II SA/Sz 224/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj po rozpoznaniu w dniu 12 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku pełnomocnika skarżącej, radcy prawnego A. P. o przywrócenie terminu do złożenia opinii o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 czerwca 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 224/18 w sprawie ze skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 224/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Pismem z dnia 20 czerwca 2018 r. pełnomocnik skarżącej r.pr. A. P. wniosła o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku. Odpis przedmiotowego wyroku został doręczony pełnomocnikowi skarżącej w dniu 22 sierpnia 2018 r. W dniu 26 września 2018 r. pełnomocnik skarżącej wniosła o przywrócenie terminu do złożenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku. Uzasadniając wniosek, pełnomocnik skarżącej wskazała, że przed upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (złożenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej), tj. w dniu 20 września 2018 r., z uwagi na nagłe zachorowanie syna, zmuszona była "wyjść wcześniej z kancelarii i się nim zająć". Ponieważ wnioskodawczyni nie miała możliwości pozostawienia dziecka pod opieką innych osób, dlatego nie mogła stawić się w kancelarii aż do 24 września 2018 r. Tym samym nie miała dostępu do akt niniejszej sprawy, w tym, do uzasadnienia wyroku, co nie pozwoliło jej sporządzić opinii, bądź skargi kasacyjnej, w terminie, który upłynął w dniu 21 września 2018 r. Z uwagi na pozostawienie akt sprawy w kancelarii i opiekę nad dzieckiem, wnioskodawczyni nie mogła też rzetelnie i z zachowaniem zasad najwyższej staranności sporządzić opinii w domu. Do pracy wnioskodawczyni wróciła w dniu 24 września 2018 r. i niezwłocznie sporządziła dołączoną do wniosku opinię. Powyższe, zdaniem wnioskodawczyni, pozwala uznać, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy, albowiem zaistniała sytuacja była losowa, nieprzewidziana i nie miała ona możliwości jej zapobiec. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 i art. 87 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem wniosku należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przesłankami przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, które muszą wystąpić łącznie, są zatem: uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminowi, dokonanie czynności procesowej, która nie została dokonana w terminie oraz złożenie przedmiotowego wniosku w terminie siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia. Niedopełnienie chociażby jednego z wyżej wymienionych wymagań skutkuje odmową przywrócenia terminu. Na podstawie art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Zgodnie zaś z art. 177 § 3 p.p.s.a. w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy radcy prawnego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Wedle zaś § 4 zd. 1 ww. przepisu, jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 p.p.s.a. nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. W niniejszej sprawie odpis ww. wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony r.pr. A. P. w dniu 22 sierpnia 2018 r., natomiast opinię o braku podstaw do złożenia skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącej złożyła dopiero w dniu 26 września 2018 r. Uchybienie przez pełnomocnika skarżącej terminowi do sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku jest zatem bezsporne. Sąd rozpoznając wniosek pełnomocnika skarżącej o przywrócenie terminu do dokonania ww. czynności procesowej, w pierwszej kolejności stwierdził, że spełnia on warunki formalne. Złożono go bowiem z zachowaniem ww. siedmiodniowego terminu, bowiem przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 24 września 2018 r. tj. w dniu powrotu pełnomocnika skarżącej do pracy, zaś wniosek o przywrócenie terminu został złożony 26 września 2018 r., a zatem w ciągu siedmiu dni od chwili ustania przeszkody. Wraz z wnioskiem pełnomocnik skarżącej złożyła także opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku oraz jej odpis. W dalszej kolejności należało zatem ocenić, czy argumenty powołane we wniosku uprawdopodabniają, że uchybienie terminu do dokonania ww. czynności nastąpiło bez winy pełnomocnika skarżącej. Kryterium braku winy strony, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem wnioskodawcy do wykazania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego zaniedbania. W sytuacjach, gdy od prawidłowego dokonania danej czynności zależy dalszy bieg powierzonej pełnomocnikowi sprawy zasadnym jest wymaganie od pełnomocnika strony maksimum staranności. Rzetelność wykonania czynności procesowych przekładać się będzie bowiem na prawo strony do obrony swoich interesów i ochrony jej praw (vide: wyrok NSA z dnia 2 października 2015 r.,II OSK 148/14, LEX nr 1987030). Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której pełnomocnik nie mógł usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest więc dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez jego woli, okoliczności, które mimo dołożenia wymaganej od niego staranności, udaremniły dokonanie czynności w terminie (por. postanowienie NSA z 12 lutego 2015 r., I OZ 91/15, Lex nr 1643289). W rozpatrywanej sprawie, przyczyną niedochowania terminu do dokonania przedmiotowej czynności w terminie, była, jak twierdzi wnioskodawczyni, konieczność zaopiekowania się chorym dzieckiem. Mając na uwadze powyższe rozważania i okoliczności wskazane przez pełnomocnika skarżącej w uzasadnieniu jej wniosku o przywrócenie terminu należy stwierdzić, że wnioskodawczyni nie wykazała obiektywnie niezależnych przyczyn, które uniemożliwiły jej złożenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w ustawowym terminie. Należy zauważyć, że na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek takiego zorganizowania prowadzonej działalności zawodowej, aby jego niedyspozycja, spowodowana nawet zdarzeniami losowymi (np. chorobą), nie tamowała terminowego wykonywania czynności związanych z tokiem prowadzonego z jego udziałem postępowania. Pełnomocnik powinien wykonywać swe obowiązki z uwzględnieniem należytej staranności. Takie zdarzenia jak choroba samego pełnomocnika, lub członka jego rodziny, w tym dziecka, nie wykluczają możliwości ustanowienia w sprawie substytuta. W rozpatrywanej sprawie pełnomocnik skarżącej nie wykazała, że nie istniała możliwość skorzystania z pomocy innych osób (np. aplikanta, czy innego zawodowego pełnomocnika) w dokonaniu czynności, nie przedłożyła również żadnego dokumentu (np. zaświadczenia lekarskiego, wypisu ze szpitala), z którego wynikałoby, że w terminie od dnia 20 września 2018 r. do dnia 23 września 2018 r. jej syn był chory i wymagał z tego tytułu opieki. Tym samym stwierdzić należy, że oświadczenie strony w tym zakresie jest gołosłowne i niepoparte żadnymi dowodami wskazującymi na trudności niemożliwe do przezwyciężenia. Podsumowując, stwierdzić należy, że nie została spełniona jedna z obligatoryjnych przesłanek do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jaką jest uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu do jej dokonania. W tych okolicznościach, na mocy art. 86 § 1 oraz art. 87 § 2 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.