu i żonie I. S. emerytury, faktury z aptek, faktury za sprzedaż wody i odprowadzanie ścieków wraz z dowodami potwierdzającymi ich opłacenie na kwoty [...]zł, [...] zł, [...] zł, [...] zł wystawiane co miesiąc, faktury za gaz na kwoty [...]zł co dwa miesiące, faktury za prąd na kwoty [...]zł, [...] zł, [...] zł co dwa miesiące, polisę ubezpieczenia w wysokości [...] zł, dowody opłacania składek polisy PZU ŻYCIE SA w wysokości [...] zł, dowody opłat za odpady komunalne w wysokości [...] zł co miesiąc, decyzje w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2017 w łącznej kwocie [...]zł za budynek mieszkalny przy ul. [...] o pow. 61m2, pozostałe budynki o pow. 17,8m2 i grunty o pow. 91,8m2 oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności jego oraz żony I. S.. Rozpoznając wniosek, starszy referendarz sądowy zważył, co następuje: W pierwszej kolejności odnosząc się do wniosku skarżących o ustanowienie adwokata wskazać należy, że w niniejszej sprawie prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 16 maja 2017 r. przyznano H. S. i B. S. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Wyznaczony na tej podstawie przez Okręgową Radę Adwokacką w S. pełnomocnik reprezentuje skarżących w niniejszym postępowaniu, włącznie z postępowaniem kasacyjnym. Powyższe oznacza, że skoro w niniejszej sprawie ustanowiono już dla skarżących w ramach prawa pomocy adwokata, to rozpoznanie ponownego wniosku w części obejmującej żądanie ustanowienia pełnomocnika procesowego stało się zbędne. W konsekwencji należało umorzyć postępowanie w tym zakresie na podstawie art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej jako "P.p.s.a.", o czym orzeczono w pkt. I postanowienia. Odnośnie wniosku skarżących w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, należy wskazać, że przywołanym prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 16 maja 2017 r. odmówiono H. S. i B. S. przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Tym samym kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych potraktować należy jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia. Powyższe wynika z unormowania art. 165 P.p.s.a., zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie (a do takich należą postanowienia wydawane w przedmiocie prawa pomocy) mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych, jak i w obowiązującym prawie, uzasadniające zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy będzie to w szczególności pogorszenie sytuacji finansowej wnioskodawcy. W niniejszej sprawie, zmiana okoliczności sprawy musi być oceniana w świetle przesłanek, które legły u podstaw wcześniej wydanego postanowienia. Oceniając w tym zakresie powtórny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy stwierdzić, że skarżący nie powołali w nim jakichkolwiek nowych okoliczności, które mogłyby doprowadzić do zmiany pkt. I postanowienia z dnia 16 maja 2017 r. W aktualnie przedłożonych formularzach skarżący przedstawili te same informacje, co poprzednio. H. S. zamieszkuje u syna B. S., budżet rodziny nadal wynosi ok. [...] zł (emerytura H. S. – [...] zł, B. S. – [...] zł, I. S. – [...] zł). Również nadesłane dowody opłat ponoszonych za mieszkanie (poprzednio brak) potwierdzają ponoszenie z tego tytułu wydatków na tym samym poziomie, tj. ok. [...] zł miesięcznie, a przedłożone faktury VAT za zakup lekarstw wykazują ponoszenie wydatków na ten cel w podobnym przedziale cenowym. W oparciu o powyższe, w ocenie rozpoznającego wniosek, nie można stwierdzić, aby sytuacja skarżących od chwili rozpoznania pierwotnego wniosku uległa zmianie, tj. pogorszeniu. Przy deklarowanych dochodach i wydatkach brak jest podstaw do uznania, że skarżący nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wobec powyższego działając na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 165 P.p.s.a. orzeczono jak pkt II sentencji.