II SA/Sz 335/13

Dnia 15 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Rektora Politechniki z dnia [...] r. nr [..] w przedmiocie stypendium rektora p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt II SA/Sz 92/13 odrzucił jako wniesioną z uchybieniem terminu skargę B. P. na decyzję Rektora Politechniki z dnia [...] r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję tego organu odmawiającą przyznania skarżącemu stypendium rektora dla najlepszych studentów. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] r. W dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego nadał w urzędzie pocztowym w Poznaniu ponowną skargę na decyzję Rektora Politechniki z dnia [...] r. nr[...] , wraz z wnioskiem o przywróceniem terminu do wniesienia skargi. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu oświadczył, że skarżący uchybił terminowi bez swojej winy, ponieważ dopiero z treści postanowienia Sądu o odrzuceniu skargi dowiedział się, że termin do wniesienia skargi upłynął z dniem [...] r. Żona skarżącego W. P. poinformowała skarżącego, że adresowaną do niego przesyłkę odebrała w dniu [...] r., a skarżący nie miał podstaw by wątpić w prawdziwość tej informacji, zwłaszcza, że żona odnotowała dzień odbioru zaskarżonej decyzji w swoim kalendarzu i na tej właśnie podstawie poinformowała wnioskodawcę o konkretnej dacie odbioru przesyłki. Zatem w przedmiotowej sprawie skarżący został wprowadzony w błąd i bez swojej winy uchybił terminowi do wniesienia skargi. Zresztą powstałe uchybienie jest niewielkie, wynosi tylko jeden dzień, a sprawa dotyczy ważnego indywidualnego interesu wnioskodawcy. Pozbawienie skarżącego możliwości obrony jego praw z powodu tak niewielkiego i niezawinionego uchybienia, można by uznać za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Stosownie do art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli jednak strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.). O braku winy w uchybieniu terminu można więc mówić wówczas, gdy strona we wniosku o przywrócenie terminu uprawdopodobni, że mimo całej staranności, z przyczyn od niej niezależnych, nie mogła dokonać czynności w terminie. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się takie przeszkody od strony niezależne, jak na przykład przerwę w komunikacji, nagłą chorobę wnioskodawcy która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp. Skarżący, jako przyczynę uchybienia terminu wskazał okoliczność, że był przekonany, iż jego żona odebrała przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję w dniu [...] r., ponieważ taką informację uzyskał od żony, a nie miał powodów by w to wątpić. Dopiero z odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi dowiedział się, że jego żona odebrała przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję w dniu [...] r. Zatem skarżący został wprowadzony w błąd i bez własnej winy wniósł skargę z jednodniowym uchybieniem terminu. Termin do wniesienia skargi upłynął więc w dniu [...] r., a skarga odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 26 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 92/13, została nadana w urzędzie pocztowym w dniu [...] r. Kryterium braku winy będące przesłanką zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W doktrynie prawa przyjmuje się, że sąd oceniając wystąpienie tej przesłanki, powinien przyjąć obiektywny miernik staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w uchybieniu terminu do dokonania konkretnej czynności procesowej można mówić wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zatem przy ocenie zachowania strony jako nie zawinionego sąd powinien brać pod uwagę te okoliczności, na które strona nie miała jakiegokolwiek wpływu, czyli takie, które były od niej niezależne, a przeszkadzały jej w dokonaniu czynności procesowej w wyznaczonym przez sąd lub przepisy prawa terminie. W ocenie Sądu skarżący w złożonym wniosku nie uprawdopodobnił, by uchybił terminowi do wniesienia skargi na decyzję Rektora Politechniki z dnia [...] r. bez swojej winy. Zaskarżona decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o trybie i terminie wniesienia skargi, w tym informację, że skargę należy wnieść w terminie 30 dni od dnia otrzymania tego postanowienia. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy żona skarżącego W P. odebrała także decyzję wydaną w I instancji, a skarżący w terminie złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Należy zatem uznać, że osoba ta była uprawniona do odbierania korespondencji adresowanej do skarżącego. W ocenie Sądu, w świetle ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych (por. post. NSA z dnia 11 stycznia 2012 r. sygn. akt II GZ 546/11, Lex nr 1102631) powyższa okoliczność nie może być uznana za uzasadniającą brak winy skarżącego w uchybieniu terminu. Skarżący zobowiązany był bowiem z należytą starannością prowadzić swoje sprawy. Strona odpowiada za wybór osoby, którą upoważnia do odbioru korespondencji. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Należy raz jeszcze podkreślić, że błędne poinformowanie strony o dacie odebrania przesyłki przez osobę upoważnioną przez tą stronę do odbioru korespondencji nie jest okolicznością wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu. Strona ponosi tu konsekwencje dokonanego przez siebie wyboru osoby upoważnionej do odbioru korespondencji. W tej sytuacji brak jest podstaw do uznania, że skarżący uprawdopodobnił, iż uchybił terminowi do wniesienia skargi bez swojej winy. Dlatego na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.