II SA/Sz 467/20
WyrokWSA w Szczecinie2020-10-29
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj, Marzena Iwankiewicz, Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała sejmiku województwa w sprawie podziału województwa na obwody łowieckie, która włącza nieruchomości właściciela do obwodu łowieckiego bez jego zgody, narusza prawo własności gwarantowane Konstytucją RP?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała sejmiku województwa w sprawie podziału na obwody łowieckie, która włącza nieruchomości właściciela do obwodu, nie narusza prawa własności w sposób uzasadniający uwzględnienie skargi. Choć prawo własności może być ograniczone, obecna regulacja Prawa łowieckiego zapewnia właścicielom wpływ na sposób wykonywania prawa własności poprzez możliwość zgłoszenia uwag w procedurze przygotowania uchwały oraz możliwość złożenia oświadczenia o zakazie polowań na swojej nieruchomości, co nie narusza niedopuszczalnie gwarantowanego konstytucyjnie prawa własności.Stan faktyczny
Skarżący T. C. zaskarżył uchwałę Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego z dnia 7 maja 2020 r. nr XV/198/20, która podzieliła województwo na obwody łowieckie i zaliczyła je do kategorii. Uchwała ta włączyła niezabudowane nieruchomości gruntowe należące do skarżącego do obwodu łowieckiego nr [...]. Skarżący zarzucił naruszenie prawa własności, argumentując, że jego nieruchomości zostały włączone do obwodu bez jego wiedzy, zgody i udziału w postępowaniu, co ogranicza jego konstytucyjne prawo do własności. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując m.in. na możliwość skorzystania przez skarżącego z art. 27b Prawa łowieckiego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 października 2020 r. sprawy ze skargi T. C. na uchwałę Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego z dnia 7 maja 2020 r. nr XV/198/20 w przedmiocie podziału województwa zachodniopomorskiego na obwody łowieckie oraz zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii oddala skargę.
1. W dniu 7 maja 2020 r. Sejmik Województwa Zachodniopomorskiego podjął uchwałę Nr XV/198/20 w sprawie podziału województwa zachodniopomorskiego na obwody łowieckie oraz zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii. Przedmiotowa uchwała została podjęta w oparciu o art. 18 pkt 20 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2019 r., poz. 512 ze zm., przywoływanej dalej jako: "u.s.w.") oraz art. 27 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2020 r., poz. 67 i 148).
Na mocy ww. aktu prawa miejscowego utworzono m.in. obwód nr [...] (§ 1 pkt 2 uchwały). Na terenie tego obwodu, w miejscowości T., obręb D. gmina B. znajdują się niezabudowane nieruchomości gruntowe nr. [...], [...],[...],[...], których właścicielem jest T. C. (dalej przywoływany jako: "Skarżący").
W § 4 uchwały wskazano, że rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag
do projektu uchwały, nieuwzględnionych przez Marszałka Województwa Z., stanowi załącznik nr 3 do niniejszej uchwały.
Zgodnie z brzmieniem § 5 uchwały, wchodzi ona w życie po upływie 14 dni
od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego,
z wyjątkiem § 1 pkt 1, który wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia 2021 r.
W aktach administracyjnych sprawy znajduje się pismo Skarżącego z dnia
[...] grudnia 2019 r., w którym wnosił do Organu o wyłączenie ww. nieruchomości
z projektu uchwały ze względów światopoglądowych i humanitarnych. Podniósł,
że "mając na uwadze dotychczasowe, bardzo złe i krzywdzące nas działania myśliwych, kategorycznie sprzeciwiamy się wyłączeniu naszej ziemi (działki wyszczególnione wyżej) do jakiegokolwiek obwodu łowieckiego PZŁ".
2. Skarżący wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę (data nadania w urzędzie pocztowym - [...] maja 2020 r., vide. k. 5 akt sądowych) na ww. uchwałę Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego (przywoływanego dalej jako: "Organ") Nr XV/198/20 z dnia 7 maja 2020 r. w sprawie podziału województwa zachodniopomorskiego na obwody łowieckie oraz zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii, wnioskując o usunięcie naruszenia prawa w trybie pilnym tą uchwałą, poprzez wyłączenie ww. działek należących do gospodarstwa Skarżącego.
W uzasadnieniu pisma Skarżący sprecyzował, że zaskarżonej uchwale zarzuca naruszenie prawa, poprzez utworzenie obwodu łowieckiego nr [...], do którego mimo braku wiedzy Skarżącego, zgody oraz jego udziału w postępowaniu, włączono bezprawnie gospodarstwo Skarżącego w całości do ww. obwodu.
Według Skarżącego, Organ rażąco naruszył i ograniczył prawo własności Skarżącego, zapisane w Konstytucji RP, Kodeksie cywilnym, prawie o ochronie własności obowiązujących w Unii Europejskiej oraz Traktatach Międzynarodowych.
Do naruszenia prawa własności Skarżącego posłużyła Organowi ustawa Prawo łowieckie, która (po nowelizacji) nadal służy interesom myśliwych, a nie dla rolników
i właścicieli ziemi. Skarżący posiada grunty śródleśne. Podniósł, że ustawa Prawo łowieckie odbiera rolnikom prawo do obrony swojej własności, przeszkadza
w swobodnym prowadzeniu działalności rolniczej, stanowi zagrożenia dla życia
i zdrowia ludzi i zwierząt. Skutkuje znacznym obniżeniem dochodów z powodu zaniżanych albo nie nienaliczanych odszkodowań. Konstytucja RP oraz prawo Unii Europejskiej i Traktaty Międzynarodowe gwarantują właścicielom ziemi prawo
do decydowania, kto w jego gospodarstwie i na jego ziemi może polować. Powojenne, Prawo łowieckie oraz jego nowelizacje są niekonstytucyjne i odbierają właścicielom ziemi swobodne gospodarowanie.
3. W odpowiedzi na skargę Organ, zastępowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniósł o jej oddalenie oraz o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.
Organ wyjaśnił, że Skarżący skierował wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] maja 2020 r. Następnie zanim Organ zdążył podjąć jakiekolwiek kroki, Skarżący wniósł skargę z dnia [...] maja 2020 r. Zarówno wezwanie, jak i skarga, zostały skierowane jeszcze zanim zaskarżona uchwała weszła w życie. Uchwała została opublikowana dnia 28 maja 2020 r. i w zakresie ustanowienia obwodu nr [...], weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Wszystkie te dokumenty znajdują się w aktach sprawy.
W dalszej kolejności Organ podniósł, że skarga jest bezzasadna.
Zdaniem Organu, zaskarżoną uchwałą nie naruszył prawa własności Skarżącego. Skarżący skorzystał z prawa z art. 27 ust. 9 ustawy u.p.ł.,
na odpowiednim etapie procedury wniósł uwagi, które jednak nie zostały uwzględnione (pkt 14 zestawienia nieuwzględnionych uwag, które Marszałek przedłożył Sejmikowi Województwa zgodnie z art. 27 ust. 8 pkt 8 u.p.ł).
Jak argumentował Organ, jeżeli intencją Skarżącego jest, aby na jego nieruchomości nie odbywały się polowania (jak wynika z treści skargi), może skorzystać z możliwości, którą daje art. 27b ust. 1 i 4 u.p.ł.
Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym Organ uzasadnił ogłoszeniem stanu epidemii, a sprawa nie wydaje się na tyle skomplikowana, aby wymagała przeprowadzenia rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
4. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Zakres tej kontroli obejmuje również orzekanie, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., przywoływanej dalej jako: "p.p.s.a."), w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Kryterium legalności uchwały rady gminy stanowi jej zgodność z prawem, czyli z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc z Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz z powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 2003 r., sygn. akt P 9/02, publ. OTK-A 2003/9/100).
Kontrola zaskarżonej uchwały dokonana wg wyżej wskazanego kryterium nie wykazała jej wydaniem naruszenia prawa Skarżącego w sposób uzasadniający uwzględnienie skargi.
5. Przedmiot sprawy objętej skargą dotyczy uchwały podjętej przez Sejmik Województwa Zachodniopomorskiego Nr XV/198/20 w dniu 7 maja 2020 r.
w przedmiocie podziału województwa zachodniopomorskiego na obwody łowieckie oraz zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii.
Biorąc pod uwagę datę podjęcia ww. uchwały, wskazać należy, że stosownie do art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U z 2019 r., poz. 512 ze zm., dalej przywoływanej jako: "u.s.w."), każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przepisem aktu prawa miejscowego, wydanym w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć przepis
do sądu administracyjnego.
Uwzględniając ww. przesłanki konieczne zaskarżenia aktu, o którym wyżej mowa do sądu administracyjnego, niesporny jest charakter zaskarżonego uchwały jako aktu prawa miejscowego. Skarżący wykazał naruszenie własnego interesu prawnego, skoro bezsprzecznie będące własnością Skarżącego nieruchomości włączono bez zgody Skarżącego do obwodu łowieckiego nr [...], utworzonego mocą zaskarżonej uchwały, co skutkuje rzeczywistym ograniczeniem wykonywania przez Skarżącego prawa własności do tych nieruchomości przy założeniu, że będzie na nich realizowana działalność łowiecka związku łowieckiego.
Wobec uwagi Organu, umieszczonej w odpowiedzi na skargę, że skarga została skierowana zanim przedmiotowa uchwała weszła w życie, Sąd wskazuje, że brak jest podstaw do przyjęcia, że strona musi odczekać, aż określona uchwała, która w jej ocenie zawiera postanowienia naruszające jej interes prawny, wejdzie w życie (po upływie 14 dni od jej ogłoszenia w dzienniku urzędowym), aby móc skutecznie kwestionować naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia spowodowanego tą uchwałą. Jeżeli postanowienia uchwały naruszają przepisy prawa, to takie naruszenie ma miejsce już w momencie jej podjęcia, a nie dopiero od momentu jej wejścia w życie.
Stanowisko tożsame, które skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 30 stycznia
2020 r., sygn. akt II OSK 41/20 (opubl. w internetowej bazie – orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skarga okazała się tym samym dopuszczalna.
7. Przystępując do dalszych rozważań należy nakreślić ramy prawne sprawy.
Będący podstawą wydania zaskarżonej uchwały art. 27 ust. 1 ustawy z dnia
13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2019 r., poz. 67 ze zm., przywoływany dalej jako: "u.p.ł."), stanowi, że podziału na obwody łowieckie oraz zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii, o których mowa w art. 26a ust. 1, a także zmiany granic obwodu lub zmiany zaliczenia obwodu do kategorii dokonuje w obrębie województwa sejmik województwa, w drodze uchwały, stanowiącej akt prawa miejscowego.
Projekt uchwały, o której mowa w ust. 1, przygotowuje marszałek województwa (ust. 2).
W myśl. ust. 3, projekt uchwały, o której mowa w ust. 1, zawiera:
1) numer obwodu łowieckiego;
2) przebieg graficzny na mapie oraz słowny opis granic obwodu łowieckiego;
3) przebieg graficzny na mapie wyłączeń, o których mowa w art. 26;
4) powierzchnię całkowitą obwodu łowieckiego;
5) powierzchnię obwodu łowieckiego po uwzględnieniu wyłączeń, o których mowa w art. 26, z podziałem na powiaty i gminy;
6) powierzchnię gruntów leśnych, z podziałem na gminy;
7) zaliczenie obwodu łowieckiego do jednej z kategorii, o których mowa w art. 26a ust. 1.
Jak wynika z ust. 4, Marszałek województwa powołuje zespół, który jest jego organem opiniodawczo-doradczym w zakresie przygotowania projektu uchwały, o której mowa w ust. 1.
Stosownie do ust. 8., marszałek województwa po przygotowaniu projektu uchwały, o której mowa w ust. 1, kolejno:
1) występuje o:
a) opinię do:
- właściwego dyrektora regionalnej dyrekcji Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe,
- Polskiego Związku Łowieckiego,
- właściwej izby rolniczej,
b) uzgodnienie do:
- właściwego wojewody,
- organów wojskowych - w przypadku gdy podział na obwody łowieckie obejmuje grunty pozostające w zarządzie tych organów albo powierzone tym organom do wykorzystania;
2) wprowadza zmiany do projektu uchwały wynikające z rozpatrzenia opinii i dokonanych uzgodnień;
3) ogłasza przez umieszczenie na stronie internetowej urzędu marszałkowskiego oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w poszczególnych gminach objętych projektem uchwały, za pośrednictwem właściwych wójtów (burmistrzów, prezydentów miast), o sporządzeniu projektu uchwały oraz wyłożeniu jej do publicznego wglądu i umieszczeniu na stronie internetowej urzędu marszałkowskiego, na co najmniej 7 dni przed dniem wyłożenia i umieszczenia projektu uchwały na stronie internetowej urzędu marszałkowskiego, wyznaczając
w ogłoszeniu termin na składanie uwag do projektu uchwały, nie krótszy niż 21 dni
od dnia wyłożenia i umieszczenia projektu uchwały na stronie internetowej urzędu marszałkowskiego, oraz informując o formie i miejscu składania uwag;
4) wykłada projekt uchwały do publicznego wglądu oraz umieszcza go na stronie internetowej urzędu marszałkowskiego na okres co najmniej 21 dni;
5) rozpatruje uwagi, o których mowa w pkt 3, w terminie nie dłuższym niż 45 dni od dnia upływu terminu ich składania;
6) wprowadza zmiany do projektu uchwały wynikające z rozpatrzenia uwag, o których mowa w pkt 3, w szczególności przez oznaczenie na mapie przebiegu graficznego wyłączeń wynikających z tych uwag oraz powierzchni obwodu łowieckiego po uwzględnieniu tych wyłączeń;
7) w niezbędnym zakresie ponownie zasięga opinii organów, o których mowa w pkt 1 lit. a, i ponawia uzgodnienia z organami, o których mowa w pkt 1 lit. b;
8) przedstawia projekt uchwały sejmikowi województwa wraz z zestawieniem nieuwzględnionych uwag lub opinii.
W świetle ust. 9, uwagi do projektu uchwały, o której mowa w ust. 1, może wnieść każdy właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości objętej projektem uchwały.
Uwagi te, stosownie do ust. 10, wnosi się w terminie wyznaczonym
w ogłoszeniu, o którym mowa w ust. 8 pkt 3. Uwagi wniesione po terminie pozostawia się bez rozpatrzenia.
Należy zarazem przypomnieć, że mamy do czynienia z nową regulacją prawną w kwestii podziału województwa na obwody łowieckie, która weszła w życie skutkiem uznania przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 10 lipca 2014 r., (sygn. akt P 19/13), że art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2005 r. Nr 127, poz. 1066 ze zm.) jest niezgodny z art. 64 ust. 1
w związku z art. 64 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, przy czym Trybunał odroczył utratę jego mocy obowiązującej do dnia 22 stycznia 2016 r.
W uzasadnieniu ww. wyroku Trybunał Konstytucyjny podkreślał,
że właścicielom nieruchomości objętych granicami obwodu łowieckiego
nie przysługują żadne szczególne środki prawne pozwalające na wyłączenie nieruchomości stanowiących przedmiot ich własności spod reżimu obwodu łowieckiego. Właściciel nieruchomości nie może złożyć sprzeciwu wobec włączenia przedmiotu jego własności do obwodu łowieckiego, zarówno na etapie stanowienia uchwały przez sejmik województwa, jak i po jej wejściu w życie. Poza tym właścicielowi nie przysługują żadne instrumenty prawne umożliwiające wyłączenie jedynie niektórych ograniczeń, wprowadzonych w związku z objęciem jego nieruchomości granicami obwodu łowieckiego, w szczególności nie może on stanowczo sprzeciwić się wykonywaniu na swoim gruncie polowania przez uprawnione do tego osoby trzecie. Ponadto Trybunał stwierdził, że mechanizm tworzenia obwodów łowieckich, biorąc pod uwagę całokształt ograniczeń będących skutkiem objęcia nieruchomości granicami obwodu łowieckiego, jest ukształtowany w sposób niespełniający przesłanki sensu stricto proporcjonalności. Trybunał także zauważył, że na wszystkie te ograniczenia nakłada się dodatkowo niedostatecznie uregulowany obowiązek informacyjny wobec właścicieli, których nieruchomość należy do obwodu łowieckiego. Brak jakichkolwiek prawnych form udziału właścicieli nieruchomości w procesie tworzenia obwodów łowieckich, obejmujących te nieruchomości oraz brak instrumentów prawnych umożliwiających właścicielom wyłączenie ich nieruchomości spod reżimu obwodu łowieckiego lub wyłączenie poszczególnych ograniczeń, jakie przewiduje prawo łowieckie, niezależnie od powodu, jakim uzasadniają to żądanie (ekonomiczny, światopoglądowy itp.), nie jest konieczne dla zapewnienia należytego poziomu ochrony środowiska, w szczególności zaś ochrony zwierzyny. Swoistego automatyzmu przyjętego unormowania nie uzasadnia również to, że prawidłowe prowadzenie gospodarki łowieckiej wymaga zapewnienia ciągłości powierzchni obwodów łowieckich. Ochrona środowiska stanowi jedną z wartości uzasadniających ograniczenie konstytucyjnych praw i wolności (art. 31 ust. 3 Konstytucji). Ograniczenia wprowadzane ze względu na ochronę środowiska powinny mieć jednak charakter proporcjonalny do innych wartości konstytucyjnie chronionych. Taką wartością jest zgodnie z art. 21 ust. 1 Konstytucji ochrona prawa własności.
Według Sądu rozpoznającego niniejsza skargę, przepisy u.p.ł. obowiązujące
w dacie podjęcia zaskarżonej zapewniają właścicielom nieruchomości skuteczne środki ochrony i uwzględniają ww. problematykę podniesioną przez Trybunał Konstytucyjny.
8. Przenosząc powyższe na grunt tej sprawy wskazać należy, że Skarżący przeciwko zaskarżonej uchwale podnosił zarzut naruszenia prawa, poprzez przyłączenie nieruchomości będących własnością Skarżącego do obwodu łowieckiego utworzonego mocą zaskarżonej uchwały, bez wiedzy i zgody i bez udziału Skarżącego w postępowaniu. Aktem tym nastąpiło ograniczenie prawa własności Skarżącego do nieruchomości włączonych do obwodu łowieckiego nr [...]. Zdaniem Skarżącego, stoi to w sprzeczności z prawa własnościowymi zapisanymi w Konstytucji RP i rażąco je narusza.
Sąd wyjaśnia w związku z tym, że konstytucyjne gwarancje prawa własności nieruchomości wynikają z brzmienia art. 64 ust. 1 Konstytucji RP. Przepis ten stanowi, że każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia.
Prawo to nie jest jednak prawem nieograniczonym, stosownie bowiem
do art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Powyższe koresponduje z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, który stanowi, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw.
Trzeba również zwrócić uwagę na przepisy ustawowe przewidujące ochronę prawa własności, zwłaszcza na przepis art. 140 Kodeksu cywilnego, który stanowi, że uprawnienia właścicielskie (posiadanie, korzystanie z rzeczy i rozporządzanie nią) mogą być wykonywane w granicach określonych przez ustawę i zasady współżycia społecznego - a zatem nie w sposób absolutny.
W ocenie Sądu, z sytuacją legalnego sposobu ograniczenia prawa własności. mocą aktu prawa powszechnie obowiązującego (art. 87 ust. 2 konstytucji RP) mamy do czynienia na gruncie sprawy. O ile przepis art. 27 ust. 1 u.p.ł.
w brzmieniu poddanym kontroli Trybunału Konstytucyjnego budził zastrzeżenia co do zachowania przez niego standardów konstytucyjnych, o tyle w obecnym brzmieniu przepis ten nie budzi zastrzeżeń co do jego legalności. Należy bowiem uwzględnić,
że obecna regulacja prawna zapewnia właścicielom wpływ na sposób wykonywania przez nich prawa własności nieruchomości włączonych do obwodu łowieckiego.
W art. 27 ust. 8 u.p.ł. ustawodawca przewidział szereg obowiązków marszałka województwa do spełnienia w procedurze poprzedzającej podjęcie uchwały
w przedmiocie podziału województwa na obwody łowieckie oraz zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii. Zalicza się do nich obowiązek wprowadzenia zmiany
do projektu uchwały wynikającej z rozpatrzenia opinii i dokonanych uzgodnień, obwieszczenia o projekcie uchwały i poinformowania o prawie zgłaszania uwag
do projektu (informując o formie i miejscu składania uwag), wyłożenia projekt uchwały do publicznego wglądu oraz umieszczenia go na stronie internetowej urzędu marszałkowskiego, rozpatrzenia uwag do tego projektu wprowadzenia zmiany
do projektu uchwały wynikającej z rozpatrzenia tych uwag, w szczególności przez oznaczenie na mapie przebiegu graficznego wyłączeń wynikających z tych uwag oraz powierzchni obwodu łowieckiego po uwzględnieniu tych wyłączeń.
Przedmiotowe uwagi do projektu uchwały, może wnieść każdy właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości objętej projektem uchwały.
Jak wynika z akt sprawy, z ww. prawa skorzystał Skarżący kierując do Organu pismo z dnia [...] grudnia 2019 r., w którym nie zgodził się na objęcie jego nieruchomości obwodem łowieckim nr [...]. Skarżący powoływał się przy tym na względy światopoglądowe oraz humanitarne. Skarżący podnosił "karygodne zachowania myśliwych", odmowę płacenia odszkodowań przez koła łowieckie oraz "pomówienia" o naruszenia podstaw agrotechniki, nasyłanie na rolników biegłych, budowę wież strzelniczych tzw. ambon.
Do uwag tych odniósł się w piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r. Zespół opiniodawczo-doradczy ds. podziału województwa zachodniopomorskiego na obwody łowieckie, wnosząc o nieuwzględnienie tych uwag, bowiem nie zachodzą przesłanki z art. 27 ust. 12 u.p.ł. Przepis ten stanowi, że przy rozpatrywaniu uwag dotyczących wyłączenia nieruchomości z obwodu łowieckiego uwzględnia się szczególne właściwości nieruchomości lub prowadzonej na niej działalności, które istotnie utrudnią prowadzenie na niej gospodarki łowieckiej, albo - w przypadku objęcia nieruchomości obwodem łowieckim - spowodują konieczność zaprzestania lub istotnego ograniczenia prowadzenia na niej dotychczasowej działalności. Uwagi te nie zostały uwzględnione w procedurze poprzedzającej podjęcie uchwały, o czym świadczy ww. pismo z dnia [...] stycznia 2020 r. Jak argumentowano, Skarżący nie wskazał szczególnych właściwości lub prowadzonej na niej działalności, które utrudniałyby prowadzenie na niej gospodarki łowieckiej, ani nie wskazał okoliczności, które - po objęciu nieruchomości obwodem łowieckim – spowodowałyby konieczność zaprzestania lub istotnego ograniczenia prowadzenia na niej dotychczasowej działalności.
W cenie Sądu, zarówno zastrzeżenia zgłoszone przez Skarżącego na etapie procedowania, czyli przed podjęciem zaskarżanej uchwały, jak i zarzuty skargi, nie potwierdzają, że zaskarżona uchwała została podjęta z rażącym naruszeniem prawa.
Unormowanie art. 27 ust. 1 u.p.ł., niewątpliwie upoważniało Sejmik Województwa do podjęcia uchwały w przyjętym kształcie. W istocie ww. przepis powoduje ograniczenia prawa właścicieli nieruchomości, umożliwiając ich włączenie do obwodu łowieckiego mocą uchwały sejmiku województwa, jednakże nie jest to działanie bezprawne, bowiem spełnione zostały kryteria określone w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.
Trzeba mieć bowiem na względzie, że w aktualnym stanie prawnym, stosownie do art. 27b ust. 1 u.p.ł., będący osobą fizyczną właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości wchodzącej w skład obwodu łowieckiego może złożyć oświadczenie o zakazie wykonywania polowania na tej nieruchomości w formie pisemnej. Jednakże nie przysługuje wówczas właścicielowi takiej nieruchomości odszkodowanie za szkody wyrządzone przez łosie, jelenie, daniele, dziki i sarny w uprawach i płodach rolnych, a wynika to z brzmienia art. 48 ust. 7 u.p.ł.
Oświadczenie o zakazie wykonywania polowania lub cofnięcie oświadczenia o zakazie wykonywania polowania składa się przed starostą. Starosta jest zobowiązany do nieodpłatnego poświadczania własnoręczności podpisu właściciela albo użytkownika wieczystego nieruchomości wchodzącej w skład obwodu łowieckiego na oświadczeniu lub cofnięciu oświadczenia (art. 27b ust. 4 ww. ustawy).
Oznacza to, że Skarżący, zważywszy na powody kwestionowania zaskarżanej uchwały, posiada instrument prawny, pozwalający mu na skuteczne ustanowienie zakazu wykonywania polowania na jego nieruchomości przez koło łowieckie. Statuujące ww. reguły nowa regulacja u.p.ł. powoduje, że objęcie nieruchomości obwodem łowieckim nie narusza w sposób niedopuszczalny gwarantowanego konstytucyjnie prawa własności Skarżącego, a zarazem wychodzi naprzeciw wynikającemu z art. 53 ust. 1 Konstytucji RP, prawu zapewnienia każdemu wolności sumienia, w czym mieści się prawo Skarżącego do jego zapatrywań światopoglądowych i humanitarnych.
9. Z powyższych względów Sąd stwierdza, że brak było podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Dlatego, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło