II SA/Sz 316/12

Dnia 31 października 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 31 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a ustanowić radcę prawnego Wyrokiem z dnia 16 maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę E.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Skarżący w ustawowym terminie złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został mu doręczony w dniu [...]. W dniu [...] E.C. złożył w Sądzie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, celem wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku podał, że mieszka sam w mieszkaniu komunalnym o pow. [...] m2 za które czynsz wynosi [...] zł miesięcznie, utrzymuje się z zasiłku z opieki społecznej w kwocie [...] zł miesięcznie i zasiłku przeznaczonego na wyżywienie w kwocie 70 zł miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] odmówił przyznania skarżącemu radcy prawnego z tego względu, że wniosek o prawo pomocy został złożony już po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez E.C., postanowieniem z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt I OZ 776/12 uchylił to postanowienie i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania wskazując, że w sytuacji gdy strona złoży wniosek o przyznanie prawa pomocy po uprawomocnieniu się orzeczenia, ale z jego treści wynika, że przedmiotem zaskarżenia jest właśnie to prawomocne orzeczenie które strona pragnie wzruszyć przez złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy celem wniesienia skargi kasacyjnej czy też skargi o wznowienie postępowania, powinna mieć możliwość skorzystania z prawa pomocy, jeżeli tylko spełnia przesłanki jego otrzymania. W przeciwnym razie byłaby pozbawiona skutecznego środka prawnego w celu przedstawienia swych racji związanych z twierdzeniem, że uchybiła terminowi bez swej winy, co mogłoby ograniczyć jej prawo do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W rozpoznawanej sprawie skarżący, na podstawie art. 239 pkt 1 lit a p.p.s.a., jest z mocy ustawy zwolniony od ponoszenia wszelkich kosztów sądowych. W myśl tego przepisu, nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W myśl art. 262 powołanej ustawy, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z oświadczenia skarżącego wynika, że prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń z pomocy społecznej. W tej sytuacji należy uznać, że wnioskodawca wykazał w sposób dostateczny, iż znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kosztów zastępstwa i wydatków radcy prawnego z własnych środków finansowych.