II SA/Sz 299/14

WyrokWSA w Szczecinie2014-06-12

Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska, Marzena Iwankiewicz, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu o wznowienie postępowania administracyjnego, którego przedmiotem jest decyzja o pozwoleniu na budowę, organ powinien badać merytoryczną zasadność pierwotnej decyzji, jeśli stwierdzi, że wnioskodawca nie miał statusu strony w pierwotnym postępowaniu?
Ratio decidendi
W przypadku wznowienia postępowania administracyjnego, jeśli organ ustali, że podmiot, który zainicjował postępowanie wznowieniowe, nie miał statusu strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, organ nie ma uprawnienia do ponownego merytorycznego orzekania w sprawie. W takiej sytuacji organ może jedynie odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej z powodu braku przesłanki wznowieniowej, zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 Kpa.
Stan faktyczny
Skarżąca B.B. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, twierdząc, że nie brała w nim udziału bez własnej winy. Organy administracji obu instancji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że skarżąca nie posiadała statusu strony w pierwotnym postępowaniu, ponieważ jej nieruchomości nie znajdowały się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym dotyczące oddziaływania inwestycji na środowisko i obszar Natura 2000. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie wznowienia postępowania oddala skargę Decyzją dnia [...] Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił Przedsiębiorstwu pozwolenia na rozbudowę kwater składowania odpadów innych niż niebezpieczne i obojętnych oraz budowę zbiornika retencyjnego odcieków wraz z przepompownią a także budowę magazynu odpadów niebezpiecznych na terenie Zakładu Składowania i Odzysku Odpadów, z uwzględnieniem wykonania systemu odcieków oraz przebudowy istniejących sieci uzbrojenia terenu oraz rozbiórek, na działkach nr [...]. W dniu 17 stycznia 2011 r. B.B. wniosła w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 Kpa o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją z uwagi na to, że jako strona, bez własnej winy, nie brała udziału w tym postępowaniu. Starosta postanowieniem z dnia 22 lipca 2011 r. wznowił postepowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 8 grudnia 2010 r. o pozwoleniu na budowę. Decyzją z dnia [...] Starosta ponownie rozpatrując sprawę z wniosku B.B. na skutek decyzji kasacyjnej Wojewody z dnia 12 kwietnia 2012 r. - na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa odmówił uchylenia decyzji z dnia 8 grudnia 2010 r. o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji. Odnosząc się do zarzutów B.B podniesionych w piśmie z dnia 11 czerwca 2012 r. organ podał, że wyszczególnione w nim aspekty sprawy winny być analizowane w postępowaniach prowadzonych przy wydawaniu decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Decyzje na podstawie których orzekł w sprawie pozwolenia na budowę tj. decyzja Burmistrza Gminy Miasta z dnia 19.11.2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach oraz decyzja z dnia 4.12.2007 r. o lokalizacji inwestycji celu publicznego są ostateczne wobec orzeczeń Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydanych w trybie odwoławczym. Tak więc inwestor posiada ważną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, w której orzeczono realizację przedmiotowego przedsięwzięcia i określono środowiskowe uwarunkowania realizacji ze stwierdzeniem, że na etapie eksploatacji oddziaływanie bezpośrednie na środowisko wystąpi w zakresie zanieczyszczenia powietrza, gleby i hałasu, lecz zasięg tych oddziaływań nie przekroczy granicy działki przeznaczonej na inwestycje. Biorąc powyższe pod uwagę, organ przyjął, że w obszarze oddziaływania zamierzenia znajdują się jedynie nieruchomości będące w prawnej dyspozycji inwestora - co w myśl art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego ograniczyło udział stron w tym postępowaniu do samego inwestora. B.B wniosła odwołanie od ww. decyzji zarzucając zaskarżonej decyzji: - naruszenie prawa materialnego tj. art. 5 ust. 1 pkt. 9 u.p.b. poprzez jego niezastosowanie, które miało wpływ na wynik sprawy, a które polegało na tym, że wydając zaskarżoną decyzję organ administracji nie uwzględnił wymogu, by obiekt budowlany był zaprojektowany i budowany w sposób zapewniający poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich - naruszenia art. 32 ust. 1 pkt. 1 u.p.b. poprzez niedokonanie weryfikacji uwag i zastrzeżeń składanych przez skarżącą dotyczących oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, pomimo uprawdopodobnienia, iż decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia została wydana z rażącym naruszeniem przepisów, ze szczególnym uwzględnieniem przepisów dotyczących likwidacji pasa strefy ochronnej, jak również nierozważanie czy przedsięwzięcie nie wpłynie negatywnie na obszar Natura 2000 [...] znajdujący się na terenie gminy [...]. W odwołaniu skarżąca wskazała m.in. że nadmiernie uciążliwe zapachy z obiektu, którego dotyczy zaskarżona decyzja uniemożliwią jej wykorzystanie nieruchomości, ponadto zniechęcą potencjalnych nabywców tej nieruchomości. Zarzuciła również organowi I instancji naruszenie art. 96 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, z uwagi na fakt, że planowany obiekt znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru Natura 2000, jakim jest [...] oraz brak weryfikacji przez ten organ zastrzeżeń zgłaszanych przez nią w trakcie postępowania, w tym w piśmie z dnia 11 czerwca 2012 r. Decyzją z dnia 24 sierpnia 2012 r. Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Starosty z dnia 26 czerwca 2012 r. - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że rozpatrując odwołanie B.B. należało ustalić, czy wnioskodawczyni posiadała przymiot strony w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem w dniu 8 grudnia 2010 r. przez Starostę decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z art. 28 Kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W myśl art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane, stanowiącego lex specialis w stosunku do art. 28 Kpa, zawężony został krąg stron w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. Art. 3 pkt 20 ww. ustawy stanowi, że przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Celem art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane jest przyznanie statusu stron jedynie tym podmiotom dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to, wynikające z przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości. Czyni to stroną postępowania budowlanego jedynie tego, komu oddziaływanie zamierzonej inwestycji może ograniczyć prawo do zgodnego z prawem zagospodarowania jego nieruchomości (wyrok WSA z dnia 19.12.2006r. sygn. akt VII SA/Wal 896/06). Z akt sprawy wynika, że istniejący Zakład Odzysku Odpadów zlokalizowany jest na działkach nr [...]. B.B. jest właścicielem działek nr [...] (użytki rolne) oraz współwłaścicielem działek nr [...] (działki budowlane). W najbliższym sąsiedztwie Zakładu Odzysku Odpadów zlokalizowana jest działka nr [...] która jest niezabudowana i stanowi użytki rolne. Przedmiotowa działka oddzielona jest od istniejącego Zakładu działkami nr [...] (oznaczona w ewidencji gruntów jako dr (droga), właściciel - Gmina oraz nr [...] (oznaczona w ewidencji gruntów jako RVI (użytki rolne), użytkownik wieczysty - P. Inwestor do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę załączył m.in. Raport oddziaływania na środowisko rozbudowy Zakładu Odzysku Odpadów etap V w [...] oraz decyzję Burmistrza Gminy i Miasta dnia 19 listopada 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Z ustaleń dokonanych na etapie postępowania odwoławczego wynika, że prowadzone w trybach nadzwyczajnych i odwoławczym postępowania administracyjne dotyczące przedmiotowej decyzji zostały zakończone przez organy administracji i nie spowodowały wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Zgodnie z warunkami środowiskowymi zawartymi w ww. decyzji nie stwierdzono konieczności utworzenia obszaru ograniczonego oddziaływania (pkt 8) oraz określono działania dotyczące zapobieganiu, ograniczeniu oraz monitorowaniu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zobowiązujące do prowadzenia monitoringu pracy instalacji i stanu środowiska w rejonie instalacji zgodnie z obowiązującymi, wskazanymi w decyzji przepisami (pkt 7.1). W uzasadnieniu decyzji środowiskowej zawarto zapis, że "na etapie eksploatacji oddziaływanie bezpośrednie inwestycji na środowisko wystąpi w zakresie zanieczyszczeń powietrza, gleby i hałasu lecz zasięg tych oddziaływań nie przekroczy granicy działki przeznaczonej na inwestycję. Przedmiotowe przedsięwzięcie usytuowane jest ok. 650 m od najbliższej zabudowy mieszkaniowej" (str. 12, 13). Powyższe informacje zawarte zostały również w Raporcie oddziaływania na środowisko projektowanej rozbudowy, w którym stwierdzono, że planowana inwestycja nie spowoduje naruszenia obowiązujących norm ochrony środowiska, poziom emisji niezorganizowanych nie będzie powodować przekroczeń dopuszczalnych wielkości, użytkowanie Zakładu nie spowoduje zanieczyszczenia gleby, wód, gruntowych i powierzchniowych, w warunkach normalnej eksploatacji Zakładu, nie wystąpi ponadnormatywny wzrost hałasu, poza terenem działki, rozwiązania techniczno-technologiczne oraz spełnienie wymagań podanych w niniejszym raporcie ograniczą stopień i zasiąg oddziaływania projektowanej inwestycji na otoczenie oraz że przewidywany obszar potencjalnego oddziaływania inwestycji ograniczy się, w przypadku prawidłowego funkcjonowania, do miejsca lokalizacji. Zdaniem Wojewody, analiza całości materiału dowodowego w sprawie nie wykazała wystąpienia innych ograniczeń w zagospodarowaniu działki nr [...] oraz pozostałych działek skarżącej wynikających z przepisów odrębnych, a związanych z projektowaną budową. Organ stwierdził następnie, że działka nr [...] oraz pozostałe działki stanowiące własność B.B. nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanych obiektów Zakładu Odzysku Odpadów, nie graniczą z działkami, na których są zlokalizowane projektowane obiekty, a sporna inwestycja nie powoduje żadnych ograniczeń, zagrożeń lub uciążliwości w zagospodarowaniu jej nieruchomości. Jednocześnie organ podkreślił, że zgodnie z uchwalonym dla przedmiotowego terenu Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy i Miasta zabudowa całej działki nr [...] oraz części działki nr [...] jest zakazana. Ponadto Przedsiębiorstwo zrealizowało część inwestycji rezygnując z rozbudowy kwater składowania odpadów innych niż niebezpieczne i obojętnych, wykonania części systemu odcieków, przebudowy istniejących sieci uzbrojenia oraz rozbiórek. W ocenie organu, subiektywne odczucie skarżącej o naruszeniu jej interesów (nie mających charakteru interesu prawnego) nie daje podstaw do uznania jej za stronę postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę spornej inwestycji na działkach nr [...]. Zasadnym było zatem zakończenie przez Starostę wznowionego postępowania decyzją wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt. 1 Kpa. Nie ma również podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy zakończonej ww. decyzją ostateczną, tak więc podnoszone przez skarżącą argumenty dotyczące prawidłowości przeprowadzonego postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nie mogą być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu wznowieniowym. Ponadto wbrew twierdzeniom B.B. Starosta w uzasadnieniu decyzji odniósł się do aspektów sprawy zawartych w jej piśmie z dnia 11 czerwca 2012 r. wyjaśniając, że powinny one być przedmiotem oceny organów właściwych w sprawach dotyczących wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji. B.B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody, zarzucając jej naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że decyzja o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji celu publicznego wydana została w oparciu o decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia z dnia 19 listopada 2010 r., co do których zgłaszała zarzuty wydania z rażącym naruszeniem prawa. Projekt składowiska odpadów komunalnych winien zakładać pas ochronny o szerokości nie mniejszej niż 10 m. Pierwotny plan zakładał taki pas zieleni w strefie ograniczonego użytkowania. Strefa została zlikwidowana niezgodnie z procedurą określoną w ustawie a pas zieleni nigdy nie został zrealizowany. Z ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100 poz.1085) wynika, że problemy stref ochronnych są związane głównie z prawem własności terenu, na którym następuje przekraczanie dopuszczalnych stężeń zanieczyszczenia. Art. 26 tej ustawy mówi o konieczności ograniczenia szkodliwego oddziaływania na środowisko do terenu, do którego prowadzący instalacje ma tytuł prawny, w terminie do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego terminu wygasa ważność decyzji o ustanowieniu stref ochronnych, wydanych na podstawie ustawy z 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. W przypadku nie ograniczenia ponadnormatywnego oddziaływania do terenu, do którego właściciel instalacji/obiektu ma tytuł prawny lub nienabycie takiego tytułu w wymaganym terminie, wojewódzki inspektor ochrony środowiska w drodze decyzji wstrzyma działalność powodującą szkodliwe oddziaływanie na środowisko. W ocenie skarżącej, wzmianka w raporcie środowiskowym (wykonanym na zlecenie inwestora), że oddziaływanie składowiska odpadów komunalnych ogranicza się do terenu do którego inwestor posiada tytuł prawny mija się z prawdą. Decyzja o uwarunkowaniach środowiskowych przedsięwzięcia opiera się na tym raporcie. Nie bez znaczenia jest fakt graniczenia inwestycji z głównym zbiornikiem wód podziemnych [...] (numer zbiornika [...]) oraz sąsiedztwo z obszarem Natura 2000 jakim jest dolina [...]. Istnienie składowiska jest przyczyną inwazji ptactwa padlinożernego oraz gryzoni i lisów. W uzupełnieniu skargi skarżąca podała, że wystąpiła z wnioskami o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [...] o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie kwater składowania odpadów innych niż niebezpieczne i obojętnych oraz budowie zbiornika retencyjnego odcieków, a także budowie magazynu odpadów niebezpiecznych na działkach nr [...] oraz na podstawie ostatecznej decyzji Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [...] o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w swojej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Przedmiotem kontroli Sądu, na skutek skargi B.B., stała się decyzja Wojewody utrzymująca w mocy decyzję Starosty o odmowie uchylenia, w wyniku wznowienia, decyzji z dnia 8 grudnia 2010 r., którą organ zatwierdził projekt budowlany i udzielił P. pozwolenia na rozbudowę kwater składowania odpadów innych niż niebezpieczne i obojętnych oraz budowę zbiornika retencyjnego odcieków wraz z przepompownią a także budowę magazynu odpadów niebezpiecznych na terenie Zakładu Składowania i Odzysku Odpadów, z uwzględnieniem wykonania systemu odcieków oraz przebudowy istniejących sieci uzbrojenia terenu oraz rozbiórek, na działkach nr [...]. Skarga okazała się niezasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Podstawę prawną rozstrzygnięcia sprawy stanowi art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Wymienione decyzje zostały wydane w postępowaniu wznowieniowym wszczętym na skutek wniosku B.B. opartym na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, według którego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona, bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się zatem do ustalenia, czy skarżącej przysługiwał status strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, zainicjowanym wnioskiem Przedsiębiorstwa, czy też, jak uważają organy, nie była ona stroną postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty z dnia 8 grudnia 2010 r. Od oceny tej kwestii uzależniona bowiem została możliwość ingerowania przez organy administracji, w ramach trybu nadzwyczajnego weryfikacji decyzji ostatecznych, w ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji. "Stroną", o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, na mocy art. 28 k.p.a., jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Interes prawny to interes indywidualny, konkretny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny to zatem interes, którego podstawą mogą być wyłącznie przepisy materialnego prawa administracyjnego, a to z tego względu, że decyzja administracyjna jest władczą konkretyzacją prawa administracyjnego (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2007 r., I OSK 755/06, orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast kwestię statusu strony w sprawie pozwolenia na budowę reguluje przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (obecnie Dz. U. z 2013 r. poz. 1405, dalej zwanej Prawo budowlane), stanowiący w stosunku do art. 28 K.p.a. – zawierającego ogólną definicję strony - regulację szczególną i o węższym zakresie stosowania (lex specialis), tej normy prawa materialnego, stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. To ostatnie pojęcie zdefiniowane zostało w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, zgodnie z którym "obszar oddziaływania obiektu" oznacza teren w otoczeniu obiektu budowlanego wyznaczony na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Odesłanie zawarte w tym przepisie wskazuje na wszystkie obowiązujące przepisy, inne niż wynikające z Prawa budowlanego, zawarte w innych ustawach i przepisach doń wykonawczych i przepisach wykonawczych do Prawa budowlanego. Prawidłowo więc organy orzekające w tej sprawie, w sytuacji gdy żądanie wznowienia postępowania dotyczy decyzji o pozwoleniu na budowę, o statusie skarżącej w postępowaniu objętym wnioskiem o wznowienie, rozstrzygnęły w oparciu o art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 28 Kpa. Zgodzić się należy ze stanowiskiem Wojewody, że celem przywołanego art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest zawężenie kręgu stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę do wymienionych w tym przepisie podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to, wynikające z konkretnych przepisów prawa, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów w zakresie zagospodarowania ich nieruchomości. Tylko takie ograniczenia dają właścicielom, użytkownikom wieczystym i zarządcom nieruchomości położonych w sąsiedztwie planowanej inwestycji podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym z zakresu prawa budowlanego. Podkreślić trzeba także, że przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę nie przysługuje zatem według kryterium geograficznego, z samej racji bycia właścicielem nieruchomości położonej w sąsiedztwie działki, na której ma być prowadzona inwestycja, lecz dla uzyskania statusu strony tego postępowania, konieczne jest wykazanie, że planowana inwestycja będzie oddziaływać na ową nieruchomość w sposób ograniczający jej zagospodarowanie. Ponadto od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuacje, w której dany podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, ale nie może tego zainteresowania poprzeć wskazaniem przepisu prawa materialnego, którego naruszenie dotyczyłoby praw i obowiązków tego podmiotu. W ramach postępowania w trybie nadzwyczajnym, w przypadku gdy organ ustali, że podmiotowi, który zainicjował postępowanie wznowieniowe, nie przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, to nie ma uprawnień do ponownego orzekania w tej sprawie, a więc na gruncie niniejszej sprawy nie może badać prawidłowości postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę spornej inwestycji i weryfikować oceny projektu budowlanego dokonanej w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Organ może w takiej sytuacji jedynie w oparciu o przepis art. 151 § 1 pkt 1 Kpa odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej z powodu braku podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., czyli z powodu braku przesłanki wznowieniowej, co też prawidłowo organy obu instancji w tej sprawie uczyniły. W ocenie Sądu bowiem, sporna inwestycja realizowana na działkach nr [...] (obecnie zrealizowana) nie ogranicza właścicieli okolicznych nieruchomości w zagospodarowaniu ich działek, przede wszystkim zaś nie wprowadza takowego ograniczenia, w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, w odniesieniu do terenu działek, których skarżąca jest właścicielem tj. działek nr (użytki rolne) oraz których jest współwłaścicielem tj. działek nr [...] (działki budowlane). W tym miejscu należy wskazać, że Sąd dostrzegł pewną niedokładność ustaleń faktycznych organu II instancji, który stwierdził, ze działka mająca być przedmiotem inwestycji graniczy wyłącznie z jedną z działek skarżącej o numerze [...], która oddzielona jest od istniejącego Zakładu działkami nr [...] (oznaczona w ewidencji gruntów jako dr (droga), właściciel - Gmina oraz nr [...] (oznaczona w ewidencji gruntów jako RVI (użytki rolne), użytkownik wieczysty – P. Tymczasem z dokumentów sprawy wynika, że działka numer [...], stanowiąca współwłasność skarżącej, położona jest również sąsiedztwie działki inwestycji, od strony działki nr [...] (dowód : informacja o wybranych działkach z bazy danych ewidencji gruntów, graficzny raport z bazy danych – mapka terenu [...] oraz projekt zagospodarowania terenu – plansza będąca załącznikiem do projektu budowlanego październik 2009 r.). Niedokładność ta jednak, w ocenie Sądu, nie miała wpływu na ostateczny wynik sprawy. Z Raportu oddziaływania na środowisko rozbudowy Zakładu Odzysku Odpadów etap [...] wynika bowiem, że przewidywany obszar potencjalnego oddziaływania inwestycji ograniczy się, w przypadku prawidłowego funkcjonowania, wyłącznie do miejsca lokalizacji, czyli swym zasięgiem nie przekroczy granicy działki przeznaczonej na inwestycję. Ponadto zapisano w Raporcie, że planowana inwestycja nie spowoduje naruszenia obowiązujących norm ochrony środowiska, poziom emisji niezorganizowanych nie będzie powodować przekroczeń dopuszczalnych wielkości, użytkowanie Zakładu nie spowoduje zanieczyszczenia gleby, wód, gruntowych i powierzchniowych, w warunkach normalnej eksploatacji Zakładu, nie wystąpi ponadnormatywny wzrost hałasu poza terenem działki. Zaznaczyć również należy, że decyzja objęta wnioskiem skarżącej o wznowienie postępowania została wydana na podstawie decyzji Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [...] o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie kwater składowania odpadów innych niż niebezpieczne i obojętnych oraz budowie zbiornika retencyjnego odcieków, a także budowie magazynu odpadów niebezpiecznych na działkach nr [...] oraz na podstawie decyzji Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [...] o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Co prawda skarżąca podnosi w skardze zarzuty nieważności ww. decyzji i w tym zakresie prowadzone były postępowania administracyjne i sądowe, jednakże z akt wynika, że prowadzone w trybach nadzwyczajnych postępowania, dotyczące przedmiotowych decyzji, zostały ostatecznie zakończone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Sz 389/13 oddalającym skargę B.B. na decyzje SKO z dnia 4 lutego 2013 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz decyzją SKO z dnia [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego i nie spowodowały wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Zgodnie z treścią decyzji Burmistrza Gminy i Miasta z dnia 19 listopada 2010 r. ustaleniami, na etapie eksploatacji, oddziaływanie bezpośrednie inwestycji na środowisko wystąpi w zakresie zanieczyszczeń powietrza, gleby i hałasu, lecz zasięg tych oddziaływań nie przekroczy granicy działki przeznaczonej na inwestycją. W tym miejscu należy wyjaśnić, że organ architektoniczno-budowlany w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę jest związany ustaleniami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określonych dla realizacji tej decyzji. Oznacza to, że organ ten nie może ani badać, ani oceniać kwestii orzeczonych tą decyzją. Tak więc zarzuty skarżącej w kwestiach już rozstrzygniętych decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach (np. negatywny wpływ inwestycji na obszar Natura 2000) nie mogłyby być przedmiotem rozważań w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jak też nie podlegają rozważaniom organów i Sądu w tym postępowaniu. Zwrócić też należy uwagę na zakres tego postępowania prowadzonego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organy zobowiązane były do ustalenia, czy skarżącej przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji i wobec ustalenia braku statusu strony w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 8 grudnia 2010 r., a więc ustaleniu, że w przedmiotowej sprawie nie występuje podstawa do wznowienia tego postępowania, poza merytorycznym rozpoznaniem organów pozostają wszystkie zagadnienia mające na celu podważenie prawidłowości wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wymienione wyżej okoliczności wskazują, w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżąca – zważywszy na rodzaj, charakter i zakres oddziaływania inwestycji – nie wykazała, by jej nieruchomość znalazła się w obszarze oddziaływania realizowanego obiektu, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Trafnie wskazał organ II instancji, że subiektywne odczucie skarżącej o naruszeniu jej interesów nie daje podstaw do uznania jej za stronę postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę spornej inwestycji na sąsiednich działkach. Zarzut z odwołania odnośnie uciążliwych zapachów z obiektu, które hipotetycznie mogą zniechęcić ewentualnych nabywców jej nieruchomości nie może stanowić źródła jej interesu prawnego w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Poza tym, w powoływanej wyżej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ wskazał, że emisja odorów ograniczy się wyłącznie do terenu projektowanej inwestycji, a zatem inwestycja ta nie będzie wykazywała znaczącego negatywnego oddziaływania na powietrze atmosferyczne. W ocenie Sądu, analiza akt sprawy wykazała, że organ II instancji zasadnie rozstrzygnął, że nieruchomości skarżącej znajdują się poza zakresem oddziaływania spornego obiektu. Organ II instancji w sposób wyczerpujący wykazał i uzasadnił brak obiektywnych przesłanek do uznania skarżącej za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę inwestycji Przedsiębiorstwa. Postępowanie w tej sprawie zostało przeprowadzone z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego i z zachowaniem procedur właściwych dla trybu nadzwyczajnego weryfikacji decyzji. Mając na względzie powyższe, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło