II SA/Sz 129/16

WyrokWSA w Szczecinie2016-04-20

Skład orzekający: Danuta Strzelecka - Kuligowska, Stefan Kłosowski, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, jeśli istnieje techniczna możliwość przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej ma prawo wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, jeśli istnieje techniczna możliwość przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Zgodnie z przepisami, właściciele nieruchomości są zobowiązani do przyłączenia się do sieci kanalizacyjnej, jeśli jest ona dostępna, a budowa przydomowej oczyszczalni jest dopuszczalna jedynie w sytuacji, gdy przyłączenie do sieci jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadnione.
Stan faktyczny
Skarżący zgłosili zamiar budowy przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków. Organ I instancji wniósł sprzeciw, wskazując na możliwość przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i uznanie, że planowana inwestycja stanowi budowę nowej oczyszczalni, a nie modernizację istniejącego szamba. Kwestionowali również sprawność i legalność budowy sieci kanalizacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka - Kuligowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi J. P. i C. P. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych oddala skargę Decyzją z dnia [...] Starosta działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, (Dz.U. z 2013, poz. 1409 ze zm.), zwaną dalej: "Prawo budowlane" oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwaną dalej: "K.p.a." wobec zgłoszenia J. i C. P. z dnia [...] r., które wpłynęło do urzędu w dniu [...]., zamiaru przeprowadzenia budowy szamba ekologicznego albo modernizacji istniejącego szamba, zgłosił sprzeciw co do zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków o wydajności do dobę na potrzeby istniejącego budynku mieszkalnego, na działce nr [...], położonej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż organ administracji architektoniczno-budowlanej I instancji ustalił, iż zakres zgłaszanych robót budowlanych dotyczy budowy przydomowej, biologicznej oczyszczalni ścieków o wydajności do na potrzeby istniejącego budynku mieszkalnego, na działce nr [...], położonej przy, z którego obecnie ścieki bytowe są odprowadzane do szamba, składającego się z dwóch połączonych ze sobą zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe. Nadto, organ I instancji wskazał, iż z pisma Wójta Gminy znak: [...] wynika, iż na działce nr ewid. [...], położonej zostało wykonane przyłącze kanalizacji sanitarnej wraz ze studnią przyłączeniową w ramach inwestycji realizowanej przez inwestora – Gminę i na budowę ww. przyłącza kanalizacji sanitarnej w dniu [...] J. i C. P. wyrazili pisemną zgodę. W związku z powyższym organ I instancji stwierdził, iż budowa przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków o wydajności do 5m³/dobę na potrzeby istniejącego budynku mieszkalnego, na działce nr ewid. [...], położonej narusza art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm.), gdyż istnieje możliwość przyłączenia budynku J. i C. P. do sieci kanalizacji sanitarnej, ponieważ wykonane jest przyłącze kanalizacji sanitarnej na ww. działce , a przedmiotowa nieruchomość aktualnie nie jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków. Ponadto, podniesiono, iż zgodnie z § 34 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r., Nr 75, poz. 690 ze zm.) zbiorniki bezodpływowe na nieczystości ciekłe mogą być stosowane tylko na działkach budowlanych, niemających możliwości przyłączenia się do sieci kanalizacji sanitarnej. Na marginesie organ I instancji zwrócił uwagę, iż w tej sprawie Wójt Gminy wydał decyzję nr [...] z dnia [...] nakazującą J. i C. P., będących właścicielami działki nr ewid. [...], położonej w u przy, przyłączenie ww. nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej. Nadto, organ I instancji wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm.) właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, lub w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, przez wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych, przy czym przyłączenie nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Poza tym, organ I instancji podniósł, iż zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy, a ww. nieruchomość powinna zostać przyłączona do istniejącej kanalizacji sanitarnej. J. i C. P. nie zgodzili się z ww. rozstrzygnięciem i wnieśli odwołanie do Wojewody. Zdaniem odwołujących, organ I instancji błędnie ustalił, iż wyrazili oni zgodę na wybudowanie kanalizacji w obecnym kształcie. Odwołujący wskazują, iż projekt wykonania robót kanalizacyjnych ulegał zmianie, finalnie kanalizacja wykonana w u, w tym w obrębie ich działki nie została wykonana zgodnie z pierwotnym projektem, zatem, nie ma podstaw by domniemywać, iż odwołujący wyrażali zgodę na zmieniony przebieg kanalizacji. Odwołujący podnoszą, iż inwestycja ta została wykonana niezgodnie z prawem, wybudowana nielegalnie i jako taka nie może być użytkowana. Nadto, odwołujący stoją na stanowisku, iż wbrew ustaleniom organu I instancji, ich inwestycja polega na modernizacji dotychczasowego zbiornika odpływowego, a nie na budowie nowej przydomowej oczyszczalni ścieków, bowiem wszelkie prace mają odbywać się z wykorzystaniem dotychczasowych zbiorników, a modernizacja ma odbywać się w obrębie dotychczasowej lokalizacji szamba. Odwołujący argumentowali również, iż w treści decyzji nie wskazano przepisu, który zabrania modernizacji obecnie istniejącego zbiornika, nawet w przypadku istnienia potencjalnej możliwości podłączenia się do kanalizacji. Zdaniem odwołujących, planowana przez nich inwestycja nie narusza ani planu zagospodarowania przestrzennego ani decyzji o warunkach zabudowy ani innych aktów prawa miejscowego ani innych przepisów. Odwołujący zwrócili uwagę na błędną interpretację przepisu art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymywaniu czystości i porządku w gminach, nie ustanawia on bowiem żadnego zakazu budowania czy modernizowania przydomowych oczyszczalni ścieków, nawet w sytuacji gdy istnieje potencjalna możliwość podłączenia się do kanalizacji, a nakaz przyłączenia do kanalizacji nie jest równoznaczny z zakazem budowy przydomowej oczyszczalni ścieków. Odwołujący podkreślili, iż nikt nie może zabronić właścicielowi wznoszenia na swojej działce jakiegokolwiek obiektu, jeżeli są spełnione wymogi przewidziane dla wybudowania tegoż obiektu. Nadto, odwołujący nadmienili, iż kanalizacja wybudowana w u nie działa prawidłowo. Po zapoznaniu się z treścią odwołania od decyzji organ I instancji nie znalazł podstaw do jej uchylenia bądź zmiany w trybie art. 132 K.p.a. Decyzją z dnia [...] Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podając w uzasadnieniu, iż mimo wskazania przez inwestorów, iż planowana budowa stanowi ich zdaniem modernizację istniejącego na ich działce szamba, to jednak w ocenie organu odwoławczego, racje ma Starosta, który wskazał, iż przedmiotowa inwestycja stanowi budowę nowej przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków o wydajności, na co wskazuje zebrany w toku postepowania materiał dowodowy, m. in. pismo z [...] r., w którym określono, iż zamierzeniem inwestorów jest modernizacja istniejącego szamba, która obejmuje wykorzystanie istniejących zbiorników szamba z przeznaczeniem na wykorzystanie jako zbiornika przydomowej oczyszczalni ścieków, budowę studni chłonnej odbierającej oczyszczone ścieki. Organ II instancji, podniósł, iż również z załączonej przez inwestorów książki użytkownika przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków wynika, iż zasadą działania opisanej w niej oczyszczalni ścieków jest to, iż oczyszczone ścieki można odprowadzić zarówno na terenie działki jak i poza nią do rowu melioracyjnego, potoku, studni chłonnej lub dodatkowego zbiornika. Organ II instancji zauważył, iż [...] r. zgłaszający dostarczyli również mapkę przedstawiającą docelową lokalizację przydomowej biologicznie oczyszczalni ścieków (składającej się z osadnika wstępnego – istniejące szambo, bioreaktora oraz studni chłonnej). Organ II instancji stoi na stanowisku, iż zaprojektowane urządzenie biorąc pod uwagę m.in. zaplanowany dół chłonny jako sposób odprowadzania ścieków należy zakwalifikować jako przydomową oczyszczalnię ścieków, a nie jak twierdzą inwestorzy jako modernizację istniejącego na ich działce szamba, stanowiącego do tej pory szczelny bezodpływowy zbiornik na ścieki. Podsumowując, organ II instancji podzielił stanowisko Starosty, iż zakres zamierzenia wskazanego przez inwestorów obejmuje budowę przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków o wydajności przy wykorzystaniu istniejących na działce inwestorów zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe. Organ II instancji wskazał, iż zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do na dobę, natomiast zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 m.in. taka budowa, wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Ponadto, na podstawie z art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub inne przepisy, do których należy art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zgodnie z tym przepisem, biorąc pod uwagę istniejące na działce zainwestowanie - wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe, właściciele nieruchomości w związku z istniejącą na terenie nieruchomości inwestycyjnej studni kanalizacyjnej przyłączeniowej, są obowiązani do przyłączenia swojej nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Odpowiadając na zarzuty inwestorów poddających w wątpliwość zgodność z prawem wybudowania sieci kanalizacyjnej sanitarnej istniejącej w u, w obrębie ulicy i działki inwestycyjnej nr [...] oraz nieprawidłowego działania tej sieci kanalizacyjnej, organ II instancji wskazał, iż wykraczają one poza zakres postępowania odwoławczego prowadzonego przez organ odwoławczy. Podsumowując, organ odwoławczy stwierdził, iż wobec naruszenia przez planowaną inwestycję przepisu art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach organ I instancji zasadnie na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego zgłosił sprzeciw w sprawie robót objętych zgłoszeniem. J. i C. P. nie zgodzili się z powyższym rozstrzygnięciem i wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego , zarzucając naruszenie przepisów postepowania tj. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 5 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności niezbadanie, czy sieć kanalizacyjna jest technicznie sprawna, czy działa i czy wybudowana została zgodnie z prawem, oraz naruszenie art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie przez organ administracji w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i w konsekwencji dokonanie błędnych ustaleń, w szczególności przyjęcie, iż skarżący chcą wybudować nową przydomową oczyszczalnię ścieków, gdy tymczasem ich inwestycja ma polegać na modernizacji i przebudowie istniejącego zbiornika, który cały czas pozostaje w użytku, a nadto, iż istnieją techniczne możliwości podłączenia się do sieci kanalizacyjnej, gdy tymczasem nie działa ona sprawnie i została wybudowana z naruszeniem prawa. Nadto, skarżący podnieśli zarzut naruszenia przepisów art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez uznanie, iż brzmienie art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy daje podstawy do wniesienia sprzeciwu odnośnie inwestycji skarżących. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postepowania. W odpowiedzi organ II instancji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentując, iż zarzuty sformułowane w skardze stanowią głównie powtórzenie zarzutów zawartych w odwołaniu inwestorów, co do których odniesiono się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewody z dnia [...] Organ II instancji podniósł jednakże, iż odnośnie zarzutu nieustalenia prawidłowego stanu faktycznego i naruszenia tym samym przepisów postępowania korzystał organ odwoławczy z zebranego przez Starostę materiału dowodowego, uznając ten materiał za wyczerpujący do rozstrzygnięcia - m.in. ustalenia, iż planowana inwestycja stanowi (przy wykorzystaniu istniejącego funkcjonującego szamba szczelnego) budowę nowej przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności. Poza tym, organ II instancji odnosząc się do zarzutu dotyczącego wątpliwości skarżących co do technicznej możliwości podłączenia się do sieci kanalizacyjnej, należy wskazać, iż w aktach sprawy znajdują się dokumenty, z których jednoznacznie wynika, iż w obszarze działki nr [...] obręb została wykonana w ramach inwestycji pod nazwą "Budowa kanalizacji sanitarnej w u II etap, z przyłączami domowymi, przepompowniami ścieków wraz z zasilaniem energetycznym", studnia kanalizacyjna przyłączeniowa, a nadto, jak wynika z zebranych przez Starostę akt administracyjnych, 17 września 2015 r. Wójt Gminy wezwał skarżących do przyłączenia ich posesji do sieci kanalizacji sanitarnej. Organ II instancji stwierdza, iż w świetle ww. faktów trudno uznać, iż brak jest technicznej możliwości podłączenia nieruchomości skarżących do sieci kanalizacji sanitarnej. Na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 r. pełnomocnik skarżącej poparł w pełni i w całości wnioski zawarte w skardze, podkreślając naruszenie przepisów art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego oraz art. 5 ust.1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Pełnomocnik skarżącej oświadczył, że obecnie funkcjonuje jego zdaniem przydomowa oczyszczalnia ścieków i składa się ona z dwóch zbiorników bezodpływowych. Działanie tej oczyszczani polega na gromadzeniu ścieków w zbiornikach i ich opróżnianiu. Zbiorniki te istniały już w 1982 r. , kiedy skarżący zakupili przedmiotową nieruchomość. Zdaniem pełnomocnika skarżący nie chcą wykonywać żadnych robót budowlanych. Skarżący C. P. poparł skargę w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Sąd administracyjny jest sądem kasacyjnym. W razie stwierdzenia istotnych uchybień sąd administracyjny nie ma więc kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia danego postępowania, lecz jest upoważniony jedynie do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub aktu. Na podstawie art. 134 § 1ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Wbrew podnoszonym przez skarżących zarzutom, organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i wyprowadził z tego ustalenia właściwe skutki prawne, wskazując, że wniesienie sprzeciwu w związku ze zgłoszeniem robót budowlanych polegających na budowie przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do na dobę, na terenie nieruchomości, było uzasadnione. Nadto, trafnie wskazał, iż zgodność z prawem wybudowania sieci kanalizacyjnej sanitarnej istniejącej w u, w obrębie ulicy i działki inwestycyjnej nr [...] oraz nieprawidłowego działania tej sieci kanalizacyjnej, wykraczają poza zakres postępowania odwoławczego prowadzącego przez organ odwoławczy. Przystępując do szczegółowych rozważań należy wskazać, że na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa indywidualnych przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do na dobę. Zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót można przystąpić, jeżeli w terminie dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia (art. 30 ust. 5). Właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub inne przepisy (art. 30 ust. 6 pkt 2). Nadto, stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 2ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1399 ze zm.) właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania w określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Przepis art. 5 ust.1 pkt 2 ustawy uzależnia nałożony na jego podstawie na właścicieli nieruchomości obowiązek przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej od jej istnienia. Według wykładni powołanych przepisów zgoda na wykonanie na działce budowlanej przydomowej oczyszczalni ścieków może być udzielona tylko wtedy, gdy inwestor wykaże w sposób jednoznaczny, iż nie ma możliwości przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej czy ciepłowniczej. Właściciel nieruchomości może zatem realizować prawo do budowy oczyszczalni ścieków w sytuacji, gdy budowa kanalizacji nie jest uzasadniona, jak i w sytuacji gdy jest ona uzasadniona, ale sieć taka nie została jeszcze zrealizowana. Z powołanych przepisów wynika, że właściwy organ dysponuje uprawnieniem w postaci zgłoszenia sprzeciwu, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub inne przepisy (art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego). W sprawie poddanej sądowej kontroli za inny przepis należy uznać właśnie ww. art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, z którego wynika, że nieczystości ciekłe powstające w gospodarstwie domowym na danej nieruchomości winny być odprowadzane do kanalizacji sanitarnej, a tylko wtedy gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona nieruchomość należy wyposażyć w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub przydomową oczyszczalnię ścieków. Nie budzi wątpliwości Sądu, że treść powołanego przepisu należy odczytywać w ten sposób, że jeżeli istnieje sieć kanalizacyjna na danym terenie to zasadą jest obowiązek podłączenia danej nieruchomości do takiej sieci, chyba, że nieruchomość jest już wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że z nieruchomości skarżących objętej zamierzeniem inwestycyjnym, istnieje możliwość odprowadzania ścieków do istniejącej sieci kanalizacji. W aktach administracyjnych sprawy znajdują się dokumenty, z których jednoznacznie wynika, iż w obszarze działki nr [...] obręb została wykonana w ramach inwestycji pod nazwą "Budowa kanalizacji sanitarnej w u II etap, z przyłączami domowymi, przepompowniami ścieków wraz z zasilaniem energetycznym", studnia kanalizacyjna przyłączeniowa, a nadto, jak wynika z zebranych przez Starostę akt administracyjnych, 17 września 2015 r. Wójt Gminy wezwał skarżących do przyłączenia ich posesji do sieci kanalizacji sanitarnej, po uprawomocnieniu decyzji Wójta Gminy z dnia [...] nakazującej skarżącym przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacji sanitarnej (vide wyrok WSA II SA/Sz 1065/14 z dnia 5 marca 2015 r. Z powyższego wynika, że nieruchomość powinna zostać przyłączona do tej sieci kanalizacyjnej o ile nie dysponuje przydomową oczyszczalnią ścieków. Jak wynika z kolei ze zgłoszenia skarżących nie dysponują oni taką oczyszczalnią, ponieważ dopiero planują ją wykonać na podstawie zgłoszenia, co do którego organ zgłosił sprzeciw. Tu należy uczynić uwagę co do niespójnego i niezasadnego w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stanowiska skarżącej zaprezentowanego na rozprawie. Pełnomocnik skarżącej poparł w pełni i w całości wnioski zawarte w skardze, w której skarżąca negowała chęć budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, uzasadniając iż inwestycja, którą skarżący mają dopiero przedsięwziąć ma polegać na modernizacji i przebudowie istniejącego zbiornika, który cały czas pozostaje w użytku, (ten pogląd konsekwentnie był prezentowany przez stronę skarżącą podczas postępowania administracyjnego) i jednocześnie oświadczył, iż jego zdaniem obecnie funkcjonuje już przydomowa oczyszczalnia ścieków, składająca się z dwóch zbiorników bezodpływowych i skarżący nie chcą wykonywać żadnych robót budowlanych. Tymczasem z załączonej przez inwestorów książki użytkownika przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków oraz z dostarczonej przez zgłaszających mapki przedstawiającej docelową lokalizację przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków wynika, iż biologiczna oczyszczalnia ścieków ma składać się z kilku elementów osadnika wstępnego – istniejące szambo, bioreaktora oraz studni chłonnej, a zasadą jej działania jest to, iż oczyszczone ścieki można odprowadzić zarówno na terenie działki jak i poza nią do rowu melioracyjnego, potoku, studni chłonnej lub dodatkowego zbiornika. Co więcej istniejące dwa zbiorniki skarżąca dotychczas określała jednoznacznie jako szambo i występowała o jego modernizację. W kontekście powyższego te dwa istniejące zbiorniki, wbrew twierdzeniom pełnomocnika, nie mogą być uznane za przydomową oczyszczalnię ścieków. Sąd przypuszcza, iż powyższe twierdzenie miało uzasadniać stanowisko skarżącej, iż nieruchomość nie powinna zostać przyłączona do istniejącej sieci kanalizacyjnej, lecz ma się nijak do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Mając na uwadze powyższe okoliczności, a więc przede wszystkim fakt, że nieruchomość skarżącego posiada techniczne możliwości podłączenia do sieci kanalizacyjnej, zdaniem Sądu, organ odwoławczy zasadnie orzekł w niniejszej sprawie. Należy podkreślić, że brzmienie art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach – a zwłaszcza jego ostatni fragment – wskazuje, iż przesłanką zobowiązania do podłączenia się do sieci jest fakt jej istnienia oraz realna, technicznie wykonalna możliwość podłączenia. Zatem prawidłowa wykładnia zacytowanych przepisów nie budzi wątpliwości i jednoznacznie wskazuje, że zgoda na wykonanie na działce budowlanej przydomowej oczyszczani ścieków może być udzielona tylko wtedy, gdy inwestor wykaże w sposób jednoznaczny, że nie ma żadnej możliwości przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej, czy ciepłowniczej (wyrok NSA z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 238/13). Taka sytuacja nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie, bowiem jak słusznie podkreślił organ odwoławczy, w obszarze działki nr [...] obręb została wykonana w ramach inwestycji pod nazwą "Budowa kanalizacji sanitarnej w u II etap, z przyłączami domowymi, przepompowniami ścieków wraz z zasilaniem energetycznym", studnia kanalizacyjna przyłączeniowa, a nadto, jak wynika z zebranych przez Starostę akt administracyjnych, 17 września 2015 r. Wójt Gminy wezwał skarżących do przyłączenia ich posesji do sieci kanalizacji sanitarnej. Zauważyć trzeba również, że przedstawione powyżej stanowisko jest wiodące w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok NSA z dnia 9 października 2013 r., sygn. akt II OSK 1072/12). Sądowi znane jest z urzędu także stanowisko przeciwne (wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 1520/13), jednakże przyznając prymat zasadzie ochrony środowiska, Sąd stanął na stanowisku, że interpretacja omawianych przepisów zaprezentowana przez organ odwoławczy jest w pełni uzasadniona z uwagi na nadrzędną zasadę ochrony środowiska i dążenie do skanalizowania jak największych terenów zamieszkania. Podsumowując, należy podkreślić, iż zasadą jest przyłączanie się do istniejącej infrastruktury kanalizacyjnej (jeżeli tylko istnieje taka możliwość), a wyjątkowo, w przypadku braku takiej możliwości, istnieje sposobność zrealizowania przydomowej oczyszczalni ścieków. W działaniu organu odwoławczego oraz organu I instancja Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przepisów K.p.a. które skutkowałoby wyeliminowaniem decyzji organu II jak i I instancji z obiegu prawnego. Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło