II SA/Sz 322/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie oceny prawnej i technicznej dotyczącej opinii sporządzonej przez biegłego sądowego na okoliczność zniesienia współwłasności postanawia: oddala wniosek o przyznanie prawa pomocy. H. S. wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr[...] , będące odpowiedzią na wniosek z dnia [...] r., którym skarżący domagał się, aby organ dokonał oceny technicznej wobec opinii sporządzonej przez biegłego sądowego na okoliczność zniesienia współwłasności nieruchomości zabudowanej, znajdującej się w [...] , nr działki [...] . W treści skargi H. S. zawarł równocześnie wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek H.S. o przyznanie prawa pomocy, ponieważ uznał, iż przedmiotowe uprawnienie stronie nie przysługuje z uwagi na oczywistą bezzasadność wniesionej skargi na pismo organu, które miało charakter informacyjny. Postanowieniem z dnia 31 maja 2012r., sygn. akt I OZ 396/12 Naczelny Sąd Administracyjny, na skutek wniesionego przez H. S. zażalenia, uchylił postanowienie Sądu pierwszej instancji, zarzucając mu sprzeczność w treści uzasadnienia orzeczenia, w zakresie uznania, iż skarga na pismo informacyjne niebędące aktem administracyjnym, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd drugiej instancji wyjaśnił dalej, iż ocena skargi jako bezzasadnej w świetle art. 247 powołanej ustawy, nie powinna w najmniejszym stopniu być wadliwa z punktu widzenia podstawy prawnej i faktycznej jej odrzucenia. Wobec tego sprawa została przekazana Sądowi pierwszej instancji, celem ponownego rozpatrzenia sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Mając na uwadze skutki wydanego w tejże sprawie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2012r., sygn. akt I OZ 396/12, o uchyleniu postanowienia w przedmiocie przyznania prawa pomocy, wyjaśnić należy, iż stosownie do art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 – zwanej dalej "P.p.s.a."), mającym odpowiednie zastosowanie także w postępowaniu toczącym się wskutek zażalenia (art. 197 § 2 P.p.s.a.), sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest z wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Kierując się wynikającym z powyższej regulacji prawnej, związaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego w zakresie wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu stosowania ich w rozpoznawanej sprawie, a także dopełnienia istotnych elementów argumentacji uzasadnienia, należy poddać ponownej ocenie zasadność wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy. Z tego też względu, posiłkując się także argumentacją użytą w uzasadnieniu postanowienia Sądu drugiej instancji, wyjaśnić należy, iż ocena skargi jako bezzasadnej nie powinna być w najmniejszym stopniu wadliwa, aby przyjąć, iż nastąpiła okoliczność wskazana w art. 247 P.p.s.a., która wiąże odmowę przyznania prawa pomocy z przyczyn oczywistej bezzasadności wniesionej skargi. Powyższe wiązać należy z regułą, iż badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, m.in. w zakresie, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z póżn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Nie oznacza to jednak, że każdy obszar funkcjonowania administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Ograniczenie zakresu tej kontroli wynika z treści art. 3 P.p.s.a, który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kognicji sądów administracyjnych. W myśl art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W świetle powyższego, należy ocenić, czy zaskarżone przez Z. S. pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr[...] , można zaliczyć do prawnych form działania administracji publicznej, które wymieniono w art. 3 § 2 P.p.s.a. Poddane analizie pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego , nie wskazuje na treść tego rodzaju, iż mamy do czynienia z formą działania organu, polegającą na wydaniu rozstrzygnięcia, na podstawie kompetencji określonej wyraźnie w normie prawa materialnego, czy procesowego. Zarówno forma, jak i treść tego pisma nie stanowi przykładu załatwienia sprawy administracyjnej, co do istoty, nie zachodzi także bezpośredni związek pomiędzy treścią pisma organu, a sferą praw, czy obowiązków skarżącego. Zaskarżone pismo ma jedynie charakter wyjaśniający, informacyjny, a jego treść nie zawiera konkretyzacji w odniesieniu do skarżącego jakiegokolwiek uprawnienia lub obowiązku, co prowadzi do wniosku, że pismo to nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W takich okolicznościach stwierdzić należy, że wniosek H. S. nie mógł odnieść zamierzonego przez wnioskodawcę skutku z uwagi na dostrzeżoną oczywistą bezzasadność tejże skargi (art. 247 P.p.s.a.), wiążącą się z brakiem przedmiotu postępowania, który podlegałby merytorycznej kontroli sądu administracyjnego w rozumieniu art. 3 § 2 P.p.s.a., umożliwiającym sądową kontrolę m.in. indywidualnych aktów administracyjnych organów administracji publicznej, np. decyzji, postanowień, czy też innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Stwierdzony brak kognicji sądu administracyjnego w przedmiocie wynikającym z treści zaskarżonego pisma, skutkuje niedopuszczalnością wniesionej skargi, jednakże nie z powodu innych przyczyn niedopuszczalności skargi (art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.), na co także zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 31 maja 2012 r., lecz wiąże się z niedopuszczalnością skargi w oparciu o przesłankę wynikającą z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. – czyli z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Dlatego też Sąd na podstawie powołanego wyżej art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł, jak na wstępie.