II SA/Sz 1518/15

PostanowienieWSA w Szczecinie2016-04-11

Skład orzekający: Grzegorz Jankowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zatwierdzenie organizacji ruchu przez organ jednostki samorządu terytorialnego, dotyczące zasad korzystania z przepraw promowych, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jeśli skarżący nie wykazał naruszenia własnego interesu prawnego lub uprawnienia?
Ratio decidendi
Zatwierdzenie organizacji ruchu przez organ jednostki samorządu terytorialnego jest aktem podlegającym kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. Jednakże, aby skarga na taki akt była dopuszczalna na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., skarżący musi wykazać naruszenie własnego, indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia, a nie tylko interesu faktycznego czy publicznego. Skoro skarżący nie wykazał takiego naruszenia, skarga podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Skarżący wezwał Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę pkt 7 i 7.4 a i b załącznika do organizacji ruchu określającej zasady korzystania z przepraw promowych. Organ odmówił wprowadzenia zmian. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając wadliwość postanowień i naruszenie Konstytucji RP oraz prawa UE, wskazując na dyskryminację mieszkańców Świnoujścia z uwagi na miejsce rejestracji pojazdu. Organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak właściwości sądu lub o jej oddalenie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. J. na załącznik nr 4 organizacji ruchu Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasad korzystania z przepraw promowych postanawia: odrzucić skargę. Uzasadnienie : Prezydent Miasta, działając na podstawie § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem, zatwierdził obowiązującą od dnia 1 stycznia 2015 r. zmianę w projekcie organizacji ruchu nr 8/2008 z dnia 25 kwietnia 2008 r., w zakresie zasad korzystania z przepraw promowych, określonych w załączniku nr 4 do organizacji ruchu. Pismem z dnia 5 października 2015 r. (data wpływu 7 października 2015 r.) I. J. wezwał Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę pkt 7 i 7.4 a i b załącznika do zatwierdzonej z dniem 1 stycznia 2015 r. organizacji ruchu. Organ na powyższe wezwanie odpowiedział pismem z dnia 4 listopada 2015 r., w którym odmówił wprowadzenia proponowanych przez stronę zmian. W dniu 4 grudnia 2015 r. I. J. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na załącznik nr 4 "Zasady korzystania z przepraw promowych " do opisanej wyżej organizacji ruchu z dnia [...] r. nr [...] (zm. 1 stycznia 2015 r.), w części dotyczącej pkt 7, 7.4a i 7.4b. W ocenie skarżącego, postanowienia ww. punktach są wadliwie i niezgodne z przepisami Konstytucji RP i Unii Europejskiej oraz naruszają jego oraz mieszkańców Świnoujścia uprawnienia i interesy prawne. W uzasadnieniu wskazał, że skargę wniósł w związku z wielokrotnym negatywnym rozpatrywaniem, składanych przez niego wniosków o wydanie identyfikatora zezwalającego na przeprawę promową W. Podkreślił, że jako mieszkaniec Ś. nie może korzystać z uprawnień, gdyż jego samochód jest zarejestrowany w drugim miejscu zamieszkania, tj. w miejscowości M. znajdującej się na terenie Niemiec. Tymczasem Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej uznaje równość wszystkich wobec prawa, zakazując zróżnicowanego traktowania ze względu na przynależność państwową. Również art. 32 Konstytucji wskazuje, że wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne i nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakichkolwiek przyczyn. W kontekście powyższego skarżący dodatkowo zaznaczył, że pkt 7.4a i b zaskarżonego aktu w sposób rażący narusza ww. przepis Konstytucji, gdyż dyskryminuje mieszkańców dzielnic lewobrzeża Ś. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na to, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, lub ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Na wstępie, w związku z podniesionym przez organ zarzutem niedopuszczalności skargi i wnioskiem o jej odrzucenie wskazać należy, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie I OPS 14/13, zatwierdzenie organizacji ruchu przez organ jednostki samorządu terytorialnego wskazany w art. 10 ust. 4, 5, 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zmianami), na podstawie § 3 ust. 1 pkt 3, § 6 ust. 1 i § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywaniem nadzoru nad tymi zarządzeniami (Dz. U. Nr 177, poz. 1729) jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Skład orzekający w niniejszej sprawie w całości ww. uchwałę podziela, co oznacza, że skarga I. J., wbrew odmiennemu twierdzeniu organu, podlega kognicji sądu administracyjnego. Konsekwencją powyższego stanowiska stanowi przyjęcie, iż prawo do zaskarżenia aktu dotyczącego zatwierdzenia organizacji ruchu drogowego opiera się na art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm.), zwanej dalej u.s.g. Stosownie do tego przepisu, każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. ma zastosowanie art. 53 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Z akt sprawy wynika, że skarga została poprzedzona wezwaniem z dnia 5 października 2015 r. do usunięcia naruszenia prawa, a następnie wniesiona w terminie 30 dni od daty doręczenia odpowiedzi przez organ. Do rozważenia pozostaje zatem kwestia legitymacji czynnej strony skarżącej, co wymaga ustalenia, czy będący przedmiotem skargi akt narusza jej prawem chroniony interes lub uprawnienie. Przepis art. 101 ust. 1 u.s.g. nie daje bowiem podstaw do skarżenia aktów organów gminy, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej, w interesie publicznym przez każdego, a niewykazanie przez stronę skarżącą naruszenia własnego interesu prawnego, uniemożliwia dokonanie merytorycznej oceny zasadności skargi. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego a zaskarżonym aktem. O istnieniu interesu prawnego decyduje przepis prawa materialnego, a o skuteczności skargi przesądza wykazanie przez stronę naruszenia zaskarżonym aktem konkretnej normy prawnej, wpływającej negatywnie na jej sytuację prawną. Przy czym interes prawny musi być własny, bezpośredni, realny, konkretny i nie sposób wywodzić go z ogólnych wartości czy zasad prawa. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia to naruszenie przysługującej podmiotowi z mocy prawa ochrony i następuje wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego, względnie zostaje nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony zostaje obowiązek dotychczas na nim ciążący (zob. wyrok NSA z 19 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 205/09, wyrok WSA w Łodzi z dnia 14 listopada 2013 r. sygn. akt III SA/Łd 976/13, dostępne w Internecie). W ocenie Sądu, analiza wniesionej skargi prowadzi do wniosku, że strona skarżąca nie wykazała tak rozumianego naruszenia interesu prawnego w kwestionowaniu zasad korzystania z przepraw promowych w Ś., wskazanych w załączniku nr [...] do organizacji ruchu nr [.....] z dnia 25 kwietnia 2008 r., zatwierdzonej przez Prezydenta Miasta Ś. i obowiązującej od dnia 1 stycznia 2015 r. W kontekście wcześniejszych rozważań podkreślenia wymaga, że powołanie się na okoliczność, iż skarżący jest mieszkańcem Ś. i użytkownikiem drogi nie uprawnia do kwestionowania zatwierdzonej zmiany organizacji ruchu, jeżeli nie dotyczy ona interesu indywidualnego skarżącego, opartego na normie prawa materialnego kształtującej jego sytuację prawną. Tymczasem strona nie wyjaśniła, na czym mógłby polegać negatywny wpływ unormowań załącznika nr [...] do organizacji ruchu na jej sferę prawną, skoro nie wskazała przepisu prawa materialnego, będącego źródłem jej interesu prawnego jak i nie określiła jakie prawa zostały naruszone przez zaskarżony akt. W konsekwencji z motywów skargi nie wynika, a Sąd w okolicznościach niniejszej sprawy także nie dostrzegł, aby zaskarżone postanowienia organizacji ruchu ingerowały w uprawnienia skarżącego, albo też nakładały, czy modyfikowały jakiekolwiek obowiązki, a tym samym, aby w sposób bezpośredni, konkretny i realny – naruszały jego interes prawny. W uregulowaniu zasad korzystania z przepraw promowych w Ś. przewidziano dwie przeprawy promowe. Pierwsza to przeprawa promowa Ś. (promy K.), z której mogą korzystać piesi i wszelkie pojazdy, a druga to Ś. (promy B.), gdzie w tym zakresie wprowadzono ograniczenia przedmiotowo-podmiotowe (tj. możliwość przeprawy w określonych godzinach tylko określonymi w pkt 3 organizacji ruchu pojazdami, w tym zarejestrowanymi w Wydziale Komunikacji Urzędu Miasta Ś. lub po okazaniu identyfikatora, który wydaje się wyłącznie na pojazdy zarejestrowane na terenie RP), z którymi to nie zgadza się skarżący. Zdaniem Sądu podzielić należy stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę, że fakt wprowadzenia reglamentacji ruchu w punkcie przeprawy Ś. nie pozbawia skarżącego ani prawa do korzystania z sytemu przepraw promowych, ani też jakichkolwiek innych uprawień wynikających z przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skarżący dysponuje bowiem możliwością korzystania z przeprawy promowej Ś., która w pełni zabezpiecza komunikację drogową i jest przystosowana dla ruchu drogowego wszelkich kategorii pojazdów. Z kolei przeprawa promowa Ś. jest ogólnie dostępna dla strony w ramach komunikacji pieszej jak i przeprawiania się pojazdem z pkt 3 aktu lub innym po okazaniu identyfikatora bądź samochodem od godz. 22.00 do 4.00 (tj. samochodem osobowym lub ciężarowym o dopuszczalnej masie całkowitej do 3 ton), a nadto gdy nieczynna jest przeprawa S. (tj. samochodem osobowym lub ciężarowym o dopuszczalnej masie całkowitej do 30 ton). Unormowane zasady przedmiotowym aktem nie wkraczają zatem w sferę prawną strony, gdyż nie wprowadzają dyskryminujących ograniczeń, ani nie zamykają dostępu do przepraw promowych zlokalizowanych w ciągu dróg publicznych. Okoliczność, że skarżący nie uzyskał identyfikatora przewidzianego przepisami załącznika nr 4 do organizacji ruchu, również nie przesądza o interesie prawnym, skoro identyfikator potwierdza wyłącznie uprawnienia do korzystania z przeprawy promowej Ś., które mają umocowanie w zaskarżonym akcie. Nadto legitymacji skargowej nie można wykazać poprzez ogólne odwołanie się, tak jak to uczyniono w skardze, do zasady równości wobec prawa wynikającej z art. 32 Konstytucji i prawa unijnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że prawa do wniesienia skargi nie można wywodzić z ogólnych przepisów ustaw ani też z zasad Konstytucji RP (por. wyrok NSA z dnia 23 maja 2002 r. sygn. akt IV SA 1486/01, dostępne w Internecie). Na etapie badania przesłanek wynikających w art. 101 u.s.g., bez znaczenia pozostaje także argumentacja odnosząca się do kwestii naruszenia interesu prawnego mieszkańców Świnoujścia, gdyż podstawą do wniesienia skargi nie może być działanie w interesie publicznym. Niewątpliwie wprowadzone załącznikiem nr 4 do organizacji ruchu rozwiązania mogą powodować uciążliwości dla skarżącego (np. z uwagi na częstotliwość przepraw, co wynika z pism kierowanych przez stronę do organu), jednakże powyższe wskazuje wyłącznie na posiadanie przez skarżącego interesu faktycznego, z którym mamy do czynienia gdy strona jest zainteresowana przyjętymi w akcie ustaleniami, ale tego zainteresowania nie może poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skarżącemu nie przysługuje legitymacja skargowa, a zatem Sąd nie mógł zbadać zgodności z prawem zaskarżonego aktu. W myśl art. 58 §1 pkt 5a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd odrzuca skargę jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 58 §1 pkt 5a i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odrzucił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło