II SA/Sz 251/24
WyrokWSA w Szczecinie2024-07-04
Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Wiesław Drabik, Patrycja Joanna Suwaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym muru oporowego, który zdaniem strony skarżącej został wybudowany samowolnie i niezgodnie z przepisami?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego jest uprawniony do nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, w tym muru oporowego, na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, nawet jeśli istnieją wątpliwości co do legalności jego powstania. Rolą organów nadzoru budowlanego nie jest rozstrzyganie sporów własnościowych ani kwestii legalności samowolnej budowy w ramach postępowania dotyczącego nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu. W przypadku stwierdzenia zagrożenia lub nieodpowiedniego stanu technicznego, organ ma obowiązek podjąć działania naprawcze.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym muru oporowego. Organ I instancji nakazał właścicielowi nieruchomości wykonanie określonych prac naprawczych. Organ II instancji uchylił decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku, przedłużając go, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. Strona skarżąca zarzuciła, że mur został wybudowany samowolnie i niezgodnie z przepisami, a postępowanie powinno było skupić się na procedurach legalizacyjnych, a nie na nakazie usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.), Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Białas-Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 lipca 2024 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 22 lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego muru oporowego oddala skargę.
Przedmiotem skargi jest decyzja Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie (dalej: ZWINB lub organ II instancji) z dnia 22 lutego 2024 r. nr WOA.7721.147.2021.IW uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. (dalej: PINB, organ I instancji) z dnia 12 września 2023 r., nr PINB.5162.20.2320.2021.2023.WA.ZM w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i orzekająca wykonanie obowiązku w terminie do dnia 30 września 2024 r. oraz utrzymująca w mocy pozostałą część decyzji organu I instancji nakazującą właścicielowi nieruchomości zlokalizowanej w S. przy ul. [...] (działka nr [...] obręb [...]) B. B. - w terminie do dnia 28 czerwca 2024 r. - usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego muru oporowego zlokalizowanego na nieruchomości przy ul. [...] w S., przy granicy z nieruchomością przy ul. [...] poprzez:
- naprawę muru oporowego według wskazanej koncepcji w ekspertyzie stanu technicznego autorstwa K. W. z listopada 2022 r., tj. stworzenie zakotwienia w górnej części muru poprzez cięgna ze stali nierdzewnej do bloku stabilizującego oraz wprowadzenie na całej długości ścianki profilu stalowego usztywniającego górną część muru,
- zapewnienie odwodnienia terenu w części górnej muru uniemożliwiającego wnikanie wody w głąb naziomu,
- wykonanie remontu schodów terenowych.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., po przeprowadzeniu w dniu 11 grudnia 2020 r., na skutek zgłoszenia, oględzin muru oporowego, usytuowanego w S., na granicy pomiędzy działkami nr [...] przy ul. [...]/ i nr [...] /przy ul. [...] oraz ustaleniu, że legalnie wybudowany obiekt znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym /spękania pionowe konstrukcji muru, o szerokości ok. 1-6 mm oraz odchylenie od pionu, wynoszące ok. 5 cm, wszczął z urzędu postępowanie administracyjne "...w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego muru oporowego w granicy działek [...] obręb [...] oraz [...] obręb [...] (ul. [...] oraz ul. [...] w S.), o czym powiadomił strony pismem z dnia 15 maja 2021 r. Następnie, w oparciu o zebrany materiał dowodowy, organ powiatowy, decyzją z dnia 28 lipca 2021 r., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r.,poz. 682 ze zm. dalej u.p.b.), nakazał współwłaścicielom obiektu, tj. właścicielom działek nr [...] i [...], doprowadzenie muru "do właściwego stanu technicznego". W postępowaniu odwoławczym ZWINB z uwagi na niedostateczne ustalenie stanu faktycznego, czy stwierdzone nieprawidłowości są wynikiem nieprawidłowo wykonanych robót budowlanych czy naturalnego technicznego zużycia obiektu, decyzją z dnia 20 października 2021 r., uchylił w całości powyższe orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Ponownie rozpoznając sprawę PINB wystąpił do organu administracji architektoniczno-budowlanej o udostępnienie dokumentów dotyczących nieruchomości przy ul. [...] w S., a po analizie otrzymanych materiałów oraz wykluczeniu, że przedmiotowy mur oporowy został wybudowany bądź powiększony samowolnie, działając na podstawie art. 62 ust. 3 u.p.b., postanowieniem z dnia 15 czerwca 2022 r., nakazał właścicielowi nieruchomości przy ul. [...] - B. B., przedstawienie ekspertyzy stanu technicznego muru, sporządzonej przez uprawnioną osobę, która powinna "określić przyczyny powstania spękań, zarysowań i przechylenia przedmiotowego muru oporowego oraz określić sposób i możliwość usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości z wykorzystaniem dostępu z działki nr [...] z obrębu [...]". Po otrzymaniu ww. ekspertyzy oraz jej uzupełnieniu na żądanie organu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., w oparciu o ustalenia w niej zawarte, zaskarżoną decyzją z dnia 12 września 2023 r., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 tej samej ustawy, nakazał właścicielowi nieruchomości przy ul. [...] - B. B., usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, poprzez wykonanie określonych robót budowlanych.
Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 11 grudnia 2020 r. organ nadzoru stopnia powiatowego ustalił, że mur oporowy na działce nr [...] (przy ul. [...]) i nr [...] (przy ul. [...]), jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Stwierdzono w nim miejscowe spękania pionowe konstrukcji muru, o szerokości ok. 1,6 - mm oraz odchylenie od pionu, wynoszące ok. 5 cm. Przedłożona przez właściciela działki nr [...], na żądanie organu, ekspertyza budowlana, pt. "Ocena stanu technicznego muru wybudowanego między działkami nr [...] i [...]," (opracowana przez inż. K. W., w listopadzie 2022 r. i uzupełniona w czerwcu 2023 r.) przedstawia stan faktyczny obiektu, występujące nieprawidłowości oraz wnioski i zalecenia. Wykazano, że na całej długości granicy między działkami nr [...] i [...] wybudowany jest mur betonowy, który w miejscach niewielkich różnic w wysokości terenu na sąsiednich działkach (do 0,5 m), stanowi ogrodzenie (od strony północnej), a w miejscach większej różnicy poziomu terenu (od 1,0 m do 2,57 m, od strony południowej), pełni rolę muru oporowego. W tych też miejscach występują uszkodzenia obiektu (pionowe zarysowania i pęknięcia, ponadnormatywne odchylenie od pionu, zmiany erozyjne struktury betonu).
W punkcie 4 ekspertyzy autor opracowania stwierdził: uszkodzenia zarysowania
i pęknięcia betonowego ogrodzenia świadczą o nieprawidłowej pracy konstrukcji
i przekroczonych stanach granicznych nośności''’.
Powyższy stan faktyczny zobrazowano na rysunku nr 2 ekspertyzy, na którym przedstawiono przekrój pionowy całego muru oraz charakterystyczne przekroje. Całość muru granicznego podzielono na trzy części, z których pierwsza i druga /licząc od ul. [...]/, na długości 28,69 m, znajdują się w dobrym stanie technicznym, natomiast część trzecia /od strony południowej/, o długości 16,31 m, wymaga naprawy.
Po analizie możliwych kilku koncepcji naprawy tej części muru /w tym przebudowy bądź budowy nowego/, autor przedstawił, w punkcie 5.4 uzupełnionej ekspertyzy, technologię naprawy przedmiotowego muru oporowego, polegającą na zakotwieniu górnej części muru cięgnami do bloku stabilizującego. Przyjmując taki wariant naprawy, wziął pod uwagę trudne warunki związane z dostępnością i koszty realizacji, a także kryterium minimalizacji szkód w istniejącym zagospodarowaniu terenu obu działek.
Ponadto, w punkcie 5.3 uzupełnionej ekspertyzy, autor stwierdził, że istniejące na działce nr [...], przy granicy z działką nr [...], obiekty budowlane /altana, basen i pomieszczenia z nim związane, schody żelbetowe/ nie obciążają muru oporowego. Końcowo, w punkcie 5.5 ww. ekspertyzy, inż. K. W. wskazał, że pkt 7 -względu na zły stan techniczny części trzeciej muru, obciążonego gruntem oraz obciążeniem naziomu, w trybie pilnym zalecił naprawę -wg wykazanej w ekspertyzie koncepcji pkt 2. zapewniając odwodnienie terenu w części górnej muru uniemożliwiając wnikanie wody w głąb naziomu oraz wykonanie remontu schodów terenowych".
Wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 u.p.b. decyzją organ I instancji nakazał naprawę muru oporowego według wskazanej koncepcji w ekspertyzie stanu technicznego autorstwa K. W. z listopada 2022, tj. stworzenie zakotwienia w górnej części muru poprzez cięgna ze stali nierdzewnej do bloku stabilizującego oraz wprowadzenie na całej długości ścianki profilu stalowego usztywniającego górną część muru, zapewnienie odwodnienia terenu w części górnej muru uniemożliwiającego wnikanie wody w głąb naziomu, wykonania remontu schodów terenowych, w terminie do 28 czerwca 2024 r.
Od decyzji odwołali się właściciele sąsiedniej nieruchomości (działki nr [...]) - R. P., A. P. oraz M. P., wnosząc o jej uchylenie w całości. Odwołujący zarzucili decyzji "błędne ustalenia faktyczne oraz brak zastosowania się do wydanej decyzji ZWINB z dnia 20 października 2021 znak: WOA. 7721.147.2021.JC zgodnie z którą: ustalenia wymaga czy przedmiotowy mur został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę, w tym czy został usytuowany zgodnie z tą decyzją, w szczególności w części usytuowanej na gruncie skarżących tj. działce nr [...] oraz czy, jak podnoszą skarżący, jego wysokość została samowolnie zwiększona w stosunku do obciążeń projektowanych, poprzez późniejsze nasypanie gruntu w celu podniesienia poziomu działki nr [...]".
Strony zakwestionowały załącznik graficzny do decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S., z dnia 2 lipca 1992 r. (zmieniającej decyzję o pozwoleniu na rozbudowę i modernizację budynku mieszkalnego z przybudowanym garażem wraz z ogrodzeniem — z dnia 20 maja 1990 r.), na którym uwidoczniono mur oporowy, wskazując, że: "O mocy prawnej decyzji stanowi jego treść. Decyzja w swej treści odsyła wprost do załącznika graficznego, który winien być opisany w sposób nie budzący żadnych wątpliwości co do jego związku z decyzją. Decyzja określa jaki dokument stanowi załącznik, a nie odwrotnie. Załącznik graficzny pełni jedynie funkcję uzupełniającą. Załącznik stanowi inny podmiot postępowania niż określony w decyzji. Decyzje nie mówią nic o murze oporowym, tylko o ogrodzeniu. Mur oporowy na tym załączniku został dorysowany na potrzeby inwestora. To z Oddziału Nadzoru Budowlanego wyszedł załącznik z wrysowanym murem oporowym bez decyzji pozwolenia na budowę".
W ocenie skarżących, w decyzjach o pozwoleniu na budowę dla nieruchomości przy ul. [...] w S. nie ma mowy o murze oporowym (wymienia się ogrodzenie). Nie wykazano go również na inwentaryzacji powykonawczej, dołączonej do zawiadomienia o zakończeniu budowy z dnia 26 maja 2003 r.
Ponadto strony wskazały, że przedmiotowy mur w 90% wybudowano na gruncie ich działki nr [...], co potwierdza załączona mapa ze wznowienia znaków granicznych. Uważają, że "przekształcono na działce ul. [...] sposób użytkowania wcześniej wybudowane zgodnie z wydaną decyzją ogrodzenie na mur oporowy poprzez nawiezienie humusu łącząc oba mury od ul. [...] w jedną całość tworząc budowlę ziemną bez wymaganego pozwolenia na budowę podnosząc rzędne terenu z 84,90 n.p.m. na rzędne 87,07 n.p.m." jednocześnie załączono zdjęcie terenu od strony działki przy ul. [...].
Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji w części, dotyczącej terminu wykonania obowiązku oraz jednocześnie orzekł o wykonaniu nałożonego obowiązku do dnia 30 września 2024 r., zaś w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. ZWINB w uzasadnieniu stwierdził, że nakazane w kwestionowanej decyzji obowiązki zostały określone w sposób prawidłowy i przyczynią się do usunięcia nieprawidłowego stanu technicznego muru oporowego.
Pełnomocnik skarżącego R. P. w skardze wywiedzionej od tego rozstrzygnięcia w części nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości występujących w murze oporowym, zarzucił organowi II instancji naruszenie przepisów:
1. prawa materialnego a mianowicie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane poprzez jego wadliwe zastosowanie i wydanie zaskarżonej decyzji co do obiektu budowlanego tj. muru oporowego który został wybudowany samowolnie i niezgodnie z obowiązującymi przepisami,
2. postępowania a mianowicie art. 155 kpa poprzez jego wadliwe zastosowanie polegające na błędnym ustaleniu przez organ, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia 2 lipca 1992 roku w trybie ww. przepisu dopuszczalna była zmiana warunków zabudowy w sposób odbiegający od ustaleń faktycznych i prawnych pierwotnej decyzji z dnia 31 sierpnia 1990 roku i tym samym udzielenie pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. [...] w S. wraz z garażem i ogrodzeniem w postaci muru oporowego który to mur nie był ujęty w pierwotnej decyzji.
W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że tryb postępowania z art. 66 ustawy prawo budowlane służy usunięciu nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu budowlanego i może dotyczyć jedynie obiektu budowlanego wybudowanego zgodnie z obowiązującymi przepisami. Dopiero bowiem legalnie istniejący obiekt może być kontrolowany pod względem prawidłowego realizowania obowiązków z zakresu utrzymania obiektu budowlanego w odpowiednim stanie technicznym (wyr. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 grudnia 2023 r., sygn.; II SA/GI 1380/23, LEX nr 3650301). Jeżeli więc obiekt budowlany lub jego część zostały wybudowane w warunkach samowoli budowlanej, to w stosunku do tego obiektu budowlanego lub jego części powinny być zastosowane procedury legalizacyjne lub naprawcze przewidziane w przepisach przywołanej wyżej ustawy, nie zaś nakładające obowiązki utrzymania obiektu we właściwym stanie technicznym.
Zdaniem skarżącego w rozpoznawanej sprawie zadaniem organu w pierwszej kolejności było więc przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie legalności posadowienia muru oporowego na działce przy ul. [...] w S. oraz oddania spornego obiektu do użytkowania. Organy administracji publicznej są bowiem zobowiązane do podjęcia wszelkich czynności koniecznych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), do całościowej oceny wszystkich zebranych dowodów (art. 77 § 1, art. 80 k.p.a.) i do wyczerpującego przedstawienia w uzasadnieniu decyzji podstawy faktycznej i prawnej podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.).
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych i istniejących okoliczności prawnych, nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności podnoszonych w skardze zarzutów.
Zaskarżona decyzja została podjęta w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, które pozwoliło na zgromadzenie kompletnego materiału dowodowego i ustalenie na jego podstawie okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego zastosowania przepisu art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 u.p.b. Nie można zatem podzielić materialnoprawnych zarzutów skargi.
Zgodnie z powołanym w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepisem art. 66 ust. 1 u.p.b., w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (pkt 1) albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym (pkt 3) organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
W świetle okoliczności sprawy oraz stanowisk stron postępowania, ziszczenie się przesłanek wymienionych w art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 u.p.b. jest bezsporne. Niewątpliwie obiekt budowlany, jakim jest mur oporowy, znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym oraz zagraża życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska. W sprawie nie jest przy tym kwestionowany zakres nakazanych robót budowlanych mających doprowadzić do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Znajduje on uzasadnienie i potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, w tym przede wszystkim w treści ekspertyz technicznych.
Spór w sprawie nie dotyczy zatem braku spełnienia normatywnych przesłanek, będących podstawą do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w obiekcie budowlanym jakim jest mur oporowy.
Sporną w sprawie pozostaje kwestia, czy przedmiotowy mur oporowy został wybudowany samowolnie. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji podkreślenia wymaga, że decyzją z dnia 20 maja 1990 r. Kierownik Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miejskiego w S. udzielił M. P. pozwolenia na budowę inwestycji, obejmującej rozbudowę i modernizację budynku mieszkalnego z przybudowanym garażem wraz z ogrodzeniem na działce przy ul. [...] w S..
Załącznikiem do tej decyzji jest plan sytuacyjny (karta nr 179 z akt PINB), na którym przedstawiono m.in. projektowane rzędne terenu od strony działki nr [...]. Zmieniają się one skokowo (oddzielone projektowanymi skarpami) - od 84.90 m n.p.m. (strona południowa), poprzez rzędną 86,40 m n.p.m., do 87/60 m n.p.m. (na wysokości tarasu przy projektowanym garażu). Ponadto przewidziano, na granicy między działką inwestora oraz działką nr [...] "ogrodzenie z siatki na cokole".
Następnie decyzją z dnia 31 sierpnia 1990 r. ten sam organ zmienił ww. decyzję o pozwoleniu na budowę w ten sposób, że: udzielił M. P. "pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego o zwiększonej powierzchni całkowitej z podcieniem na samochody osobowe i budowę ogrodzenia położonego na działce przy ul. [...] w S.".
Załącznikiem do tej decyzji, stanowiącym jej integralną część, jest plan sytuacyjny (karta nr 174 z akt PINB), który w zakresie wysokościowego ukształtowania terenu przy granicy z działką nr [...] oraz ogrodzenia, pozostał niezmieniony.
Kolejną decyzją, z dnia 2 lipca 1992 r., Kierownik Urzędu Rejonowego w S. zmienił ww. decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia 20 maja 1990 r., zmienioną ww. decyzją z dnia 31 sierpnia 1990 r., w ten sposób, że: udzielił M. P. "pozwolenia na rozbudowę i modernizację budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, wolnostojącego z garażem oraz budowę ogrodzenia na działce przy ul. [...] w S., zgodnie z załączonym projektem". Integralną część tej decyzji stanowi plan sytuacyjny (karta nr 172 z akt PINB), który w zakresie ukształtowania terenu przy granicy z działką nr [...] uległ zmianie; zaprojektowano przesunięcie skarp w kierunku południowym wraz ze zmianą rzędnych - od 83,50 m n.p.m., poprzez 85,80 m n.p.m., do 87,60 m n.p.m. (ta rzędna pozostała bez zmian). Ponadto przewidziano, wzdłuż granicy z działką nr [...], mur oporowy, na długości - od południowego krańca działki, do zaprojektowanej rzędnej 87,60 m n.p.m. (na wysokości południowo-wschodniego narożnika projektowanego garażu, gdzie rzędne terenu na obu sąsiednich działkach osiągają tę samą wysokość). Ponadto należy wskazać, że przed wydaniem wymienionej decyzji R. P. złożył pisemne oświadczenie o treści: "Oświadczam, że nie mam zastrzeżeń w stosunku do ogrodzenia oraz projektu rozbudowy domu przy ul. [...]."
Decyzją Prezydenta Miasta S., z dnia 28 grudnia 1995 r., ww. pozwolenie na budowę, wraz ze zmianami, zostało przeniesione na I. W..
W dniu 25 czerwca 2003 r. organ administracji architektoniczno-budowlanej przyjął bez sprzeciwu zawiadomienie inwestora o zakończeniu budowy przy ul. [...] w S. (karta nr 164 z akt PINB). Wśród dokumentów przedłożonych przez inwestora znajduje się oświadczenie kierownika budowy o zrealizowaniu inwestycji bez zmian, zgodnie z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz inwentaryzacja geodezyjna powykonawcza (karty nr 161 i 204 z akt PINB). Wykazane w inwentaryzacji rzędne terenu na obu sąsiednich działkach jednoznacznie wskazują, że istniała już wówczas różnica w wysokości wynosząca ok. 2,3 m. I tak: rzędna terenu na działce nr [...] - przy południowo-zachodnim narożniku budynku mieszkalnego, wynosi 84,6 m n.p.m., natomiast po przeciwnej stronie - na działce nr [...], rzędna ta wynosi 86,9 m n.p.m. Takie same wysokości widnieją na mapach z 1994 r. (karta nr 203 z akt PINB) i 1996 r. (karta nr 159 z akt PINB/.
W świetle powołanych dokumentów, należy zgodzić się ze stanowiskiem organów, że nic nie wskazuje na samowolne posadowienie muru.
W ocenie składu orzekającego, organ II instancji dysponował kompletnym materiałem dowodowym, jak również dokonał prawidłowej jego oceny. Organ II instancji wziął pod uwagę zarówno ekspertyzy techniczne zgromadzone w toku postępowania w sprawie katastrofy budowlanej, jak również ekspertyzy i protokoły, które zostały przedłożone do akt w niniejszym postępowaniu. Słusznie organ uznał, że materiał ten jest wystarczający do nałożenia nakazów usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 u.p.b.
Raz jeszcze należy powtórzyć, że rolą organów nadzoru budowlanego nie jest rozstrzyganie sporów własnościowych, a więc dotyczących kwestii przysługiwania prawa własności i jego zasięgu.
Zgodnie z art. 155 K.p.a., decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Zgodnie natomiast z odpowiednio stosownym art. 154 § 2 K.p.a, w przypadkach określonych w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji. Przede wszystkim pamiętać należy, że przedmiotem postępowania w przedmiocie zmiany lub uchylenia decyzji (art. 155 K.p.a.) bynajmniej nie jest ponowne, merytoryczne jej rozpoznanie. Sprawa taka ogranicza się wyłącznie do badania zaistnienia przesłanek określonych w tym przepisie – istnienia interesu społecznego lub słusznego interesu strony, które mają uzasadniać podjęcie jednego z określonych rozstrzygnięć. Ramy prawne i faktyczne sprawy są natomiast wyznaczone ostatecznym rozstrzygnięciem, stanowiącym podstawę tego postępowania. Zarówno art. 154, jak też art. 155 K.p.a., nie mogą stanowić podstawy do wzruszenia decyzji ostatecznej ze względu na ujawnienie nowych dowodów bądź okoliczności, które mogłyby prowadzić do odmiennych ustaleń niż te, w oparciu o które wydano pierwotną decyzję. Tryby określone w tych przepisach nie służą również usuwaniu wad wydanej decyzji – nieusuniętych w uprzednio zainicjowanym postępowaniu odwoławczym – albowiem do tego przeznaczone są z kolei postępowania, o których mowa w art. 145 § 1 K.p.a. (wznowienie postępowania) i art. 156 K.p.a. (stwierdzenie nieważności decyzji).
Mając na uwadze regulacje wyżej przedstawione, w ocenie Sądu za nietrafny należy uznać zarzut naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 155 K.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie polegające na błędnym ustaleniu przez organ, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia 2 lipca 1992 roku w trybie w/w przepisu dopuszczalna była zmiana warunków zabudowy w sposób odbiegający od ustaleń faktycznych i prawnych pierwotnej decyzji z dnia 31 sierpnia 1990 roku i tym samym udzielenie pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. [...] w S. wraz z garażem i ogrodzeniem w postaci muru oporowego, który to mur nie był ujęty w pierwotnej decyzji.
W postępowaniu odwoławczym od decyzji wydanej przez organ I instancji w postępowaniu zwykłym nie można skutecznie sformułować zarzutu naruszenia art. 155 kpa.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło