II SA/Sz 437/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Pismem z dnia [...] r. Stowarzyszenie [..] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na opisaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego umarzającą postępowanie odwoławcze od wydanej w dniu [...] r. decyzji organu I instancji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, dla zamierzenia polegającego na budowie linii kablowej SN z kablem sterowania energetycznego do wyprowadzania energii elektrycznej z Farmy Wiatrowej w miejscowości [...], w ramach zadania Farma Wiatrowa – zespół elektrowni wiatrowych [...] w graniach działki nr [...] Do skargi strona skarżąca załączyła dowód uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł. Mając na uwadze, że zarządzeniem Sądu z dnia [...] r. ustalono wpis sądowy od przedmiotowej skargi na kwotę [...] zł, zarządzeniem z tej samej daty zobowiązano Stowarzyszenie do uzupełnienia wpisu o kwotę [...] zł. W odpowiedzi na powyższe Stowarzyszenie złożyło zażalenie na zarządzenie o ustaleniu wysokości wpisu wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jednocześnie Stowarzyszenie uiściło brakującą kwotę wpisu sądowego. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że Stowarzyszenie jest dobrowolnym, trwałym i samorządnym zrzeszeniem o celach niezarobkowych. Jego działalność oparta jest na pracy społecznej członków. Wszystkie środki finansowe są przeznaczane na cele statusowe. W oświadczeniu o majątku i dochodach wnioskodawca podał, że za ostatni rok obrotowy starta wyniosła [...] zł, natomiast stan rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...] zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania bądź w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Użyty w powołanym przepisie zwrot "może być przyznane" wskazuje na fakultatywny charakter orzeczenia sądu (referendarza sądowego) o przyznaniu prawa pomocy osobom prawnym. Przy spełnieniu przesłanek przewidzianych w wymienionym przepisie sąd (referendarz sądowy) bowiem może, a nie musi, przyznać taką pomoc, gdy w oparciu o powyższy przepis uzna, że zachodzi taka potrzeba w świetle zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu ( postanowienie NSA z dnia 13 lipca 2010 r. sygn. akt I FZ 195/10). Ubiegając się o zwolnienie od obowiązku partycypowania w kosztach postępowania osoba prawna, a także inna jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej, obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie posiada adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale również, że nie ma ich mimo, iż podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (J.P. Tarno, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Warszawa 2008 r. str. 587). W ocenie referendarza sądowego Stowarzyszenie nie wykazało, że spełnia przesłanki o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. od zaistnienia których zależy przyznanie podmiotowi prawa pomocy. Przepis art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.) przewiduje możliwość uzyskiwania przez stowarzyszenie środków finansowych na swoją działalność ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, dochodów z majątku stowarzyszenia oraz ofiarności publicznej. Stowarzyszenie, z zachowaniem obowiązujących przepisów, może zatem przyjmować darowizny, spadki, zapisy oraz korzystać z ofiarności publicznej. Z § 24 statutu Stowarzyszenia załączonego do akt sprawy o sygn. II SA/Sz 181/13 wynika, że źródłem majątku Stowarzyszenia są: składki członkowskie, środki finansowe uzyskane z Unii Europejskiej, dochody z nieruchomości i ruchomości stanowiącej własność Stowarzyszenia lub będących w jego użytkowaniu, dotacje, darowizny, zapisy, spadki i subwencje oraz inne przysporzenia majątkowe dokonane na rzecz Stowarzyszenia przez krajowe i zagraniczne osoby fizyczne i prawne, odsetki bankowe, wpłaty z działalności statutowej, dochody z ofiarności publicznej, dochody z działalności gospodarczej, inne wpływy i dochody. Wnioskodawca posiada zatem możliwości zgromadzenia środków finansowych na prowadzenie działalności statutowej z wielu źródeł. Niewykorzystanie przewidzianych prawem możliwości pozwalających na zgromadzenie środków finansowych niezbędnych do prowadzenia działalności statutowej, jest przesłanką odmowy przyznania prawa pomocy. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt II OZ 1361/05 z dnia 6 stycznia 2006 r. Należy zauważyć, że na obecnym etapie postępowania jedynym składnikiem kosztów sądowych, które ma ponieść Stowarzyszenie jest wpis od złożonej skargi w wysokości [...] zł. Jak wynika z oświadczenia złożonego na formularzu PPPr Stowarzyszenie dysponuje środkami w wysokości ok. [...] zł. Nadto wpis został uiszczony. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.