II SA/Sz 285/09

WyrokWSA w Szczecinie2009-10-08

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Marzena Iwankiewicz, Mirosława Włodarczak-Siuda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję Wójta Gminy zezwalającą na usunięcie drzew i krzewów i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając za konieczne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Stwierdzono istotne naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organ I instancji, w tym brak zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, nieprzeprowadzenie wymaganych dowodów (oględzin, protokołu) oraz brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co uzasadniało konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości.
Stan faktyczny
Spółka E. złożyła wniosek o zezwolenie na usunięcie drzew i krzewów rosnących pod linią energetyczną na działce należącej do P. H., powołując się na zagrożenie porażeniem prądem i awarie. Wójt Gminy wydał zezwolenie, nadając mu rygor natychmiastowej wykonalności. P. H. odwołała się, zarzucając naruszenie prawa, w tym brak zgody właściciela i nieprawidłowe ustalenie zakresu zagrożenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenie przez organ I instancji przepisów k.p.a. dotyczących czynnego udziału strony i prawidłowego przeprowadzenia dowodów. Spółka E. wniosła skargę do WSA, kwestionując decyzję SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II Sz na rozprawie w dniu 08 października 2009r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów oddala skargę Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2004 r. Nr 92, poz. 880 ze zm.) oraz art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. w Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zezwolił Spółce Akcyjnej E. na usunięcie krzaków i drzew o obwodach pni [...] mierzonych na wysokości [...] rosnących w pasie pod linią energetyczną [...]na długości [...] i szerokości [...]tj. z powierzchni do około [...]z nieruchomości stanowiącej własność P. H. dz. Nr [...] obr. [...]nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynika, że w dniu [...]r. do Urzędu Gminy [...] wpłynęło pismo, w którym Spółka Akcyjna E. z siedzibą w [...] zwróciła się o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew rosnących pod linią energetyczną na działce należącej do P. H., z uwagi na istniejące poważne zagrożenie porażenia prądem elektrycznym osób postronnych i zwierząt oraz powodowanie, przez wrastające drzewa w linię energetyczną, licznych zakłóceń i awarii w dostawie prądu. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że ręczna przycinka drzew na przedmiotowej działce, nawet przy użyciu podnośnika jest niemożliwa. Do pisma wnioskodawczyni dołączyła decyzję Starosty z dnia [...]r. Nr [...] zezwalającą wyżej wskazanej Spółce na zajęcie przedmiotowej nieruchomości celem przeprowadzenia prac konserwacyjnych linii energetycznej poprzez usunięcie drzew lub wykonania tylko cięcia technicznego. W uzupełnieniu tego wniosku Spółka podała, że powierzchnia pasa technicznego wymaganego dla bezpiecznej pracy linii wynosi [...], a drzewa znajdujące się na tym terenie to [...]o obwodach pnia [...]. Wójt wskazał dalej, że organ w toku postępowania, dokonał obmiaru obwodu pni kilku drzew powyżej [...] lat, do których można było dotrzeć i ustalił, że obwód zmierzonych drzew wynosi [...]. Uznając za zasadny wniosek Spółki, Wójt Gminy zezwolił na usunięcie wnioskowanych drzew i krzewów z nieruchomości należącej do P. H. nie naliczając, ze względu na ochronę życia, stosownej opłaty . Od powyższej decyzji P. H. złożyła odwołanie podnosząc, że rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa. Uzasadniając swoje stanowisko podniosła, że warunkiem wydania decyzji zezwalającej na wycinkę drzew Spółce Akcyjnej E. jest uzyskanie jej zgody, jako właściciela nieruchomości, na dokonanie wnioskowanej wycinki. Wskazała, że na żadnym etapie toczącego się postępowania administracyjnego nie udzieliła takiej zgody, ponieważ nie otrzymała propozycji stosownej rekompensaty z tytułu naruszenia przysługującego jej prawa własności. Podkreśliła, że zagrożenie, o którym mowa w decyzji, występuje tylko na odcinku [...]metrów, a nie jak wskazał organ [...]m i stanowi skutek zaniedbania Zakładu Energetycznego, który to zaniechał prawidłowej przycinki drzew, pomimo uzyskanej zgody administracyjnej na przeprowadzenie konserwacji i przecinki korony drzew i gałęzi. Zdaniem P. H., wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, technicznie możliwe jest dokonanie tej przycinki, gdyż dostęp do drzew i krzaków jest od strony pola uprawnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm), art. 1 ust. 1, art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 83 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2004 r. Nr 92, poz. 880 ze zm.) oraz art. 124 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Uzasadniając decyzję, organ odwoławczy zrelacjonował dotychczasowy przebieg postępowania. Wskazał, że P. H. jest właścicielką działki nr [...]w obrębie [...]. Rosnące na tej nieruchomości drzewa wrastają w przewody linii energetycznej [...], które znajdują się w zarządzie i pod pieczą Spółki Akcyjnej E. z siedzibą w [...]. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Starosta zezwolił Spółce na zajęcie przedmiotowej nieruchomości w celu przeprowadzenia prac konserwacyjnych linii energetycznej, których przedmiotem miałoby być usunięcie drzew lub cięcia techniczne drzewostanu, jednocześnie w uzasadnieniu wyjaśniając, że ustalenie zakresu tej ingerencji należy do Wójta Gminy. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy przez Wojewodę. Kolegium dokonując oceny zgromadzonego materiału dowodowego oraz zaistniałego stanu prawnego i faktycznego stwierdziło, że organ I instancji prowadząc postępowanie naruszył art. 7, 8 i 9 oraz art. 10 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z akt sprawy, organ nie poinformował P. H. o przysługujących jej uprawnieniach, w tym o uprawnieniu strony do czynnego udziału w sprawie, o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do tego materiału oraz o możliwości zgłoszenia własnych wniosków. Nie zawiadomił również strony o przeprowadzeniu oględzin w dniu [...]r., w wyniku czego strona nie brała udziału w dokonaniu powyższej czynności, co stanowiło o naruszeniu art. 79 § 1 kpa. Poza tym z czynności oględzin nie sporządzono protokołu zgodnie z art. 67 § 2 pkt 3 kpa. W ocenie organu II instancji, Wójt Gminy naruszył również art. 107 § 3 kpa, ponieważ w uzasadnieniu swojej decyzji w żaden sposób nie ustosunkował się do podniesionego przez skarżącą zarzutu, że zagrożenie dla linii energetycznej nie występuje na odcinku [...], a jedynie na odcinku [...]. Nie uzasadnił ponadto dlaczego konieczna jest wycinka drzew, a nie są możliwe dokonanie jedynie cięć konserwatorskich oraz nie przeprowadził dowodu potwierdzającego twierdzenia wnioskodawcy o technicznej niemożności dokonania przycinki. Powołując się na art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, organ odwoławczy podkreślił, że jeżeli z wnioskiem o usunięcie drzew występuje posiadacz nieruchomości niebędący właścicielem, to niezbędne jest wyrażenie na to zgody przez właściciela nieruchomości. Celowi temu służy, stosownie do art. 83 ust. 4 ustawy, obowiązek dołączenia do wniosku tytułu prawnego na korzystanie z nieruchomości. Wniosek w niniejszej sprawie nie spełnia zatem wymogów art. 83 ust. 4 ustawy, gdyż wbrew twierdzeniom organu I instancji, decyzja Starosty o zajęciu nieruchomości, nie oznacza zgody właściciela terenu na wycięcie drzew i krzewów, a jedynie przyznaje uprawnienie wnioskodawcy do korzystania z nieruchomości w celu utrzymania w należytym stanie linii energetycznych. Zakład energetyczny nie jest użytkownikiem nieruchomości, a jedynie użytkownikiem urządzeń energetycznych. Podsumowując rozważania, Kolegium wskazało, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy, należy jak najstaranniej zgromadzić informacje dotyczące drzewostanu znajdującego się na działce skarżącej, w szczególności poprzez ustalenie wieku, ilości, obwodów pni i wartości drzew oraz dokonać sprawdzenia informacji zawartej w piśmie P. H. z dnia [...]r. o zlikwidowaniu zagrożenia zdrowia i życia ludzi oraz zwierząt poprzez dokonanie przez Spółkę w dniu [...]r. przycięcia koron drzew i krzewów, jak również ustalić, czy przedmiotowa działka jest sklasyfikowana jako grunt zadrzewiony i zakrzewiony, na co wskazał Wójt w piśmie z dnia [...]r. W celu ułatwienia możliwości ugodowego załatwienia sprawy w zakresie wspólnego ustalenia rekompensaty dla właścicielki nieruchomości organ I instancji, powinien przeprowadzić dowód z oględzin przy udziale przedstawicieli Spółki oraz P. H. oraz rozważyć możliwość przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. E. Spółka Akcyjna z siedzibą w [...], nie zgadzając się z powyższą ostateczną decyzją, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, art. 124 ust. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 136 kpa. W uzasadnieniu skarżąca wywiodła, że w niniejszej sprawie postępowanie w przedmiocie wydania zezwolenia na wycinkę drzew jest następstwem ostatecznej decyzji Starosty z dnia [...]w przedmiocie ograniczenia prawa własności nieruchomości, wydanej na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W jej ocenie, decyzja ta zastąpiła zgodę właściciela nieruchomości na wycinkę drzew. Spółka wskazała, że Starosta zwracając wniosek o wszczęcie egzekucji administracyjnej pouczył, że w przypadku braku zgody właściciela nieruchomości na wycinkę drzewostanu, organ może załatwić sprawę wskutek złożenia przez skarżącą wniosku o ograniczenie prawa własności poprzez czasowe zajęcie nieruchomości. Zdaniem skarżącej, działaniu organu administracji publicznej nie można przypisać naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu wymagającym przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, ponieważ P. H. brała czynny udział w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie ograniczenia prawa własności nieruchomości, w szczególności przy dokonaniu oględzin obecny był jej mąż, a protokół z dokonania tej czynności właścicielka nieruchomości otrzymała w dniu [...]r. Skarżąca podniosła ponadto, że w zaskarżonej decyzji organ II instancji nie uwzględnił celu prowadzonego postępowania tj. usunięcie zagrożenia dla bezpieczeństwa życia i zdrowia osób i zwierząt, oraz zawarł wskazówki nieadekwatne do charakteru sprawy. Spółka ustosunkowując się do pisma P. H. z dnia [...]r. wyjaśniła, że cięcia konserwacyjne dokonane w dniu [...]r. nie spowodowały usunięcia powyższego zagrożenia, gdyż drzewa systematycznie odrastają i powodują konieczności dalszej ingerencji. Ponadto cięć nie dokonano w obrębie całej linii, tylko w miejscach, w których było to możliwe. Skarżąca nie podzieliła stanowiska organu odwoławczego odnośnie możliwości przeprowadzenia przez organ I instancji ewentualnych negocjacji ugodowych, tym bardziej, że roszczenia właściciela mogą być przedmiotem odrębnego postępowania odszkodowawczego przeprowadzonego w trybie art. 124 ust. 4 oraz art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia prawa materialnego i proceduralnego organ uznał, że są one bezpodstawne i nieuzasadnione. Kolegium zaznaczyło, że uwzględniło motywy działania Spółki, a ponadto wskazało, że zastosowanie się do wskazówek zawartych w zaskarżonej decyzji przez organ I instancji oraz skarżącą przyczyni się do szybszego załatwienia sprawy, co leży w interesie Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest niezasadna. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej dokonana, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), według kryterium zgodności z prawem doprowadziła do stwierdzenia, że organ odwoławczy wydając decyzję o charakterze kasacyjnym nie naruszył art. 138 § 2 kpa. W myśl tego przepisu "organ odwoławczy może uchylić decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części". Tak wąsko zakreślone uprawnienia kasacyjne organu odwoławczego są następstwem zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 kpa), do której istoty należy dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy przez dwa różne organy administracji. Nie oznacza to jednak, że organ drugiej instancji zobligowany jest do przeprowadzenia ponownie całego postępowania wyjaśniającego. Przeciwnie, zasadą jest skoncentrowanie postępowania dowodowego na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, aczkolwiek zadaniem organu odwoławczego nie jest jednak wyłącznie kontrola decyzji organu I instancji. Organ drugiej instancji zobowiązany jest do rozpatrzenia wszystkich żądań strony i do ustosunkowania się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Wiąże się to z powinnością przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, gdy wymaga tego rozpatrzenie sprawy, pod tym jednak warunkiem, że nie prowadzi to do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W tym ostatnim bowiem przypadku organ zobligowany jest na podstawie art. 138 § 2 kpa uchylić decyzję organu pierwszej instancji i sprawę przekazać temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie Kolegium należycie wykazało w uzasadnieniu decyzji przyczyny, które legły u podstaw stwierdzenia, że w sprawie niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości. Materialno-prawną podstawę decyzji organu pierwszej instancji stanowi art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2004r. Nr 92, poz. 880 ze zm.) dalej określonej również jako u.o.p. Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy, obowiązkiem organów administracji publicznej, oraz osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych jest dbałość o przyrodę będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym. Z art. 2 ust. 1 u.o.p. wynika natomiast, że ochrona przyrody, w jej rozumieniu, polega na zachowaniu, zrównoważonym użytkowaniu oraz odnawianiu zasobów, towarów i składników przyrody. W świetle powyższych przepisów ogólnych ustawy o ochronie przyrody nie ulega wątpliwości, że obowiązkiem właściwego organu administracji publicznej orzekającego w indywidualnej sprawie zainicjonowanej wnioskiem opartym o przepis art. 83 ust. 1 u.o.p. jest wszechstronne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy tak aby rozstrzygnięcie pozostawało w zgodzie nie tylko z przepisami proceduralnymi i konkretnym przepisem prawa materialnoprawnego, ale aby jednocześnie uczyniło zadość podstawowemu zadaniu ochrony przyrody, którym jest troska o zachowanie oraz zrównoważone użytkowanie zasobów środowiska przyrodniczego. Ustawodawca w Rozdziale 4 ustawy o ochronie przyrody zatytułowanym "Ochrona terenów zieleni i zadrzewień" zawarł ustawowe wymogi związane z realizacją celów ochrony przyrody w odniesieniu do terenów zieleni i zadrzewień. Między innymi w art. 83 określone zostały materialnoprawne warunki dopuszczalności usunięcia drzew i krzewów z terenów nieruchomości, przesłanki przedmiotowe i podmiotowe udzielenia przez właściwy organ zgody na takie usunięcie, warunki formalne wniosku o wydanie zezwolenia i wyłączenia przedmiotowe, ze względu na które nie stosuje się przepisów ust. 1 i 2 tego artykułu. W kolejnych przepisach ustawy uregulowane zostały zasady naliczania pobierania i uiszczania opłat za usunięcie drzew lub krzewów za zezwoleniem (art. 84 – 87) oraz zasady wymierzania administracyjnej kary pieniężnej (art. 88 – 89) za usunięcie drzew i krzewów bez wymaganego prawem zezwolenia. Z uwagi na wyżej przedstawiony cel, któremu służą przepisy wskazanego rozdziału nie można dokonywać ich interpretacji w sposób dowolny, sprzeczny z ich ratio legis. Z powyższych rozważań wynika zatem, że od sposobu zgromadzenia przez organ I instancji materiału dowodowego, a w tym od kontroli przez ten organ wniosku strony ubiegającej się o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów zależały będą ustalenia co do tego: 1. komu przysługuje prawo właściwości nieruchomości, na której rosną wskazane we wniosku drzewa lub krzewy, co ma znaczenie przy ustalaniu właściwości organu z uwagi na treść art. 90 ustawy; 2. jakie jest przeznaczenie terenu, na którym rosną obiekty przyrodnicze wskazane we wniosku, gdyż przepisów art. 83 ust. 1 i 2 ustawy nie stosuje do drzew i krzewów rosnących w lasach (ust. 6 pkt 1), do drzew owocowych określonych w ust. 6 pkt 2, i na plantacjach (ust. 6 pkt 3), 3. jaki jest wiek drzew i krzewów, gdyż z mocy art. 83 ust. 6 pkt 4, przepisów ust. 1 i 2 tego artykułu nie stosuje się do drzew i krzewów, których wiek nie przekracza 5 lat, 4. czy w sprawie nie zachodzą inne okoliczności wyłączające stosownie art. 83 ust. 1 i 2, a wymienione w ust. 6 punkt 5, 7-10. Z tego między innymi powodu rzeczą organu orzekającego jest zbadanie czy wniosek o wydanie zezwolenia odpowiada wymogom określonym w art. 83 ust. 4 u.o.p., w myśl którego większość istotnych w sprawie informacji powinna wynikać z treści wniosku. Tymczasem organ I instancji wydał przedmiotowe zezwolenie, mimo że wniosek E. nie zawierał nazwy gatunku drzew i krzewów, obwodów pni drzew mierzonych na wysokości [...], co trafnie dostrzegł organ odwoławczy. Wójt Gminy przed wydaniem decyzji nie dokonał żadnych ustaleń własnych w tym zakresie i w rezultacie wydał zezwolenie na wycięcie drzew i krzewów z określonego obszaru, nie dostrzegając, że w świetle art. 83 u.o.p. zezwolenie na wycięcie drzew powinno wskazywać poszczególne drzewa określać nazwę gatunkową i obwód pnia mierzonego na wysokości [...], każdego drzewa zaś w odniesieniu do krzewów powinno zawierać nazwę gatunkową krzewów i powierzchnię z której mają zostać usunięte. Nie została również wyjaśniona kwestia zgody właściciela nieruchomości na usunięcie drzew i krzewów z terenu wskazanego we wniosku. Stosownie do art. 83 ust. 1 usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza albo prezydenta miasta) na wniosek posiadacza nieruchomości. Jeżeli posiadacz nieruchomości nie jest właścicielem – do wniosku dołącza się zgodę jej właściciela. Wbrew wywodom skargi, SKO nie naruszyło prawa stwierdzając, że wydanie przez Starostę decyzji ograniczającej prawo własności nieruchomości, przez którą przebiega linia energetyczna użytkowana przez E. nie zastępuje, w postępowaniu toczącym się w trybie art. 83 ust. 1 u.o.p., zgody właściciela nieruchomości. Jest poza sporem, że strona skarżąca nie jest właścicielem nieruchomości, na której usytuowane są drzewa i krzewy, wskazane we wniosku o wydanie zezwolenia na ich usunięcie. Wprawdzie w aktach sprawy brak jest wypisu z rejestru gruntów lub innego dowodu stwierdzającego stan prawny nieruchomości, jednakże nie jest kwestionowane przez strony, że właścicielem tym jest P. H. W aktach sprawy brak jest dowodu zgody właściciela nieruchomości wymaganej art. 83 ust. u.o.p. Rację ma także Kolegium podnosząc, że brak wypisu z ewidencji gruntów uniemożliwia klasyfikację gruntów nieruchomości, nad którą usytuowane jest sporne linie energetyczne. Zawarta w piśmie Wójta z dnia [...]. adresowanym do Starostwa Powiatowego w [...]informacja, że "przedmiotowy grunt sklasyfikowany został jako [...] w sąsiedztwie [...]" została zasadnie przez organ odwoławczy wskazana w zaskarżonej decyzji jako okoliczność wymagająca wyjaśnienia. Stawiany skargą zarzut naruszenia art. 124 ust. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2004r. Nr 261) jest chybiony. Przedmiotem niniejszego postępowania była sprawa oparta o przepisy ustawy o ochronie przyrody posiadająca własne uregulowania zakresu podmiotowego, co wyraża się wynikającą z art. 83 ust. 1 zasadą, że o zezwolenie na wycięcie drzew lub krzewów wystąpić może właściciel nieruchomości, a jeśli wnioskodawca nie jest właścicielem tylko użytkownikiem nieruchomości to do wniosku musi dołączyć zgodę właściciela. Uregulowania przewidziane w art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczą przedmiotowo innych zagadnień niż objęte ustawą o ochronie przyrody. Wyjaśnić przy tym trzeba, że decyzja wydana w trybie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami zastępuje zgodę właściciela na wejście na jego teren (gdy właściciel nieruchomości nie wyraża na to zgody) w celu określonym w tym przepisie, a wydanie decyzji na podstawie art. 124 ust. 6 możliwe jest wyłącznie wówczas, gdy uprzednio wydana była decyzja w trybie art. 124 ust. 1 a właściciel nie realizuje obowiązku udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konsekwencją oraz usuwaniem wskazanych w tym przepisie awariami. Tak więc zawarta w decyzji organu odwoławczego interpretacja skutków decyzji starosty wydanej na podstawie art. 124 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami prawa nie narusza. Zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej określonej jako p.p.s.a. Sąd orzeka w granicach danej sprawy. Oznacza to, że nie jest możliwe, nawet w trybie przewidzianym w art. 135 p.p.s.a. zajęcie przez Sąd stanowiska co do legalności tej decyzji Starosty, gdyż wydana została w przedmiotowo odrębnej sprawie. Pozostawienie tej decyzji w obrocie prawnym nie oznacza jednak, jak już była o tym mowa, że istnieje podstawa do wyciągania z niej wniosków tak dalece idących jak czyni to strona skarżąca w kwestii zgody właściciela nieruchomości wymaganej art. 83 ust. 1 u.o.p. W związku z wywodami skargi kwestionującymi zasadność stanowiska Kolegium o możliwości przeprowadzenia w niniejszej sprawie rozprawy administracyjnej, jest poza sporem, że ewentualnie roszczenia odszkodowawcze z jakim w przyszłości ma prawo wystąpić P. H. w przypadku wyrządzenia jej szkody wynikłej z wykonania decyzji ograniczającej prawo własności nie należy do przedmiotu niniejszej sprawy. Kwestie te reguluje bowiem art. 128 ust. 4 w związku z art. 124 ust. 4 u.g.n. Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że intencją Kolegium sugerującego możliwość przeprowadzenia rozprawy administracyjnej było wskazanie organowi środka proceduralnego mogącego ułatwić ugodowe załatwienie pomiędzy stroną skarżącą, a właścicielką nieruchomości kwestii jej zgody, o jakiej mowa w art. 83 ust. 1 u.o.p. Zarzut naruszenia przez Kolegium art. 136 kpa jest nietrafny. Organ odwoławczy wykazał braki i wady postępowania organu I instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W ich świetle nie ma wątpliwości co do tego, że nie zaistniała w sprawie sytuacja umożliwiająca sanowanie braków pierwszoinstancyjnego postępowania wyjaśniającego, poprzez uzupełnienie dowodów i materiałów na etapie postępowania odwoławczego, gdyż w istocie byłoby to przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości przez organ drugiej instancji, na co nie zezwala art. 138 § 2 kpa. Powyższa konkluzja dodatkowo znajduje uzasadnienie w trafnie stwierdzonym przez Kolegium naruszeniu przez organ I instancji praw P. H. jako strony postępowania. Nie można podzielić argumentacji skargi, że prawa P. H. jako strony postępowania, były przed organem pierwszej instancji przestrzegane. Przede wszystkim, przy ocenie stanowiska organu odwoławczego wskazującego na powyższe naruszenie należy oddzielić kwestie realizacji uprawnień strony w postępowaniu w przedmiocie ograniczenia prawa własności na podstawie art. 124 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami od postępowania w niniejszej sprawie, które było – jak już zostało to wskazane wyżej – postępowaniem odrębnym, w innym przedmiocie i toczyło się przed innym organem. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte - na wniosek skarżącej, jak wynika to z zawiadomienia znajdującego się w aktach administracyjnych – w dniu [...]. Po tej dacie organ I instancji nie przeprowadził oględzin nieruchomości celem ustalenia stanu zadrzewienia i zakrzewienia gruntu pod linią energetyczną. W aktach administracyjnych znajduje się wprawdzie nieuwierzytelniona kopia protokołu oględzin, jednakże dotyczy oględzin z [...]. co wskazuje, że była to czynność dowodowa dokonana w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty z dnia [...]r. W tym stanie sprawy, podnoszona skargą okoliczność, że w oględzinach tych uczestniczył mąż P. H. (na rozprawie sądowej okazało się, że L. H. jest ojcem, a nie mężem P. H.), nie podważa trafności stanowiska Kolegium, że organ I instancji orzekł z naruszeniem art. 7,8,9 oraz art. 79 § 1 i 67 § 2 pkt 3 kpa, 10 § 1 kpa. Ponadto, organ pierwszej instancji powołał się w uzasadnieniu swojej decyzji na inne jeszcze oględziny, dokonane przed wydaniem decyzji, jednakże w aktach sprawy nie zawarł protokołu z tej czynności oraz nie wykazał aby zawiadomił o jej terminie P. H. Analiza zebranego przez organ I instancji materiału w postępowaniu wyjaśniającym wskazuje, że organ ten poza korespondencją z wnioskodawcą i dowodami przedłożonymi wraz z wnioskiem i jego uzupełnieniem nie zgromadził innego materiału dowodowego, a zatem nie wykazał dążności do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, niezbędnego do wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia. Wobec tego organ odwoławczy nie miał możliwości ustosunkowania się do odwołania P. H. podnoszącej, że zezwolenie objęte decyzją Wójta z dnia [...]r. "na usunięcie krzewów i drzew o obwodach pni [...]mierzonych na wysokości [...]w pasie pod linią energetyczną [...]na długości [...] i szerokości [...]tj. z powierzchni do około [...]" jest nieuzasadnione, gdyż zagrożenie, o którym mowa w decyzji jest na odcinku tylko [...] metrów. Wobec powyższego, oczywiste jest, że organ odwoławczy nie naruszył prawa uznając, że w sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w pełnym zakresie, obejmującym także wynikającą z pisma P. H. uzupełniającego odwołanie informację, że w dniu [...]r. Zakład Energetyczny "dokonał przecięcia koron drzew i gałęzi na odcinku wrastającym w linię i zlikwidował zagrożenie zdrowia i życia ludzi i zwierząt". Analiza decyzji organów orzekających w niniejszej sprawie dokonana w kontekście zebranego w niej materiału dowodowego dowiodła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło zgodnie z art. 138 § 2 kpa. Wobec tego za chybione uznać należy stawiane skargą zarzuty naruszenia prawa materialnego i prawa procesowego. Podnoszona skargą motywacja, którą kierowana się skarżąca przy wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie aczkolwiek z punktu widzenia wymogów bezpieczeństwa oczywista i niezwykle istotna, nie może jednak sanować postępowania administracyjnego obarczonego wadami świadczącymi o braku dążności organu do ustalenia istoty sprawy. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi należało w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło