II SA/Sz 305/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Protokolant Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi I. N. na postanowienie Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżone postanowienie Wojewody II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej I. N. kwotę [...] ([...]) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy , na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) orzekł o wymeldowaniu I.N. z pobytu stałego w miejscowości [...]. Pismem z dnia [...] r. I.N. złożyła odwołanie od ww. decyzji do Wojewody wnosząc o jej uchylenie w całości. Postanowieniem z dnia [...]Wojewoda, powołując się na art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) stwierdził uchybienie przez I.N. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] r. W uzasadnieniu postanowienia organ przytoczył treść art. 39, art. 40 § 1, art. 129 § 2 i art. 57 § 4 K.p.a. i wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji organu I instancji wynika, że nie mogła być ona doręczona I.N. ponieważ była ona nieobecna. W związku z tym pismo doręczono w dniu [...] r., za pokwitowaniem, A.N. – dorosłemu domownikowi. W związku z tym, że dzień [...] r. był dniem ustawowo wolnym od pracy to należało przyjąć, że termin do wniesienia odwołania dla I.N. upłynął w dniu [...] r., tj. w sobotę. Następnie Wojewoda powołał się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2001 r.,, sygn. ICZ 116/01, w którym Sąd przyjął, że dodatkowe dni wolne od pracy (w tym soboty) wprowadzone do przepisów Kodeksu pracy ustawą z dnia 6 lutego 1996 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy i zmianie niektórych ustaw, nie są dniami uznanymi ustawowo za wolne od pracy w znaczeniu użytym w art. 115 K.c. i analogicznie także w rozumieniu art. 57 § 4 K.p.a. Wojewoda uznał, że skoro I.N. odwołanie od decyzji Wójta Gminy złożyła w Urzędzie Pocztowym w dniu [...], to bezsporne jest, że uczyniła to dwa dni po upływie terminu do wniesienia odwołania. I.N. zaskarżyła powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że ustawowy termin do złożenia odwołania upłynął 6 stycznia 2012 r., w dniu świątecznym, a kolejny dzień - sobota traktowana jest również jako dzień ustawowo wolny od pracy. Następnym dniem była niedziela, wobec czego nadanie odwołania w placówce pocztowej w dniu 9 stycznia 2012 r. traktowane winno być jako dochowanie terminu. Skarżąca zwróciła uwagę na Uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. I OPS 1/11, który w składzie 7 sędziów stwierdził, że "sobota jest dniem równorzędnym z dniem ustawowo wolnym od pracy w rozumieniu art. 57 § 4 K.p.a.". Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko, że w rozumieniu art. 57 § 4 K.p.a. sobota jest dniem powszednim. Wojewoda zauważył, że instytucja abstrakcyjnych, formalnie niewiążących uchwał NSA, wyjaśniających przepisy prawa stanowi odstępstwo od konstytucyjnej zasady podległości sędziów tylko Konstytucji i ustawom. Takie uchwały nie wiążą bezwzględnie, w przeciwieństwie do uchwał rozstrzygających zagadnienie prawne w konkretnej sprawie sądowoadministracyjnej. Te drugie mają moc wiążącą nie tylko w danej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Przedmiotem skargi stało się rozstrzygnięcie o charakterze procesowym – postanowienie, wydane na podstawie art. 134 K.p.a., stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Stan faktyczny w sprawie nie jest sporny. Z akt administracyjnych wynika, że decyzja Wójta Gminy została skarżącej doręczona, w trybie art. 43 zdanie pierwsze K.p.a., w dniu [...] r. I.N. odwołanie złożyła za pośrednictwem placówki pocztowej w dniu 9 stycznia 2012 r. Zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Sposób obliczania terminów procesowych został uregulowany w art. 57 K.p.a. W myśl art. 57 § 1 K.p.a., jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Stosownie do art. 57 § 4 K.p.a., jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się najbliższy następny dzień powszedni. Zgodnie natomiast z art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a., termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że termin do wniesienia przez I.N. odwołania od decyzji Wójta Gminy upływał z czternastym dniem od dnia doręczenia tej decyzji. Jak trafnie powoła strona w skardze, Uchwałą 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. akt I OPS 1/11 (ONSAiWSA 2011/5/95), wyjaśnione zostało jak należy oceniać charakter dnia jakim jest sobota w kontekście postanowień art. 57 § 4 K.p.a. W uchwale tej 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego opowiedziało się za uznaniem, że "sobota jest dniem równorzędnym z dniem ustawowo wolnym od pracy w rozumieniu art. 57 § 4 K.p.a." W związku z tym, że czternasty dzień do wniesienie odwołania przez I.N. przypadał na piątek, 6 stycznia 2012 r., który to dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, to ostatnim dniem do złożenia odwołania był poniedziałek 9 stycznia 2012 r. W tym miejscu celowym jest przypomnienie, że w myśl art. 269 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Z tego względu skład orzekający w niniejszej sprawie jest zobligowany powołaną wyżej uchwałę respektować. Odnosząc się do zawartej w odpowiedzi na skargę próby wywodu Wojewody co do istnienia różnych kategorii uchwał podejmowanych przez NSA, zasadne jest odwołanie się do stanowiska zaprezentowanego w wyroku NSA z dnia 5 listopada 2010 r., sygn. akt II FSK 1149/09. W wyroku tym Sąd stwierdził, że uchwały abstrakcyjne podejmowane są w celu wyjaśnienia przepisów prawnych, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych. Ich przedmiotem są więc wątpliwości prawne, które nie mają bezpośredniego związku z postępowaniem toczącym się w indywidualnej sprawie sądowoadministracyjnej. Z art. 269 § 1 P.p.s.a. wynika jednak, że również w indywidualnych sprawach uchwały abstrakcyjne posiadają, tzw. ogólną moc wiążącą. Skład orzekający w niniejszej sprawie również stoi na stanowisku, że z treści art. 269 § 1 P.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca dla innych sądów administracyjnych wszystkich uchwał - zarówno uchwał abstrakcyjnych, jak i uchwał konkretnych. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że wydając zaskarżone postanowienie Wojewoda naruszył przepisy postępowania, tj. art. 57 § 3 i art. 134 K.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o jak w pkt I wyroku. W przedmiocie wykonalności zaskarżonego postanowienie orzeczenie zostało wydane na podstawie art. 152 ww. ustawy, zaś o zwrocie kosztów postępowania sądowego od organu na rzecz strony skarżącej, obejmujących uiszczony wpis od skargi w wys. 100 zł, Sąd orzekł w oparciu o art. 200 ustawy.