II SA/Sz 1428/17

PostanowienieWSA w Szczecinie2018-02-08

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Danuta Strzelecka-Kuligowska, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na postanowienie organu odwoławczego w przedmiocie odmowy wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji, wydane na podstawie art. 135 K.p.a., jest dopuszczalna do rozpoznania przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Skarga na postanowienie organu odwoławczego wydane na podstawie art. 135 K.p.a. w przedmiocie odmowy wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji jest niedopuszczalna. Postanowienie takie nie jest objęte kognicją sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., ponieważ nie służy na nie zażalenie, nie kończy postępowania ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (ZWINB) postanowieniem odmówił wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała współwłaścicielom budynku gospodarczego wykonanie czynności zabezpieczających ze względu na zagrożenie katastrofą budowlaną. Skarżący zarzucili naruszenie szeregu przepisów K.p.a. dotyczących procedury administracyjnej i dowodowej. Wnieśli również o wstrzymanie wykonania postanowienia ZWINB.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargi skarżących M. C. oraz E. K., M. K. i R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skarg M. C. oraz E. K., M. K. i R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a I. odrzucić skargi, II. zwrócić skarżącemu M. C. kwotę [...] zł ([...] złotych) oraz skarżącym E. K., M. K. i R. K. solidarnie kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego. Decyzją z dnia [...] r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G., nakazał T. B., A. C., J. C., Ł. C., Z. C., A. C., M. C., W. C., E. Ż., E. K., M. K., R. K., R. Ł., J. S., P. S. (...), jako współwłaścicielom budynku gospodarczego położonego na nieruchomości w m. G., gm. T., na terenie działki oznaczonej nr ew. [...], wykonanie w terminie do 15 września 2017 r. n/w czynności mających na celu zabezpieczenie przedmiotowego budynku do czasu jego rozbiórki, względnie całkowitej naprawy: 1. Dokonać zabezpieczenia istniejącego budynku gospodarczego przed jego zawaleniem poprzez zastosowanie stemplowań i podparć zabezpieczających budynek. 2. Usunąć z budynku luźnowiszące jego elementy grożące zawaleniem. 3. Dokonać zabezpieczenia budynku przed dostępem osób postronnych poprzez wygrodzenie terenu na którym znajduje się budynek szczelnym płotem uniemożliwiającym przedostanie się do budynku. 4. Zamieścić na budynku lub w jego sąsiedztwie tablice informacyjne o zagrożeniu jakie obecnie stwarza budynek - zobowiązując ich jednocześnie do wykonania prac zabezpieczających pod nadzorem uprawnionej osoby oraz przedłożenia oświadczenia uprawnionej osoby, że roboty naprawcze wykonano zgodnie ze sztuką budowlaną i obowiązującymi przepisami. Z uwagi na występujące w budynku zagrożenie dla życia i zdrowia – organ na podstawie art. 108 K. p. a. nadał tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji strony wniosły odwołania do Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej zwanego: "ZWINB") z tym, że M. C., działający przez pełnomocnika - adw. T. S. zawarł w swoim odwołaniu wniosek - cyt.: "o wstrzymanie natychmiastowego wykonania zaskarżonej decyzji na czas trwającego postępowania administracyjnego, gdyż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". W wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku ZWINB, powołując się na art. 135 K.p.a., art. 108 K.p.a. oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo budowlane postanowieniem z dnia [...] r. znak [...], odmówił wstrzymania natychmiastowego wykonania ww. decyzji. W uzasadnieniu tegoż postanowienia ZWINB wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 108 § 1 K.p.a., decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Zgodnie zaś z przepisem art. 135 K.p.a., organ odwoławczy może w uzasadnionych przypadkach wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że przedmiotowy budynek znajduje się w stanie technicznym realnie grożącym katastrofą budowlaną, przy tym wskazany obiekt nie jest zabezpieczony przed dostępem osób postronnych. Tym samym, ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego przed realnym zagrożeniem, zasadnym było nadanie skarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności przez organ I instancji. Z tych samych względów organ odwoławczy nie znajduje podstaw uzasadniających wstrzymanie natychmiastowego wykonania skarżonej decyzji. Na powyższe postanowienie M. C., reprezentowany przez adw. T. S., a także E. K., R. K. i M. K. złożyli odrębne skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W obydwu skargach podniesiono te same zarzuty: 1. naruszenie art. 9 i art. 10 K.p.a., polegające na uniemożliwieniu stronie zapoznania się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie, albowiem organ nie zrealizował wniosku o zwrócenie się do Sądu o informacje o tym, czy zaskarżono postanowienie SR w G. z dnia [...] r. i czy samo postępowanie [...] zakończyło się prawomocnie. 2. naruszenie art. 10 K.p.a., polegające na nieumożliwieniu stronie przez organ II instancji, zapoznania się z materiałem dowodowym; 3. naruszenie art. 35 § 2 K.p.a. w zw. z art. 36 § 1 K.p.a., poprzez niezawiadamianie strony postępowania o niezałatwieniu sprawy w ustawowym terminie; 4. naruszenie art. 86 K.p.a. przez zaniechanie przesłuchania skarżącego celem szczegółowego wyjaśnienia, czy istotnie Skarżący są spadkobiercami po zmarłym K. K. oraz czy wykonywali czynności związane z nabyciem członkostwa w Spółdzielni Kółek Rolniczych w terminie 6 miesięcy od daty jego śmierci; 5. naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 80 K.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpoznaniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym wystąpienie do Sądu Rejonowego w G. o informacje o tym czy postępowanie w sprawie I Ns [...] zakończyło się i z jakim rezultatem; 6. naruszenie art. 7, 76 § 1 i art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpoznaniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w uznaniu że skarżący zostali współwłaścicielami nieruchomości położonej w m. G. dz. [...] na postawie postanowienia SR w G. z dnia 11 stycznia 2016 r. w sprawie I Ns [...], gdy tymczasem zostało ono uchylone i sprawa nie zakończyła się prawomocnie, a przedstawiono szereg argumentów wskazujących na to, że skarżący niesłusznie zostali uznani za osoby, które nabyły udziały w Spółdzielni Kółek Rolniczych w T. w likwidacji. Wskazując na powyższe uchybienia skarżący wnieśli o uchylenie skarżonego postanowienia w całości i poprzedzających je decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia na czas trwającego postępowania sądowego, gdyż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odpowiadając na skargę ZWINB wniósł o jej oddalenie przedstawiając ustalenia faktyczne w sprawie, które legły u podstaw wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlnego w G. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego z [...] r. decyzji znak [...] i nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności. W podsumowaniu organ stwierdził, iż zgodnie z przepisem art. 135 K.p.a., organ odwoławczy może w uzasadnionych przypadkach wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji. Jednakże ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że przedmiotowy budynek znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym, realnie grożącym katastrofą budowlaną, przy tym wskazany obiekt nie jest zabezpieczony przed dostępem osób postronnych. Tym samym, ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego przed realnym zagrożeniem, zasadnym było nadanie przez organ powiatowy skarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Z tych samych względów, organ odwoławczy nie znajduje podstaw uzasadniających wstrzymanie natychmiastowego wykonania skarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd zawsze rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. Rozpatrując zatem wniesioną skargę Sąd nie może wychodzić poza jej przedmiot. Na wstępie stwierdzić należy, iż obie skargi są identycznej treści i dotyczą tego samego aktu, tj. wydanego, w wyniku zawartego w odwołaniu M. C. wniosku o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności wydanej przez organ I instancji decyzji, postanowienia ZWINB z dnia [...] r. nr [...], odmawiającego wstrzymania wykonania wskazanej decyzji. Wynika to jednoznacznie z określenia przedmiotu skargi. Akt ten mógł być zatem objęty jedną skargą, wobec czego Sąd na podstawie art. 111 § 1 P.p.s.a. połączył sprawy wszczęte ww. skargami w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Ponieważ skargi dotyczyły postanowienia, Sąd na podstawie art. 119 i 120 P.p.s.a. rozpatrzył je w trybie uproszczonym. Rozpatrując skargi w zakresie wskazanym ograniczeniem wynikającym z art. 134 § 1 P.p.s.a. stwierdzić należy, iż są one niedopuszczalne, albowiem dotyczą postanowienia ZWINB wydanego na podstawie art. 135 K.p.a. Wskazany przepis stanowi, iż organ odwoławczy może w uzasadnionych przypadkach wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji. Z takim wnioskiem do organu odwoławczego wystąpił M. C. w odwołaniu od wydanej przez organ I instancji decyzji (wskazanej na wstępie). W aktach sprawy brak danych, że z takim wnioskiem wystąpili również E. K., M. K. oraz R. K., którzy wnieśli identyczną skargę na wyżej opisane postanowienie, choć wniosku w tym zakresie nie składali (a przynajmniej nie wynika to z akt sprawy). Jest to jednak bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy wszczętej ich skargą, skoro sama skarga na postanowienie wydane na podstawie art. 135 K.p.a. jest niedopuszczalna. Zgodnie bowiem z art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W doktrynie oraz orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednoznacznie przyjmuje się, iż rozpoznając wniosek o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji organ odwoławczy wydaje postanowienie. Na postanowienie to nie służy zażalenie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 marca 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 78/10). Nie jest to też postanowienie kończące postępowanie w sprawie, ani rozstrzygające sprawę co do istoty. Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie nie spełnia zatem określonych w art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. warunków, zatem skarga na nie do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy wniesione na wskazane postanowienie skargi podlegały odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. zwraca skarżącym uiszczony wpis sądowy. Ubocznie zauważyć należy, iż w uzasadnieniu obu skarg zawarto wywody odnoszące się nie do wskazanego w tytule skargi postanowienia lecz wydanej przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] r. decyzji, utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, co jest jednak przedmiotem innej sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło