II SA/Sz 185/16

Dnia 13 grudnia 2016 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy Wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącego ustanowionemu z wyboru w dniu 6 września 2016 r. W dniu 6 października 2016 r. W. W. nadał w urzędzie pocztowym skargę kasacyjną od ww. wyroku sporządzoną osobiście, z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, najlepiej tego samego który dotychczas reprezentował skarżącego w sprawie. W urzędowym formularzu skarżący zaznaczył, że wnosi także o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek wyjaśnił, że mieszka z żoną i szwagrem, którzy chorują i nie mogą pracować. Wskazał, że wobec szwagra i żony toczą się postępowania upadłościowe, dlatego otrzymują oni tylko po ok. [...] zł emerytury, resztę zabiera im komornik. Wnioskodawca natomiast prowadzi małą działalność handlową, przynoszącą mu niewielki dochód, ok. [...] zł miesięcznie. Skarżący wraz z żoną i szwagrem mieszkają u córki, która im pomaga w opłatach i zakupie leków dla żony. Skarżący podał, że nikt z członków rodziny prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe nie ma jakiegokolwiek majątku ani oszczędności, a dochody wszystkich domowników wynoszą łącznie [...] zł miesięcznie. Ze środków tych opłacają czynsz, energię elektryczną, wodę, kupują żywność i leki, płacą zobowiązania wobec ZUS i podatki. Wezwaniem z dnia 2 listopada 2016 r. referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do przedłożenia, w terminie 7 dni: - oświadczenia, czy upoważnienie do działania w niniejszej sprawie w imieniu skarżącego, udzielone radcy prawnemu N.L. wygasło, a jeśli tak to w jakiej dacie, - wyciągów lub wykazów z wszystkich rachunków bankowych wnioskodawcy, jego żony, szwagra i córki, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wysokość świadczeń emerytalnych żony i szwagra, oraz dowodów potwierdzających wysokość dochodów córki, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wydatki poniesione na utrzymanie nieruchomości przy oraz przy ul., a także związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą (czynsz, ZUS, US), z okresu ostatnich trzech miesięcy, - kopii ostatniej decyzji w sprawie podatku od nieruchomości przy ul. oraz przy ul. W dniu 28 listopada 2016 r. wnioskodawca złożył pismo procesowe w którym oświadczył, że pełnomocnictwo udzielone przez niego radcy prawnemu N. L. (k-43) nie dotyczyło skargi kasacyjnej, ponadto w dniu [...] r. zostało wypowiedziane przez radcę prawnego. W.W. podał, że nie płaci składek ZUS z braku środków, nie płaci też podatków gdyż działalność przynosi same straty, płaci jedynie grzywnę nałożoną na niego przez sąd karny w wysokości [...] zł i koszty sądowe w kwocie [...] zł miesięcznie, do [...] r. Do pisma dołączył kopię dwóch faktur za wodę na kwotę ok. [...] zł miesięcznie wystawionych na S. W. zamieszkałą przy ul., kopie dwóch faktur za energię elektryczną wystawionych na A. i K. W. zamieszkałych przy ul. w wysokości ok. [..] zł miesięcznie, oraz kopie dwóch faktur za gaz wystawionych na skarżącego w wysokości [...] zł miesięcznie, kopię faktury za wywóz nieczystości ciekłych z [..] r. na kwotę [...] zł, kopie dokumentów z ZUS potwierdzających wysokość emerytury żony (zł do wypłaty) oraz emerytury szwagra (zł do wypłaty), a także wyciąg z rachunku bankowego szwagra za okres od [...] z adresem zamieszkania nr [..]. Skarżący nie przedłożył wyciągów z własnego konta bankowego, za pośrednictwem którego opłacił wpis sądowy od skargi w niniejszej sprawie, nie przedłożył wyciągów z rachunku bankowego żony ani córki u której mieszka, nie udokumentował dochodów córki. Nie przedłożył kopii decyzji w sprawie podatku od nieruchomości w której zamieszkuje, ani dotyczącej nieruchomości w której prowadzi działalność gospodarczą. Przedłożył natomiast dowody potwierdzające wydatki na utrzymanie nieruchomości w której zamieszkuje, wystawione na S. W. oraz A. i K. W., a więc na osoby których nie wymienił w oświadczeniu o stanie rodzinnym. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Powyższe oznacza, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Osoba składająca wniosek o przyznanie prawa pomocy powinna złożyć zgodne z prawdą oświadczenie obejmujące dokładne dane o jej stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, również oświadczenie o niezatrudnianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Pojęcie "stan majątkowy" jest zbliżone do pojęcia "sytuacja majątkowa" i obejmuje dochody i majątek osób prowadzących z wnioskodawcą wspólne gospodarstwo domowe, czy też wpływających na jego możliwości finansowe. Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że wraz z żoną i szwagrem prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, a ich comiesięczny dochód wynosi [...] zł miesięcznie. Z przedłożonych dowodów źródłowych wynika, że pod tym samym adresem co skarżący, jego żona i szwagier mieszkają także S.W., oraz A. i K. W. Osoby te nie zostały wymienione w złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, nie jest znany ich stan majątkowy ani uzyskiwane dochody. Wnioskodawca, mimo wezwania nie przedłożył wyciągów z posiadanego rachunku bankowego, ani wyciągów z rachunku bankowego żony czy córki. Z danych zawartych w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (https://prod.ceidg.gov.pl) wynika, że skarżący prowadzi działalność polegającą na sprzedaży hurtowej mięsa i wyrobów z mięsa, w nieruchomości przy ul. Wnioskodawca nie udokumentował jakichkolwiek wydatków na utrzymanie tej nieruchomości, nie wiadomo kto jest jej właścicielem i kto ponosi koszty jej utrzymania. Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, by znajdował się w takiej sytuacji. W oświadczeniu o sytuacji rodzinnej skarżący nie wymienił wszystkich osób z którymi zamieszkuje i z którymi dzieli koszty utrzymania nieruchomości, nie podał danych dotyczących ich majątku i dochodów, nie przedłożył żadnych wyciągów z rachunków bankowych, poza wyciągiem z rachunku bankowego szwagra, z którego zresztą wynika, że szwagier mieszka pod innym adresem. Nie przedłożył też wymienionych w wezwaniu kopii decyzji w sprawie podatku od nieruchomości w której zamieszkuje, ani w której prowadzi działalność gospodarczą. Skarżący przedłożył jedynie niektóre z dokumentów określonych w wezwaniu, mających świadczyć o jego wyjątkowo trudnym położeniu. Przeprowadzone postępowanie nie pozwoliło na ustalenie, jaka jest rzeczywista sytuacja rodzinna i majątkowa wnioskodawcy oraz osób z nim zamieszkujących, jaki posiadają majątek i jak wysokie są ich dochody. Wybiórcze przedłożenie niektórych dowodów na potwierdzenie niskich świadczeń emerytalnych żony i szwagra, nie było wystarczające do uwzględnienia wniosku. Skarżący nie przedłożył też żadnego dowodu potwierdzającego, że rzeczywiście jego dochody z działalności są tak niskie. Z wniosku nie wynika, by wnioskodawca był osobą zadłużoną. Reasumując stwierdzić należy, iż oświadczenie o sytuacji majątkowej, rodzinnej i dochodach wnioskodawcy nie było pełne i nie pozwalało na ustalenie rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego. Wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów wykonał on wybiórczo, co nie pozwoliło na ustalenie jego sytuacji majątkowej. Z powyższych względów należało uznać, że skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, iż znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie pełnych kosztów postępowania w sprawie zainicjowanej jego skargą. Dlatego wniosek należało oddalić na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.