II SA/Sz 228/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. N. na czynność Dowódcy [...] Zachodniopomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej w Szczecinie w przedmiocie udzielenia urlopu okolicznościowego postanawia: odrzucić skargę `M. N., dalej zwany jako "Skarżący", pismem z dnia 12 marca 2024 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na czynność Dowódcy [...] Brygady Obrony Terytorialnej w S. w sprawie odmowy udzielenia mu urlopu okolicznościowego. W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że na podstawie art. 331 ust. 9 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny i § 6 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 maja 2022 r. w sprawie urlopów żołnierzy niebędących żołnierzami zawodowymi, zawnioskował o urlop okolicznościowy z tytułu konieczności przeprowadzenia prac sezonowych w gospodarstwie rolnym, które prowadzi osobiście. Ze względu na charakter działalności i wielkość gospodarstwa wnioskował o maksymalny wymiar urlopu, tj. 14 dni. Wyjaśnił, że na wniosek z dnia 3 listopada 2022 r. nie uzyskał zgody nawet po złożeniu odwołania. Taka sama sytuacja nastąpiła w związku z kolejnym wnioskiem z dnia 8 listopada 2023 r. W obu przypadkach Sekcja Personalna [...] Brygady odmówiła mu wydania uzasadnienia decyzji lub odpowiedzi pisemnej na ww. wniosek. W ocenie Skarżącego decyzja Dowódcy jest błędna, a uniemożliwienie mu skorzystania z ustawowego uprawnienia nastąpiło z naruszeniem prawa. Końcowo nadmienił, że ten sam urlop został mu udzielony przez Dowódcę [...] w 2021 r. we wnioskowanym przez niego wymiarze. W odpowiedzi na skargę Dowódca [...] Brygady Obrony Terytorialnej w S. wniósł o odrzucenie skargi. Dowódca [...] wyjaśnił, że Skarżący pełniący terytorialną służbę wojskową, w dniu 15 listopada 2023 r. złożył wniosek (pismo z dnia 8 listopada 2023 r., nr wch. [...]) o udzielnie mu w okresie od dnia 11 grudnia 2023 r. do dnia 24 grudnia 2023 r. urlopu okolicznościowego celem przeprowadzenia prac sezonowych w gospodarstwie rolnym, które Skarżący prowadzi osobiście. Dowódca [...] nie wyraził zgody na udzielnie Skarżącemu urlopu okolicznościowego, o czym ww. został poinformowany z zachowaniem drogi służbowej, przez dowódcę kompanii lekkiej piechoty, tj. zgodnie z pkt 128 Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego (Zarządzenie nr 7/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 kwietnia 2023 r. w sprawie wprowadzenia do użytku "Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego" (Dz. Urz. Min. Obr. Nar. poz. 49). Skarżący nie zgodził się z brakiem zgody na udzielenie mu urlopu okolicznościowego i pismem z dnia 20 grudnia 2023 r. zatytułowanym "odwołanie od decyzji" zwrócił się do Dowódcy Wojsk Obrony Terytorialnej o udzielenie urlopu we wnioskowanym wymiarze oraz o podjęcie środków zapobiegających naruszeniu prawa w przyszłości. W odpowiedzi na ww. pismo Dowódca Wojsk Obrony Terytorialnej poinformował Skarżącego, że kwestia udzielenia żołnierzowi urlopu okolicznościowego nie podlega rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. Jednocześnie wyjaśnił powody, dla których wniosek o udzielenie urlopu okolicznościowego nie powinien zostać uwzględniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - dalej "p.p.s.a") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn.zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2023 r. poz.615, z późn.zm), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Z kolei, art. 5 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi. Kwestia prawa do urlopów przysługujących żołnierzom niebędącym żołnierzami zawodowymi, w tym do urlopu okolicznościowego uregulowana została w art. 331 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2235). Zgodnie z tym przepisem żołnierzom niebędącym żołnierzami zawodowymi w czasie odbywania służby wojskowej można udzielać następujących urlopów (...) okolicznościowego - żołnierzom w trakcie pełnienia służby. Zgodnie z art. 331 ust. 6 urlopu, o którym mowa w ust. 1 i 5, udziela dowódca jednostki wojskowej (...). Przepisy wykonawcze do ustawy, na podstawie delegacji ustawowej, zawarte zostały w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 maja 2022 r. w sprawie urlopów żołnierzy niebędących żołnierzami zawodowymi (Dz.U. poz. 1232). Stosownie do § 6 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia urlopu okolicznościowego udziela się żołnierzowi na jego udokumentowany wniosek (...) w wymiarze do 14 dni roboczych - w sytuacji konieczności (...) lub w związku z pracami sezonowymi w prowadzonym osobiście lub wraz ze współmałżonkiem gospodarstwie rolnym. W myśl § 10 ust. 1 powołanego rozporządzenia, udzielenie żołnierzowi urlopu, o którym mowa w art. 331 ust. 1 pkt 1 - 4 i 6 ustawy, ogłasza się w rozkazie dziennym dowódcy jednostki wojskowej. W ocenie Sądu charakter niniejszej sprawy wskazuje, że dotyczy ona sfery podległości służbowej Skarżącego wobec jego przełożonego. Istotną dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest okoliczność, że udzielenie żołnierzowi urlopu okolicznościowego ogłasza się w rozkazie dziennym dowódcy jednostki wojskowej. Zdaniem Sądu, rozkaz dzienny jest to akt o charakterze wyłącznie wewnętrznym. Wydawany jest bowiem przez dowódcę jednostki wojskowej w celu uregulowania wszystkich spraw dotyczących działalności służbowej danej jednostki wojskowej, w tym zarejestrowania w ewidencji udzielenie żołnierzowi - na jego wniosek – urlopu okolicznościowego. Akt ten nie stanowi decyzji administracyjnej, w rozumieniu art. 104 K.p.a. i nie przysługuje od niego odwołanie, o którym mowa w art. 127 K.p.a. Nie jest to również czynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 października 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 879/23, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13 listopada 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 1308/13, wyrok NSA z dnia 27 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2620/13). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.