II SA/Sz 281/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Asesor WSA Krzysztof Szydłowski Protokolant starszy inspektor sądowy Aneta Ciesielska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 września 2025 r. sprawy ze skargi E. K., K. K. i A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 28 lutego 2025 r. nr SKO.4171.1850.2024 w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. z dnia 21 sierpnia 2024 r. nr OS.6131.36.26.2023, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie na rzecz skarżących E. K., K. K. i A. S. solidarnie kwotę 7451 (siedem tysięcy czterysta pięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z 28 lutego 2025 r., nr SKO.4171.1850.2024, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a.") oraz art. 88 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 3, art. 89 ust. 1, ust. 4 i ust. 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2024 r., poz. 1478 ze zm., dalej: "ustawa", "u.o.p."), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S., dalej: "organ I instancji" z 21 sierpnia 2024 r., nr OS.6131.36.26.2023, wymierzającą solidarnie współwłaścicielom działki nr ew. [...], obręb N., E. K., K. K. oraz A. S., dalej: "skarżący", administracyjną karę pieniężną w wysokości 185 384,50 zł za usunięcie bez zezwolenia 67 sztuk drzew z działki nr [...], obręb N.. Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Na skutek anonimowego zgłoszenia z 23 lutego 2023 r. dotyczącego usuwania drzew na jednej z działek, pracownik Urzędu Gminy S. przeprowadził oględziny działek w N. (vide. protokół z 3 marca 2023 r.). W ich trakcie potwierdzono, że z działki nr [...], masowo usuwane są drzewa przez podmiot J. z K.. Działka nr [...] o powierzchni [...] ha oznaczona jest w rejestrze gruntów jako użytki rolne. Działka jest współwłasnością trzech osób fizycznych. Podczas oględzin działki zaobserwowano, że większość drzew z działki została wycięta. Usunięto również kłody drzew. Pozostałości z wycinki i pnie wskazywały, że usunięto drzewa różnej wielkości i różnych gatunków. W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji, w piśmie z 20 marca 2023 r., współwłaściciele działki nr [...] oświadczyli, że z ich inicjatywy na działce tej oraz sąsiednich, będących własnością stron, odbywa się usuwanie drzew. Wycinką objęte są wyłącznie drzewa niewymagające zgłoszenia ani zezwolenia na ich usunięcie tj. drzewa owocowe (głównie wiśnie i śliwy) oraz tzw. drzewa "samosiejki" o małym obwodzie. Prace wykonywane są przez osoby, które podjęły się tego w ramach umowy zawartej z E. K.. Przed przystąpieniem do usuwania drzew, rośliny, które mogłyby wymagać pozwolenia zostały przez właścicieli oznaczone jako nieprzeznaczone do wycięcia. Ponadto, E. K. dokonywała regularnych wizyt na działce i kontroli sposobu prowadzenia prac w celu potwierdzenia ich zgodności z umową. Wskazano, że wycinka drzew prowadzona jest na życzenie D. Sp. z o.o., z którą podpisana została przedwstępna umowa sprzedaży działki nr [...]. Jednym z warunków podpisania ostatecznej umowy jest usunięcie pozostałości sadu owocowego, które podyktowane jest planami przeprowadzenia dużej inwestycji na obszarze działek. Dodano, że rozpoczęcie wycinki konsultowane było z pracownikiem Urzędu Gminy S.. Podkreślono, że łączny obszar działek, których strony są właścicielami wynosi ponad 5 ha, nie są one zamieszkałe i ogrodzone, przez co praktycznie niemożliwym jest pilnowanie ich przez całą dobę tylko w celu uniknięcia nielegalnego usuwania drzew. Ponadto wskazano, że usunięcie drzew przypadło na miesiące jesienno-zimowe, tj. na okres grzewczy, który był wyjątkowo drogi, co mogło spowodować, iż nieznane osoby podjęły ryzyko naruszenia przepisów o ochronie przyrody w celu pozyskania dodatkowego, darmowego źródła opału korzystając niejako z okazji jaką były przeprowadzane na ich zlecenie prace usuwania drzew owocowych. Strony jednomyślnie oświadczyły, że nie poczuwają się do odpowiedzialności za ewentualne usunięcie drzew wymagających stosownego zezwolenia, a zdarzenia o tym charakterze odbywały się bez ich zgody i wiedzy oraz były sygnalizowane urzędowi w przeszłości. W piśmie tym nie podano, że kradzież drzew zgłoszono na Policję. Organ I instancji dopuścił dowód z opinii specjalisty ds. zieleni P. K. w przedmiocie wykonania opinii dendrologicznej. Oględziny działki, stwierdzone protokołem, z udziałem biegłego odbyły się 21 kwietnia 2023 r., podczas których obecny był przedstawiciel stron oraz J. P. - wykonawca wycinki drzew. Przedstawiciel stron wskazał, że przez blisko 40 lat nie było ingerencji ze strony właścicieli działki w drzewa rosnące na działce. Sporządzona przez biegłego opinia wykazała, że drzewa i krzewy zostały wycięte na terenie działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz prawdopodobnie na działce nr [...] i [...], co wymagało weryfikacji geodezyjnej. Na terenie działki nr [...] pozostała jedynie większa grupa drzew, złożona głównie z olszy czarnej, rosnących w rozlewisku wodnym od strony działki nr [...]. Organ I instancji za autorem opracowania opisał zastane zadrzewienie działek oraz dodał, że w toku oględzin biegły stwierdził, że wycinka drzew i krzewów była prowadzona w sposób zorganizowany, od jesieni 2022 r. do końca marca 2023 r. Na płaszczyźnie cięcia pni wykonanych jesienią 2022 r widoczne są już pierwsze kolonie grzybów rozkładających drewno w postaci małych, czarnych punktów. Opisano stan nieruchomości wynikający z prac prowadzonych przy wycince. Autor opracowania zaobserwował również, że w mniejszym stopniu na terenie objętym postępowaniem dochodziło do wycinki drzew i krzewów, zarówno sadowniczych jak leszczyna pospolita, jak i innych np. brzoza brodawkowata, olsza czarna, czy wierzba iwa. Wycinka ta miała miejsce w latach 2019-2021, o czym świadczą odrosły z karp korzeniowych i pniaków zgryzane przez zwierzynę oraz pociemnienie powierzchni cięcia i pojawienie się na niej owocników grzybów. Wycinka z lat poprzednich dotyczyła niewielkiej powierzchni z terenu działki nr [...] na wysokości działki nr [...] (obręb K.). Pojedyncze drzewa były też wycinane wzdłuż drogi na działce nr [...] w latach poprzedzających zorganizowaną wycinkę. Na terenie objętym wycinką obecne są ślady po ogniskach, przy drodze widoczny jest zwęglony pniak drzewa. Stwierdzono występowanie wywrotów wierzby iwy. Organ I instancji dopuścił również dowód z opinii geodety R. P. w przedmiocie wykonania pomiarów geodezyjnych dot. 29 sztuk drzew. Przytoczył dokonane w opracowaniu ustalenia. 20 lipca 2023 r. przesłuchano świadka J. H. P. na okoliczność realizacji zawartej 2 grudnia 2022 r. z E. K. umowy dotyczącej wycinki drzew owocowych i samosiewu drzew z działek nr [...] - [...] w N. W przeprowadzeniu dowodu z zeznań świadka wzięła udział strona - E. K. z pełnomocnikiem. Strona wskazała, że właścicielką działki jest od ok. 40 lat. Była spokojna o wycinkę drzew, gdyż na działce nie było żadnych grubych drzew wymagających zezwolenia. Pilnowała, żeby nie wycinać dużych drzew przy drodze. Pełnomocnik strony stwierdził, że E. K. dochowała wszelkiej staranności w celu zapobieżenia usunięciu drzew wymagających zezwolenia poprzez zaznaczenie drzew przed zleceniem wycinki. Ponadto doglądała prac zleconych J. P.. 25 lipca 2023 r. E. K. przedłożyła do akt sprawy kopię zawiadomienia złożonego w Komisariacie II Policji w K. z 20 marca 2023 r. dot. "kradzieży drzew oznaczonych o większych obwodach nieprzeznaczonych do wycinki". 9 sierpnia 2023 r. przesłuchano świadka W. K., który oświadczył, że nie jest pracownikiem D. Sp. z o.o., lecz podmiotem zewnętrznym świadczącym usługi zarządzania nieruchomościami. Świadek wskazał, że D. Sp. z o.o. nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...]. Sprawa działki jest mu znana z uwagi na działania J. R. i zawartą w styczniu 2023 r. umowę przedwstępną zakupu m.in. działki nr [...]. Świadek zeznał, że w dniu podpisania umowy na działce znajdowały się drzewa. Prace na działce trwały już w grudniu 2022 r. W lipcu 2023 r. na działce zostały przeprowadzone badania geologiczne zlecone przez J. R., w tym czasie na działkach nie było już drzew, zostały gałęzie i krzaki. W grudniu 2022 r. świadek widział poruszające się na działce [...] auta terenowe typu pick-up, trwały prace związane z wycinką drzew. Na działce pracowały 3-4 osoby. Słychać było odgłosy związane z wycinką z nieruchomości przy ul. [...] w K.. Pracownicy w grudniu usuwali drzewa z północnej części działki, tj. graniczącej z działką od strony K., na środku działki nr [...]. Z działki zostały usunięte drzewa zgodnie z umową przedwstępną. J. R. zlecał na działkach jedynie prace geologiczne, w lipcu natomiast wezwano właścicieli działki do utorowania dojazdu do punktów, w których zostały wyznaczone odwierty. Świadek po raz pierwszy działkę oglądał w październiku 2022 r., nie zauważył wówczas żadnych śladów po usuniętych drzewach, brak było świeżych pni po usuniętych drzewach. Świadek wskazał, że podczas oględzin działek nie był w stanie określić, które z drzew rosną na działce [...] lub poza jej granicami, ponieważ nie wytyczono granic działek. Oględziny działek przed jej zakupem odbywały się bez obecności właścicieli. Dodano, że obecna przy przesłuchaniu była E. K., która nie wniosła uwag. 22 sierpnia 2023 r. E. K. zapoznając się z dokumentacją sprawy przedłożyła pismo, w którym oświadczyła, że wycinkę drzew owocowych i samosiewu drzewnego z działki nr [...] w N. zgłaszała telefonicznie imiennie wskazanemu pracownikowi Urzędu Gminy S. 25 listopada 2022 r., który miał odpowiedzieć, że nie musi ich zgłaszać pisemnie, wystarczy telefonicznie. Ponadto, zgłosiła, że ktoś wycina drzewa bez wiedzy koło drogi i nie chce "by to było na nią". 12 października 2023 r. E. K. przedłożyła zawiadomienie z Komisariatu Policji w K. z 18 września 2023 r., że przeprowadzone czynności wyjaśniające nie dostarczyły podstaw do skierowania wniosku o ukaranie w sprawie w której: "w okresie od grudnia 2022 roku do marca 2023 roku w miejscowości N. przy ulicy [...], nieustalony sprawca dokonał uszkodzenia na nieogrodzonej działce ewidencyjnej nr [...], będącej ogrodem owocowym, poprzez wycinkę drzew wymagających zezwolenia, czym działał na szkodę E. K., tj. o czyn z 150 Kodeksu Wykroczeń ze względu na niewykrycie sprawców wykroczenia. 12 października 2023 r. organ I instancji wydał decyzję nr OS.6131.36.20.2023, w której wymierzył skarżącym administracyjną karę pieniężną w wysokości 185 384,50 zł za usunięcie bez zezwolenia 67 sztuk drzew z działki nr [...]. Na skutek złożonego odwołania z 27 października 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 7 maja 2024 r., nr SKO.4171.2833.2023, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W wytycznych dla organu I instancji SKO wskazało, że prowadzone postępowanie wymaga uzupełnienia o materiał dowodowy i ustalenie z jakich konkretnie działek strony zostały usunięte drzewa, czy tylko z działki nr [...], czy pozostałych działek należących do strony. SKO uznało też, że następnie należy wyjaśnić, czy strona rzeczywiście dysponowała zezwoleniem ustnym pracownicy urzędu na wycinkę drzew i których konkretnie oraz jaki to mogło mieć ewentualnie wpływ na zalegalizowanie działań strony. A także, że należy: - ustalić w jakiej dacie nastąpiło zgłoszenie Policji faktu nielegalnego wycięcia drzew (których i w jakiej liczbie) i z jakich działek; - ocenić opinię dendrologiczną P. K. w kontekście uwag wynikających z opinii przedstawionej przez stronę; - ponownie ocenić zeznania świadka J. P. w kontekście zgłoszonych zarzutów przez pełnomocnika stron. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ I instancji pismem z 13 maja 2024 r. zwrócił się do Policji o udostępnienie informacji dotyczących dokonanych Policji zgłoszeń przez E. K., K. K. lub A. S., w latach 2022 - 2024, dotyczących nielegalnego wycięcia drzew, kradzieży drzew z działki nr [...] i innych działek znajdujących się na terenie gminy S., należących do ww. osób, w szczególności w jakiej dacie nastąpiło zgłoszenie na Policję faktu nielegalnego wycięcia drzew (których i w jakiej liczbie) i z jakich działek. Pismem z 10 czerwca 2024 r., nr [...] Naczelnik Wydziału Prewencji Komisariatu Policji II w K. poinformował, że 21 marca 2023 r. E. K. zgłosiła nielegalną wycinkę drzew owocowych na działce nr [...] mieszczącej się w N. przy ul. [...]. Wskazano, że Komisariat Policji II w K. prowadził postępowanie w sprawach o wykroczenie - [...] Sprawa została umorzona 18 września 2023 r. w związku z niewykryciem sprawcy. Autor opinii dendrologicznej z 23 kwietnia 2023 r., przedłożył 10 maja 2024 r. organowi I instancji replikę do opinii dendrologicznej PPS/KJ/0/6/24 z 4 lutego 2024 r. sporządzonej przez Pracownię Przyrodniczą S. (autorstwa dr inż. K. J.), w której wskazał w 6 punktach swoje uwagi do treści opracowania wykonanego na zlecenie skarżących. Decyzją z 21 sierpnia 2024 r., nr OS.6131.36.26.2023, na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i ust. 3, art. 89 ust. 1,4 i 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, w związku z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz.U. poz. 1330) oraz art. 104 i art. 107 k.p.a.), Wójt Gminy S. wymierzył solidarnie współwłaścicielom działki nr ew. [...], obręb N., administracyjną karę pieniężną w wysokości 185 384,50 zł za usunięcie bez zezwolenia 67 sztuk drzew z ww. działki, w tym: - 7 sztuk drzew gatunku topola osika o obwodach pni wynoszących 62 cm, 90 i 68 cm (dwupienne), 74 cm, 62 cm, 105 cm, 65 cm, 136 cm, - 1 sztuki drzewa gatunku czeremcha pospolita o obwodzie pnia wynoszącym 65 cm, - 1 sztuki drzewa gatunku brzoza brodawkowata o obwodzie pnia wynoszącym 90 cm, - 58 sztuk drzew gatunku wierzba iwa o obwodach pni wynoszących 223 cm, 107 cm, 119 cm, 79 i 76 cm (dwupienne), 54, 54, 45 i 42 cm (czteropienne), 57, 57, 54, 48 i 45 cm (pięciopienne), 42, 40, 40 i 37 cm (czteropienne), 45 i 42 cm (dwupienne), 42, 42, 40, 37, 37, 34, 28 i 28 cm (ośmiopienne), 79 cm, 40, 37, 34, 31, 28 i 20 cm (sześciopienne), 79, 68, 51, 51 i 42 cm (pięciopienne), 57, 54, 45, 45, 37, 25, 25, 23 i 20 cm (dziewięciopienne), 42, 42, 40, 40, 37 i 20 cm (sześciopienne), 51, 48 i 37 cm (trzypienne), 45, 42, 40, 34 i 23 cm (pięciopienne), 57, 51, 48, 45, 45, 34, 31 i 25 cm (ośmiopienne), 124 cm, 90 cm, 45, 42, 40, 23 i 17 cm (pięciopienne), 62, 57, 40, 37, 34, 28, 25 i 25 cm (ośmiopienne), 48, 40, 25 i 23 cm (czteropienne), 54, 51, 45, 40, 31, 23 i 20 cm (siedmiopienne), 51, 48, 48 i 45 cm (czteropienne), 68, 54, 51, 45, 45, 37, 28, 25 i 23 cm (dziewięciopienne), 71 cm, 65, 62, 59,45, 34, 28, 25, 25 i 23 cm (dziewięciopienne), 51, 45 i 28 cm (trzypienne), 85 cm, 82 cm, 65, 62, 59, 51, 51, 45, 37 i 25 cm (ośmiopienne), 59, 45, 34, 28 i 25 cm (pięciopienne), 59, 34 i 23 cm (trzypienne), 48, 37, 34, 25, 25 i 25 cm (sześciopienne), 68 cm, 40, 37 i 28 cm (trzypienne), 59, 51 i 51 cm (trzypienne), 40 i 34 cm (dwupienne), 34, 31, 25 i 11 cm (czteropienne), 42, 42, 37, 34, 31 i 28 cm (sześciopienne), 48, 37 i 20 cm (trzypienne), 65, 62, 59, 59, 51 i 31 cm (sześciopienne), 40, 34, 31, 28 i 25 cm (pięciopienne), 51, 34 i 25 cm (trzypienne), 51,51,40, 40, 37, 28 i 23 cm (siedmiopienne), 58, 57, 45, 42, 40, 34, 34 i 31 cm (ośmiopienne), 57, 54, 54, 51 i 48 cm (pięciopienne), 51 i 31 cm (dwupienne), 40, 37, 37, 30, 12 i 33 cm (sześciopienne), 42, 37 i 28 cm (trzypienne), 42, 37, 34, 28, 28 i 17 cm (sześciopienne), 51, 48, 42 i 40 cm (czteropienne), 59, 34, 31,25, 23 i 20 cm (sześciopienne), 65, 65, 65, 51, 45, 45, 40, 37 i 31 cm (dziewięciopienne), 45, 40, 40, 37, 28, 14 i 12 cm (siedmiopienne), 54, 48, 45, 42, 40, 25, 23 i 23 cm (ośmiopienne), 54 i 51 cm (dwupienne), 45, 40, 34 i 31 cm (czteropienne). W motywach uzasadnienia opisywanej decyzji organ I instancji wskazał na przepisy art. 83 ust. 1 pkt 1, art. 83f ust. 1 pkt 1 i 3, art. art. 88, art. 89 ust. 1 u.o.p. oraz że w jego ocenie w niniejszym postępowaniu istnieje związek przyczynowy pomiędzy działaniem stron a usunięciem drzew. Do usunięcia drzew rosnących na działce nr [...] doszło na zlecenie właścicieli działki, z uwagi na planowaną sprzedaż działki pod inwestycję związaną z budową hal magazynowych. Wskazując na wyjaśnienia stron i zeznania świadka J. P. organ ustalił, że jest tam mowa o zleceniu prac związanych z usunięciem drzew owocowych i samosiewu drzewnego niewymagających zezwolenia. Podkreślany jest zamiar pozostawienia na działce drzew większych, rosnących na drodze. Strony i świadek nie wskazały jakie drzewa uważają za większe, wymagające zezwolenia. Drzewa przed przystąpieniem do ich usuwania nie były mierzone, nie określono granic działki, z której mają zostać usunięte. Przyjęto jedynie stare ogrodzenie siatki jako jej granicę. Strony nie ustaliły, które z rosnących drzew na działce nr [...] wymagają uzyskania zezwolenia na ich usunięcie. Z akt sprawy wynika, że nie planowano usunięcia wyłącznie drzew rosnących przy drodze, nie mając jednocześnie pewności, gdzie te drzewa rosną. Organ I instancji ocenił także wskazując na brzmienie art. 189f § 1 k.p.a., że w sprawie nie zachodzą przesłanki umożliwiające odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestanie wyłącznie na pouczeniu. Organ stwierdził też, że w sprawie nie zaistniały przesłanki do zastosowania art. 189e k.p.a. Następnie organ I instancji przeanalizował zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego nr [...] i nr [...] z odwołania z 27 października 2023 r. Organ I instancji wskazał, że zgodnie z metodyką przeprowadzonego dowodu z opinii biegłego P. K., z 23 kwietnia 2023 r. pomiarami objęto drzewa, których obwody pni mierzonych na wysokości 5 cm nad ziemią przekraczały parametry określone w art. 83f ust. 1 pkt 3 ustawy, a wskazane w tabeli wysokości kar dot. drzew kilkupiennych uwzględniają zapisy art. 89 ust. 4 i art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy tj. obwodu pnia drzewa o największym obwodzie oraz połowy obwodów pozostałych pni. W kwestii ustalenia z jakich konkretnie działek strony zostały usunięte drzewa, organ I instancji stwierdził, że drzewa zostały usunięte ze wszystkich działek należących do stron tj. z działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] położonych w obrębie ew. N., co ma odzwierciedlenie w opinii dendrologicznej z 23 kwietnia 2023 r. oraz operacie pomiarowym z 28 czerwca 2023 r., a także z działek nie będących własnością stron, jednak bezpośrednio sąsiadujących z nimi tj. działki gminnej nr [...], będącej drogą gminną oraz działki prywatnej nr [...], obręb N.. W zakresie dysponowania przez stronę ustnym zezwoleniem pracownicy urzędu na wycinkę drzew i których konkretnie oraz wpływu na zalegalizowanie działań strony ustalono, że strona nie dysponowała ustnym zezwoleniem na usunięcie drzew żadnego z pracowników Urzędu Gminy S.. Zgodnie z przepisami u.o.p., wydawanie zezwoleń przebiega na wniosek strony, a zezwolenie udzielane jest pisemnie. Nie ma możliwości telefonicznego załatwienia sprawy. Pracownik ds. ochrony środowiska podczas rozmów telefonicznych udziela informacji o procedurach związanych z koniecznością uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów, natomiast nie wydaje zezwoleń. Dołączony do odwołania z 27 października 2023 r. biling z połączeniami telefonicznymi z dwóch numerów prywatnych w dniach 09.11, 17.11, 25.11 oraz w dniach 28.11 i 29.11 z ww. urzędem wskazuje na dwa numery telefonu. [...] - jest to nr do pracownika referatu finansowo - budżetowego zajmującego się podatkami i opłatami lokalnymi, natomiast nr [...] jest numerem telefonu centrali telefonicznej obsługiwanej przez pracownika ds. kancelaryjnych oraz administracyjnych i obsługi sekretariatu. Pracownicy obsługujący te numery telefonu nie udzielają informacji w zakresie usuwania drzew. Rozmowy w sprawie usuwania drzew kierowane są do pracownika ds. ochrony środowiska, do którego obowiązków należy m. in. realizacja zadań wynikających z ustawy o ochronie przyrody, w tym prowadzenie postępowań administracyjnych dot. wydawania zezwoleń na usunięcie drzew. Urząd Gminy S. nie nagrywa rozmów telefonicznych, a odległy czas prowadzonych rozmów (listopad 2022 r.) nie pozwala na ustalenie z kim strona odbyła rozmowy oraz treści prowadzonych rozmów. Z oświadczenia pracownika ds. ochrony środowiska ww. Urzędu Gminy wynika jednak, że nie wydaje nikomu zezwoleń na usuwanie drzew podczas rozmowy telefonicznej, jedynie informuje o przepisach z tym związanych, co więcej w terminie 07.11-21.11.2022 r. pracownik przebywał na urlopie i nie mógł prowadzić rozmów ze stroną. Dlatego, w ocenie organu I instancji, przy założeniu że rozmowy telefoniczne dot. zasad usuwania drzew strona odbyła z pracownikiem Urzędu Gminy S. i uzyskała informacje, że drzewa owocowe nie wymagają uzyskania zezwolenia na ich usunięcie, nie zwalniały one strony z obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie pozostałych drzew, które tego zezwolenia wymagają. Świadomość stron wynikająca z obowiązujących przepisów dot. konieczności uzyskania zezwolenia na usuwanie drzew ma potwierdzenie w zgłoszeniu zamiaru usuwania drzew, dokonanym 15 września 2023 r., dotyczącym kilkunastu drzew, nieusuniętych jeszcze z działki nr [...]. Dalej organ I instancji przedstawił, wcześniej już przytoczone ustalenia, dokonane w drodze wymiany korespondencji z Policją w zakresie daty zgłoszenia przez skarżących faktu nielegalnego wycięcia drzew (których i w jakiej liczbie) i z jakich działek. Powołał się też na treść rozmowy telefonicznej z prowadzącym postępowanie asp. szt., z której wynikało, że zgłoszenie dotyczyło kradzieży drzew owocowych i innych niż owocowe, bez podania ilości i gatunków drzew. Mając na uwadze powyższe organ I instancji zauważył, że zgłoszenia kradzieży drzew z działki nr [...], E. K. dokonała 20 marca 2023 r. (pisemnie) i 21 marca 2023 r. (złożenie zeznań na komisariacie), po odebraniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia z działki ewidencyjnej nr [...] (zawiadomienie odebrano 17 marca 2023 r.). Strona zgłosiła Policji nielegalną wycinkę drzew bez podania ilości i gatunków drzew. Potwierdza to zawiadomienie z 20 marca 2023 r., które strona dołączyła do akt sprawy 25 lipca 2023 r. Nie uwzględniono w zawiadomieniu drzew z pozostałych działek, ograniczono się tylko do zgłoszenia kradzieży drzew z działki nr [...], w ślad za wszczętym postępowaniem administracyjnym. Wypowiadając się w zakresie oceny opinii P. K. w kontekście uwag wynikających z kontr opinii przedstawionej przez stronę organ I instancji stwierdził, że opinią dendrologiczną sporządzoną 24 kwietnia 2023 r. objęto drzewa inne niż owocowe, których obwody pni mierzonych na wysokości 5 cm przekraczały parametry określone w art. 83f ust. 1 pkt 3 ustawy i zostały wycięte w okresie od połowy grudnia 2022 r. do końca marca 2023 r. Wskazał, że oględziny drzew przeprowadzone zostały 21-22 kwietnia 2023 r. Do opinii dołączono zdjęcia drzew, które zostały ujęte w opracowaniu. Z kolei opinia dendrologiczna opracowana przez dr inż. K. J. z 4 lutego 2024 r. bazuje na ww. opinii dendrologicznej oraz oględzinach przeprowadzonych w grudniu 2023 r. i styczniu 2024 r. Organ I instancji wskazując na kolejny raz dokonaną analizę materiału dowodowego, mając na uwadze opinię dendrologiczną opracowaną przez dr inż. K. J. z 4 lutego 2024 r. stwierdził, że opinia ta zawiera ogólne wnioski, że materiał dowodowy nie może stanowić podstawy do wydania decyzji administracyjnej z naliczeniem kary. Zdaniem organu I instancji wniosek ten winien być uzasadniony konkretnymi przykładami podważającymi opinię sporządzoną 23 kwietnia 2023 r., odnoszącą się materialnie do każdego z drzew będącej przedmiotem postępowania. Zdaniem dr inż. K. J. "uwzględniając lokalne uwarunkowania i obiektywne trudności w sporządzeniu opinii dendrologicznej z 23 kwietnia 2023 r., czyli po upływie znacznego czasu od faktycznego okresu wycinki drzew należy stwierdzić, iż co najmniej część pni drzew wymienionych we wskazanym opracowaniu obejmuje drzewa, które zostały usunięte znacznie wcześniej. Symptomy, na podstawie których dokonywano oceny nie są miarodajne i w zmiennych warunkach środowiskowych nie mogą stanowić wyznaczników do określenia daty wycinki drzew - nie sposób przecież z kalendarzową dokładnością ustalić na podstawie wiosennego wycieku soków czy do wycinki drzewa doszło w grudniu czy może w listopadzie roku poprzedniego". Ocena ta zdaniem organu I instancji jest niezasadna, ponieważ dokumentacja fotograficzna obrazuje wszystkie wyszczególnione w opinii drzewa, z podaniem nr drzewa, gatunku i obwodu. Niezasadnym wydaje się argument dot. trudności w określeniu czasu usunięcia drzew, ponieważ z dołączonej do opinii biegłego dokumentacji fotograficznej wynika czas usunięcia drzew, z uwagi m.in. na jasną barwę pni, trociny, świeże gałęzie i kłody drewna zgromadzone wokół pni drzew. Dla przykładu wykonane są zdjęcia pni drzew z widocznymi oznakami rozkładu, ciemno zabarwione, pozostałe po drzewach usuniętych z działki wcześniej, które zgodnie z metodyką nie zostały uwzględnione w opinii. W odniesieniu do ponownej oceny zeznań świadka J. P. w kontekście zgłoszonych zarzutów przez pełnomocnika stron w odwołaniu, organ I instancji stwierdził, że na działce nr [...] oraz działkach sąsiednich [...] obręb N. istniał sad, w którym występowały gatunki drzew owocowych przerośnięte tzw. "samosiejkami" drzew. Wzdłuż drogi na działce nr [...], sąsiadującej ze wskazanymi działkami, rosły duże drzewa. W terminie od końca grudnia 2022 r. do końca marca 2023 r. na terenie działek nr [...] przeprowadzono zorganizowaną wycinkę drzew. Drzewa zostały usunięte również z drogi zlokalizowanej na działce gminnej nr [...]. Wycinka drzew zlecona została przez współwłaścicieli działek nr [...], J. P.. Umową z 2 grudnia 2022 r. objęto drzewa owocowe. Z zeznań wykonawcy z 20 lipca 2023 r. wynika, że umowa z E. K. dotyczyła usunięcia drzew owocowych czereśnia i śliwa oraz samosiewu drzew olchy i brzózek rosnących na działkach [...] - [...], bez szczegółowego wskazania gatunków i liczby. Drzewa planowane do usunięcia nie zostały pomierzone, oznaczone, nie wystąpiono o uzyskanie zezwolenia na ich usunięcie. Usunięcia drzew dokonano w związku z planowaną sprzedażą działek pod inwestycję polegającą na budowie hal magazynowych, w związku z czym koniecznym było usunięcie wszystkich drzew znajdujących się na działkach, do czego zobowiązywała właścicieli działek nr [...] - [...], zawarta z D. umowa przedwstępna notarialna kupna-sprzedaży działek, co zeznał świadek W. K. 9 sierpnia 2023 r. Właściciele działek oraz świadek - J. P. wskazali, że z działki nr [...] podczas ich nieobecności, bez ich wiedzy i zgody nastąpiła w bliżej nieokreślonym czasie kradzież drzewa, usunięto drzewa dużych rozmiarów, które nie były przeznaczone do usunięcia. Opinia dendrologiczna z 23 kwietnia 2023 r. wskazała, że wycinka drzew była prowadzona w sposób zorganizowany, w jednym czasie, na terenie wycinki widoczne były drogi technologiczne przeznaczone do wywozu pozyskanego drewna, a drogi te miały ślepe odnogi prowadzące do miejsc gdzie rosła większa ilość drzew. Gałęzie odcięte od kłód zostały ułożone w stosy miejscem odcięcia w jednym kierunku, co widoczne jest w wielu miejscach. W wielu miejscach stwierdzono także obecność drewna pociętego na klocki dogodne do porąbania i palenia nim, dlatego też poddano pod wątpliwość usunięcie i kradzież wybranych dużych drzew z działek na potrzeby opałowe, gdy na miejscu znajdowały się wycięte, pocięte na mniejsze części kawałki drzew i wywroty, dostępne bez większego wysiłku. W ocenie organu I instancji, zaobserwowane przez świadka W. K. auta terenowe oraz pracownicy, którzy pracowali w sposób nieprofesjonalny nie wyklucza, że osoby te działały bez zgody i wiedzy właścicieli bądź wykonawcy prac - J. P., który zeznał, że prac nie wykonywał wyłącznie sam, lecz z pomocą osoby trzeciej. Świadek J. P. zeznał również, że wywozu drzew dokonywał wynajętym samochodem i nie pamięta kto wywoził wycięte drzewa. Niepamięć świadka wskazuje, że nie można z całą pewnością stwierdzić, że autami terenowymi, które zaobserwował W. K. nie jeździły osoby, które we współpracy z J. P. cięły i wywoziły wycięte drzewa z działki, tym bardziej że świadek J. P. nie pamiętał kiedy, w jakiej ilości i kto tego dokonywał. Ponadto, według organu I instancji, kradzież drzew zgłoszona na Policję 20 i 21 marca 2023 r. przez E. K. dotyczyła działki nr [...], zgodnie z odebranym 17 marca 2023 r. zawiadomieniem o wszczęciu postępowania administracyjnego "w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia z działki ewidencyjnej nr [...] obręb N. gm. S.", bez wskazania ile i jakie drzewa zostały skradzione z działki. Strona zgłosiła kradzież wybiórczo, pomimo że drzewa usuwane były również z działek nr [...] - [...], co zostało ustalone w toku postępowania administracyjnego. Świadczy to, zdaniem organu I instancji, o braku świadomości stron i wykonawcy dot. granic działek, ilości i gatunków drzew, które rosły na działkach. Strony zdaniem organu I instancji, przed przystąpieniem do prac związanych z usunięciem wszystkich drzew z działek zignorowały konieczność zinwentaryzowania drzew rosnących na działkach nr [...] - [...], pod kątem gatunków drzew i obwodów, a w związku z tym konieczności uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew innych niż owocowe, co ma potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym - wyjaśnieniach z 20 marca 2023 r., umową z wykonawcą dot. zlecenia usunięcia drzew owocowych, zgłoszeniem kradzieży "drzew o większych obwodach" Policji 20 marca 2023 r. i przyjęciem, że na działkach rosną drzewa, które nie wymagają uzyskania zezwolenia na ich usunięcie. Z zawiadomienia złożonego Policji wynika, że "doszło do kradzieży drzew o większych obwodach nie przeznaczonych do wycinki", którymi najprawdopodobniej były drzewa usunięte z drogi, co znajduje potwierdzenie w zeznaniach świadka J. P. oraz w operacie geodezyjnym wskazującym lokalizację drzew na działkach. Mając na uwadze zeznania świadka - wykonawcy wycinki drzew J. P. oraz przedstawione przez strony wyjaśnienia, drzewa wymagające zezwolenia znajdowały się wg nich jedynie przy drodze. Strony i wykonawca nie poruszyli kwestii usunięcia i kradzieży drzew o większych obwodach, rosnących na działkach, pomiędzy drzewami owocowymi, czy samosiewu drzew, a właśnie te drzewa są przedmiotem niniejszego postępowania. Organ I instancji podkreślił, że strony nie wykazywały staranności w celu uniknięcia pomyłki przy usuwaniu drzew przez wykonawcę, który jak zeznał 20 lipca 2023 r., pomiarów grubości i oceny drzew do usunięcia dokonywał wzrokowo, nie wykorzystywał do pomiarów żadnej miary. Z ustaleń organu I instancji wynika, że strony zleciły usunięcie drzew owocowych i samosiewu drzew, bez weryfikacji ich gatunków oraz rozmiarów, mając na uwadze konieczność usunięcia wszystkich drzew, na potrzeby sprzedaży działek pod inwestycję, w związku z zobowiązaniem wynikającym z zawartej przez strony umowy kupna-sprzedaży z podmiotem planującym na działkach inwestycję. Potwierdzenie ma to w zebranej dokumentacji, w szczególności w protokole z przesłuchania świadka J. P. z 20 lipca 2024 r., w którym E. K. wskazała, że była spokojna o wycinkę drzew, bo na działce nie było żadnych grubych drzew wymagających zezwolenia i pilnowała, żeby nie wycinać dużych drzew przy drodze. W realizacji wniosków pełnomocnika stron zawartych w piśmie z 16 lipca 2024 r. (wpływ: 19 lipca 2024 r.) organ I instancji wskazał, że ustalił krąg pracownic, które mogły rozmawiać z E. K. lub inną osobą posługującą się wskazanymi w wykazie nr telefonu, w zakresie konieczności uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew. Jednoznacznie ustalono, że żadna z tych osób nie wydała ustnego zezwolenia na usunięcie drzew z działki nr [...], z uwagi na to, że nie ma takiej procedury administracyjnej. Organ administracji publicznej działa na podstawie przepisów prawa, w tym przypadku ustawy o ochronie przyrody, która jasno wskazuje procedury uzyskiwania zezwolenia na usuwanie drzew. Ponadto, w ocenie organu, dowód w postaci oświadczeń pracownic jest ważny na podstawie art. 75 § 1 k.p.a. i wyjaśnia fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. wyczerpuje zagadnienie dot. rozmów telefonicznych przeprowadzonych w listopadzie 2022 r. pomiędzy pracownicami, a E. K.. W związku z powyższym, w ocenie organu I instancji nie ma potrzeby przeprowadzania dowodów z przesłuchania pracownic urzędu oraz strony. Wskazując na brzmienie art. 89 k.p.a. i na poglądy prawne NSA w zakresie jego wykładni organ I instancji ocenił, że nie ma potrzeby przeprowadzania rozprawy, z uwagi na to, że organ zgromadził obszerny materiał dowodowy w sprawie, który pozwala na wydanie rozstrzygnięcia. Od decyzji tej skarżący wnieśli pismem z 5 września 2024 r. odwołanie, zarzucając naruszenie: przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w postaci art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 i art. 84 § 1 k.p.a. poprzez wybiórczą i dowolną ocenę zebranych dowodów, a także zaniechanie wszechstronnego zebrania materiału dowodowego polegające w szczególności na: nieprzeprowadzeniu jakiegokolwiek dowodu na okoliczność ustalenia rzeczywistego położenia drzew, wskazanych w tabeli na s. 12-17 zaskarżonej decyzji i dowolne ustalenie położenia tych drzew, dokonaniu sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny dowodu zeznań świadka J. H. P. oraz zeznań świadka W. K. w zakresie, w jakim dotyczyły one faktu, że nieustalone osoby od listopada 2022 r. prowadziły na terenie działki nr [...] wyręb i wywózkę drzew bez profesjonalnego sprzętu, bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P., polegające na ustaleniu, że nie można z całą pewnością stwierdzić, że osoby te nie współpracowały z J. H. P. w wywozie drzewa z przedmiotowej nieruchomości, a w konsekwencji nieustalenie okoliczności, że takie osoby prowadziły wyrąb i wywózkę drzew na terenie ww. nieruchomości bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P.; dowolnej, a nie swobodnej ocenie dowodów z zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia wykroczenia z dnia 20 marca 2023 r. oraz z pisma Naczelnika Wydziału Prewencji Komisariatu Policji II w K. z dnia 10 czerwca 2024 r. i nieustaleniu na ich podstawie okoliczności, że nieustalone osoby prowadziły na terenie działki nr [...] wyrąb i wywózkę drzew bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P.; w konsekwencji uchybień wskazanych w lit. b i c powyżej - nieustalenie, które drzewa zostały usunięte przez osoby działające bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P.; dokonanie ustaleń co do okoliczności przeprowadzenia i treści rozmów telefonicznych E. K. z pracownikami Urzędu Gminy S. w listopadzie 2022 roku wyłącznie na podstawie ich pisemnych oświadczeń bez przesłuchania tych osób w charakterze świadków; błędne nieprzeprowadzenie konfrontacji biegłych z zakresu dendrologii - P. K. i K. J. oraz dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny z opinii uzupełniającej biegłego dendrologa P. K. z 10 maja 2024 r. (repliki do opinii dendrologicznej biegłego K. J. nr [...] z 4 lutego 2024 r.) oraz odebraniu opinii uzupełniającej w celu rozstrzygnięcia sprzeczności pomiędzy opiniami obu biegłych dendrologów jedynie od jednego z biegłych oraz oparcie ustaleń faktycznych co do okoliczności objętych tymi opiniami wyłącznie o opinie biegłego dendrologa P. K., podczas gdy usunięcie sprzeczności pomiędzy opiniami ww. biegłych powinno nastąpić w taki sposób, aby każdy z biegłych miał możliwość wypowiedzenia się, tj. przez przeprowadzenie konfrontacji, względnie odebranie od obu z nich opinii uzupełniających. przepisów postępowania w postaci art. 8 § 1, art. 10 § 1 i art. 79 § 2 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez pozbawienie stron niniejszego postępowania możliwości zadawania pytań imiennie wskazanym pracownikom organu, co do okoliczności przeprowadzenia i treści rozmów telefonicznych E. K. z ww. pracownicami Urzędu Gminy S. w listopadzie 2022 r. co uniemożliwiło stronom czynny udział w postępowaniu w zakresie odnoszącym się do przeprowadzenia dowodów, dotyczących ww. okoliczności oraz było sprzeczne z zasadą budowania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej; prawa materialnego w postaci art. 88 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 83 ust. 1 w zw. z art. 83f ust. 1 pkt 3 lit. a u.o.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wymierzeniu skarżącym w lit. a) sentencji zaskarżonej decyzji administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez zezwolenia dwóch drzew o obwodzie pni wynoszącym 62 cm, drzewa o obwodzie pnia 74 cm i drzewa o obwodzie pnia 65 cm, gatunku topola osika, podczas gdy administracyjna kara pieniężna na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 u.o.p. może zostać nałożona jedynie za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia, zaś stosownie do art. 83f ust. 3 pkt 1 u.o.p. usunięcie topoli, których obwód pnia na wysokości 5 cm nie przekracza 80 cm, nie wymaga zezwolenia; prawa materialnego w postaci art. 89 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 84 ust. 1 w zw. z art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.o.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wymierzeniu skarżącym w lit. a - co do dwupiennego drzewa gatunku topola osika oraz w lit. d) sentencji zaskarżonej decyzji - co do wszystkich wymienionych tam drzew kilkupiennych gatunku wierzba iwa - administracyjnej kary pieniężnej na podstawie obwodów każdego z pni drzew posiadających kilka pni, podczas gdy w przypadku drzew mających kilka pni organ I instancji powinien był dla każdego drzewa kilkupiennego obliczyć sumę obwodu pnia o największym obwodzie oraz połowy obwodów pozostałych pni i na podstawie tak dokonanych obliczeń dokonać wymiaru administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie poszczególnych drzew. W uzasadnienia odwołania zarzuty zostały rozwinięte. Po rozpatrzeniu odwołania zaskarżoną decyzją z 28 lutego 2025 r. organ II instancji powołał brzmienie art. 88 ust. 1 i ust. 2, art. 89 ust. 1, ust. 3, ust. 4, ust. 10, art. 85 ust. 2 i art. 5 pkt 27 u.o.p. w uzasadnieniu wyjaśnił, że wydawana w sprawie decyzja ma charakter związany, a organ nie ma swobody również przy wyborze metody, którą kieruje się przy ustaleniu wielkości usuniętych drzew lub krzewów. Dalej organ odwoławczy wskazał na fakt, że 2 grudnia 2022 r. E. K., współwłaścicielka działek od nr [...] do [...] w N. zleciła J. P. wycinkę drzew owocowych z zaznaczeniem, że zlecenie będzie realizowane w zamian za ścięcie, wywóz i uprzątnięcie działki (pisemna umowa z 2 grudnia 2022 r.). Wycinka trwała do końca marca 2023 r. Jak wyjaśniła E. K. wycinka była przeprowadzona w celu sprzedaży działki [...] oraz działek przyległych [...] do [...] podmiotowi D.. Zgodnie z umową przedwstępną sprzedający miał usunąć wszystkie zadrzewienia z działek. W umowie o wycinkę drzew brak było precyzyjnego wskazania, które konkretnie drzewa mają być usunięte. Ponadto E. K. stwierdziła, że ustne zezwolenie na wycinkę drzew uzyskała w Gminie S. 25 listopada 2022 r. Ta przesłanka, zdaniem Kolegium, nie znalazła potwierdzenia w materiale dowodowym, a poza tym ten argument nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż ustawa o ochronie przyrody nie przewiduje ustnej formy zezwolenia na wycinkę drzew. Ustawa wymaga aby wnioskodawca złożył stosowny wniosek na piśmie i dopiero po uzyskaniu decyzji zezwalającej na wycinkę drzew wnioskodawca może przystąpić do usuwania drzew z nieruchomości. Stąd, według organu II instancji, wniosek odwołujących się o przesłuchanie pracowników urzędu na okoliczność "prowadzonych rozmów" jest nieuzasadniony, gdyż w niniejszej sprawie nie chodzi o wykazanie, że E. K. w ogóle dzwoniła do urzędu, lecz wykazanie, że dysponowała zgodą na wycinkę drzew. Takiej decyzji strona nie przedstawiła, a okoliczności wycinki nie wskazują, że chodziło o stan bezpośredniego zagrożenia i natychmiastowej ingerencji. Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że bezskuteczne kroki podjęte przez stronę mające na celu zawiadomienie Policji o wycince drzew dopiero po zawiadomieniu o wszczęciu przez organ ochrony przyrody postępowania w sprawie kary pieniężnej nie stanowią przesłanki wyłączającej odpowiedzialność za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. Takie zawiadomienie, w ocenie organu odwoławczego, powinno mieć miejsce zaraz po ujawnieniu faktu domniemanej nielegalnej wycinki drzew, a nie właściwie pod koniec prowadzonej wycinki. Nadto pełnomocnik odwołujących się bezzasadnie próbuje scedować obowiązek ustalenia sprawcy wycinki drzew na organ ochrony przyrody, gdy materiał dowodowy nie wskazuje udziału osób trzecich przy wycince drzew na działkach strony. Racjonalnym działaniem każdego właściciela nieruchomości, gdy spostrzegł usunięcie drzew z jego nieruchomości i bez jego zgody, jest powiadomienie o tym fakcie organów ściągania. Obiektywnym jest założenie, iż działanie stron w ich przeświadczeniu miały doprowadzić do uniknięcia odpowiedzialności za delikt administracyjny z art. 88 ust. 1 pkt 1 u.o.p. Odwołujący się w żadnym stopniu nie podważyli wersji zdarzeń przyjętej przez organ ochrony przyrody, którą Kolegium uważa za wiarygodną i mającą uzasadnienie w świetle materiału dowodowego. W tym miejscu orzekający organ przedstawił sekwencję czynności podejmowanych przez skarżących: 2 grudnia 2022 r. (umowa pisemna) zlecono J. P. wycinkę drzew owocowych działki [...], które miało być zrealizowane w zamian za ścięcie, wywóz i uprzątnięcie działki. Jak wynika jednak z zeznań wykonawcy (20 lipca 2023 r.) umowa ustna z E. K. dotyczyła oprócz drzew owocowych także innych drzew tzw. "samosiejek" m.in. olchy i brzozy. Po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie kary pieniężnej E. K. składa 23 marca 2023 r. wraz z pozostałymi współwłaścicielami pisemne wyjaśnienia do organu potwierdzając, że z ich inicjatywy odbywa się usuwanie drzew m.in. z działki [...]. W lipcu 2023 r. E. K. zapoznaje się z operatami dendrologicznym i geologicznym i nie wnosi do nich żadnych uwag i zastrzeżeń, w tym co do liczby drzew jak również ich usytuowania w terenie. 25 lipca 2023 r. składa do urzędu gminy kopię zawiadomienia z 21 marca 2023 r. o kradzieży drzew o większych obwodach nieprzeznaczonych do wycinki z działki [...] zgłoszonej Policji w K., w którym również podała, że 25 listopada 2022 r. uzyskała ustne zezwolenie na wycinkę drzew z tej działki. E. K. bierze udział w przesłuchaniu W. K., osoby zarządzającej nieruchomościami D. Sp. z o.o., który poinformował, że w lipcu 2023 r. na działce zostały przeprowadzone badania geologiczne zlecone przez spółkę i w tym czasie na działkach nie było już drzew. Świadek potwierdził, że wiedział o wycince drzew, ponieważ taki był zapis umowy przedwstępnej. Nie wie kto fizycznie dokonywał wycinki drzew, choć widywał poruszające się auta terenowe i osoby pracujące przy wycince. E. K. podpisała się pod protokołem przesłuchania, nie składała żadnych zapytań. 22 sierpnia 2023 r. E. K. składa pismo do urzędu gminy datowane na dzień 25 listopada 2022 r., w którym podaje, że zgłaszała telefonicznie wycinkę drzew z działki [...] 25 listopada 2022 r. godz. 9:15 (drzewa owocowe i "samosiejki"). Rozmowę telefoniczną przeprowadziła z J. P., od której uzyskała telefonicznie zgodę na wycinkę drzew. Podała również, że w rozmowie telefonicznej wspomniała, że ktoś wycina drzewa bez jej wiedzy i nie chce ponosić za to odpowiedzialności. Z zawiadomienia Komisariatu Policji w K. z 18 września 2023 r. wynika, że w sprawie uszkodzenia na nieogrodzonej działce nr [...] poprzez wycinkę drzew wymagających zezwolenia nie wykryto sprawcy. Z przedstawionej wyżej chronologii zdarzeń, zdaniem Kolegium, wynika to, że E. K. wraz ze współwłaścicielami ponosi pełną odpowiedzialność za usunięcie drzew objętych postępowaniem w sprawie kary pieniężnej, które nie były drzewami owocowymi, ani nie miały obwodów mniejszych od tych, które wymagają zgłoszenia do organu ochrony przyrody. Wniosek taki wynika z zasad logiki i doświadczenia życiowego w tego typu sprawach. Pani K. sama przecież dokonywała regularnych wizyt na działce oraz kontroli sposobu prowadzenia prac. Dlatego Kolegium wyraziło pewność, że gdyby doszło rzeczywiście do bezprawnego usuwania drzew i ich kradzieży przez osoby obce w okresie od grudnia 2022 r. do marca 2023 r., ten fakt byłby zgłoszony właściwym organom w odpowiednim czasie. Kolegium wywiodło, że za dokonanie wycinki drzew odpowiadał J. P., działający na zlecenie E. K., zaś anonimowi sprawcy kradzieży drzew nie mogą stanowić o wyłączeniu odpowiedzialności właścicieli działki. Tym bardziej, że E. K. sama nie wie ile, o jakie konkretnie drzewa chodzi nazywając je "samosiejkami", z którego konkretnie miejsca, ale dziwnym trafem wie, że ich wymiary kwalifikowały się do usunięcia za stosownym zezwoleniem organu. Trzeba w tym miejscu zaznaczyć, że wycinka drzew tzw. "samosiejek" również wymaga zezwolenia, o którym mowa w ustawie o ochronie przyrody. Dalej organ odwoławczy przedstawił szeroko zagadnienie sankcji administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia i jej charakter stricte zobiektywizowany, niezależny od winy, a także, że dla odpowiedzialności w warunkach jego zaistnienia nie mają znaczenia pobudki i motywy, jakimi kieruje się osoba usuwająca drzewo lub zlecająca dokonanie wycinki. W ocenie Kolegium na tle relacji pomiędzy art. 189a § 2 k.p.a. a przepisami art. 88 i nast. u.o.p. dotyczącymi administracyjnych kar pieniężnych za naruszające prawo usunięcie, zniszczenie lub uszkodzenie drzew/krzewów pozostaje w k.p.a. jedna grupa regulacji, która nie znajduje odpowiednika w przepisach szczególnych. Mianowicie w u.o.p. nie uregulowano materii określonej w art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a., to jest "odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia". Kolegium podało też, że nie wszystkie przepisy art. 189f k.p.a. z uwagi na charakter usankcjonowanego czynu w postaci usunięcia drzew będą mogły być do niego stosowane. Regulacje z art. 189f § 2 i 3 k.p.a. do czynów określonych w art. 88 § 1 u.o.p. zapewne nie znajdą zastosowania. Dalej Kolegium stwierdziło, że wykazanie, że do naruszenia prawa, tj. niedopełnienia obowiązku (naruszenia zakazu) doszło wskutek działania siły wyższej (czy też stanu wyższej konieczności), należy do podmiotu obowiązanego (adresata zakazu). Pojęcie "stanu wyższej konieczności" i "siły wyższej" nie są tożsame, a zatem organy winny analizować je jako odrębne przesłanki oraz, że w przedmiotowej sprawie istnieje związek przyczynowy pomiędzy działaniem strony, a usunięciem 67 sztuk drzew, uzasadniający przyjęcie solidarnej odpowiedzialności strony z art. 88 ust. 1 pkt 1 u.o.p. Następnie organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja zasługuje na pozostawienie jej w obrocie prawnym, ponieważ organ I instancji zrealizował w pełni wytyczne organu odwoławczego. Organ ochrony przyrody wnikliwie zbadał stan faktyczny sprawy i słusznie nałożył na odwołujących się administracyjną karę pieniężna za usunięcie ww. drzew bez wymaganego zezwolenia Wójta Gminy. Wskazując na brzmienie art. 80 k.p.a. organ II instancji uznał, że wnioski opinii dendrologicznej i geologicznej sporządzone na zlecenie organu są do zaakceptowania i nie można zarzucić, że pomiary drzew zostały dokonane niewłaściwie. Biegły dendrolog przedstawił metodykę obliczeń obwodu pni, a trzeba zaznaczyć, że tego rodzaju informacje należą do wiadomości specjalnych, którymi nie dysponują pracownicy urzędu. Biegły bazował na mapach sytuacyjnych dostępnych publicznie, zaś prace terenowe polegające na pomiarach i opisie gatunkowym drzew wyciętych na terenie objętym wycinką rozpoczął w obecności przedstawiciela właściciela działki [...] oraz osoby dokonującej wycinki drzew. Żadna z tych osób nie negowała lokalizacji drzew w terenie. "Stąd zarzut odwołania, że nie wskazano usytuowania drzew w terenie". Zdaniem organu odwoławczego podczas oględzin ustalono jednoznacznie ilość wyciętych drzew, ich gatunek i średnicę pozostawionych karp. Organ jasno określił zastosowane stawki i sposób obliczenia kary, której wysokość uwzględnia treść art. 85 u.o.p., jak również art. 89 ust. 4 u.o.p. W związku z tymi unormowaniami i niekwestionowanymi ustaleniami protokołu oględzin, Kolegium nie dopatrzyło się nieprawidłowości w ustalonej wysokości kary. Nadto nie wystąpiła przesłanka negatywna do wymierzania administracyjnej kary pieniężnej określona w art. 89 ust. 10 u.o.p. Kolegium pochylając się nad odstąpieniem od nałożenia kary administracyjnej w stanie faktycznym sprawy stwierdziło, iż nie ziściły się przesłanki do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia i poprzestaniu na pouczeniu. Następnie organ II instancji przedstawił rozważania dotyczące instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz że kara tego rodzaju ma funkcję represyjną, prewencyjną i kompensacyjną dodając, że ocena czy waga naruszenia jest znikoma, powinna być dokonana z uwzględnieniem art. 189d pkt 1 k.p.a., zaś "przesłanka zaprzestania naruszenia prawa" może być spełniona także po wszczęciu postępowania aż do dnia wydania decyzji administracyjnej. Mając na uwadze materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, zdaniem Kolegium, nie można przyjąć, iż w niniejszym przypadku mamy do czynienia ze znikomą wagą naruszenia prawa. Warunek odwołujący się do "znikomego naruszenia prawa" jest spełniony, gdy dochodzi do naruszenia nieistotnego, które nie wywołuje negatywnych następstw dla dóbr chronionych przez stosowaną regulację prawną (tutaj: ochroną przyrody). Analizując spełnienie powyższej przesłanki organ odwoławczy wziął pod uwagę dwa aspekty tj. rozmiar naruszenia prawa oraz wpływ tego naruszenia na poszanowanie prawa. Organ odwoławczy stwierdził, iż usunięcie bez zezwolenia 67 drzew nie można uznać za znikome naruszenie prawa. Zaś odnosząc się do oceny poszanowania prawa Kolegium zwraca uwagę, iż odstąpienie od wymierzenia kary w przedmiotowym przypadku byłoby nie do pogodzenia z zasadami równości wobec prawa, a w szczególności wobec osób, które sumiennie występują o zgody o wycięcie drzew oraz uiszczają z tego tytułu opłaty. Mając także na uwadze interes społeczny, w którym także jest ochrona przyrody Skład Orzekający Kolegium nie znalazł podstaw do zastosowania opisywanej instytucji. Kara ta jak zauważono, ma także charakter prewencyjny, zatem można założyć, iż w przyszłości strona nie dopuści się podobnego naruszenia i zrekompensuje ona szkody wyrządzone środowisku. W tym miejscu orzekający organ powołał treść art. art. 89 ust. 11 u.o.p. Podsumowując Kolegium stwierdziło, że zarzuty strony okazały się bezzasadne, a organ ochrony przyrody ustalił w stopniu niezbędnym stan faktyczny sprawy i dowiódł, iż to odwołujący się ponoszą odpowiedzialność za wycinkę 67 drzew bez zezwolenia. Powyższe oznacza, iż odpowiedzialność administracyjna, o której mowa w cyt. art. 88 ust. 1 u.o.p. jest zobiektywizowana i wystarczy tylko wystąpienie tzw. bezprawia administracyjnego, a więc wykazanie związku przyczynowego między działaniem danego podmiotu a wycięciem drzew i krzewów. Kolegium wsparło się na poglądzie prawnym orzecznictwa sądowego, według którego kładzie się nacisk na obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia, gdzie wyłączną i wystarczającą podstawą nałożenia kary jest działanie bezprawne, sprzeczne z wymogiem uprzedniego uzyskania pozwolenia/zezwolenia na usunięcie drzew. Kolegium wywiodło, że na gruncie rozpoznawanej sprawy organ orzekający był zobligowany do ustalenia następujących, istotnych dla niej okoliczności. Po pierwsze, czy doszło do usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia. Po drugie, kto jest posiadaczem nieruchomości (względnie właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego) i czy ewentualnie istniał inny podmiot, który usunął drzewa, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości. Ponadto, Organ powinien ustalić jakie drzewa zostały usunięte oraz jakiej były wielkości, co ma stanowić w dalszej kolejności podstawę do ustalenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej. W ocenie Kolegium wszystkie wskazane wyżej okoliczności zostały przez organ ustalone. Zarzuty odwołania sprowadzały się również do tego, że strona działała w ramach ustnego zezwolenia, co jak wyżej wskazano nie zostało potwierdzone materiałem dowodowym, jakim jest uprzednia decyzja organu zezwalająca na wycinkę drzew. Końcowo organ odwoławczy po odniesieniu się do art. 107 § 3 k.p.a. stwierdził, że analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do konkluzji, że wymaganiom wynikającym z tego przepisu organ I instancji sprostał. Uzasadnienie decyzji zawiera wskazanie i omówienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych z powołaniem dowodów, na których organ się oparł dokonując konkretnych ustaleń. Organ I instancji przytoczył także zastosowane przepisy i je omówił. E. K., K. K. i A. S. działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ze skargą na decyzję organu II instancji, zarzucając naruszenie: 1. przepisów postępowania, w postaci art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a § 1 i art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 8 § 2 k.p.a. poprzez wybiórczą i dowolną ocenę zebranych dowodów, a także zaniechanie wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, polegające w szczególności na: nieprzeprowadzeniu jakiegokolwiek dowodu na okoliczność ustalenia rzeczywistego położenia ustalenia drzew, wskazanych w tabeli, znajdującej się na s. 12-17 zaskarżonej decyzji i dowolne ustalenie położenia tych drzew wyłącznie w oparciu o zebrany wcześniej materiał dowodowy wobec uznania ich położenia za niekwestionowane w toku postępowania przed organem I instancji, podczas gdy organ ten, zgodnie z uprzednią decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wydanej w tej samej sprawie, obowiązany był uzupełnić materiał dowodowy w celu ustalenia tej okoliczności, czego jednak nie uczynił, dokonaniu sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny dowodu zeznań świadka J. H. P. oraz zeznań świadka W. K. oraz zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia wykroczenia z 20 marca 2023 r. w zakresie, w jakim dotyczyły one faktu, że nieustalone osoby od listopada 2022 r. prowadziły na terenie działki nr [...] wyrąb i wywózkę drzew bez profesjonalnego sprzętu, bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P., polegające na nieustaleniu, że takie osoby prowadziły wyrąb i wywózkę drzew na terenie ww. nieruchomości bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P.; dowolnej, a nie swobodnej ocenie dowodów z zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia wykroczenia z 20 marca 2023 r. oraz z pisma Naczelnika Wydziału Prewencji Komisariatu Policji II w K. z 10 czerwca 2024 r. i nieustaleniu na ich podstawie okoliczności, że nieustalone osoby prowadziły na terenie działki nr [...] wyrąb i wywózkę drzew bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P.; w konsekwencji uchybień wskazanych w lit. b i c powyżej - nieustalenie, które drzewa zostały usunięte przez osoby działające bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania i J. H. P.; dokonanie ustaleń co do okoliczności przeprowadzenia i treści rozmów telefonicznych E. K. z pracownikami urzędu gminy listopadzie 2022 r. wyłącznie na podstawie pisemnych oświadczeń pracowników urzędu gminy, bez przesłuchania tych osób w charakterze świadków, a nadto uznanie ustaleń co do treści tych rozmów za nieistotne dla sprawy; dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny z opinii złożonych przez biegłego P. K., w tym opinii uzupełniającej tego biegłego z 10 maja 2024 r. (repliki do opinii dendrologicznej biegłego K. J. nr PPS/KJ/0/6/24 z 4 lutego 2024 r.) oraz dowolne pominięcie przy dokonywaniu ustaleń faktycznych opinii złożonych przez biegłego dendrologa P. K., a nadto brak rozstrzygnięcia sprzeczności pomiędzy opiniami obu biegłych dendrologów, w tym w szczególności poprzez przeprowadzenie konfrontacji ww. biegłych, podczas gdy Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno uwzględnić przy dokonywaniu ustaleń faktycznych w przedmiotowej sprawie opinie obu tych biegłych, a usunięcie sprzeczności pomiędzy opiniami powinno nastąpić w taki sposób, aby każdy z biegłych miał możliwość wypowiedzenia się, tj. przez przeprowadzenie konfrontacji, względnie odebranie od ich obu opinii uzupełniających. 2. naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 8 § 1, art. 10 § 1 i art. 79 § 2 k.p.a., poprzez uznanie za prawidłowe pozbawienie stron niniejszego postępowania możliwości zadawania pytań pracownikom organu, co do okoliczności przeprowadzenia i treści rozmów telefonicznych E. K. z ww. pracownicami Urzędu Gminy S. w listopadzie 2022 r., co uniemożliwiło stronom czynny udział w postępowaniu w zakresie odnoszącym się do przeprowadzenia dowodów, dotyczących ww. okoliczności oraz było sprzeczne z zasadą budowania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej; 3. naruszenie prawa materialnego w postaci art. 88 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 83 ust. 1 w zw. z art. 83f ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji również w zakresie, w jakim wymierzono skarżącym w lit. a) sentencji tej decyzji administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez zezwolenia dwóch drzew o obwodzie pni wynoszącym 62 cm, drzewa o obwodzie pnia 74 cm i drzewa o obwodzie pnia 65 cm, gatunku topola osika, podczas gdy administracyjna kara pieniężna na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 u.o.p. może zostać nałożona jedynie za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia, zaś stosownie do art. 83f ust. 3 pkt 1 u.o.p. usunięcie topoli, których obwód pnia na wysokości 5 cm nie przekracza 80 cm, nie wymaga zezwolenia; 4. naruszenie prawa materialnego w postaci art. 89 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 84 ust. 1 w zw. z art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji również w zakresie wymierzeniu skarżącym w lit. a) tej decyzji administracyjnej - co do dwupiennego drzewa gatunku topola osika oraz w lit. d) sentencji tejże decyzji - co do wszystkich wymienionych tam drzew kilkupiennych gatunku wierzba iwa - administracyjnej kary pieniężnej na podstawie obwodów każdego z pni drzew posiadających kilka pni, podczas gdy w przypadku drzew mających kilka pni należy dla każdego drzewa kilkupiennego obliczyć sumę obwodu pnia o największym obwodzie oraz połowy obwodów pozostałych pni i na podstawie tak dokonanych obliczeń dokonać wymiaru administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie poszczególnych drzew. Uwzględniając powyższe zarzuty skarżący wnieśli o: uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych; wstrzymanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a., wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości; wstrzymanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 1 p.p.s.a., po przekazaniu Sądowi skargi, wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości - w razie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy. W uzasadnieniu skargi wyeksponowano twierdzenie o nieprzeprowadzeniu przez organ I instancji jakiegokolwiek nowego dowodu na okoliczność ustalenia rzeczywistego położenia drzew, wskazanych w tabeli, znajdującej się na s. 12-17 zaskarżonej decyzji i dowolne ustalenie położenie tych drzew wyłącznie w oparciu o zebrany wcześniej materiał dowodowy, wbrew wskazaniom SKO, zawartym w decyzji z 7 maja 2024 r. tj. bez uzupełnienia materiału dowodowego. Z kolei w skarżonej decyzji SKO nie tylko nie dopatrzyło się naruszenia przez Wójta przepisów postępowania w ww. zakresie, ale wręcz przyjęło stanowisko całkowicie przeciwne do przedstawionego w decyzji z 7 maja 2024 r., uznając, że nie było potrzeby uzupełnienia materiału dowodowego co do ww. okoliczności, ponieważ położenie drzew nie było jakoby kwestionowane na etapie dokonywania oględzin nieruchomości. Skarżący nie zgodzili się z dokonaną przez organu I instancji ponowną oceną zeznań świadków i zgłoszenia Policji przez współwłaścicielkę nieruchomości kradzieży drewna, a w konsekwencji co do braku uwzględnienia udziału osób trzecich w nielegalnej wycince i wywózce drzew. Z kolei organowi odwoławczemu skarżący zarzucili, że w ramach dokonanej oceny dowodów zajął stanowisko surowsze, niż przedstawione w decyzji Wójta, nie poddając w wątpliwość współpracy ww. osób ze świadkiem J. P., ale w ogóle kwestionując, że opisane powyżej zdarzenia miały miejsce. Skarżący zarzucili, że nie przeprowadzono przesłuchania wskazywanych z imienia i nazwiska pracowników urzędu gminy, a jedynie przyjęto ich oświadczenia, a SKO, w lakoniczny sposób uznało, że przesłanka, że E. K. stwierdziła, że ustne zezwolenie na wycinkę drzew uzyskała w Gminie S. 25 listopada 2022 r, nie znalazła potwierdzenia w materiale dowodowym w żaden sposób nie wyjaśniając, w jaki sposób doszło do tego wniosku, wobec czego ustalenie to winno zostać uznane za dowolne. Ponadto w uznaniu, wbrew poprzednio wyrażanym stanowiskom, że ewentualne uzyskanie ustnego zezwolenia nie miałoby znaczenia, ponieważ nie miałoby ono wymaganej prawej formy, a co za tym idzie, ww. okoliczność faktyczna nie była istotna dla sprawy, a związane z nią wnioski dowodowe były nieuzasadnione. Zdaniem skarżących organ I instancji błędnie nie przeprowadził konfrontacji biegłych z zakresu dendrologii - P. K. i K. J. oraz dokonał dowolnej, a nie swobodnej oceny z opinii uzupełniającej biegłego dendrologa P. K. z 10 maja 2024 r. Z kolei Kolegium miało lakonicznie stwierdzić, że wnioski opinii dendrologicznej sporządzonej na zlecenie organu są do zaakceptowania i nie można zarzucić, że pomiary drzew zostały dokonane niewłaściwie - w żaden sposób nie wyjaśniając, dlaczego sprzeczności pomiędzy opiniami biegłego dendrologa P. K. i biegłego dendrologa K. J. należy rozstrzygnąć na korzyść tej pierwszej - a wręcz w ogóle nie odnosząc się do tej sprzeczności. Zdaniem skarżących w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego Kolegium ustosunkowało się do nich jedynie pro forma, wskazując, że decyzja Wójta została wydana z poszanowaniem prawa materialnego, oraz wskazując, że organ administracji nie ma swobody przy wyborze metody, którą kieruje się przy ustaleniu wielkości usuniętych drzew lub krzewów i wymieniając sposoby ustalania obwodu pnia usuniętego drzewa, wynikające z przepisów u.o.p. Kolegium w żaden sposób jednak nie wyjaśniło, dlaczego w jego ocenie w odniesieniu do ustalenia obwodu pni konkretnych drzew, wymienionych w treści zarzutów odwołania, organ II instancji uznał zastosowanie ww. przepisów przez Wójta za prawidłowe. Postanowieniem z 22 kwietnia 2025 r. organ odwoławczy wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w pełni stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Nadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej "p.p.s.a."), sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli w tak zakreślonych granicach kognicji, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego, jak i decyzji ją poprzedzającej organu I instancji. Kontroli Sądu podlega decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy S. o wymierzeniu skarżącym jako współwłaścicielom działki [...], administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 185 384,50 zł za usunięcie bez zezwolenia sześćdziesięciu siedmiu drzew różnych gatunków wymienionych w sentencji decyzji organu I instancji z terenu ww. działki. Podstawę wymierzenia skarżącym kary pieniężnej w niniejszej sprawie stanowił art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody zgodnie z którym wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia. W myśl art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p. usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości. Kara, o której mowa w ust. 1, jest nakładana na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości (ust. 2). Stosownie do brzmienia art. 83f u.o.p. przepisów art. 83 ust. 1 nie stosuje się do: 1) krzewu albo krzewów rosnących w skupisku, o powierzchni do 25 m2; 2) krzewów na terenach pokrytych roślinnością pełniącą funkcje ozdobne, urządzoną pod względem rozmieszczenia i doboru gatunków posadzonych roślin, z wyłączeniem krzewów w pasie drogowym drogi publicznej, na terenie nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków oraz na terenach zieleni; 3) drzew, których obwód pnia na wysokości 5 cm nie przekracza: a) 80 cm - w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu srebrzystego, b) 65 cm - w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego, c) 50 cm - w przypadku pozostałych gatunków drzew; 3a) drzew lub krzewów, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej; W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3a, właściciel nieruchomości jest obowiązany dokonać zgłoszenia do organu, o którym mowa w art. 83a ust. 1, zamiaru usunięcia drzewa, jeżeli obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 5 cm przekracza: 1) 80 cm - w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu srebrzystego; 2) 65 cm - w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego; 3) 50 cm - w przypadku pozostałych gatunków drzew.(ust. 4). Zgłoszenie, o którym mowa w ust. 4, zawiera imię i nazwisko wnioskodawcy, oznaczenie nieruchomości, z której drzewo ma być usunięte, oraz rysunek albo mapkę określającą usytuowanie drzewa na nieruchomości (ust. 5). Po dokonaniu oględzin organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, w terminie 14 dni od dnia oględzin może, w drodze decyzji administracyjnej, wnieść sprzeciw. Usunięcie drzewa może nastąpić, jeżeli organ nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (ust. 8). Stawki opłat za usunięcie drzew określa art. 85 u.o.p. z którego ust. 1 wynika, że opłatę za usunięcie drzewa ustala się mnożąc liczbę cm obwodu pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm i stawkę opłaty. 2. Jeżeli drzewo na wysokości 130 cm: 1) posiada kilka pni - za obwód pnia drzewa przyjmuje się sumę obwodu pnia o największym obwodzie oraz połowy obwodów pozostałych pni; 2) nie posiada pnia - za obwód pnia drzewa przyjmuje się obwód pnia mierzony bezpośrednio poniżej korony drzewa. Wysokość kary pieniężnej normuje art. 89 ust. 1 u.o.p., który stanowi, że administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1 pkt 1-3, 5 i 6, ustala się w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu, o której mowa w art. 84 ust. 1, a w przypadku, w którym usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę pieniężną ustala się w wysokości takiej opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było. Jeżeli ustalenie obwodu lub gatunku usuniętego lub zniszczonego drzewa jest niemożliwe z powodu wykarczowania pnia i braku kłody, dane do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się na podstawie informacji zebranych w toku postępowania administracyjnego, powiększając ją o 50% (ust.3). Jeżeli ustalenie obwodu usuniętego lub zniszczonego drzewa jest niemożliwe z powodu braku kłody, obwód do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszą średnicę pnia i pomniejszając wyliczony obwód o 10% (ust. 4). W przypadku usunięcia drzewa lub krzewu obumarłego albo nierokującego szansy na przeżycie, złomu lub wywrotu, wysokość administracyjnej kary pieniężnej obniża się o 50% (art. 89 ust. 6 u.o.p.). Zaznaczenia wymaga, że sprawa była rozpoznawana przez orzekające organy kolejny raz na skutek wydania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji z 7 maja 2024 r. W prawie ochrony środowiska, które jest częścią prawa administracyjnego obowiązek udowodnienia obciąża obok organu administracji również stronę postępowania. Zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organy administracji publicznej powinny też wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy (art. 11 k.p.a.). Nadto organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (zasada swobodnej oceny dowodów - art. 80 k.p.a.). Z kolei uzasadnienie decyzji zawierające wyniki oceny całokształtu materiału dowodowego sprawy w myśli art. 107 § 3 k.p.a. powinno wskazywać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (uzasadnienie faktyczne) oraz wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji (uzasadnienie prawne). Podejmowane przez organ administracji działania powinny znaleźć wyraz zwłaszcza w niebudzącej wątpliwości treści rozstrzygnięcia. Szczególnie w sytuacji wymierzenia stronie administracyjnej kary pieniężnej w rozbudowanym stanie faktycznym za szereg jednostkowych deliktów administracyjnych, tak jak to miało miejsce w rozpatrywanym przypadku. Zdaniem Sądu w sprawie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 czy art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 5 i § 6 k.p.a., bowiem o ile niewadliwe byłoby posługiwanie się opinią mgr. inż. P. K. po krytycznej ocenie obliczeń jej autora, to żaden z organów nie dostrzegł przenosząc ustalenia opinii do rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji, że nie wynika z jego treści wysokość obliczonej kary pieniężnej dla każdego z poszczególnych obwodów pni drzew, jak i w przypadku drzew wielopiennych. Wątpliwości nie rozwiewa umieszczenie w treści uzasadnienia decyzji tabeli, która jest poprzedzona stwierdzeniem, że opłata za usunięcie drzew objętych przedmiotowym postępowaniem została naliczona na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. z 2017 r., poz. 1330). Przy tym organ I instancji lakonicznie stwierdził w uzasadnieniu, że "niniejszym postępowaniem objęto drzewa, których obwody pni mierzonych na wysokości 5 cm nad ziemią przekraczały parametry określone w art. 83f ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody i zostały usunięte w okresie od połowy grudnia 2022 r. do końca marca 2023 r. Z uwagi na brak większości kłód w terenie, obwód pnia ustalono przyjmując najmniejszą średnicę pnia w płaszczyźnie i na wysokości cięcia danego pnia pomniejszając go o 10%. W przypadku, kiedy drzewo zostało cięte powyżej 130 cm nad ziemią mierzono obwód pnia na wysokości 130 cm". Z kolei ocena organu odwoławczego sprowadziła się do krótkiego stwierdzenia, że: "Wnioski opinii dendrologicznej i geologicznej sporządzone na zlecenie organu są do zaakceptowania i nie można zarzucić, że pomiary drzew zostały dokonane niewłaściwie. Biegły dendrolog przedstawił metodykę obliczeń obwodu pni, a trzeba zaznaczyć, że tego rodzaju informacje należą do wiadomości specjalnych, którymi nie dysponują pracownicy urzędu". Analiza wydanych w sprawie decyzji prowadzi do wniosku, że organy bezkrytycznie przyjęły obliczenia opinii z 23 kwietnia 2023 r. Sam fakt sporządzenia obmiarów wycinki drzew przez osobę posiadającą wiadomości specjalne, nie zwalnia organów z obowiązku dogłębnego zapoznania się z jej treścią i poddania jej krytycznemu osądowi. Organ nie może ograniczyć się jedynie do powołania na konkluzję z opinii specjalisty, lecz obowiązany jest sprawdzić, na jakich przesłankach oparł on swoje wnioski i skontrolować prawidłowość jego rozumowania. Konieczne jest również skonfrontowanie wniosków specjalisty z zarzutami podniesionymi przez stronę (por. wyrok WSA w Olsztynie z 21 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Ol 1124/13). W ocenie Sądu stanowisko organu powinno wskazywać przekonywająco na podstawie jakich swoich rzetelnych ustaleń przyjął, że obmiary obwodów 67 pni drzew wskazane w opinii z 23 kwietnia 2024 r., jako obiektywne kryterium kwalifikują je do wymierzenia kary pieniężnej z pominięciem art. 83f ust. 1 pkt 3 u.o.p. tj., że obwód mierzony na wysokości 5 cm dla wierzb i topoli przekracza 80 cm, a dla pozostałych gatunków drzew 50 cm, co rzeczywiście powoduje, że nie należy tej regulacji uwzględnić przy wymierzeniu kary. Może być do tego przydatna bogata dokumentacja fotograficzna sporządzona przy opinii z kwietnia 2023 r., na podstawie której należy przeanalizować, czy część pni drzew pojedynczych, czy też wielopiennych mogły, czy też nie, kwalifikować do ww. zwolnienia. A w przypadku zastosowania art. 89 ust. 4 u.o.p. tj. braku kłód w terenie i ustaleniu obwodu danego pnia przyjmując najmniejszą średnicę pnia w płaszczyźnie i na wysokości cięcia danego pnia pomniejszając go o 10%, takie konkretne ustalenie powinno być wyszczególnione dla danego usuniętego drzewa. W przypadku obwodów pni wielopiennych, które posłużyły do wymierzenia kary w zakresie wycinki drzew organ odwoławczy mógł choćby na kliku przykładach wykazać, że metodykę wyliczenia kary dokonaną przez organ I instancji uznaje za prawidłową. Tego zresztą domagali się skarżący w odwołaniu. Podobnie organ powinien wskazać w rozstrzygnięciu, w jakiej części wymierza karę w oparciu o art. 89 ust. 6 u.o.p. Jeśli go natomiast nie zastosował powinien to wyraźnie wyartykułować w uzasadnieniu decyzji. Uzasadnienie decyzji organu I instancji wskazuje, że powołany przepis miał zastosowanie w sprawie, jednak nie znalazło to odzwierciedlenia w rozstrzygnięciu i tabeli z wyliczeniem kar, a przynajmniej nie jest możliwe odnalezienie, w których przypadkach organ karę wymierzył na tej podstawie prawnomaterialnej. Z kolei organ odwoławczy w ogóle nie wypowiedział się w powyżej omawianej kwestii. Wątpliwości budzi również podnoszony w odwołaniu i skardze wynik zastosowania przepisu art. 85 ust. 2 u.o.p., albowiem organ I instancji wskazał, że "Zgodnie z metodyką przeprowadzonego dowodu z opinii biegłego P. K., z 23 kwietnia 2023 r. pomiarami objęto drzewa, których obwody pni mierzonych na wysokości 5 cm nad ziemią przekraczały parametry określone w art. 83f ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody, a wskazane w tabeli wysokości kar dot. drzew kilkupiennych uwzględniają zapisy art. 89 ust. 4 i art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody tj. obwodu pnia drzewa o największym obwodzie oraz połowy obwodów pozostałych pni". Organ odwoławczy z kolei jedynie zdawkowo wspomniał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że "Zgodnie z postanowieniami art. 85 ust. 2 u.o.p., jeżeli drzewo rozwidla się na wysokości poniżej 130 cm, każdy pień traktuje się jako jedno drzewo". Zestawiając powyższe z punktem 6 metodyki opinii z 23 kwietnia 2023 r. nie wiadomo, które konkretnie drzewa w rozstrzygnięciu i w wyliczeniach uznano za wielopienne powyżej wysokości 130 cm i do wyliczenia kary zastosowano art. 85 ust 2 pkt 1 u.o.p., a które i czy, poniżej tego wymiaru, wedle brzmienia art. 85 ust 2 pkt 2 u.o.p. Podobna sytuacja ma miejsce z zastosowaniem art. 89 ust. 4 u.o.p. Nie wynika z tabeli zawierającej obliczenie kar jednostkowych, w których przypadkach organ uwzględnił pomniejszenie wyliczonego obwodu pnia o 10%. Samo oświadczenie organu I instancji o zastosowaniu powyżej powołanych przepisów i odesłanie do tabeli umieszczonej w uzasadnieniu decyzji organu I instancji nie jest wystarczające, skoro systematyka tabeli nie jest kompatybilna z rozstrzygnięciem decyzji, w którym brak jest jednostkowego oznaczenia drzew i wymierzonych kar. Ponadto z opisów poszczególnych rubryk tabeli nie wynika metodyka i sposób obliczenia kary za poszczególne drzewa w sposób czytelny dla adresata decyzji, ale także odpowiadająca brzmieniu przepisów art. 85 ust. 2 u.o.p., art. 89 ust. 4 u.o.p. oraz art. 89 ust. 6 u.o.p. Jak to wynika z lektury uzasadnienia zaskarżonej decyzji, kwestia ta nie podlegała też weryfikacji w postępowaniu odwoławczym. Lakoniczne stwierdzenia Kolegium, że "nie dopatrzyło się nieprawidłowości w ustalonej wysokości kary" nie może zasługiwać na aprobatę. Niezależnie od powyższego należy zauważyć brak odzwierciedlenia w treści rozstrzygnięcia organu I instancji zawartego w uzasadnieniu ustalenia, że drzewa zostały usunięte ze wszystkich należących do skarżących działek tj. od [...] do [...]. Braku tego nie dostrzegło Kolegium, mimo, że odnotowało, że wycinkę drzew owocowych zleciła współwłaścicielka działek od nr [...] do [...]. Organ, skoro ustalił, że drzewa zostały usunięte z kilku działek skarżących powinien wskazać ilościowo i z podziałem na gatunki jaka ilość drzew została usunięta z każdej z ustalonych działek. Wynika to z obowiązku respektowania przez organ administracji wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady zaufania do władzy publicznej. Jednocześnie organ odwoławczy z naruszeniem art. 80 k.p.a. nie ocenił jako dowodu opinii dendrologicznej z 4 lutego 2024 r. autorstwa dr inż. K. J., złożonej przez skarżących, wspominając i to zdawkowo wyłącznie o opiniach zleconych przez organ I instancji. Nie wypowiedział się również wbrew brzmieniu art. 107 § 3 k.p.a. o braku przydatności tego dowodu w sprawie. Do tego nie jest znane stanowisko Kolegium co do zgłaszanej w zarzutach odwołania zasadności wniosku o porównanie (np. w konfrontacji autorów opracowań) ww. opinii z opinią z 23 kwietnia 2023 r. i repliką z 10 maja 2024 r. do opinii złożonej przez strony, w sytuacji, gdy treść repliki do opinii strony organ II instancji praktycznie zacytował w ustalonym stanie faktycznym. Powyższe wymaga korekty przez organ rozpoznający ponownie sprawę poprzez, co najmniej, uzyskanie stanowiska autora opinii z 4 lutego 2024 r., w kontrze do repliki z 10 maja 2024 r. Jednak, co należy podkreślić, organy administracji mają obowiązek podejmować czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy nie zaś wszelkie możliwe do przeprowadzenia czynności. Nie można wymagać od organów administracji, by przeprowadzały dowody w celu weryfikacji twierdzeń strony, które nie zostały należycie uprawdopodobnione (zob. wyroki NSA z: 12 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1446/14, LEX nr 2037364, z 12 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 2749/14, dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu takie aspekty jak podnoszone w skardze, a dotyczące oceny zaistnienia okoliczności czy osoby trzecie prowadziły, w tym samym okresie czasu, wyrąb i wywózkę drzew z nieruchomości skarżących, których dotyczyło postępowanie administracyjne bez porozumienia ze stronami niniejszego postępowania oraz czy miało miejsce i jaką skuteczność telefoniczne zawiadomienie pracownika organu administracji przez stronę o wycince drzew, były przedmiotem wnikliwej i rzeczowej oceny w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym w aspekcie ewentualnego wpływu na wynik sprawy. Innymi słowy rzecz ujmując Sąd nie ma wątpliwości w kwestii ustaleń, że doszło do usunięcia drzew bez wymaganego zezwolenia oraz kto jest posiadaczem nieruchomości. Chybione jest natomiast stanowisko orzekających organów, aczkolwiek nie ma ono wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, na temat relacji pomiędzy art. 189a § 2 k.p.a. a przepisami art. 88 i nast. u.o.p. na tle zastosowania w sprawie przepisów działu IV A K.p.a. "Administracyjne kary pieniężne", a w szczególności art. 189a § 1 i § 2 K.p.a., przewidujące odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, przy uwzględnieniu szczególnych okoliczności wskazujących na znikomą wagę naruszenia, która jest przesłanką wydania decyzji na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a. i odstąpienia od nałożenia kary, poprzestając na pouczeniu. Dyrektywy wymiaru kar administracyjnych przewidziane w k.p.a. nie znajdą bowiem zastosowania w przypadku kar nakładanych decyzjami związanymi, czyli takich, w stosunku do których ustawodawca nakazuje stosować pewien jednoznaczny mechanizm wyliczania. Takimi karami są właśnie – jak już wyżej wskazano - kary pieniężne wymierzane na podstawie art. 88 u.o.p. (por. wyrok NSA z 23 września 2020 r. sygn. akt II OSK 1111/20). Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni prawidłowe zastosowanie przepisów postępowania i prawa materialnego przedstawione w uzasadnieniu niniejszego wyroku. W związku z tym dokładnie i wyczerpująco oceni zgromadzony materiał dowodowy, uzupełniając go jeśli będzie wynikać taka potrzeba, w zakresie ustalenia jednostkowych kar na podstawie obiektywnego kryterium w postaci obwodów pni pozostałych po usunięciu drzew oraz co do ich ilości i posadowienia na poszczególnych działkach skarżących, nie tylko na działce nr. ew. [...], ale również od [...] do [...]. Powyższe powinno zostać zawarte w odpowiednio sformułowanym rozstrzygnięciu zawierającym numer działki, jednostkową karę wymierzoną za każde wycięte drzewo obok umieszczonych wymiaru pnia bądź pni danego drzewa, a także wymierzoną karę w warunkach art. 89 ust. 6 u.o.p., jeśli organ stwierdzi w sposób nie budzący wątpliwości, że zaistniały warunki do jej wymierzenia. Z kolei w motywach uzasadnienia organ przekonywająco przedstawi swój tok rozumowania, poddający się kontroli między instancyjnej i sądowej. W szczególności przedstawi w sposób przejrzysty jednostkowe kary uwzględniające brzmienie art. 85 ust. 2 u.o.p., art. 89 ust. 4 u.o.p. oraz w przypadku dokonania takich ustaleń art. 83f ust. 1 pkt 3 u.o.p. i art. 89 ust. 6 u.o.p. W tym stanie rzeczy, Sąd uwzględnił skargę i uchylił decyzje organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o czym orzekł w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł, w punkcie II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy, uwzględniając: koszt uiszczonego przez skarżących stosunkowego wpisu sądowego od skargi w wysokości 2 000 zł, należne pełnomocnikowi skarżących wynagrodzenie ustalone według stawek minimalnych na podstawie § 2 pkt 6 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.) w wysokości 5 400 zł, a także koszt uiszczonej opłaty skarbowej od złożonych do akt trzech pełnomocnictw (51 zł).