II SA/Sz 148/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-06-20
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Henryk Dolecki, Marzena Iwankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie warunków zezwolenia dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków w transporcie drogowym osób, uzasadnia nałożenie kary pieniężnej, nawet jeśli miało miejsce na prośbę dyrekcji szkoły i rodziców w celu poprawy bezpieczeństwa dzieci?Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie warunków zezwolenia dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków w transporcie drogowym osób, uzasadnia nałożenie kary pieniężnej. Argumenty dotyczące poprawy bezpieczeństwa dzieci lub prośby dyrekcji szkoły nie stanowią nadzwyczajnych okoliczności wyłączających odpowiedzialność przewoźnika, ponieważ kary te mają charakter administracyjny, a nie karny, i są nakładane na podstawie samego faktu nieprzestrzegania obowiązków, a nie winy przewoźnika. Złożenie wniosku o zmianę zezwolenia nie upoważnia do samowolnego odstępstwa od obowiązujących przepisów.Stan faktyczny
Spółka została ukarana karą pieniężną za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków zezwolenia dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków. Naruszenie polegało na zjechaniu z wyznaczonej trasy i zatrzymaniu pojazdu w miejscu nieprzeznaczonym do tego celu w celu wysadzenia pasażerów. Spółka argumentowała, że odbyło się to na prośbę dyrekcji szkoły i rodziców w celu poprawy bezpieczeństwa dzieci, a także złożyła wniosek o zmianę zezwolenia i rozkładu jazdy. Organy administracji utrzymały karę pieniężną w mocy, uznając, że nie zaszły okoliczności wyłączające odpowiedzialność.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] , Komendant Policji ukarał Spółkę karą pieniężną w wysokości[...]. Podstawą faktyczną ww. decyzji było stwierdzenie, że podczas kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu [...] strona wykonywała transport drogowy z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków, co stanowi naruszenie l.p nr 2.2. pkt 3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
Z kontroli tej sporządzony został protokół nr [...] wraz
z załącznikiem do ww. protokołu, które to dokumenty kierujący A.G. podpisał, nie wnosząc zastrzeżeń, bądź uwag.
Od powyższej decyzji Spółka złożyła odwołanie zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie - poprzez błędną wykładnię:
* art. 20a, 93 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym,
* art. 7-10 i 77 § 1 K.p.a.,
* nie wyjaśnienie przez organ wszystkich okoliczności sprawy.
Ponadto strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie lub przekazanie jej do ponownego rozpatrzenia oraz o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.
W dniu [...] organ odwoławczy - Komendant Policji
- decyzją nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Policji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na stwierdzone naruszenie art.10 i art. 77 § 1 K.p.a.
Komendant Policji decyzją z dnia [....] nałożył na Spółkę
karę pieniężną w wysokości[...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że kierujący A. G. zjechał z wyznaczonej rozkładem jazdy trasy, gdzie po zatrzymaniu pojazdu w miejscu do tego nie wyznaczonym dokonywał. Według rozkładu jazdy w tych godzinach przebieg trasy przewozu odbywa się ulicami. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, podnosząc zarzuty, jak w odwołaniu od decyzji z dnia [...]r. i zwracając uwagę, że organ I instancji nie kontrolował zezwolenia do którego załącznikiem jest rozkład jazdy, co wynika z protokołu kontroli, a tym samym nie jest wiadomo skarżącemu w oparciu o jakie dokumenty dokonano ustaleń faktycznych, a następnie dokonano oceny prawnej zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Komendant Policji decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, 268a K.p.a., art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 2 pkt 1, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2006 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Spółkę od decyzji Komendanta Policji z dnia [...] , o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości [...] za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Komendant Policji, odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, wskazał, że bezsprzecznym jest fakt kontroli drogowej środka transportu marki kierowanego przez A. G. Podczas kontroli sporządzony został protokół kontroli nr[...], z treści którego wynika, że kontroli poddano wypis z licencji nr[...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego wystawiony na Spółkę oraz wypis z zezwolenia nr [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym. Jako materiał dowodowy załączono rozkład jazdy linii na trasie.
Organ odwoławczy wskazał dalej, że ustawodawca w art. 18 ustawy z dnia 6 września 2006 r. o transporcie drogowym stanowi, iż "wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga zezwolenia" i w tym zakresie przewoźnik wypełnił obowiązek.
Ponadto przewozy regularne osób charakteryzują się swoją specyfiką
i szczególnymi zasadami ( art.18b ww. ustawy):
1) do przewozu używane są wyłącznie autobusy odpowiadające wymaganym ze względu na rodzaj przewozu warunkom technicznym;
2) rozkład jazdy jest podawany do publicznej wiadomości przez ogłoszenia na wszystkich wymienionych w rozkładzie jazdy przystankach lub dworcach autobusowych;
3) wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy;
4) należność za przejazd jest pobierana zgodnie z cennikiem opłat, a pasażer otrzymuje potwierdzenie wniesienia opłaty w postaci biletu wydanego zgodnie
z przepisami o kasach rejestrujących;
5) w kasach dworcowych oraz w autobusie znajduje się dostępny do wglądu pasażerów opracowany przez przewoźnika lub grupę przewoźników regulamin, określający warunki obsługi podróżnych, odprawy oraz przewozu osób, bagażu
i rzeczy;
6) cennik opłat został podany do publicznej wiadomości przy kasach dworcowych oraz w każdym autobusie wykonującym regularne przewozy osób, przy czym cennik opłat musi także zawierać ceny biletów ulgowych:
a) określone na podstawie odrębnych ustaw, a w szczególności ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (Dz. U. z 2002 r. Nr 175, poz. 1440 ze zm.),
b) wynikających z uprawnień pasażerów do innych ulgowych przejazdów, jeżeli podmiot, który ustanowi te ulgi, ustalił z przewoźnikiem w drodze umowy warunki zwrotu kosztów stosowania tych ulg;
7) zgodnie z warunkami przewozu osób określonymi w zezwoleniu, o którym mowa
w art. 18.
Ponadto, podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się:
1) używania do przewozu:
a) innych pojazdów niż autobusy,
b) autobusów nieodpowiadających wymaganym ze względu na rodzaj przewozu warunkom technicznym;
2) korzystania z przystanków, na których nie została zamieszczona informacja
o realizowanym rozkładzie jazdy, zawierająca także nazwę, adres siedziby przewoźnika i numer telefonu przewoźnika lub niezgodnie z podanymi w tej informacji dniami i godzinami odjazdów;
3) zabierania i wysadzania pasażerów poza przystankami określonymi w rozkładzie jazdy;
4) pobierania należności za przejazd niezgodnie z cennikiem opłat podanym do publicznej wiadomość pasażerów;
5) naruszania warunków przewozu osób określonych w zezwoleniu, o którym mowa
w art. 18.
Organ odwoławczy zauważył, że ze zgromadzonego materiału dowodowego w postaci notatek służbowych wynika, iż kursy pod szkołę po uczniów wykonywane były systematycznie w porozumieniu strony z dyrektorem szkoły . Ponadto, Spółka w notatce służbowej stwierdziła, że wystąpi o zmianę zezwolenia i rozkładu jazdy, w którym uwzględniona będzie. W protokole przesłuchania świadka - kierowcy A. G. - zawarte jest zeznanie z treści którego wynika, że dyżurny ruchu dworca PKS zlecił kierowcy kurs pod, co jest niezgodne z zezwoleniem i rozkładem jazdy.
Zdaniem Komendanta Policji organ I instancji prawidłowo i wyczerpująco zebrał materiał dowodowy, a popełnione naruszenie przez stronę określone pod l.p nr 2.2. pkt 3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym nie budzi wątpliwości.
Organ odwoławczy wskazał dalej, że w art. 20a ustawy o transporcie drogowym wskazane zostały przypadki, w których przedsiębiorca może nie stosować warunków określonych w zezwoleniu w ściśle określonych sytuacjach, a mianowicie:
1. w przypadku wystąpienia niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności uniemożliwiających wykonywanie przewozów zgodnie z określonym
w zezwoleniu przebiegiem trasy przewozów, w szczególności awarii sieci, robót drogowych lub blokad drogowych,
2. w przypadku, gdy okoliczności uniemożliwiające wykonywanie przewozów, o których mowa w ust. 1, trwają dłużej niż 14 dni, organ właściwy w sprawach zezwoleń, na wniosek przedsiębiorcy, wydaje decyzję w sprawie odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu.
3. decyzja, o której mowa w ust. 2, nie może być wydana na okres dłuższy niż okres ważności zezwolenia.
Zdaniem organu, z zebranego materiału dowodowego nie wynika by któreś z ww. okoliczności miały miejsce. Z przedstawionego przez organ I instancji materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że powyższe kursy pod szkołę, niezgodne
z rozkładem jazdy, należały do częstej praktyki przewoźnika. Ponadto, nie sposób jest doszukać się okoliczności zawartych w art. 20a. W powyższym stanie rzeczy zarzut strony dotyczący błędnej wykładni art. 20a jest bezpodstawny.
Odnosząc się natomiast do zarzutu błędnej wykładni i zastosowania art. 93
ust. 7 ustawy o transporcie drogowym organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z treścią ww. przepisów ust. 1-3 nie stosuje się, jeżeli stwierdzone zostanie, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. W takiej sytuacji, właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Z powyższego przepisu, zdaniem Komendanta Policji wynika, że ustawodawca zwolnił przedsiębiorcę
z odpowiedzialności w ściśle określonych sytuacjach, nakładając tym samym na przedsiębiorcę obowiązek kontroli i właściwej organizacji pracy kierowców, aby nie dochodziło do naruszeń prawa.
Po przeanalizowaniu materiału dowodowego organ odwoławczy nie dopatrzył się okoliczności zawartych w powyższym artykule. Strona była świadoma popełnianego naruszenia i tym samym godziła się na odstępstwa określone w zezwoleniu. Świadczą o tym notatki służbowe, pismo dyrektora szkoły, przesłuchanie świadka kierowcy A. G.
Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy nie dopatrzył się okoliczności dających podstawę do zastosowania art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym.
Komendant Policji podkreślił, że analizując zebrany materiał dowodowy stwierdził, iż procedura zastosowana przez organ I instancji nie budzi zastrzeżeń. Strona na każdym etapie postępowania informowana była o jej prawach i obowiązkach. Organ I Instancji dokonał szeregu czynności mających na celu ustalenie prawdy obiektywnej, wyrażając wolę współpracy ze stroną. Gromadzony materiał dowodowy, jak i procedura administracyjna prowadzona była zgodnie
z obowiązującymi przepisami prawa i nie sposób jest dopatrzyć się zorientowania postępowania na priorytet nałożenia kary pieniężnej na stronę. Zdaniem organu odwoławczego, nie ma wątpliwości, że nastąpiło wykroczenie określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę.
W postępowaniu administracyjnym w tego rodzaju sprawach istotne jest bowiem przede wszystkim stwierdzenie faktu popełnienia wykroczenia i stwierdzenie odpowiedzialności za ten czyn. Policja działa w takiej sytuacji w warunkach uznania związanego - stwierdzenie określonego ustawą wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości.
Spółka, reprezentowane przez pełnomocnika – r. pr. A. W. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Komendanta Wojewódzkiego z dnia[...].
Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła błędne zastosowanie i wykładnię:
1) art. 18b ust. 2 pkt 3, 20a i 93 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2011r. o transporcie drogowym,
2) art. 7-10, art. 138 § 1 w związku z art. 107 K.p.a.,
3) nie wyjaśnienie wszelkich okoliczności sprawy.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji
i umorzenie postępowania w sprawie oraz o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpatrzenia skargi.
Zdaniem Spółki, w przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż zebrany materiał dowodowy nie pozwala dojść do ustaleń i wniosków, których dokonały organy wydające zaskarżone decyzje. Jednakże przy założeniu, iż doszło do naruszenia rozkładu jazdy i wysadzania pasażerów na przystankach nieobjętych tym rozkładem, Komendant Policji, jak i Komendant Policji, zobowiązani byli do poczynienia ustaleń dotyczących przyczyn i okoliczności tych naruszeń.
W opinii strony skarżącej w przedmiotowej sprawie organ II instancji nie rozpatrzył wszystkich zarzutów skarżącej i nie zawarł w uzasadnieniu swojej decyzji prawidłowego uzasadnienia faktycznego, jak i prawnego, ograniczając się w dużej mierze do cytowania przepisów prawa i opisu przebiegu postępowania administracyjnego. Tak sformułowane uzasadnienie zaskarżonej decyzji w ocenie skarżącej narusza art. 138 § 1 w związku z art. 107 K.p.a., gdyż Komendant Policji nie rozpatrzył zarzutu naruszenia art. 7 K.p.a. w kontekście interesu społecznego i obywateli.
Spółka powołała się dalej na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sygn. akt VI SA/Wa 101/08, w którym sąd ten orzekł, iż "mimo zawartego w art. 18b ustawy o transporcie drogowym kategorycznego zakazu zatrzymywania się i wysadzania pasażerów poza przystankami objętymi rozkładem jazdy nie można wykluczyć sytuacji uzasadniającej zastosowanie zasady wyrażonej w art. 7 K.p.a. i dopuszczenie sytuacji wysadzania pasażerów
w innych miejscach nie wskazanych w tym rozkładzie bez skutku nałożenia kary".
Strona podkreśliła ponadto, że w przedmiotowej sprawie organy wydające decyzję nie wyjaśniły motywów zmiany rozkładu jazdy i nie oceniły zebranego w tym zakresie materiału dowodowego. Bezsporne jest, że do wysadzenia dzieci "pod szkołą" doszło na prośbę dyrekcji szkoły, rodziców, w celu poprawienia bezpieczeństwa dzieci, bowiem droga z pierwotnego przystanku do szkoły jest bardzo niebezpieczna, co z urzędu powinien wiedzieć zwłaszcza Komendant Policji.
Mając na uwadze fakt, iż Spółka jednocześnie wystąpiła o zmianę zezwolenia
i rozkładu jazdy poprzez wprowadzenie przystanku, w jej opinii, powyższe działanie należy uznać za zgodne z interesem społecznym i interesem obywateli, zwłaszcza, że Policja nie zapewniła należytego bezpieczeństwa dzieci w drodze z przystanku do szkoły z uwagi na małą liczbę funkcjonariuszy.
W odpowiedzi na skargę Komendant Policji,
wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał w całości stanowisko przedstawione
w zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo organ wyjaśnił, że ustawowy zakaz zabierania i wysadzania pasażerów poza przystankami określonymi w rozkładzie jazdy, o którym mowa
w art. 18b ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2006 r. o transporcie drogowym uzasadniony jest również względami bezpieczeństwa ruchu drogowego, które jest zagrożone w przypadku zatrzymywania pojazdu wykonującego przewóz osób w celu zabierania lub wysadzania pasażerów w miejscu nie oznaczonym jako przystanek,
do tej funkcji nie przystosowanym. Z tego powodu, uwzględnienie, nawet słusznej
ze społecznego punku widzenia inicjatywy, mającej na celu zapewnienie uczniom dostępu komunikacyjnego do szkoły, nie może prowadzić do samowolnego wyznaczania miejsc przystankowych, lecz powinno nastąpić po przeprowadzeniu przewidzianej prawem procedury, która ma zapewnić bezpieczne wykonywanie transportu. Skarżąca procedury tej nie dochowała. Cytowany na poparcie tez skarżącej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2008 r. (sygn. akt VI SA/Wa 101/08) został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt II GSK 974/08).
Organ odwoławczy zaznaczył też, że pomimo wyznaczonego przez organy I i II instancji terminu do wypowiedzenia się przez Spółkę w sprawie zebranego
w postępowaniu materiału dowodowego skarżąca z powyższego uprawnienia nie skorzystała. Tym samym niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 10 K.p.a.
Postanowieniem z dnia[...] Wojewódzki Sąd Administracyjny
odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270).
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy
z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874
ze zm.).
Zgodnie z art. 18 ust. 1 ww. ustawy wykonywanie przewozów regularnych
i przewozów regularnych specjalnych wymaga uzyskania stosownego zezwolenia.
W myśl z art. 18b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, przewozy regularne
w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według następujących zasad: rozkład jazdy jest podawany do publicznej wiadomości przez ogłoszenia na wszystkich wymienionych w rozkładzie jazdy przystankach lub dworcach autobusowych (pkt 2); wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy (pkt 3). Zgodnie z art. 18b ust. 2 ustawy, podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się korzystania z przystanków, na których nie została zamieszczona informacja o realizowanym rozkładzie jazdy zawierająca także nazwę, adres siedziby przewoźnika i numer telefonu przewoźnika lub niezgodnie z podanymi w tej informacji dniami i godzinami odjazdów (pkt 2) oraz zabierania i wysadzania pasażerów poza przystankami określonymi w rozkładzie jazdy (pkt 3).
Stosownie natomiast do art. 20 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym
w zezwoleniu określa się w szczególności: warunki wykonywania przewozów, przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów, miejscowości, w których znajdują się przystanki.
Zgodnie zaś z art. 92 ust. 1 ww. ustawy, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] złotych do [...] złotych, którą nakłada się w drodze decyzji administracyjnej (art.93 ust.1).
W załączniku do ustawy wymienione zostały naruszenia ze wskazaniem wysokości kar za poszczególne naruszenia. W L.p. 2.2 pkt 3 załącznika wskazano,
że wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem określonych w zezwoleniu warunków dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków podlega karze wynosi [...].
W rozpoznawanej sprawie bezspornym pozostaje fakt, że w dniu kontroli,
tj. w dniu [...] A. G., kierujący o numerze rejestracyjnym [...] i wykonujący transport drogowy na trasie - , w imieniu Spółki, zjechał z wyznaczonej rozkładem jazdy trasy, tj. na ulicę, gdzie po zatrzymaniu pojazdu w miejscu do tego nie wyznaczonym dokonywał. Według rozkładu jazdy w tych godzinach przebieg trasy przewozu odbywa się ulicami i dalej ulicą drogą.
Analiza treści przytoczonych wyżej przepisów w kontekście stanu faktycznego niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, że organy orzekające w sprawie w prawidłowy sposób te przepisy zastosowały.
W ocenie sądu trafne jest stanowisko organów, że w sprawie nie miał zastosowania art. 93 ust. 7ustawy o transporcie drogowym, a tym samym niezasadny był zarzut skargi w tym zakresie. Zgodnie z tym przepisem, nie nakłada się kary pieniężnej na przedsiębiorcę, jeżeli stwierdzone zostanie, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. Stosownie do zdania drugiego tego przepisu, w takiej sytuacji, właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ wydaje decyzję
o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej.
Podkreślić przy tym trzeba, że przewidziane w art. 93 ust. 7 ustawy wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorcy uzasadnione jest zaistnieniem zdarzenia, którego - jak wynika z literalnego brzmienia przepisu - przewoźnik nie mógł przewidzieć, czyli chodzi tu o zdarzenie nagłe (np. awaria, nagły atak choroby itp.).
Podnoszone w uzasadnieniu skargi argumenty dotyczące zmiany trasy przejazdu przez kierowcę, a mianowicie, iż do wysadzania czy zabierania dzieci pod szkołą doszło na prośbę dyrekcji szkoły i rodziców, w celu poprawienia bezpieczeństwa dzieci nie uzasadniają, zdaniem sądu, zaistnienia nadzwyczajnych okoliczności. Należy bowiem zwrócić uwagę, że przepisy ustawy o transporcie drogowym nie uzależniają nałożenia kary od ustalenia winy przedsiębiorcy, czy pobudek, którymi kierował się przewoźnik. Kary pieniężne wymierzane na podstawie ustawy o transporcie drogowym są bowiem regulacją administracyjną, a nie karną, a tym samym podlegają regułom prawa administracyjnego. Przepisy uzależniają nałożenie kary jedynie od stwierdzenia samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków (por.: wyrok WSA ,sygn. akt VI SA/Wa 1674/05, LEX 192566). Organ administracyjny dokonuje w związku z tym jedynie stwierdzenia faktów i jeżeli ustali naruszenie prawa ma obowiązek zastosować ściśle określone sankcje. Dlatego też, bez znaczenia w sprawie są okoliczności, z powodu których przedsiębiorca dopuścił się nieprawidłowości. Organ administracji nie jest bowiem upoważniony do ustalania
i oceny powstałych naruszeń prawa, lecz ma za zadanie jedynie stwierdzenie zaistniałych skutków (por. wyrok WSA., sygn. akt VI SA/Wa 1920/05, LEX nr 190933).
W ocenie sądu, w niniejszej sprawie nie ma również zastosowania przepis art. 20a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, na który w skardze powołuje się strona. Zgodnie z jego brzmieniem warunków określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18, nie stosuje się w przypadku wystąpienia niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności uniemożliwiających wykonywanie przewozów zgodnie z określonym w zezwoleniu przebiegiem trasy przewozów, w szczególności np.: awarii sieci, robót drogowych lub blokad drogowych. W przypadku, gdy okoliczności uniemożliwiające wykonywanie przewozów, o których mowa w ust. 1, trwają dłużej niż 14 dni, organ właściwy w sprawach zezwoleń, na wniosek przedsiębiorcy, wydaje decyzję w sprawie odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu (ust. 2).
Prawidłowa wykładnia przepisu art. 20a ust. 1 wymaga jednak powiązania go
z ust. 2. Analiza jego treści prowadzi do wniosku, że określone w ust. 1 art. 20a odstępstwo od warunków określonych w zezwoleniu (np.: dotyczące wyznaczonych przystanków), bez konieczności dokonywania zmian w odniesieniu do zezwolenia, dopuszczalne jest jedynie w sytuacji, gdy niezależne od przewoźnika okoliczności trwają maksymalnie 14 dni. Jeżeli przeszkody te trwają dłużej niż 14 dni, przewoźnik powinien wystąpić do właściwego organu o wydanie decyzji w sprawie odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu. W niniejszej sprawie okoliczności uniemożliwiające wykonywanie przewozów zgodnie z zezwolenie nie wystąpiły, a nadto sytuacja wskazująca na celowość zatrzymywania się pojazdu w pobliżu szkoły nie była sytuacją przejściową ale stałą, tym bardziej więc zachodziła konieczność stałej zmiany trasy przejazdu i przystanków, łącząca się ze zmianą zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym.
Należy przy tym wyjaśnić, że nawet złożenie wniosku o zmianę zezwolenia,
co w treści skargi podnosiła Spółka, nie upoważnia jeszcze do zatrzymywania się
w miejscu, które nie było wyznaczonym przystankiem.
Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego., sygn. akt II GSK 496/08, iż po to są ustalone procedury uzyskiwania zezwoleń na transport regularny, poprzedzone uzgodnieniem rozkładu jazdy i korzystania z przystanków, aby zapewnić niezbędny porządek i bezpieczeństwo na drodze, przy czym porządek i bezpieczeństwo odnosi się nie tylko do przewoźnika i jego pasażerów, ale obejmuje wszystkich użytkowników dróg.
Za nietrafny sąd uznał zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7-10, art. 138 § 1 w zw. z 107 K.p.a. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżąca została właściwie powiadomiona o wszczęciu postępowania w sprawie oraz pouczona o uprawnieniach wynikających z treści art. 10 K.p.a. Organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.).
Zdaniem sądu, organy administracji rozstrzygając sprawę oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności protokół kontroli z dnia[...], potwierdziły naruszenie przez Spółkę przepisów ustawy o transporcie drogowym. Stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawną zawartą w art. 107 § 3 K.p.a.
Dodać należy, że kompetencja sądu administracyjnego ograniczona jest wyłącznie do badania zgodności z prawem zaskarżonych decyzji. Sąd nie jest uprawniony do badania sprawy pod kątem celowości, słuszności, czy zasad współżycia społecznego.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło