II SA/Sz 1324/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Starosta na podstawie art. 30 ust. 6 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23) dalej "K.p.a." wniósł sprzeciw do zgłoszenia robót budowlanych dotyczących budowy przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3 ścieków surowych na dobę w m. S., działka nr [...] obręb S., z uwagi na fakt, że zakres robót budowlanych ujętych w treści zgłoszenia wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu organ opisał stan faktyczny sprawy podając m.in., że w dniu [...] r. M. K. złożył zgłoszenie budowy przydomowej oczyszczalni ścieków. Po przeprowadzeniu postępowania mającego na celu uzupełnienie braków formalnych złożonego wniosku, organ podał, że załączona została do niego m.in. decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...] r. Nr [...], bez potwierdzenia ostateczności, ustalająca warunki zabudowy na budowę budynku wielofunkcyjnego w zabudowie zagrodowej, budowę przydomowej oczyszczalni ścieków oraz niezbędnej infrastruktury technicznej w obrębie S., gm. T., działka nr [...]. W części dotyczącej ustaleń zagospodarowania terenu i jego zabudowy określono, że budynek wielofunkcyjny to budynek mieszkalny z częścią administracyjną i socjalno-gospodarczą. Organ podkreślił, że zgodnie z określonymi w § 3 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.) definicjami przez budynek mieszkalny należy rozumieć: - budynek mieszkalny wielorodzinny, - budynek mieszkalny jednorodzinny. Stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3, natomiast w związku z art. 30 ust. 1 wymaga ona zgłoszenia właściwemu organowi. Określenie "przydomowa" związane jest z budynkiem mieszkalnym i oznacza, że obiekt, tj. oczyszczalnia ścieków służy funkcjonalnie budynkowi mieszkalnemu (zgodnie z art. 3 Prawa budowlanego stanowi urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem). W myśl art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, oczyszczalnia ścieków może zostać zrealizowana na zgłoszenie, jeżeli jej zadaniem jest zapewnienie użytkowania budynku mieszkalnego zgodnie z jego przeznaczeniem, nawet w przypadku, gdy nie zrealizowano jeszcze budynku mieszkalnego na podstawie wydanego pozwolenia na budowę. W przypadku, gdy m.in. przydomowa oczyszczalnia ścieków nie będzie miała przydomowego charakteru, na budowę takiego obiektu wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Aby przydomowa oczyszczalnia ścieków mogła być wybudowana na podstawie zgłoszenia musi mieć wydajność do [...] m3 na dobę oraz być usytuowana bezpośrednio przy budynku mieszkalnym, może być również wybudowana na niezabudowanej działce dla której decyzja o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego stała się ostateczna. Inwestor zgłosił budowę przydomowej oczyszczalni ścieków do budynku wielofunkcyjnego, który, jak wynika z decyzji Nr [...] o warunkach zabudowy, jest budynkiem mieszkalnym z częścią administracyjną i socjalno-gospodarczą. Tymczasem budynku wielofunkcyjnego nie można zaliczyć do budynków mieszkalnych (jednorodzinnych lub wielorodzinnych),więc zgodnie z enumeratywnym wyliczeniem zawartym w art. 29 Prawa budowlanego, budowa oczyszczalni ścieków objęta przedmiotowym zgłoszeniem wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Nie zgadzając się z decyzją Starosty , M. K. złożył odwołanie w którym wniósł o jej uchylenie. W ocenie skarżącego stanowisko organu zaprezentowane w złożonym sprzeciwie jest całkowicie bezpodstawne oparte o błędną podstawę prawną. Wojewoda decyzją z dnia [...] ., nr [...]. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty. W uzasadnieniu organ odwoławczy uznał za prawidłowe zarówno postępowanie prowadzone przez organ I instancji jak i wydane rozstrzygnięcie. Następnie analizując przepisy Prawa budowlanego mającego zastosowanie w niniejszej sprawie wskazał, iż w przepisach art. 29 – art. 31 Prawa budowlanego, nie znajduje się zakres robót budowlanych, określonych w zgłoszeniu z dnia [...] r. polegających faktycznie tylko na budowie oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3 ścieków na dobę. Pomimo faktu treści zgłoszenia "przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3/dobę" nie będzie ona miała charakteru "przydomowej", gdyż nie będzie przyłączona do budynku mieszkalnego istniejącego lub będącego w trakcie budowy, lub przyłączona do budynku mieszkalnego, dla którego zostało wydane pozwolenie na budowę. Zatem w sprawie nie został wykazany przypadek, który potraktowany jest przez ustawodawcę jako wyjątek od ogólnej reguły, z której wynika, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ podkreślił, że w przypadku chęci budowy "przydomowej oczyszczalni ścieków" na terenie niezabudowanej działki, na którą wydana została decyzja o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku wielofunkcyjnego w zabudowie zagrodowej, zgłoszenie nie będzie miało charakteru "przydomowej oczyszczalni ścieków" i w takim przypadku wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Przedmiotową decyzję Wojewody M. K. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając jej: - naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 138 § 2 K.p.a., - naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego i § 3 pkt 3 w związku z § 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1422). W oparciu o wykazane uchybienia wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zdaniem skarżącego organy dokonały błędnej wykładni prawa materialnego, a w szczególności zakresu znaczeniowego określenia "zabudowa zagrodowa", która następnie była podstawą do odmowy przymiotu "przydomowego charakteru" planowanej przez niego oczyszczalni ścieków. Zgodnie z § 3 pkt 3 w związku z § 3 pkt 4 powołanego Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w przypadku budynku mieszkalnego należy rozumieć budynek mieszkalny wielorodzinny lub jednorodzinny. Natomiast zabudowa zagrodowa, to w szczególności budynki mieszkalne, a tym samym oczywistym jest, że zbiór znaczeniowy pojęcia budynek mieszkalny i zabudowa zagrodowa nie jest rozłączny, a wprost przeciwnie. Mając na uwadze powyższe, w ocenie skarżącego, organy obu instancji dokonały błędnej wykładni pojęcia zabudowa zagrodowa i budynek mieszkalny jako zbioru rozłącznego. W konsekwencji spowodowało błędną to wykładnię pojęcia "przydomowy" i nieuzasadnioną odmowę nadania tego charakteru zgłaszanej przez skarżącego oczyszczalni ścieków. Dalej skarżący powołując się na uzasadnienie Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiódł, że dla uznania "przydomowego" charakteru wykazać należy, że oczyszczalnia znajduje się w pobliżu indywidualnego domu (miejsca) przeznaczonego do zamieszkiwania osób. Decyzja o warunkach zabudowy przedłożona organowi wprost stanowi, że na działce znajdzie się przydomowa oczyszczalnia ścieków oraz indywidualny dom przeznaczony do zamieszkiwania osób, a jedynie jego część będzie stanowiła część administracyjną i socjalno-gospodarczą. Skarżący przywołał również uzasadnienie wyroku WSA w Rzeszowie (sygn. II SA/Rz 1186/12), gdzie Sąd na gruncie podobnego stanu faktycznego uznał, że w przypadku pensjonatu nie jest konieczne pozwolenie dla budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, przytaczając, że istotny jest rodzaj ścieków, który planowana oczyszczalnia ma obsługiwać, zatem w ocenie Sądu budowa oczyszczalni ścieków o wydajności do 4,50m3 na dobę wyłącznie dla potrzeb obsługi domu mieszkalnego, jakim jest pensjonat wymaga jedynie zgłoszenia a nie pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w sprawie wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie jest zasadna. Sąd dokonując oceny w oparciu o wyżej wymienione zasady uznał, że zaskarżona decyzja, jak też decyzja organu l instancji nie naruszają prawa. Organy obu instancji w sposób prawidłowy przeprowadziły postępowanie administracyjne, dokonując przy tym prawidłowych ustaleń faktycznych i wyprowadzając z nich właściwe skutki prawne. Skarżący M. K. w dniu [...] r. dokonał zgłoszenia zamiaru budowy przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do [...]m3 ścieków na dobę w m. S., gm. T., na terenie działki nr [...] obręb S. Do zgłoszenia inwestor załączył nieostateczną decyzję Burmistrza T. o warunkach zabudowy z dnia [...] r. Nr [...] ustalającą warunki zabudowy na budowę budynku wielofunkcyjnego w zabudowie zagrodowej, budowę przydomowej oczyszczalni ścieków oraz niezbędnej infrastruktury technicznej. W pkt 2 decyzji określającym rodzaj zabudowy i zagospodarowania terenu organ określił, że budynek wielofunkcyjny, to budynek mieszkalny z częścią administracyjną i socjalno-gospodarczą. Do zgłoszenia załączono również mapę zasadniczą w skali 1:500 obrazującą usytuowanie biologicznej oczyszczalni ścieków typu Roto-Tank oraz instrukcję jej montażu i eksploatacji. Istota sprawy sprowadza się do tego, czy wykonanie tego rodzaju budowy wymaga zgłoszenia, czy też uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez właściwy organ i czy Starosta B. trafnie wniósł sprzeciw w trybie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Przepis art. 29 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa indywidualnych przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3 na dobę. Przepis art. 29 cyt. ustawy wylicza rodzaje budów zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i stanowi on katalog zamknięty, a więc inne rodzaje planowanej budowy, nie wymienione w tym przepisie, nie mogą być zrealizowane przez zgłoszenie zamiaru wykonania inwestycji i ustawa wymaga dla nich uzyskania decyzji pozwolenia na budowę wydanej przez właściwy organ. Natomiast w art. 31 Prawa budowlanego, uregulowano szczególny rodzaj robót budowlanych – rozbiórkę obiektu budowlanego, na które także co do zasady wymagane jest pozwolenie, o którym mowa w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Odnosząc się do charakteru zgłoszonej oczyszczalni, prawidłowo organy wywiodły, że określenie "przydomowa" związane jest z budynkiem mieszkalnym i oznacza, że oczyszczalnia ścieków służy funkcjonalnie budynkowi mieszkalnemu. Stosownie do treści powołanego art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, oczyszczalnia ścieków może zostać zrealizowana na zgłoszenie, jeżeli jej zadaniem jest zapewnienie użytkowania budynku mieszkalnego zgodnie z jego przeznaczeniem, nawet w przypadku, gdy nie zrealizowano jeszcze budynku mieszkalnego na podstawie wydanego pozwolenia na budowę. W przypadku natomiast, gdy przydomowa oczyszczalnia ścieków nie będzie miała przydomowego charakteru, na budowę takiego obiektu budowlanego wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Aby przydomowa oczyszczalnia ścieków mogła być wybudowana na podstawie zgłoszenia musi mieć wydajność do [...] m3 na dobę oraz być usytuowana bezpośrednio przy budynku mieszkalnym. Może ona być również wybudowana na niezabudowanej działce, dla której decyzja o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego stała się ostateczna. Zatem budowa przydomowej oczyszczalni ścieków na podstawie zgłoszenia musi spełniać łącznie dwie przesłanki, tj. jej wydajność nie może przekraczać [...] m3 na dobę, ponadto musi być to oczyszczalnia przydomowa, czyli usytuowana bezpośrednio przy budynku mieszkalnym, już wybudowanym w fazie istniejącego pozwolenia na budowę. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy uznać należy, że zakres robót objętych zgłoszeniem inwestora z dnia [...] r. polegających faktycznie tylko na budowie oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3 na dobę nie znajduje się w zakresie robót budowlanych określonych w przepisach art. 29 – 31 ustawy Prawo budowlane. W oparciu o zebrany materiał dowodowy słusznie organy stanęły na stanowisku, że pomimo zgłoszenia "przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3 na dobę", faktycznie nie będzie ona miała charakteru "przydomowej", ponieważ nie będzie przyłączona do budynku mieszkalnego istniejącego lub będącego w trakcie budowy, lub też przyłączona do budynku mieszkalnego dla którego zostało wydane pozwolenie na budowę. Podkreślić należy, że intencją ustawodawcy jest upraszczanie procesu inwestycyjnego, ale w odniesieniu do budów określonych w przepisie art. 29 w związku z art. 30 ust. 1 cyt. ustawy Prawo budowlane ustawodawca wymienia konkretnie te budowy, które mogą być realizowane przez zgłoszenie, natomiast inne muszą być zrealizowane przez uzyskanie pozwolenia na budowę. Jak wynika ze zgłoszenia z dnia [...] r. skarżący wykazał, że w pierwszej kolejności zamierza wykonać przydomową oczyszczalnię ścieków, natomiast o zezwolenie na budowę budynku mieszkalnego zamierza wystąpić natychmiast po zakończeniu projektu architektoniczno – budowlanego. Zatem nie zachodzi tu przypadek, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 3 ustawy bowiem budynek nie został wybudowany, nie wystąpiono choćby o zezwolenie na jego budowę. Mając powyższe na uwadze zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, organy administracji obu instancji w sposób prawidłowy ustaliły, iż dla tego rodzaju budowy wymagane jest uzyskanie przez inwestora decyzji organu administracji o pozwoleniu na budowę, zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Trafnie więc Starosta wniósł sprzeciw wobec zamiaru wykonania przedmiotowej inwestycji. Stosownie do przepisu art. 30 ust. 6 pkt 1 cyt. ustawy, właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Tym samym za bezzasadne należy uznać zarzuty skargi, tak w zakresie naruszenia prawa materialnego jak i procesowego. Organy obu instancji orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo ustaliły stan faktyczny do którego zastosowały odpowiednie przepisy prawa, dlatego brak jest podstaw do wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł jak w sentencji wyroku na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.