II SA/Sz 366/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Grzegorza Jankowskiego oraz sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Katarzynę Grzegorczyk-Meder od rozpoznania sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia oddalić wniosek o wyłączenie sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego, oraz sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder Uzasadnienie : Pismem z dnia [...] R. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. Sąd postanowieniem z dnia 26 czerwca 2012 r. oddalił wniosek R. S. o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk – Meder i sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego od rozpoznania niniejszej sprawy, zaś Naczelny Sąd Administracyjny w dniu [...] oddalił zażalenie na ww. postanowienie WSA. Na rozprawie sądowej w dniu [...] R. S. złożył kolejne wnioski (pisma z dnia [...]) o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder oraz sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego od rozpoznania sprawy II SA/Sz 366/12. Skarżący jako podstawę wyłączenia sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego wskazał na stosowanie przez ww. sędziego w sprawach o sygn. akt SA/Sz 2337/02 i SA/Sz 1777/02 " " poprzez stwarzanie " ", w celu usprawiedliwienia "(...) ". Ponadto wyjaśnił, że wątpliwości co do bezstronności sędziego wywołuje fakt negatywnego stosunku ww. sędziego do osoby skarżącego, które miało miejsce w toku prowadzonych rozpraw w powyższych sprawach. Precyzując przesłanki wyłączenia sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder R. S. podniósł, że ww. sędzia kierował się, w czasie nieotwartego formalnie posiedzenia w sprawie II SA/Sz 277/10, "omnipotencją władczą funkcjonariusza publicznego państwa totalitarnego na szkodę i krzywdę skarżącego". Według wnioskodawcy, o wątpliwości co do obiektywizmu, bezstronności i wiarygodności sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder, świadczą fakty i okoliczności zawarte w pismach znajdujących się w aktach sprawy o sygn. II SA/Sz 277/10, które wskazują na niewłaściwe zachowanie się sędziego podczas posiedzenia jawnego. W dniu [...] oraz w dniu [...] sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder oraz sędzia NSA Grzegorz Jankowski złożyli do akt sprawy oświadczenia, z których wynika, że nie istnieją ani to przesłanki wymienione w art. 18 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ani też okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do ich bezstronności w rozpoznawanej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwana dalej "P.p.s.a.", przewiduje w art. 18 ww. ustawy możliwość wyłączenia sędziego z mocy prawa. Z kolei art. 19 powołanej ustawy, umożliwia wyłączenie sędziego na wniosek złożony przez sędziego lub stronę, gdy zachodzą w sprawie okoliczności, poza wymienionymi w art. 18 P.p.s.a., a które wskazywałyby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Chodzi tu o jakąkolwiek wątpliwość, ale z zastrzeżeniem, że musi ona uzasadniać wyłączenie sędziego, na podstawie komentowanego przepisu. Instytucja wyłączenia sędziego jest gwarancją procesową dla strony, wywodzącą się z zasady obiektywizmu i bezstronności. Przesłanki wymienione w art. 18 P.p.s.a. opierają się na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Powiązania te są tego rodzaju, że niezależnie od subiektywnych odczuć osób występujących w sprawie – czynią prawdopodobnym przypuszczenie, że rozpoznanie sprawy nie będzie odpowiadało wymogom bezstronności. Wyłączenie sędziego, czy to z mocy prawa, czy na wniosek (sędziego lub strony) ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych oraz nie mieli wcześniejszych związków z rozpoznawaną sprawą (patrz. J.P. Tarno. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2010r. str. 76 -77). Zgodnie z treścią art. 22 § 2 P.p.s.a., wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień, przez sędziego którego wniosek dotyczy. Przy czym autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie NSA z dnia 4 lipca 2008 r. sygn. akt I OZ 266/08, opublikowany w Lex nr 494282). Jak wynika z akt sprawy, sędzia NSA Grzegorza Jankowski i sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder w złożonych oświadczeniach z dnia [...] oraz [...] wskazali, że nie występują okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać wątpliwości, co do ich bezstronności w rozpoznaniu sprawy. Prawdziwość tych oświadczeń nie budzi żadnych wątpliwości. Skarżący w uzasadnieniu wniosków o wyłączenie sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego i sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder nie wskazał, ani nie udowodnił żadnych okoliczności, które by podważały wiarygodność złożonych oświadczeń. W tej sytuacji wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z dnia 12 maja 2010r., sygn. akt I OZ 332/10, opublikowany w Lex nr 694363, postanowienie z dnia 22 marca 2011r. I OZ 167/11, opublikowany w Lex nr 783740, postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 896/10, opublikowany w Lex nr 742152). Należy podkreślić, że wątpliwość, co do bezstronności sędziego musi wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta musi być przy tym realna, a nie potencjalna. Natomiast przytaczane przez skarżącego okoliczności są jedynie subiektywnymi odczuciami i ocenami działań podejmowanych przez objętych wnioskami sędziów. Fakt orzekania przez sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego oraz sędziego WSA Katarzynę Grzegorczyk-Meder w innych sprawach, w których skarżący był stroną, nie wskazuje na uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów. Również podejmowanie przez ww. sędziów czynności, które nie satysfakcjonowały skarżącego, nie stanowi powodu, który obiektywnie spowodowałby utratę zaufania co do obiektywizmu ww. sędziów. Zauważyć również należy, że wniosek R. S. o wyłączenie sędziego Katarzyny Grzegorczyk – Meder oraz sędziego Grzegorza Jankowskiego, nie jest pierwszym, złożonym w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia 26 czerwca 2012 r. Sąd oddalił wniosek o wyłączenie ww. sędziów wyjaśniając, że powoływane przez skarżącego okoliczności związane z prowadzeniem innych spraw (tożsame z powołanymi obecnie we wnioskach z dnia [...]), nie stanowią przyczyny wyłączenia sędziów. Ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych popełnionych błędów, należy bowiem do sądu wyższej instancji w ramach kontroli instancyjnej, a nie jest oceniania przy rozpoznawaniu wniosku o wyłączenie sędziego. Postanowieniem z dnia [...], Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie R. S. na powołane wyżej postanowienie Sądu pierwszej instancji w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder i sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia NSA wyjaśnił, że za okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie wskazanych wyżej sędziów, w żadnym razie nie mogą być uznane bezpodstawne i gołosłowne twierdzenia, że wyżej wskazani sędziowie w innych sprawach z udziałem wnioskodawcy podejmują niekorzystne działania na jego rzecz, wykazując w ten sposób swoją stronniczość i niechęć do skarżącego. Subiektywne przekonanie skarżącego o działaniu na jego niekorzyść nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziów. Nadto wskazano, że takiej podstawy nie stanowi również, fakt podejmowania rozstrzygnięć nieodpowiadających oczekiwaniom strony w innych postępowaniach sądowych lub też postępowanie niezgodne z przepisami procedury sądowoadministracyjnej, którego prawidłowość mogła zostać poddana ocenie wyłącznie na skutek wniesionego przez skarżącego w wymienionych przez niego sprawach środka odwoławczego. Mimo powyższej sytuacji, R. S. po raz kolejny we wniosku o wyłączenie sędziego NSA Grzegorza Jankowskiego oraz sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk - Meder powołał te same okoliczności, nie wskazując przy tym żadnej innej przyczyny, która nie była dotąd poddana ocenie Sądu, a która uzasadniałaby wyłączenie sędziego z mocy prawa na podstawie art. 18 P.p.s.a. lub na wniosek (art. 19 P.p.s.a.). Sąd, w całokształcie akt postępowania sądowego, również nie dopatrzył się takich przyczyn. W tych okolicznościach, na podstawie art. 22 § 1 i 2 w związku z art. 18 i art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak na wstępie.