II SA/Sz 222/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki po s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Decyzją z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał M.K. rozbiórkę murowanej dobudówki o wymiarach 2,15 x 5,50 m wybudowanej bez pozwolenia na budowę na działce nr [...] położonej przy [...]. Jednocześnie organ pierwszej instancji zobowiązał inwestora do wykonania prac rozbiórkowych pod nadzorem uprawnionej osoby oraz uporządkowania terenu rozbiórki, a także do powiadomienia organu o jej wykonaniu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M.K., decyzją z dnia [...], nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej uporządkowania terenu rozbiórki i umorzył postępowanie w tym zakresie, w pozostałej zaś części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Nie zgadzając się z powołaną decyzją M.K. złożył na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jednocześnie wnosząc o jej wstrzymanie oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Uzasadniając wniosek skarżący powołał się na charakter, niedających się do usunięcia, skutków decyzji, związanych z koniecznością poniesienia znacznych kosztów przez skarżącego. Dodatkowo, zdaniem wnioskodawcy, brak jest powodów, z których wynikałby nakaz natychmiastowego usunięcia dobudówki, której istnienie nie wywołuje żadnych negatywnych skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Na wstępie, odnosząc się do wniosku skarżącego o wstrzymanie zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wyjaśnić należy, że stosownie do art. 130 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji, zatem sąd rozpoznał wniosek skarżącego dotyczący jedynie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W świetle powyższego przepisu przedmiotem wniosku o wstrzymanie może być zaskarżona do sądu decyzja, a podstawą wstrzymania jej wykonania może być niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Rozpatrując przedmiotowy wniosek w oparciu o przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. należy wyjaśnić, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oznacza, że chodzi o taką szkodę (majątkową i niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do poprzedniego stanu. Trudne zaś do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości. Co do zasady, prawdopodobieństwo zaistnienia szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków powinno wynikać z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jednakże sąd administracyjny rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności nie może pominąć oczywistych, wynikających z akt sprawy okoliczności, które jednoznacznie przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonych aktu lub czynności, funkcjonujących w obrocie prawnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2013r., sygn. akt II OZ 64/13, LEX nr 1282987). Sąd dokonując oceny wniosku skarżącego uznał, że z uwagi na charakter sprawy zachodzą przesłanki wymienione w art. 61 § 3 powołanej ustawy, uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Analiza okoliczności niniejszej sprawy przesądza o tym, że wykonanie decyzji nakazującej dokonanie skarżącemu rozbiórki murowanej dobudówki rodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a także może narazić stronę na powstanie znacznej szkody. Z uwagi bowiem na charakter nałożonego obowiązku, skutkiem jego wykonania byłaby istotna i względnie trwała zmiana rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego nastąpić mógłby po dłuższym okresie po zastosowaniu dodatkowego nakładu sił i środków ze strony skarżącego. Wykonanie nakazu rozbiórki prowadzi do likwidacji obiektu i zazwyczaj do zniszczenia części użytych do budowy materiałów budowlanych. Należy podzielić pogląd prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż rozbiórka obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, z samej istoty tej czynności powoduje trudne do odwrócenia skutki jak i potencjalnie wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 1805/13, publ. na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec powyższego za zasadne należy uznać stanowisko wnioskodawcy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi przez sąd zasługuje na uwzględnienie. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oznacza, że decyzja ta nie wywołuje skutków prawnych, a tym samym również decyzja organu I instancji, której nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności lub która nie podlega wykonaniu z mocy prawa (art.130 K.p.a.), nie może być wykonywana. W tym stanie rzeczy orzeczono, na podstawie art. 61 § 3 oraz art. 61 § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak w postanowieniu.