II SA/Sz 316/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2013-02-05

Skład orzekający: Barbara Gebel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, której przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, może skutecznie ubiegać się o wyznaczenie kolejnego pełnomocnika (adwokata) z urzędu, gdy dotychczasowy pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, jest przyznawane jednorazowo i zostaje skonsumowane z chwilą wyznaczenia pełnomocnika i podjęcia przez niego czynności procesowych. Strona nie może skutecznie ubiegać się o wyznaczenie kolejnego pełnomocnika z urzędu, jeśli dotychczasowy nie spełnił jej oczekiwań, a jej zastrzeżenia powinny być kierowane do organów samorządu zawodowego.
Stan faktyczny
Skarżący E.C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w celu wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Wcześniej sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie. Po ponownym rozpoznaniu wniosku, WSA ustanowił radcę prawnego, który po zapoznaniu się z aktami sprawy sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący nadal domagał się ustanowienia adwokata, wskazując na zastrzeżenia co do sposobu reprezentacji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy Wyrokiem z dnia 16 maja 2012 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 316/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę E.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Powyższe orzeczenie wraz z uzasadnieniem zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru k. 35), jednocześnie strona została pouczona o sposobie i terminie złożenia skargi kasacyjnej od wyroku. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił E.C. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Kwestionując powyższe postanowienie skarżący, pismem z dnia [...], złożył na nie zażalenie oraz wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku sądu. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 października 2012 r. w sprawie o sygn. akt I OZ 776/12 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi. Po zwrocie akt z Naczelnego Sądu Administracyjnego, ponownie rozpoznając wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] ustanowił radcę prawnego. Pismem z dnia [...] Dziekan Okręgowej Izby Radców Prawnych poinformował sąd, że pełnomocnikiem w niniejszej sprawie został wyznaczony radca prawny A.C. W dniu [...] wpłynęła do sądu opinia, wyznaczonego pełnomocnika, o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Zarządzeniem z dnia [...] sąd pozostawił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej bez rozpoznania. E.C. pismem z dnia [...] wniósł o ustalenie adwokata z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej, ponadto wskazał na zastrzeżenia co do sposobu jego reprezentacji przez wyznaczonego pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że pismo skarżącego z dnia [...] zostało potraktowane jako kolejny wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Stosownie do treści przepisu art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r.,poz. 270 ze zm.) zwanej w dalszej części ustawą "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ). Przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata (radcy prawnego) realizowane jest w momencie wydania w tym przedmiocie postanowienia przez sąd, bowiem stosownie do art. 244 § 2 ustawy P.p.s.a. ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. W tym miejscu należy zaznaczyć, że strona w sytuacji, gdy ma zastrzeżenia do sposobu reprezentowania jej interesów przez wyznaczonego pełnomocnika, może zwrócić się do właściwego organu samorządu zawodowego z wnioskiem o jego zmianę. W sytuacji, gdy skarżącemu w dalszym ciągu nie odpowiada sposób, w jaki jest reprezentowany, powinien swoje zastrzeżenia zgłosić odpowiednio uprawnionym organom korporacji zawodowych, a nie sądowi, gdyż nie może on wydać ponownego rozstrzygnięcia o przyznaniu prawa pomocy w postaci innego pełnomocnika, bowiem przyznane skarżącemu prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane /por. post. NSA z dnia 22 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 262 /05, dostępne w internecie). W niniejszej sprawie prawomocnym postanowienie z dnia [...] sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Powyższe orzeczenie stanowiło podstawę zwrócenia się przez sąd do właściwego Dziekana Okręgowej Izby Radców Prawnych o wyznaczenie konkretnego radcy prawnego. Jak wynika z akt sprawy w niniejszej sprawie została wyznaczona r.pr. A.C., która jak wynika z pisma z dnia [...], udała się do sądu celem zbadania akt sprawy, a następnie sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku sądu. W tej sytuacji należy uznać, że w ramach przyznanego prawa pomocy w niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego podjął czynności w postępowaniu sądowym polegające na zapoznaniu się z aktami sprawy oraz sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej Ponadto należy zauważyć, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika – adwokata lub radcy prawnego, gdy dotychczas wyznaczony nie spełnił jej oczekiwań. Wobec powyższego należy stwierdzić, że skarżący nie może skutecznie ubiegać się o wyznaczenie kolejnego pełnomocnika z urzędu, gdyż przyznane mu w tym zakresie prawo pomocy zostało już skonsumowane. W tym stanie rzeczy należało orzec, stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło